Downloaded from qjfr.ir at 13:29 +0430 on Thursday September 12th 2019

(1)

مسیتوا یدمحا مرکا

1

یسیئر هرهز رتکد

2

هدیکچ یم دراو مسیتوا ناکدوک ناردام هب هک یناور راشف

دوش

، نیا یدمآراکدوخ شهاک هب رجنم

یم ناردام دوش

اب رضاح شهوژپ . فده

نییعت ریثأت نامرد ینتبم رب شریذپ و دهعت رب

ناردام یدمآراکدوخ یاراد

کدوک مسیتوا ماجنا تفرگ تسا ه . شهوژپ رضاح زا عون

همین یشیامزآ اب شیپ نومزآ - سپ نومزآ و هورگ هاوگ دوب . هعماج شهوژپ یرامآ ار

ناردام

یاراد کدوک مسیتوا رهش ناهفصا لیکشت دنداد هک زا نایم نانآ 03 رفن هب شور

هنومن یریگ رد سرتسد باختنا دندش و شرامگ اب یفداصت

هب ود هورگ یشیامزآ ( 15 رفن )

و هاوگ ( 15 رفن ) میسقت دندش . ،هنومن شزیر لیلد هب 13

و شیامزآ هورگ رد رفن 11

رد رفن

یقاب هاوگ هورگ .دندنام

رازبا

،شهوژپ سایقم یدمآراکدوخ ناردام

یلکرب ةتخاس لاه و یو

و ناراکمه ( 1335 ) دوب . هورگ شیامزآ تشه هسلج ۰3 هقیقد یا نامرد یهورگ ینتبم رب

شریذپ و دهعت دندرک تفایرد ار و

یارب هورگ هاوگ چیه هلخادم یا لامعا دشن . هداد اه اب

هرهب یریگ زا لیلحت ک و سنایراو هریغتمدنچ )اوکنام(

هیزجت لیلحتو دش دن جیاتن . ناشن داد

هک نامرد ینتبم رب شریذپ و دهعت رب شیازفا یدمآراکدوخ و

هفلؤم یاه نآ

تیلوئسم(

شریذپ ،یتیریدمدوخ ،یریذپ )دنزرف تبثم یبایزرا و دنزرف

رد اراد ناردام ی

کدوک مسیتوا رثؤم تسا هدوب (

35 /

>3 .)p ور نیا زا یم ناوت تفگ نامرد ینتبم رب شریذپ

و دهعت یم دناوت رد شیازفا یدمآراکدوخ ناردام

یاراد کدوک مسیتوا رثؤم و دشاب زا

قیرط نیا عون نامرد یم ناوت هب ناردام یاراد ناکدوک مسیتوا کمک رک د .

ناگژاو دیلک نامرد:

ینتبم رب شریذپ و

،دهعت راکدوخ آ دم

،ی ناردام کدوک یاراد مسیتوا

ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ــــــــ

تفایرد خیرات : 1۰ / 8 / ۰9 :شریذپ خیرات

19 / 1 / ۰9

1 . دحاو ،ینیلاب یسانشناور دشرا یسانشراک فجن

،دابآ هاگشناد دازآ

،یملاسا فجن

،دابآ ناریا [email protected]

1 . رایداتسا فجن دحاو ،یسانشناور هورگ فجن ،یملاسا دازآ هاگشناد ،دابآ

ناریا ،دابآ )لوئسم هدنسیون(

[email protected]

Downloaded from qjfr.ir at 13:29 +0430 on Thursday September 12th 2019

(2)

،همدقم ینابم یرظن و هنیشیپ شهوژپ

دوجو ی ک هعماج اس مل زا رظن شادهب ت ناور

، سباو هت هب س تملا یاهشخب کچوک

رت نآ دننام

اهنمجنا

، اههورگ و هداوناخ یاه دوجوم رد نآ هعماج سا ت . هداوناخ نیتسخن تفاب ی سا ت هک نادنزرف

رد نآ

،رکف اسحا س و راتفر یم دننک

، ی دا یم دنریگ و ر دش یم دننک . اربانب ی ن

ًلاماک بط ی ع ی تسا هک

نی یاهزا هداوناخ اب عضو ی ت کدوک ی هک تحت امح ی ت و شزومآ رارق

،دراد گنهامه دوش

. اب قباطم

هاگدید

،یمتسیس درکلمع

ره درف نورد س ی س مت هداوناخ رب مادا ة اقب و غت یی ر یاهراتفر رگید

اضعا

ثأت ی ر یم ،دراذگ اربانب ی ن للاتخا ی ک ی زا اضعا رب درکراک اس ی ر اضعا رثؤم تسا و یم دناوت ببس

للاتخا رد درکراک هداوناخ دوش ( یبارس

،بامج 108۰ .) دوجو ک دو ک و یمسج دایز تلاکشم راچد

یحور رد کی هداوناخ بلغا اهبیسآ ی ناربج یریذپان رب هداوناخ دراو یم دنک . م ی ناز بیسآ یریذپ

هداوناخ رد لباقم ای ن اض ی هع هاگ هب هزادنا یا تسا ک ه عضو ی ت تملاس ناور ی هداوناخ راچد سآ ی ب

دش ی د یم ،ناراکمه و سیجرب( دوش 10۰1

.) اهللاتخا ی یدشر گارف ی ر ی ک ی زا عاونا تلالاتخا ی تسا

هک هداوناخ اه ار اب یاهشلاچ سب

ی را هبور ور یم دنک . مسیتوا رتروهشم ی ن ای ن تلالاتخا تسا

. للاتخا

مسیتوا

ًلاومعم 1

رد 1 ات 5 یگلاس یم هداد صیخشت و دوش

رب هیاپ ییاهراتفر نوچمه

دوبن سامت

،یمشچ یاهیگژیو یمسج

و یراتفر

،صاخ طابترا تلالاتخا ی

و نابز و شنکاو دیدش ای فیفخ

هب یاهکرحم یسح

تسا ( یدمحا

،قوجهک هرف

ب

،د یجتروس و

ر ص

،ینایفا 108۰ هب ، لقن زا

نیسح ،یدابآ 10۰5 ).

هداد ناشن یدروم تاعلاطم ناکدوک زا یخرب هک دنا

هب لاتبم فیط تلالاتخا

یلاحرد ،دنتسین وگخساپ یعامتجا لئاسم هب یکدوک نارود لیاوا زا ،مسیتوا دندقتعم رگید یخرب هک

تسا یگلاسود نس زا سپ مئلاع زاغآ هک (

دورمس و نمکیلک رتیت

نوسیلا ،1

10۰5 .) صیاقن دیدش

رد نابز و راتفر یعامتجا ناکدوک

،مسیتوا ریثأت ی فرژ رب هداوناخ نانآ یم دراذگ . نیدلاو ناکدوک

هدنامدوخرد راهم ییاناوت بلغا

ندرک تلاکشم یراتفر

نانآ ار دنرادن و یتبغر هب ندرب ناکدوک نیا

هب نوگانوگ یاهناکم ناشن

یمن دنهد لیوچوتارک(

و سیروم

،0

10۰1 .) هچرگا اهنامرد ی یراتفر ببس

دوبهب یاهراتفر راچد ناکدوک رد فده

مسیتوا یم اما ،دنوش نیا

ناکدوک هب یاهتیامح موادم

زاین

دنراد ات اهتراهم ی هب تسد هدمآ ار ظفح و اهتراهم ی هزات یتخانش ار

بسک دننک (

4یبیب ناراکمه و

،

1331 .) دوجو نیا ناکدوک ببس دودحم ندش تلاماعت و اهتیلاعف ی یعامتجا هداوناخ

یم دوش و رب

طباور نایم - درف ی اهنآ ریثأت یم دراذگ

ًلاثم ؛ رب لغش ردام ریثأت یفنم یم دراذگ و رد دراوم ی ببس

1. Autism

2. Semrud-Clikeman & Teeter Ellison 3 .Kratochwil & Morris

4. Bibby

(3)

یم هک دوش ردام هب لیلد یاهتیلوئسم دایز

تبقارم زا دنزرف مسیتوا

، دنک اهر ار دوخ لغش .

یگدنز

رد نیا هداوناخ اه لوح دوک ک ا و مسیت یم دخرچ ( ،ترابوه 1338

،ناراکمه و یماریب زا لقن هب ،

1۰۰0 ).

همیچ ناراکمه و (

1089 رد ) یشهوژپ اب

ناونع ناکدوک ناردام یاهزاین و تلاکشم لاتبم

هب

سیتا للاتخا م

ناشن دنداد رتشیب ناردام هب ماگنه صیخشت للاتخا

مسیتوا راچد شنکاو

،راکنا

،یمگردرس مشخ

و یگدرسفا هدش

دنا . نینچمه شهوژپ جیاتن یرابغ

( یریتسا و بانب 1085

ناشن )

داد هک تسا ه کدوک یاراد ناردام

مسیتوا رتشیب هناشن یاه سپ ناور یگدرزآ ،بارطضا ینعی

ار ندوب یمدمد و ندوب یتلاجخ ،ندوب یناجیه ،یگدینت ،نییاپ سفن تزع ،هانگ ساسحا ،یگدرسفا ناشن یم دنهد

، اما .دنتسه یرتشیب یناجیه یرادیاپ یاراد یداع ناکدوک ناردام ا

ی ن رما یم دناوت

ببس شهاک هبدامتعا سفن ناردام و دوش رب طباور ردام و کدوک ثأت ی ر دراذگب و یدمآراکدوخ

1

ناردام ار شهاک .دهد

هب هک یسرتسا هداوناخ

اه

، هب هژیو کدوک یاراد ناردام مسیتوا

دراو یم دوش زا زین رگید لماوع ی

.دریگ رارق هجوت دروم دیاب هک تسا اهشهوژپ

ی ریخا هرابرد نیدلاو ناکدوک راچد مسیتوا ناشن

یم هد ن د هک نیدلاو نیا ناکدوک رد هسیاقم اب نیدلاو یداع ناکدوک و

یناکدوک هک یاهزاین هژیو ای

یاهیرامیب نمزم

سرتسا ،دنراد یرتشیب

ار هبرجت یم دننک اکسورباد(

و لاوسیپ

،1

1313 سرتسا .)

نیدلاو هب هباثم نمزم راشف کی هن

اهنت ینامسج یاهدرکراک رب

،تسا راذگریثات یگتفشآ هکلب

ناور یتخانش لااب ار دارفا یم

درب . نیازا ور عاونا اب بلغا ،لکشم راچد ناکدوک نیدلاو ینوگانوگ

زا

یناور تلاکشم -

یلمع و یعامتجا هبور

ور یم دنوش بجوم تاقوا یخرب هک زورب

زا ییلااب حوطس

،یناشیرپ

،یدمآراکدوخ شهاک یناجیه تلاکشم

دننام نییاپ تیاضر ،ینارگن و یگدرسفا ،سرت

ییوشانز و

یلام و یراک تلاکشم یم

وش د ،یلابقا(

10۰1 .)

زگنیتسیه و

اس ی

0زم ( 1331 ) زین سرتسا ار ی ک ی زا هتسجرب لماوع راذگریثأت

رب یدمآراکدوخ

یرگدلاو یم

ناد ن .د ار یدمآراکدوخ رواب

ماجنا ای راتفر کی نتشاد رد درف کی ییاناوت هب نداد

کی

صاخ راک هب

تروص تیقفوم زیمآ یم ناونع دننک

( ولغوا نابروک ،4

1330 .) یدمآراکدوخ یرگدلاو

یکی زا هفلؤم یاه دنویپ نایم نیدلاو و .تسا نادنزرف نیدب

انعم هک نیدلاو هب هچ نازیم رد

ییاناوت ناش تهج هب تسد نتفرگ مامت بناوج شرورپ ساسحا کدوک

یدمآراک دنراد

1. Self-efficacy 2. Dabrowska & Pisula 3. Hastings & Symes 4. Kurbanoglu

(4)

( یلامج ،داژن 10۰1 .) یدمآراکدوخ ینیدلاو

هب یبایزرا نیدلاو تبسن هب ییاناوت ناش رد یافیا شقن

دوخ هب ردام ناونع ای

ردپ هتفگ یم دوش . ساسحا یدمآراکدوخ دنمزاین

نتشاد شناد و تاعلاطا

هنیمزرد شور یاه رثؤم زا تبقارم کدوک

و لماعت و یرارقرب طابترا

اب تسوا ( یبرغم س و یکنی

،ناراکمه 10۰4

.) رد تقیقح ساسحا دوخ

،یدمآراک هزاس

یا هدیچیپ تسا هک

ًلاامتحا تحت ثأت ی ر

عون و تدش ب ی یرام و یاهتیامح عامتجا

ی و یداصتقا رارق

یم دریگ ( ینارجاهم

،ناراکمه و 10۰1

.)

یتت و دنفلگ (1

1۰۰1 ) د ر شهوژپ دوخ یاهتیامح عامتجا

ی ار زا لماوع ثأت ی راذگر رب یدمآراکدوخ

ناردام یم دنناد و هب ای ن تن ی هج سر ی دند هک نآ هتسد زا ناردام ی هک یدمآراکدوخ فیعض

یرت

،دنتشاد

رد یرارقرب طابترا اب ناشکدوک تیمیمص

یرتمک ناشن یم دنداد و رد

،لباقم ناردام ی هک رد شقن

دلاو ین ی دوخ ساسحا یدمآراکدوخ بی

رتش و رترادیاپ

،دنتشاد طباور ی مرگ و مص ی م ی اب ناشناکدوک

رارقرب یم دندرک . رد عقاو دلاو ین ی هک رد طابترا اب کدوک دوخ دعاوق رتمک تخس هناریگ یا ار عضو

یم دننک و تلاماعت ی تبثم رت اب ناشنادنزرف

،دنراد زا یدمآراکدوخ رتلااب

زین رادروخرب ن د ( یتت و

،دنفلگ 1۰۰1 .) وزنارت ( 1

1339 ) رد شهوژپ دوخ رد ی تفا هک ازفا ی ش یدمآراکدوخ ناردام

اب دوبهب

ک ی ف ی ت تلاماعت -ردام

کدوک رد طابترا تسا و ناردام ی هک یدمآراکدوخ فیعض

رت

،دنراد اب لامتحا

بی رتش هب تروص هنارگشاخرپ اب

ناشنادنزرف طابترا

رارقرب یم دننک . ناکدوک ناردام هب هک یناور راشف

یم دراو مسیتوا للاتخا راچد شهاک هب رجنم ،دوش

یم ناردام نیا یدمآراکدوخ وش

و د عوضوم نیا

ثأت ی ر یفنم ازسب یی رب دنور دشر کدوک یم دراذگ .

ِزر و زدن اپراکسا (0

1311 ) دنتفایرد هک سرتسا

یرگدلاو

، ببس شهاک یدمآراکدوخ نیدلاو

و شیازفا یگدرسفا و

بارطضا نانآ

یم وش د . نیمه

رما بجوم یم دوش هک ناردام تبسن هب یاهییاناوت دوخ

رد یافیا شقن هناردام دیدرت هتشاد دنشاب و

هب نیا هجیتن دنسرب هک یدمآراکدوخ مزلا

ار رد لرتنک و تیریدم یاهراتفر کدوک

دنرادن .

یکی زا تلاخادم ینامرد

دروم هجوت ناسانشناور رد

هنیمز ناونع یاه

،هدش هدافتسا زا شور

ینامرد شریذپ و

4دهعت تسا هک هب جوم ناونع موس

نامرد یتخانش - یراتفر حرطم تسا . رد جوم

موس نامرد یتخانش - یراتفر هک هب ةلزنم اهنامرد ی تسپ نردم هتخانش هدش دنا

، رواب رب نیا تسا هک

تخانش تاناجیه ار

دیاب رد تفاب یموهفم هدیدپ اه رد رظن تفرگ یدزیا(

و

،یدباع 10۰1 .) فده

و ینغ یگدنز کی دهعت و شریذپ رب ینتبم نامرد ار نآ رد دوجوم ریزگان جنر درف هک تسانعمرپ

یم شور .دریذپ ینامرد

شریذپ و رابرد دهعت ۀ

ماجنا نداد مادقا یرثؤم ب هک تسا قیمع ا

نیرت

1. Teti & Gelfand 2. Trunzo

3. Rezendes & Scarpa

4. Acceptance and Commitment Therapy (ACT)

(5)

شزرا یم تیاده ام یاه نآ ،دوش

مه یلاحرد هک .میدهعتم و هدامآ ًلاماک ام شور

ینامرد شریذپ و

دهعت دنریگربرد ۀ

شش دنیارف تسا یلصا هک

یم ار هفلؤم شش نیا یاهدنیارف هطیح ود رد ناوت

یهاگآ نهذ شریذپ(

یتخانش شلسگ ،1

هب دوخ ،1

هنیمز ناونع ندوب لاح نامز رد و0

)4

راتفر رییغت و

شزرا(

هنادهعتم لمع و5

)9

هتسد فاطعنا مه اب بیکرت رد هک ییاهدنیارف ،درک یدنب یتخانش یریذپ

یم داجیا ار دننک

،هداز میرک(

10۰0 .) بیسآ یسانش یناور قبط یوگلا شریذپ و دهعت رب هیاپ هاگدید

زیه

، و یکناپ

ِرِگ

9گ ( 1331 ) رد راهچ هژاو هصلاخ یم دوش هک لماش

،یگتخیمآ

،یبایشزرا بانتجا

و

لیلد یروآ تسا . زا قیرط یگتخیمآ

، دنیارف یاه یملاک هب روط بسانمان یور

ناسنا ریثأت دنراد و

رجنم هب نیا یم دنوش هک درف هب هویش ییاه راتفر دنک هک اب هکبش یاه یملاک فاطعنا ریذپان تیاده

،دوش هن اب طیارش یعقاو طیحم . یبایشزرا یارب

اهناسنا یم دناوت

ًلاماک ینتبم رب یاهدادیور یملاک

دشاب هک زگره اب اهنآ یسامت هتشادن تسا .

،بانتجا یماگنه خر یم دهد هک درف لیام تسین طابترا

و سامت اب کی هبرجت ینورد صاخ ار همادا دهد و روظنم زا لیلد یروآ ششوک درف یارب داجیا

تانییبت یظفل یارب هب یریگراک هویش

یاه هلباقم دمآراکان تسا هک ببس یم دنوش صخش تبسن هب

یاهیدنیامه یعقاو

رد طیحم

، رتمک ساسح دشاب (

،زیه

ِگ و یکناپ

ِر گ ، 1331 ).

و یردیح ناراکمه

( 10۰5 رد ) یشخبرثا ناونع اب یشهوژپ نامرد

ینتبم رب شریذپ و دهعت رب

یگدنامرد ناور

یتخانش راکفا و دنیآدوخ کدوک ناردام یفنم

لاتبم هب فیط للاتخا مسیتوا

ناشن

هک دنداد نایم یتخانش یگدنامرد ریغتم تارمن رد دهاش و شیامزآ هورگ و

راکفا هب رواب و یناوارف

دنیآدوخ توافت ناردام ی

کین شهوژپ جیاتن .دراد دوجو رادانعم و یداژن

ناقهد ( هوکدیفس 10۰4

) زین

هرابرد یشخبرثا نامرد

ینتبم رب شریذپ و دهعت رب و یماکداش شیازفا تقفش

رب دوخ ناردام رد

یاراد ناکدوک مسیتوا رهش ناهفصا یکاح زا نآ تسا هک نامرد عون نیا رد

ناردام ناکدوک مسیتوا

رثؤم .تسا آی ترف و سروف ای

8ث ( 1335 ) ناونع یم دننک راظتنا یم دور ای و داج شرورپ ذپ ی شر رد

،ناعجارم ببس

شهاک بانتجا تخانش ی

، دشر گدنز ی نتبم ی رب شزرا و ازفا ی درکلمع ش درف

رد

هزوح یاه نوگانوگ گدنز

ی دوش . ور نیا زا اب

هجوت هتسجرب شقن هب دنیارف

للاتخا طیارش شریذپ

زا مسیتوا کدوک یاراد ناردام یوس

هب لاتبم یناوخمه ،للاتخا نیا یاهراتخاس

بیسآ یسانش

1. Acceptance 2. Defusion 3. Self as context

4. Contact with the present moment 5. Values

6. Committed action 7. Hayes, Pankey & Gregg 8. Eifert & Forsyth

(6)

شریذپ درکیور و

دهعت اب یاهشلاچ شیپ

یور نیا ناردام و موزل یدمآراکدوخ تراهم شیازفا رد

ناردام

،مسیتوا دنزرف یاراد شهوژپ

رضاح رد یپ ییوگخساپ هب

نیا شسرپ تسا هک ایآ نامرد

ینتبم رب شریذپ و دهعت رب یدمآراکدوخ ناردام

یاراد کدوک مسیتوا راذگریثأت تسا

ای

؟ریخ

شور یسانش شهوژپ

شیپ عون زا و یشیامزآ همین ،رضاح شهوژپ نومزآ

- سپ هعماج .تسا هاوگ هورگ اب نومزآ

یرامآ نیا شهوژپ ار ناردام هعجارم هدننک هب زکارم مسیتوا رهش ناهفصا رد لاس 10۰9 لیکشت

دنداد . رد نیا شهوژپ نارگشهوژپ سپ

زا تفایرد زوجم زا نامزاس یتسیزهب رهش

ناهفصا رد

تشهبیدرا 10۰9

هب ، زکارم نامرد و یرادهگن مسیتوا

رهش ناهفصا هعجارم و دادعت 93 همانتوعد

یارب ناردام یاراد کدوک مسیتوا لاسرا .دندومن 03 رفن زا نیا ناردام لیامت هک هب

یراکمه اب

شهوژپ دنتشاد

، هب هنومن شور و سرتسد رد یریگ

رب هیاپ یاهکلام دورو

هب و دندش باختنا هویش

یفداصت رد ود هورگ شیامزآ و هاوگ ( ره هورگ 15 رفن ) رارق دنتفرگ . هب ببس شزیر

،هنومن هورگ

شیامزآ هب 13 رفن و هورگ هاوگ هب 11 رفن شهاک تفای .

رازبا شهوژپ

قم ی سا راکدوخ آ دم ی لکرب ناردام ی

مود هخسن : 4

ار سایقم نیا ولاه

و و وتومامای ،یکوزوس ،ی

بی

1زنره ( 1335 هتخاس ) دنا

و یاراد 19 هدام و راهچ هدرخ قم ی سا تیلوئسم یریذپ یتیریدمدوخ ، ،

زرف شریذپ دنزرف تبثم یبایزرا و دن

تسا . ای ن قم ی سا یاراد لی ترک شش هجرد یا تسا . ،تلااب

راجآ و تابمز ( 0

1313

،) ییاور ای ن قم ی سا ار هب شور ییامزآزاب یسرربدروم

رارق دنداد و رادقم

گتسبمه ی م ی نا ای ن ود راب هزادنا یریگ حطس رد 35

/ 3 رادانعم .دوب ناراکمه و تلااب (

1313 ،) یافلآ

خابنورک لک قم ی سا ار 83 / 3 یافلآ نینچمه و اهلماع

ی تیلوئسم یریذپ دمدوخ ، ی ر یت ی

، ذپ ی شر

دنزرف و زرا ی با ی تبثم دنزرف ار هب ترت ی ب 988 / 3 ، 981 / 3 ، 993 / 3 و 910 / 3 شرازگ دنا هدرک .

اضر یی و ناراکمه (

10۰0 ) یارب عت یی ن اپ یا یی ای ن نومزآ زا ارض ی ب یافلآ خابنورک هدافتسا دندرک و

یارب هدرخ اهسایقم ی تیلوئسم یریذپ

، یتیریدمدوخ

، ذپ ی شر دنزرف و زرا ی با ی تبثم دنزرف هب ترت ی ب

ریداقم 90 / 3 ، 95 / 3 ، 59 / 3 و 58 / 3 ار رابتعا .دندروآ تسد هب ارگمه

یی ای ن نومزآ زا رط ی ق یارجا

نامزمه نآ اب نومزآ یدمآراکدوخ مومع

ی هب تسد دمآ . اتن ی ج ناشن داد هک م ی ناز گتسبمه ی 99 / 3

حطس رد هک تسا 31

/ P ≤3 نعم ا راد تسا ناراکمه و ییاضر(

10۰0 .) رابتعا یارب هدمآ تسد هب

1. Berkeley Parenting Self-Efficacy Scale- Second Grade Version 2. Holloway, Suzuki, Yamamoto & Behrens

3. Balat, Zembat & Acar

(7)

رد سایقم نیا رضاح شهوژپ

زین 9۰ / 3 .دوب رضاح شهوژپ رد رازبا ییایاپ 91

/ 3 دوب یافلآ اب هک

خابنورک هبساحم تسا هدش .

ارجا شور ندش صخشم زا سپ اههورگ

ود ره ، هورگ اب سایقم یدمآراکدوخ شیپ یلکرب

نومزآ دندش .

سپس نارگشهوژپ یارب

هورگ شیامزآ تشه سلج ة ۰3 هقیقد یا لکتورپ ینامرد شریذپ و دهعت ار

رب ساسا یوگلا

1دناب و ناراکمه (

1311 )

، هب تروص کی هسلج رد هتفه ارجا دندرک . هاگنآ ره ود

هورگ اب سایقم یدمآراکدوخ دروم یلکرب

سپ نومزآ رارق دنتفرگ . هداد یاه هب تسد هدمآ زا قیرط

مرن رازفا یرامآ SPSS 22 و

اب یاهشور رامآ یفیصوت ( نیگنایم و فارحنا رایعم و )...

و رد شخب

رامآ یطابنتسا هرهب اب

زا یریگ نومزآ لیلحت وک و سنایرا هریغتمدنچ دروم

هیزجت لیلحتو رارق تفرگ دن .

حطس نانیمطا یارب نومزآ هیضرف اه ربارب 331 /

>3 رد p رظن هتفرگ دش . تاسلج یاوتحم نامرد

ینتبم رب شریذپ و دهعت ماجنا هدش رد نیا شهوژپ رد لودج هرامش 1 هدروآ هدش تسا .

لودج 4 دهعت و شریذپ رب ینتبم نامرد تاسلج یاوتحم :

للاتخا نتشادن شهوژپ هب دورو کلام ناور

یتخانش هب ،مسیتوا کدوک یاراد ناردام رد دوبمه

ناور صیخشت رد نانآ هسلج ود زا شیب تبیغ و ناردام یراکمه مدع جورخ کلام و دوب کشزپ

تاسلج .دش هتفرگ رظن رد نامرد

روظنم هب هب یقلاخا لوصا تیاعر

اهیندومزآ هک دش هتفگ

هنامرحم ًلاماک نانآ تاعلاطا دنام دهاوخ

هب و زج تاعلاطا نیا هب یرگید درف چیه نارگشهوژپ

تشاد دهاوخن یسرتسد .

یراکمه هک دش ناونع و دیسر نانآ یهاگآ هب شهوژپ عوضوم نینچمه

1. Bond

هسلج عوضوم فادها

لوا دهعت و شریذپ یرظن ینابم و ییانشآ و هفراعم شیپ نتفرگ و هفراعم

دهعت و شریذپ هرابرد یتاحیضوت ،نومزآ

مود دهعت و شریذپ نامرد ییانبریز یاهدنیارف هنیمز

بوچراچ ،یدرکلمع ییارگ هطبار

زا هدافتسا ،ینهذ یاه

لاح نامز اب طابترا ،لیثمت

موس شزرا مهف و هناقلاخ یدیماان یراذگ

هب دوخ ،شلسگ ،شریذپ هنیمز ناونع

مراهچ ینیع هنادهعتم لمع و اهشزرا ندرک رت عناوم و فادها ،لامعا ،اهشزرا شجنس ،اهشزرا ییاسانش

مجنپ لح هار هن تسا هاوگ نامرد عورش هب لیامت ندرک نیزگیاج

هب اب هاوگ یاج هراعتسا یریگراک

اه

مشش )یرظن( ههجاوم روآدرد تیعقوم اب ههجاوم یسررب

متفه )یلمع( ههجاوم روآدرد یاهتیعقوم نتشاذگ ارجا هب

متشه عمج و یعامتجا تیامح یدنب

،دارفا یگدنز رد یعامتجا تیامح ندوب دمآراک و تاسلج رورم نتفرگ سپ نومزآ

(8)

ره رد و تسا یرایتخا شهوژپ رد ادن شهوژپ رد روضح همادا هب لیامت هک شهوژپ زا هلحرم

هتش

یم ،دنشاب .دننک یراددوخ تکراشم همادا زا دنناوت

ناکدوک ناردام نس شهوژپ نیا رد یسرربدروم

زا 14 ات لاس 59 ینس نیگنایم اب لاس 43

لاس

شیامزآ هورگ نیگنایم(

40 هاوگ هورگ نیگنایم و 5

/ 09

،) نایم ة 5 / 43 درادناتسا فارحنا و لاس ۰9

/ 9

.تسا هدوب لاس رادانعم فلاتخا یرامآ ظاحل زا

نایم دوجو هورگ ود ناکدوک ناردام نس نیگنایم

تسا هتشادن (

138 / 3 یرادانعم حطس=

).

تلایصحت تکرش

ناگدننک ات ملپید زا ،شهوژپ رد

قوف سناسیل .تسا هدوب 4

ردام ( لداعم 1 / 18 ،ملپید )دصرد 9

لداعم( ردام 8

/ 01 قوف )دصرد ،ملپید

۰ ردام ( لداعم ۰ / 43 و سناسیل )دصرد 1

لداعم( ردام 1

/ ۰ )دصرد قوف سناسیل ظاحل زا .دندوب

رادانعم فلاتخا یرامآ نایم

تسا هتشادن دوجو هورگ ود ناکدوک ناردام تلایصحت

( 109 / 3 یرادانعم حطس=

) .

هتفای اه اهریغتم یفیصوت یسررب هب ادتبا

، شیپ ندوب لامرن یسررب اهضرف

و سنایراو ندوب یواسم

رد اهریغتم اههورگ

اب سپس و دش هتخادرپ هرهب

یریگ رب هب سنایراووک لیلحت زا تایضرف یسر

دش هتخادرپ شهوژپ .

سررب اهی داد ناشن دن رادانعم فلاتخا یرامآ ظاحل زا هک نایم

نس نیگنایم

دنزرف ،ناکدوک ناردام مدنچ

ندوب تلایصحت حطس و ناکدوک ناردام

ود ناکدوک دوجو هورگ

.تسا هتشادن رد لودج هرامش 1 م ی گنا ی ن و فارحنا درادناتسا هفلؤم

یاه یدمآراکدوخ (

تیلوئسم یریذپ

،

دمدوخ ی ر یت ی

، ذپ ی شر دنزرف و زرا ی با ی تبثم دنزرف ) ناردام یاراد کدوک مسیتوا شیپ و سپ زا

نامرد نتبم ی رب ذپ ی شر و دهعت هب کفت ی ک ود هورگ امزآ ی ش و هاوگ هئارا هدش تسا .

لودج 2 : درادناتسا فارحنا و نیگنایم هفلؤم

اه ی راکدوخ آ دم ی اراد ناردام ی کدوک مسیتوا شیپ و سپ زا نتبم نامرد ی رب

ذپ ی شر دهعت و هاوگ و شیامزآ هورگ ود کیکفت هب

نامز هزادنا یریگ ریغتم هاوگ هورگ

شیامزآ هورگ

نیگنایم

درادناتسا فارحنا

نیگنایم

فارحنا درادناتسا

شیپ نومزآ تیلوئسم

یریذپ 19

/ 8 93

/ 1 43

/ 9 58

/ 1

یتیریدمدوخ 19

/ ۰ 94

/ 1 93

/ ۰ 4۰

/ 1

شریذپ دنزرف 99

/ 11 39

/ 1 43

/ 10 ۰۰

/ 1

یبایزرا تبثم دنزرف 00

/ ۰ 59

/ 1 33

/ 13 59

/ 1

راکدوخ آ دم ی 00

/ 0۰ 31

/ 4 53

/ 43 55

/ 4

(9)

سپ نومزآ تیلوئسم

یریذپ 33

/ 8 89

/ 1 93

/ 11 84

/ 1

دوخ یتیریدم 41

/ ۰ 19

/ 1 83

/ 11 10

/ 1

/ 11 80

/ 1 13

/ 19 9۰

/ 1

/ ۰ 19

/ 1 13

/ 11 94

/ 3

راکدوخ آ دم ی 80

/ 08 91

/ 1 93

/ 51 93

/ 1

ۀرامش لودج ساسا رب 1

، م ی گنا ی ن رمن ۀ فلؤم ة یدمآراکدوخ ناردام

رد هورگ هاوگ شهاک هتشاد

( تسا 00 / 0۰ شیپ رد و نومزآ 80

/ 08 سپ رد رمن نیگنایم یلو )نومزآ ۀ

یدمآراکدوخ ناردام

رد

هورگ امزآ ی ش ازفا ی ش ی لباق هجوت هتشاد ( تسا 53 / 43 شیپ رد و نومزآ 93 / 51 سپ رد )نومزآ .

هب هجوت اب ندوب لامرن ضرف یسررب جیاتن

هفلؤم یاه راکدوخ آ دم ( ی تیلوئسم یریذپ ،

شریذپ ،یتیریدمدوخ یبایزرا و دنزرف

تبثم دنزرف ) ناردام اراد ی کدوک مسیتوا یسرربدروم ناشن

داد دن هک مامت رد هفلؤم

یاه راکدوخ آ دم نامز رد هچ ،ی شیپ

نومزآ نامز رد هچ و سپ

نومزآ

شیپ هدوب رارقرب اهریغتم عیزوت ندوب لامرن ضرف اریز

یرادانعم حطس ریداقم گرزب

رت زا 35 / 3 هدوب

.تسا زا هدافتسا نیاربانب یاهنومزآ

یارب کیرتماراپ هداد

یاه عناملاب رضاح دوب

.

سنایراو یربارب اههورگ

زین نیول نومزآ زا هدافتسا اب یسرربدروم

تفرگ رارق دش صخشم و

هک مامت رد هفلؤم یاه یدمآراکدوخ یضرف

ة سنایراو ندوب ناسکی اههورگ

، .تسا هدش هتفریذپ

دج رد لو هرامش 0 سنایراووک لیلحت جیاتن هریغتمدنچ

MANCOVA( )

رثا یسررب رد نامرد

نتبم ی ذپ رب ی شر دهعت و رب هفلؤم یاه راکدوخ آ دم ( ی تیلوئسم یریذپ شریذپ ،یتیریدمدوخ ، دنزرف

یبایزرا و تبثم

ریغتم ،زیلانآ نیا رد .تسا هدش یسررب )دنزرف نتبم نامرد

ی ذپ رب ی شر دهعت و

هب ناونع و لقتسم ریغتم راذگرثا

دراو وگلا و هدش هفلؤم یاه راکدوخ آ دم نومزآ زا سپ ی هب

ناونع

دراو هتسباو یاهریغتم وگلا

هدش دنا . نینچمه هفلؤم

یاه راکدوخ آ دم ،نومزآ زا شیپ ی هب

ناونع

دراو تیرووک یاهریغتم وگلا

هدش دنا رثا ات اهنآ دوش لرتنک لودج(

0 .)

لودج 4 : سنایراووک ندوب ناسکی یسررب جیاتن اههورگ

سکاب نومزآ هرامآ

هجرد F لوا یدازآ یدازآ هجرد

مود یرادانعم حطس

919 / ۰ 954

/ 3 13

000 / 1951 990

/ 3

هب هجوت اب لودج

0 یضرف ة سنایراووک ندوب ناسکی اههورگ

حطس رد 35 / 3 .تسا هدش هتفریذپ

(10)

لودج 3 : یور اووکنام نتم رد هریغتم کت سنایراو لیلحت جیاتن هفلؤم

اه ی راکدوخ آ دم ی ناردام اههورگ ی هاوگ و شیامزآ

ریغتم تاروذجم نیگنایم

یدازآ هجرد هرامآ

یرادانعم حطس F ناوت

اتا روذجم

تیلوئسم یریذپ 98۰

/ 101 1

۰95 / 50 3331 /

<3 333 / 1 991 / 3

یتیریدمدوخ 44۰

/ 51 1

5۰9 / 43 3331 /

<3 333 / 1 919 / 3

/ 58 1

513 / 19 3331 /

<3 ۰۰8 / 3 901 / 3

/ 8 1

4۰1 / 19 331 / 3 ۰98 / 3 538 / 3

لودج هب هجوت اب هرامش

4 رثا نتبم نامرد ی

ذپ رب ی شر رب دهعت و مامت

هفلؤم یاه راکدوخ آ دم ی

اراد ناردام ی

کدوک مسیتوا حطس رد 31

/ 3 .تسا هدوب رادانعم هب

نیا انعم هک نیگنایم رمن ۀ مه ة

هفلؤم یاه یدمآراکدوخ (

تیلوئسم یریذپ ،یتیریدمدوخ ، شریذپ

دنزرف )دنزرف تبثم یبایزرا و رد

هورگ شیامزآ تبسن هب هورگ هاوگ رتشیب هدوب ، نیاربانب نتبم نامرد ی

ذپ رب ی شر رب دهعت و شیازفا

مامت هفلؤم یاه راکدوخ آ دم ی اراد ناردام ی

کدوک مسیتوا رثؤم .تسا هدوب

و ثحب هجیتن یریگ

یعت فده اب ینونک شهوژپ ی

رب ینتبم نامرد یشخبرثا ن رب شریذپ و دهعت

ناردام یدمآراکدوخ

تفرگ ماجنا مسیتوا کدوک یاراد ه

داد ناشن هلخادم جیاتن و ه

یهورگ نامرد هک نتبم

ی ذپ رب ی شر و

دهعت شیازفا رب راکدوخ

آ دم ی اراد ناردام ی

کدوک مسیتوا .تسا هدوب رثؤم یدمآراکدوخ

ار دروآرب

یلک درف زا ییاناوت یارب دوخ ریثأت

نتشاذگ رب یاهدرکلمع یرورض

تیریدم رد طیارش

نایب

هدرک دنا لایپ(

زمایلیو و ی ،1

1334 .) نیاربانب اب هجوت هب نیا تقیقح ناردام هب هک یسرتسا هک

یم دراو مسیتوا للاتخا راچد ناکدوک یم ناردام نیا یدمآراکدوخ شهاک هب رجنم ،دوش

وش و د

یدمآراکدوخ نییاپ

،ناردام یفنم ریثأت رایسب

رب دنور دشر کدوک یم دراذگ ئارا ، ة همانرب ینامرد یاه

و ناکدوک زا رثؤم تیامح یارب ماگنهدوز هداوناخ

اب ریگرد یاه نیا

هنوگ اهیراوشد یفنم یاهدمایپ ،

شهاک ار للاتخا نیا یم

دهد ندش بوکرس زا شیپ ار هداوناخ راشرس یاهیژرنا و

، هب یریسم

تیاده حیحص یم

دنک ( یبارس و بامج ،ناراکمه

10۰3 .) هجوت اب هب

تاعلاطا هب

تسد هدمآ

،

هتفای یاه شهوژپ رضاح جیاتن اب اهشهوژپ ی راکمه و ینارجاهم ( نا

10۰1 )

، یرابغ بانب و یریتسا

( 1085 ) گنلا ، و1

ناراکمه (

1319 )

، نهوک و رتراک (0

1339 ) و زدنزر ، ( اپراکسا

1311

،) کلب

4جل و

1. Pillai & Williams 2. Lang

3. Kuhn & Carter 4. Blackledge

(11)

زیه ( 1339 )

، سکیردنب و1

ناراکمه (

1339 ،) هتراود و1

( ناراکمه 1335

و ) ماهگنیتیو ناراکمه و0

( 133۰ ) .دراد ییوسمه

جیاتن نییبت رد هب

تسد هدمآ یم ناوت تفگ هک ا للاتخا و ناوتان تلع هب مسیت ی

للخ و ی رد هک

دشر اهتراهم ی طابترا ی

، فطاع ی

، لماعت ی

، ملاک ی تخانش و ی ا لاتبم دارفا ی

داج م ی دنک

، رقت ی

ًاب یگمه

ضعا ا ی ب ،هداوناخ هژیو ه

ناردام ار گرد ی ر شان لئاسم ی

ا زا ی ن ب ی رام ی م ی دنک و هب یعون ارب ی نانآ

سرتسا و شنت عبنم تسا

هک ثأت نانآ ناور تملاس رب ی

ر م ی دراذگ ر(

ی حا ی ،ناراکمه و 10۰3

) . اهنآ

یتسیاب هب روط مئاد یکی .دننک گنهامه کدوک ریغتم یاهزاین اب ار دوخ زا

یاهدرکیور هئارا ینامرد

هدش

،هنیمز نیا رد راتخاس

.تسا دهعت و شریذپ رب ینتبم نامرد رد

نیا نامرد زا هار شلسگ

یتخانش عجارم یم دزومآ هک یاهدادیور ینورد

ار نامه هنوگ هک

ًاعقاو دنتسه دنیبب هن نآ هنوگ هک

دوخ نآ اهدادیور یم ناشن

دنهد . نیا تیاهنرد ببس

یم دوش هک دنیارف شریذپ رتهب خر

،دهد نوچ

شلسگ زا

،راکفا یبایشزرا و

تاساسحا ببس

یم دوش هک درکراک نیا یاهدادیور ینورد

هب هباثم

عناوم ناور یتخانش شهاک

دبای (

4نتاب ، 1311 .) نامرد عون نیا اب

دیکأت رب فاطعنا یریذپ

،

فافش یزاس اهشزرا و نینچمه ماجنا نداد تانیرمت نوگانوگ

، یم دناوت رد شیازفا دمآراکدوخ ی

و

شریذپ تیلوئسم یوس زا

عجارم رثؤم دشاب . هاگدید زا نامرد

نتبم ی ذپ رب ی شر راکفا ،دهعت و

دنیاشوخان فذح

یمن دنوش هکلب ، اهنت هتفرگ یدج رتمک یم

دنوش هراومه هکنیا یارب شریذپ .

دنیارف ،دشاب یدیفم

ًلاوصا روظنم نیدب .دشاب یناشیرپ زا نازیم ره هبرجت هب لیامت لماش دیاب رد

شهوژپ نیا یاهدربهار زا

« یدیماان هدنزاس

»

ًلاومعم هدافتسا فده نیا اب یم

ش و د هب هک نامرد نایوج

دوخ شرگن ات دوش کمک تبسن ار

دننک حلاصا رییغت هب نتشاد.

هیزجت لیلحتو قطنم ی رد دروخرب اب

شم ک تلا و لست ی م قلطم ندشن رد ربارب اهسرتسا رد تاعفد لوا و زرا ی با ی ددجم و تبثم ای ن

اهسرتسا تسناوت ثأت ی ر ی تبثم رب ازفا ی ش م ی ناز یدمآراکدوخ اهیندومزآ

هتشاد دشاب . هب رظن یم دسر

،نامرد نیا بجوم

داجیا یشنیب تبثم طیارش هب رت رد

کدوک مسیتوا دش و زا ییوس

مه نانآ ار هب اهتراهم ی نتبم ی ذپ رب ی شر دهعت و زهجم درک هک لامتحا لاتبم کدوک شریذپ ار

رد

نیا ناردام رتلااب ب در . اب هجوت هب دیکأت نتبم نامرد ی

ذپ رب ی شر دهعت و رب شزرا اه

، لمع هب

،تادهعت

شریذپ طیارش و هجوت هب یرارقرب طابترا رد هظحل یراج

، هب رظن لباق هیجوت تسا هک نامرد

یهورگ نتبم ی ذپ رب ی شر دهعت و

، ببس شیازفا یدمآراکدوخ رد

کدوک مسیتوا .دوش

1. Benderix 2. Duarte 3. Whittingham 4. Batten

(12)

اهتیدودحم زا مهم نیرت یاهتیدودحم نیا

شهوژپ ناکدوک یاراد ناردام( هعلاطم دروم هعماج هک دوب نیا

)مسیتوا

، تسا هدوب ناهفصا رهش رد اهنت

، نیازا میمعت یارب ،ور نداد

نآ جیاتن یاراد ناردام هب

تیاعر طایتحا بناج دیاب ،رگید تلالاتخا اب ناکدوک یاراد ناردام ای قطانم ریاس رد مسیتوا کدوک .دوش نینچمه یگمه لحارم یارجا شهوژپ ب ه نارگشهوژپ هدهع دوب

؛ رب نیا ساسا نیا لامتحا

دوجو دراد هک ییاهیریگوس رد

خساپ یهد اهیندومزآ هب

همانشسرپ تلااؤس دوجو

هتشاد .دشاب رگید

تیدودحم مدع رضاح شهوژپ

دوجو هلحرم یریگیپ .تسا

اهداهنشیپ یم داهنشیپ اب شهوژپ نیا هک دوش

مجح و دوش ماجنا زین اهرهش رگید رد و رتشیب هنومن یارب

.دریذپ تروص زین تدمدنلب یریگیپ تاعلاطم ،نامرد رثا یرادیاپ یسررب نینچمه

جیاتن هب هجوت اب

،شهوژپ یم داهنشیپ

دوش هک هب دهعت و شریذپ رب ینتبم نامرد ةلزنم

رد ینامرد هلخادم کی ةنیمز

یدمآراکدوخ شیازفا مسیتوا کدوک یاراد ناردام

رد نامرد زکارم و هرواشم زکارم ی

مسیتوا

هب دوش هتفرگراک .

(13)

عبانم

یدمحا

،قوجهک

؛انیم

،دبهرف

؛ناگژم

،یجتروس نیسح و یدهم ،ینایفاصر .

( 108۰ .) یاهوگلا شزادرپ یسح ناکدوک

اب مسیتوا للاتخا زا

هاگدید وگلا ینیو ناد همانلصف. یناریا

،ییانثتسا ناکدوک 13

( 4 ،) 085 - 0۰1 .

( .یلع ،یلابقا 10۰1

یشخبرثا هسیاقم .) شزومآ

تخانش و ناجیه میظنت دوبهب رد یهاگآ نهذ رب ینتبم ینامرد

هناشن یاه

ناور یناشیرپ بقع ناکدوک ناردام ناجیه یتخانش میظنت یاهدربهار و یتخانش

تارثا هب هجوت اب ینهذ هدنام

کبس یلیدعت یفطاع یاه

. یرتکد هلاسر .زیربت هاگشناد ،یتیبرت مولع و یسانشناور هدکشناد ،یمومع یسانشناور

( .اضردمحم ،یدباع و هیضار ،یدزیا 10۰1

مواقم یلمع و یرکف ساوسو هبلاتبم نارامیب رد ساوسو شهاک مئلاع .)

.دهعت و شریذپ رب ینتبم نامرد قیرط زا نامرد هب همان هامود

،ضیف 19 ( 0 ،) 195 - 189 .

میکح ؛میرم ،سیجرب ؛روصنم ،یداوج

یلعملاغ ؛هبوبحم ،رهاط نیسح و دوعسم ،یناساول

( .یلعسابع ،هدازناخ 10۰1

.)

هسیاقم و ییاونشان ،مسیتوا هبلاتبم ناکدوک ناردام رد یگدنز یانعم و دیما ،ینارگن نازیم .یریگدای یناوتان

یناوتان

،یریگدای یاه 0

( 1 ،) 9 - 19 .

ترصن یمشاه ؛روصنم ،یماریب

،دابآ هوک و بابر ،تراشب ؛نادزی ،یدحوم ؛جروت ( .داجس ،امیپ

10۰0 .) هسیاقم هفلؤم یاه

تیفیک باوخ رد نیدلاو ناکدوک مک ،کیتسیتا ینهذ ناوت

و یداع همانلصف . دارفا

،ییانثتسا 4 ( 10 ،) 1۰ - 49 .

یلامج ( .هیضار ،داژن 10۰1

ردام تیقلاخ یشخبرثا یسررب ،) -

یرگدلاو یدمآراکدوخ و ناکدوک تیقلاخ رب کدوک

شیپ ناکدوک ناردام یناتسبد

نایاپ . همان یسانشراک ناور دشرا ناور هدکشناد ،یتیبرت یسانش ،یتیبرت مولع و یسانش

.دهشم یسودرف هاگشناد مرخ و اضردیمح ،دامتعاروپ ؛سگرن ،همیچ ( .هیضار ،یدابآ

1089 للاتخا هبلاتبم ناکدوک ناردام یاهزاین و تلاکشم .)

.یفیک شهوژپ کی :کیتسیتا

،یهوژپ هداوناخ همانلصف 0

( 11 ،) 9۰9 - 939 .

نیسح ( .هقیدص ،یدابآ 10۰5

ناور یشخبرثا .) تبثم یسانش

مئلاع شهاک و مسیتوا یاراد ناردام یناور یتسیزهب رب رگن

ناکدوک رد نایاپ . .ارهزلا هاگشناد ،یتیبرت مولع و یسانشناور هدکشناد ،ییامنهار و هرواشم دشرا یسانشراک همان

.هشیدنا ،نایردیح و زانلیا ،نایداجس ؛هیمس ،یردیح (

10۰5 یشخبرثا .) ینامرد هورگ

ینتبم رب شریذپ و دهعت رب

ناور یگدنامرد ناردام یفنم دنیآدوخ راکفا و یتخانش

یاراد .مسیتوا فیط للاتخا هبلاتبم کدوک هلجم

لوصا

،یناور تشادهب 18

، 4۰1 - 4۰۰ .

یلع ،ییاضر ظعاو ؛هموصعم ،یمیحر ؛دمحم

( .یلع ،رولاد و دیعسدیس ،رف 10۰0

یسررب .) راتخاس سایقم یلماع

.ناردام یدمآراکدوخ یگنهرف همانلصف

- ،هداوناخ و نانز یتیبرت ۰

( 18 ،) 85 - 139 .

؛غورف ،یحایر هجاوخ

؛رفولین ،نیدلا یدزیا

یدیزم

، و هبیط ،یترشع ؛هنیکس یدقن

،بسن .لایل ( 10۰3 ).

یتیامح نامرد ریثأت

.مسیتوا للاتخا هبلاتبم دنزرف یاراد ناردام یقطنمریغ یاهرواب و ناور تملاس رب یراتفر یتخانش و یملع هلجم

یکشزپ یدنج روپاش ، 13 ( 9 ،) 909 - 945 .

یبارس ( .هحیلم ،بامج 108۰

هبلاتبم ناکدوک ناردام یدمآراکدوخ و سرتسا رب نیدلاو شزومآ همانرب یشخبرثا .)

وا مسیت نایاپ . .دهشم یسودرف هاگشناد ،یتیبرت مولع و یسانشناور هدکشناد ،یسانشناور دشرا یسانشراک همان

یبارس نسح ؛هحیلم ،بامج یرغصا و یلع ،یدهشم ؛نیسح ،یدابآ

( .نسحم ،حاکن 10۰3

رب نیدلاو شزومآ ریثأت .)

یدمآراکدوخ هبلاتبم ناکدوک ناردام

یگدنامرد دوخ تشادهب لوصا هلجم .

،یناور 10 ( 1 ،) 84 - ۰0 .

(14)

( .نآ سیلیف ،نوسیلا رتیت و تراگرام ،نمکیلک دورمس 10۰5

ناور بصع .) کدوک یتخانش

لایش ،یزرمارف رلااس همجرت ،

.ناهفصا دحاو یهاگشناد داهج تاراشتنا .دباع اضردمحم و هدازریخ یرابغ ( .هرهز ،یریتسا و رقاب ،بانب 1085

.) د کبس و یتیصخش یاهیگژیو هسیاقم للاتخا اب ناکدوک ناردام رد یگتسبل

یداع ناکدوک ناردام و یگدنام دوخ رد پ .

ییانثتسا ناکدوک هطیح رد شهوژ

، 9 ( 0 ،) 989 - 834 .

،لیوچوتارک ساموت

.رآ و

،سیروم دراچیر یج . ( 10۰1 ینیلاب یسانشناور .) کدوک

شور(

یاه )یرگنامرد

، همجرت

اضردمحم تاراشتنا :نارهت .ناراکمه و ناینیئان دشر

.

میرک ( .هلیمج ،هداز 10۰0

فاطعنا و یگدرسفا ،بارطضا رب دهعت و شریذپ رب ینتبم نامرد یشخبرثا .) ناور یریذپ

ی

مسآ هبلاتبم نارامیب نایاپ .

دازآ هاگشناد ،یسانشناور و یتیبرت مولع هدکشناد ،ینیلاب یسانشناور دشرا یسانشراک همان

یملاسا

، فجن دحاو .دابآ

یبرغم نسح ؛دماح ،یکنیس ( .ربکا یلع ،ایندنمجرا و ناگژم ،یمداخ ؛دیعس ،هداز

10۰4 شزومآ یشخبرثا .) اهتراهم

ی

للاتخا اب دنزرف یاراد ناردام ینیدلاو یدمآراکدوخ رب یطابترا یتساک

شیب /هجوت .یلاعف

،راتفر و هشیدنا ۰

( 09 ،)

09 - 49 .

،یرکش ؛اضردیمح ،دامتعا روپ ؛تاداس انتآ ،ینارجاهم و دیما

( .نویاتک ،یباشوخ 10۰1

.) یشخبرثا نامرد لماعت

- دلاو کدوک رب یدمآراکدوخ یرگدلاو

ناکدوک ناردام راچد

یگدنامدوخرد اب

یروشنک .لااب یسانشناور همانلصف

،یدربراک 9 ( 1 ،) 11 - 08 .

کین ( .مظعا ،هوکدیفس ناقهد و هنازرف ،یداژن 10۰4

یشخبرثا .) نامرد

ینتبم رب شریذپ و دهعت رب شیازفا تقفش رب

دوخ ناردام رد مسیتوا ناکدوک رهش

.ناهفصا یلم سنارفنک هوژپ

اهش و یسانشناور و یتیبرت مولع رد یدربراک ی

بیسآ ناریا یعامتجا یاه .نارهت ،نیداینب نونف و مولع هعسوت نمجنا ،

Balat, G.U., Zembat, R., & Acar, M. (2010). Berkeley parenting self-efficacy scale- second grade version: Reliability-validity studies among Turkish families. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 2(2), 2166-2170.

Batten, S. V. (2011). Essentials of acceptance and commitment therapy. London: Sage.

Benderix, Y., Nordström, B., & Sivberg, B. (2006). Parents’ experience of having a child with autism and learning disabilities living in a group home: A case study. Autism, 10(6), 629-641.

Bibby, P., Eikeseth, S., Martin, N. T., Mudford, O. C., & Reeves, D. (2001). Progress and outcomes for children with autism receiving parent-managed intensive interventions. Research in Developmental Disabilities, 22(6), 425-447.

Blackledge, J. T., & Hayes, S. C. (2006). Using acceptance and commitment training in the support of parents of children diagnosed with autism. Child & Family Behavior Therapy, 28(1), 1-18.

Bond, F. W., Hayes, S. C., Baer, R. A., Carpenter, K. M., Guenole, N., Orcutt, H. K., ...

Zettle, R. D. (2011). Preliminary psychometric properties of the Acceptance and Action Questionnaire–II: A revised measure of psychological inflexibility and experiential avoidance. Behavior Therapy, 42(4), 676-688.

Dabrowska-Zimakowska, A., & Pisula, E. (2010). Parenting stress and coping styles in mothers and fathers of pre-school children with autism and Down syndrome.

Journal of Intellectual Disability Research, 54(3), 266-280.

(15)

Duarte, C. S., Bordin, I. A., Yazigi, L., & Mooney, J. (2005). Factors associated with stress in mothers of children with autism. Autism, 9(4), 416-427.

Eifert, G. H., & Forsyth, J. P. (2005). Acceptance and commitment therapy for anxiety disorders: A practitioner's treatment guide to using mindfulness, acceptance, and values-based behavior change strategies. Oakland, CA: New Harbinger.

Hastings, R. P., & Symes, M. D. (2002). Early intensive behavioral intervention for children with autism: Parental therapeutic self-efficacy. Journal of Research in Development Disabilities, 23(5), 332-341.

Hayes, S. C., Pankey, J., & Gregg, J. (2002). Anxiety and Acceptance and Commitment Therapy. In E. A. Gosch & R. A. DiTomasso (Eds.), Comparative treatments of anxiety disorders (pp. 110-