BAB III METODOLOGI PENELITIAN
B. Sumber Data Penelitian
Sumber data dalam penelitian ini ada dua macam, yaitu sumber primer dan
sumber sekunder. Sumber data primer adalah data yang diambil dari sumber
utama. Sumber utama dalam penelitian ini adalah kitab-kitab karya Abdullah bin
Bayyah dan kitab-kitab fiqih karya fuqaha‟ dari berbagai mazhab.
Kitab-kitab karya Bin Bayyah yang menjadi sumber penelitian ini adalah
Amali al-Dilâlât Wa Majâlî al-Ikhtilâfât, Maqâshid al-Mu‟âmalât wa Marâshid Wâqi‟ât, Shinâ‟ah Fatwâ wa Fiqh Aqalliyât, Masyâhid min al-Maqâshid,al-Ijtihâd Bîtahqîq al-Manâth: Fiqh al-Wâqi‟ wa al-Tawaqqu‟, Tanbih al-Marâji‟ „ala Ta‟shîl Fiqh al-Wâqi‟.
76
Sedangakan kitab-kitab fiqih karya fuqaha‟ masa lampau adalah sebagai
berikut:
Dalam mazhab Hanafi adalah Al-Mabsūth karya Muhammad ibn Ahmad
ibn Abi Sahl al-Sarakhsiy, (w. 483 H), Bad i‟ al-Shan i‟ fi Tartîb al-Syar i‟ karya „Alâu al-Din Abȗ Bakr ibn Mas‟ud ibn Ahmad Al-Kasâniy al-Hanafiy (w. 587 H), Radd al-Mukhtâr „Alâ al-Durr al-Mukhtâr karya Muhammad Amîn Ibn
Amr ibn Abd „Azîz ibn „Ȃbidîn (w.1252 H.), Tabyîn Haqâiq Syar Kanz
al-Daqâiq karya „Usman ibn „Alî ibn Mahjan al-Bâri‟î al-Zailâ‟iy (w. 743 H.) Nashb al-Râyah Li Ahâdîts al-Hidâyah karya Jamâl al-Dîn Abȗ Muhammad Abdullâhibn Yūsuf ibn Muhammad Al-Zailâ‟iy (w. 762 H.), Al-Ikhtiy r Li Ta‟lîl Mukhtâr, Abdullâh ibn Mahmūd ibn Maudūd Mūshiliy Baldahiy Majd Dîn Abȗ Fadhl Al-Mūshiliy Hanafiy (w. 683 H.), „Inâyah Syarh al-Hidâyah karya Muhammad ibn Muhammad ibn Mahmūd Al-Bâbartiy (w. 786 H.), Hâsyiyah Tabyin al-haqâiq karya Syihâb al-Dîn Ahmad ibn Muhammad ibn
Ahmad ibn Yunus Al-Syibliy (w.1021 H.), dan al-Durr al-Mukhtâr Syarah
Tanwîr al-Abshâr karya Muhammad ibn „Alî „Alâ‟ al-Dîn Al-Khaskâfiy(w.1088 H.)
Dalam Madzhab Maliki adalah Al-Istidzkâr al-J mi‟ Limadz hib Fuqah i
Anshâr karya Abȗ„Amr Yūsuf ibn „Abd Lah ibn „Abd Barr Namrî al-Qurthubiy (w. 463 H.), Syarh Mukhtashar Khalîl Li al-Kharsyi karya Muhammad
ibn Abd al-Lah al-Kharsyiy (w. 1101 H.), dan Hasyiyah al-„Adwi „ala Syarh
Kifâyah Thâlib Rabbânî karya „Ali ibn Ahmad Sha‟îdiy (w.1189 H), al-Taj wa al-Iklil karya Muhammad ibn Yusuf Abȗ AbdullâhAl-Mawwaq (w.897
77
H.), al-Fawâkih al-Daw ni „Ala Ris lah Ibn Abî Zaid al-Qairawânî karya Ahmad
ibn Ghânim ibn Sâlim ibn Muhannâ Syihâb Din Nafrâwiy Azhâriy
al-Mâlikiy (w. 1126 H.) Mukhtashar Khalîl karya Khalil ibn Ishaq ibn Musa Dhiyâu
Din Jundi Mishri Maliki (w.776 H.), Irsyâd Sâlik Ilâ Asyraf
al-Masâlik fi Fiqh al-Imâm Mâlik karya Abd al-Rahmân ibn Muhammad ibn „Askar Syihâb al-Dîn al-Mâlikiy (w.732 H.), al-Ma‟unah „Al Mazhab „Alim al-Madînah
dan al-Talqîn Fi al-Fiqh al-Mâlikî karya Abȗ Muhammad Abd al-Wahhâb ibn „Ali ibn Nashr Baghdâdiy Al-Tsa‟labiy Mâlikiy (w.422 H.), Bulghah Sâlik Li Aqrab Masâlik karya Abȗ „Abbâs Ahmad ibn Muhammad al-Khalwatiy Al-Shâwiy (w.1241 H.), Syarah mukhtashar Khalîl karya Muhammad
ibn Abdullâh Al-Kharsyî (w.1101 H.), dan Mawâhib al-Jalîl Fî Syarh
Mukhtashar Khalîl karya Muhammad ibn Muhammad ibn Abd al-Rahmân Al-Hatthâb (w.954 H.)
Dalam Mazhab Syafii adalah Al-Umm karya Abȗ Abdullâh Muhammad ibn Idrîs ibn „al-Abbâs ibn Utsmân ibn Syâfi‟iy ibn „Abd al-Mutthalib ibn „Abd Manâf al-Qurasyiy (w. 204 H.), Al-Hâwî al-Kabîr karya Abȗ al-Hasan „Alî ibn
Muhammad ibn Muhammad ibn Habîb al-Mâwardiy al-Bashrîiy al-Baghdâdiy (w.
450 H.), Al-Bayân fi Mazhab al-Imâm al-Syâfi‟î karya Abȗ al-Husain Yahyâ ibn
Abî al-Khair ibn Sâlim al-„Amrâniy al-Yamanîiy al-Syâfi‟iy (w. 558 H.),
Raudhah al-Th libîn Wa‟umdah al-Muftîn karya Abȗ Zakariya Muhy al-Dîn Yahya ibn Syaraf Al-Nawawiy (w. 676 H.), Syarh al-Mahllî „Ala al-Minhâj karya Jalâl Dîn Al-Mahalliy (w.864 H. ) I‟anah Thâlibin Hasyiyah Fath Mu‟in Abȗ Bakr Usmân ibn Muhammad Al-Syathâ (w.1310 H.), Mughnî
al-78
Muhtâj Ilâ Ma‟rifah Ma‟ânî Minhâj karya Muhammad ibn Khatîb al-Syirbîniy (w.977 H.)
Dalam Madzhab Hambali adalah Al-Mughnî Fi Mazhab al-Imâm Ahmad ibn
Hanbal karya Ibn Qudâmah al-Maqdisî, Abȗ„Abd al-Lah Muwaffaq al-Dîn Abdullâh ibn Ahmad ibn Muhammad Ibn Qudâmah Hanbalî (w. 620 H.), Al-„Uddah Syarh al-„Umdah karya „Abd al-Rahmân ibn Ibrâhîm ibn Ahmad Abȗ Muhammad Bahâ‟ al-Din al-Maqdisiy (w. 624 H.), Al-Syarh al-Kabîr „ala Matn al-Muqni‟ karya Abȗ al-Faraj
syams al-Din Abd al-Rahman ibn Muhammad ibn Ahmad ibn Qudâmah al-Hanbalîiy
(w.682 H.), Al-Inshâf fî Ma‟rifah Râjih min Khilâf karya „Alâ‟ Din Abȗ Hasan „Ali ibn Sulaiman Mardâwiy Dimasyqiy Hanbaliy(w. 885 H), Dalîl al-Thâlib Linail al-Mathâlib karya Mar‟î ibn Yūsuf ibn Abî Bakr ibn Ahmad Al-Karmiy (w.1033 H.), Nail Ma‟arib Bisyarhi Dalîl Thâlib karya Abd
Qâdir ibn Umar ibn Abd Qâdir ibn „Umar ibn Abi Taghlib ibn Sâlim
al-Taghlibiy al-Syaibâniy (w.1135 H.), dan al-Mubdi‟ fi Syarh al-Muqni‟ karya
Ibrahîm ibn Abdullâh ibn Muhammad ibn Muflih (w. 884).
Dalam Mazhab Zâhiriah adalah Al-Muhalla bi al-Ȃtsâr karya Abȗ Muhammad Ali ibn Ahmad ibn Sa‟id ibn Hazm al-Andalusi al-qurthubi al-Zâhiriy (w.456 H.)
Sedangkan sumber data sekunder dalam penelitian ini adalah buku-buku
yang berkaitan dengan penelitian ini, seperti buku Fiqh „al Maz hib al-Arba‟ah karya Abd al-Rahman al-Jazâiriy (w.1360 H.), al-Fiqh al-Islâmi wa Adillatuhȗ karya Wahbah Musthafa Zuhailiy (w. 2015 M.), dan Ahkâm
al-79
Usrah fî Syari‟ah Islâmiyah karya „Ali Ahmad Qulaishiy, Mausu‟ah al-Fiqhiyah al-Kuwaitiyah karya sekolompok peneliti.