a n t e ILI emm DMe
THUi; TRANG VA GIAI PHAP NANG CAO CHAT lOONG BOI DOiG CAN BioUANUMllNliTRUNG HOC cost nfO HOG VAiMNONnlSinilll
ThS. C A O VI^T SON'
Ngay nhgn bdi: 03/03/2016; ngay siia chiia: 21/03/2016; ngay duyit dang: 22/03/2016.
Abstract: The article analyses situation of management of manager training for schools In Son La province and proposes measures lo Improve Ihe quality of the management. The measures consist of assessing exactly manager quattflcatlon; updating Ihe training contents; changing the training forms;
building self-learning capacity for managers; facilitating education. These sotunons have their own roles but they will perform their role [he best when they are combined lo implement.
Keywords: manager training, facility education, elementary school, preschool.
T
'huc hien theo Chithj sd40-CT/rw ngay 15/6/2004 ciia Ban BithuTrung uong Dang ve viec xay dung, nang cao chat luong dpi ngii nha giao va can bp quan li giao due (CBQLGD); can cil Quyet djnh sd 382/QD-BGDDT ngay 20/01/2012 cua Bp trudng Bd GD-BT ve viec ban hanh cac chuang trinh bdi dudng CBQLGD, va dac biet Nghi quyetsd29-NQ/TW ngay 04/11/2013 ciia Hpi nghj lanthdS Ban chap hanh Tnmg uongBang (l(hoa XI) ve ddi mdi can ban, toan dien GD-BT, Tn/dng Cap dang Son La da xay dung, tham djnh, nghiem thu va ban hanh Vhudng trinh bdi dudng can bd quan ii tnidngmam non, tieuhoc, trung hoc cds&'ap dung thuc hien tdnam2013;va qua thuc hien mpt luptdca 3 cap hpc, chiing tdi cd cap nhat, bdsung tai lieu va kie'n thiic mdi trong chuang trinh chitiet. Nam 2014, chuang trinh dupc chinh sua theo hudng dan Thdng tUsd28/2014/TT-BGDBT ngay 26/8/2014 ciia Bd GD-DT quy djnh ve viec bdi dudng va cap chdng chi bdi dudng (BD) nghiep vu quan li giao dijc (cd quyet djnh ban hanh chuang trinh kem theo). Bai viet nay danh gia thuc trang, tu dd dua ra nhiing giai phap nham nang cao chat luang BD CBQLGD tn/dng tmng hoc casd(THCS), tieu hoc (TH) va mam non (MN)tinhSanLa.
1. Thuc trang BD CBQLGD trudng THCS, T H . M N t i n h S o n L a
Tinh dai nam hoc 2014-2015, toan tinh Son La cdsdiupng tn/dng hpc vaCBQLGD nhusau {bang t).
41 Tup chi Giao due so 382
Bang 1. So luong tn/dng hgc vaCBOLGD tnrdng THCS.rklUN
Cap hpc MN T H THCS Tong so
SS li/(?ng tru'dng
541 722 495 1.758
S o luong CBQLGD {Hlfu t r u i n g , Phd hi^u tn/dng)
255 282 293 830 (Nguon: Bao cao Ihong Xe dau nam hoc 2014-2015
cua SI} GD-BT San l.a) Mdi nam, UBND tinh giap chp nha trudng BD CBQLGD la 120 chi tidu. Theo bao cao thdng kS cua Phdng to'chdc va can bd S d GD-BT tinh Son La, nam 2014-2015, trong s d 8 3 0 CBQLGD miS chi cd khoang 500 CBQLGD da duoc qua BD nghiep vu quan li giao due (cd 192 can bpdupc BD theo chuang trinh mdi), cdn lai chua dupc BD nghiep vu quan ii mdt each co ban, he thd'ng, chua ke den sd CBQLGD phai duac BD lai theo chuang trinli mdi cua BpGD-DT ban hanh nam 2012; ben canh dd, mdi vj tri lanh dao quan li cd mdtvj trit?o nguon va theo s d lieu thd'ng ke hang nam trung binh cd khoang 10% CBQLGD nghi huu (khoang 78 can bp), tiic la se phai cd khoang 78 can bd mdi can duac thay the vao vj tri CBQLGD dd. Nhu vay,thi/c hidn nhiem vu chinh trj ma Uy ban nhan dan tinh va sdGD-DT giao, hang nam, Tn/dng Cao ding Sdn La phai BD mdi cho khoang 200 ngudi va BD cap
'TmOngt^odingStfiiLa
(ki 2-5/2016)
nhatl<ienthucm6icho500ngu6^ da CO Chung nhan cu, va toan bp CBQLG D da qua I6p BD nghidp vu quan ligiao dye deu duoc cap chung chitheo Quyix djnh s649/QD-BGDDT ngay 08/01/2015 cua Bp GD-DT ve viec giao nhiem vu BD va cap chung chi BD nghiep vu quan ii giao dye cho Truong.
Tinh tuf nam 2001 d e n n a y . T r u c f n g C a o d ^ n g Son La da BD cho hon 1.000 CBQLGD (hieu truong, pho hieu trudng, cac can bp thupc dien dupc quy hoach). Nha trudng da gop phan quan trpng trong cong tac nang cao trinh dp cho dpi ngu CBQLGD noi h e n g v a h i e u q u a h o a t d p n g cua cac trudng T H C S , T H , MN trong tinh Son La noi chung, dupc cac eo quan quan li, nganh GD-DT va can bp, giao vien trong tinh danh gia cao. Tuy nhien, chat Iupng dpi ngu CBQLGD eac trudng T H C S . T H , MN tinh Son La theo dja ban chua dong deu, hai hoa va hop li. Cu the: - Ovung 1 (th i Iran,thanh pho),dasoCBQLGDcotrinhdpchuyen mon vung vang, nang luc quan li tot, dieu kien cong tac tot, nang dpng, tu tin, manh me va sang tao, luon dat thanh tich xuat sac trong chi dao va dieu hanh eong tae quan li lanh dao; - 6 vung 2 (dia ban each thj tran va thanh pho l<hoang 20km trd len), CBQL(3 D d day eo trinh dp chuyen mon tot, tuy nhi&n trong cong tac quan li con han che, chua gan bo vdi trudng Idp, mt re, do d u va doi khi con thieu khoa hgc trong quan li; - dvung3{'<i\\r\Q sau, vung xa dae biet kho khan), da so CBQLGD tuoi ddi va tuoi n g h i cdn tre, mpt so CO tuoi ddi va nghe eao thi trinh dp va nang luc han che; mpt so CBQLGD CO kinh nghiem 6\sqc dieu dpng den cong tac d day lai chua hieu dupc phong tuc tap quan, ngon ngU cua dong bao tai dia phuong nen rat kho thich ung v6i eong viec quan li.
2 . M 9 t s d ' g l a i p h a p nang cao chatluprng BD CBQLGD t r u a n g THCS, T H , MN tinh Son La
2.1. Danh gia dung thuc trang chatluang dgi ngu CBQLGD vepham cha't, nang itic, trinh do deiam can cucho nftiem vuBD
Nang luc cua CBQLGD dupe the hien qua ket qua ftiuc hien cae chiic nang quan li (chLfc nang ke hoach hoa, tochiic, ehi dao, kiem tra). Vi vay, can xay dung each danh gia dua vao cac kT nang sau: - Quan li CO sdvat chat dam bao tot eho viec day hpc va vui Choi; -Tochu'c viec doimd^cae hoat dpng cham soc, giao due trong nha tn/dng;-Quan li eong tac tai chinh;
- Quari li cong tae hanh chinh nha trucffig;- Kiem tra npibptnJcmghpc,...
(ki2-5/2016)
Muon danh gia dung nghiep vu quan li cua CBQLGD cac nhatn/dng, tnide hetsdGD-DT phai la don vj tuvan, xay dung ke hoach va thanh lap hpi dong danh gia; xay dung npi dung, tieu chi danh gia d i ^ t r e n c^eu le cac nhatn/dngdmoi cap hpc, chuan nghe nghiep, Luat giao dye, nhiJng yeu eau doi mdi giao due trong thoi ki CNH, HDH va yeu cau phat trien KT-XH cua dia phuong. Thong tin danh giadupc luu, gui kem cac mau bieu thong ke va cong bo den tung CBQLGD day du, kip ttidi. Phong giao due la don vj tn/c tiep quan li eac CBQLGD thupc dia ban phy trach, thuc hien danh gia bam theo chuan (chuan hieu trudng, phohieu tnidng) vatheo dung suchi dgo eua nganh b i n g cac hinh thiic, bien phap thich hpp, hieu qua nhuthudng xuyen long ghep cong tac kiem tra danh giavc^ kiem tra chuyen mon. Cae nhatnidng danh gia CBQLGD (theo thang, quy, nam) thong qua viec lay y kien cua tap the giao vien ve cac hoat dpng quan li nha tn/dng cua CBQLGD, dong thdi hang nam phai to chiic cho CBQLGD thi nghiep vy quan ligi6i,coidaylamptyeu eau bStbupc ma hp phai thamdu(1 hoac2nammptlan)valampttieuchuan dedanh gia thi dua. Qua hpi thi, CBQLGD se bpc 16 kha nang va nang luc giao tiep, iing xu", sututin ve kha nang giai quyet cac tinh huong thue te lien quan den nghiep vy quan li nha tn/dng.
2.2. Bieu chinh, bo'sung ngi dung BD cho CBQLGD. Xac djnh diing nhOng nhu cau BD cho CBQLGD, tren cosdkhao sat thuc ten va nhi>ig ket luan dupe nit ra tCrviec danh gia thuc trang ve pham chat nang luc trinh dp CBQLGD, Tardng Cao dang Son La - noi dupc Uy ban nhan dan tinh giao nhiem vu BD CBQLGD - phai lam ro nhu cau ma dpi ngu CBQLGD frong tinh can BD, do la nhUng diem yeu ve hieu biet hay kTnang thuc hien mpt hoat dpng nao dd trong eong viec hoac chua cap nhat kjp thdi nhung thong tin can thiet phuc vu eho hoat dpng eua ban than. Bien phap nay vua dap iing dupc nhu cau cua CBQLGD, giup hp hpan thanh nhiem vu; viia tranh hinh thiic, lang phi, CBQLGD se khong phai hpc lai nhiing dieu minh da bletgay ra suchan nan khi hpc.
Neu trong cong tac BD xac dmh tnJng nhijng van de dang vudng mac, chua co cau tra Idi thi se giiip eho CBQLGD CO them hiing thu hpc tap va nang cao chat Iupng BD.
Cong tac BD phai hudng tdi viec nang cao kha nang quan li nha tn/dng cho CBQLGD b^ng viec xac djnh ro he thong tri tfide va kTnang ve nghiep vu hien tai hp cdn thieu hay da lac hau so vdi yeu cau.
Tap chi Gido due so 382 5
Muon xac djnh ro nhu cau can BD, phai thue hien theo cac hudng nhu sau: Lam tot viec phan loai dpi ngu theosonam cong tae va quan Ij,dong thdi ra soat chuong trinh BD da thue hien, kiem tra toan bp npi dung con phu hpp hay khong pjiii hpp vdi yeu cau phat trien giao due trong thue tiln va tuong lai; cap nhat.bo'sungkienthucmdinhung hinh thiic kTnang da dang, thiet thue phCihpp vdi tdng doi tupngvadap ling vdi yeu cau; doi vdi CBQLGD da cd tham nien cong tac va lam quan li lau nam, viec BD can tang npi dung yeu eau tuBD; doi vdi CBQLGD mdi dupc bo nhiem vdl thc^ gian cong tac chua lau, can BD kien thiic thue tiln va kha nang thuc hanh iing dung cho hp; can eiivao trinh dp chuyen mon da dupc dao tao cua CBQLGD va chuan dpi ngu de xac dinh nhung npi dung can BD, dap ung yeu cau dat nudc trong giai doan hien nay; ra soat chuong trinh BD da thue hiai, kiem tra toan l3pnpi dung con phii hc^ hay khdng phu hpp vdi yeu^au pliat trien cap, bac hoe.
Thong qua viee danh gia thue trang, phan loai tiieo tham ni§n, ra soat cac chuong trinh BD va tham dd nhu eau dpi ngu CBQLGD tren dia ban tinh Son La, chiing to! ttiay can phai BD cho dpi ngu nay nhiing kien thiie cp ban sau (bang 2):
2.3. Boi mdi tiinh thdc S a BD la mot trong nhiing giai phap nang eao chat Iupng dpi ngu CBQLGD hiennay.tuynhienphaitochiicBD dudi hinh thiic nao de dap ung dupc nhu eau BD ma v l n dam bao cho hp hoan thanh nhiem^vy quan li nha tnidng la van de ma Tn/dng Cao dang Son La rat quan tam.
- BD theo hinh thuc dao tao tap tmng. H inh thdc nay co uu diem: Du thdi gian de BD mpt khoi Iupng Idn ve kien thiie, kT nang; kien thiic trang bi lien tuc, khong ng^t quang, ngudi hpe khpng bi chi phpi i)d\
cong viec nen tap tmng cho hpc tap hon; quan li SuGc nhiing ngudi tham gia hpc tap. Tuy nhien, hinh thiie nay eung co nhiing han chesau: Do hpc tap trung vdi so Iupng nhieu ngudi, thdi gian hpc ca ngay nen rat mMmol; lugng kien thdctrong ngay quanhieu lai hpc don ep nen hieu qua ifnh hpi khong eao; neu to ehiic BD trong nam hpe thi vi^e ciing mpt liic huy dgng nhieu CBQLGD di hpe se anh hudng nhat djnh den cong tac ciia cac nha tnidng; vi the, it can bp co nhu cau dupc BD theo hinh ttidc nay.
_ - Hinh thdc to chuc tdng ket kinh nghiem thuc tiin. Tong ket kinh nghiem thuc tiln thuc chat la tim ra nhung matmanh,matyeuva nhung nguyen nhan CO ban trong qua trinh quan li nha trudng cua CBQLGD; la nhiing bai hpc co gia trj h i trp cho
6 Tap chi Gido dye so 382
Bang2. Ngidung (den UiiJrc can BD cho hgc viett
PhIm chSt. tl/
luflng chfnh trj, d^o aiic, l6i sgng
vg'c NOi dung cdn bdi dudng 1.1. Nang cao nh$n thiJc li lu^n chfnh trj, Wludng, cSp nhat di/dng Ifii, chij tarong, dilnh sdch dia Ding Vci Nha nmSc v6 gMo due 1.2. Nhan thilc vai trt cua ngi/di CBQLGD trorq vi$c thuc hi^n mi,tc ti6u. chign lLn;rc phat tnS'n ^
1 3. Van a& nhan each CBQLGD tnJdng hoc 2 1. Nang liJc xac djnh tdm nhin, s\l ri6nh v^ mi^
ti6u chi6"n Itjgc cua tn/dng
2 2. Nang li/c xdy di/ng vk l6 chi]c thi/c hi^n k$
hogch ph^t tngn nha tn/dng
2 3 NSns li/c xay ddng va duy tri mfit mOi \ns6rg giao due theo dinh hudng kS't qug 2 i Nang Idc lanh dao, chi dgo chuySn n 2.5 Nang luc tgo di/ng vd ddm tnjcmq hgc tgp an ninh, an loan
0 mdt n 2.6 NSng li/c Uii^t l$p v i duy tri tiSu khAng m lam viSc tich ct/c trong nha tn/dng, thi^t lap quan ha hop tdc va huy dfing c^ng d^ng cham io din giap due
2,7 Nang Idc phat trign dQI ngO 2 8 Nang Igv qudn litfii Chinh, CO sdv^tc^at^, trang thi^t bj
2.9. Nang It/c qudn II vd dng dung cong ngh^
trong qudn l(
2.10. NSng Idc Uii/c hl$n nhi$m v\f quin li i i M chinh
3.1. NhOng ktSn thdc, kinang ndn tdng vd quin I nha trudng
3 2. Nhiing thSng tin mdi nha't vd khoa Wgc quan li giao due
cong tac BD dpi ngu, Hinh thde nay tien hanh nhir sau: 1) Viet de tai sang kien kinh nghigm;2)TochiJc tot cong tac danh gia khong nnang tinh hinhfliiicva danh gia diing cae sang kien kinh nghiem; 3) To ehiic bao cao sang kien kinh nghiem cd chat luong cao; 4) Cd che dp khen thudng thoa dang, kjp thd ve vat chat, tnh than cho nhQng sang kien Idnh nghiem hay; 5) Trien khai ap dung nhiing sang kien kinh nghiem vao thuc tempt each linh hoat phu hpp vdi dieu kien eua tung trudng. ^
• Hinh thdc BD theo chuyin de. Suthay doi cac npi dung giao dye trong nha trudng, nhiing quy djiifi mdicua nganh, cua cac C£p lanh dao doi hoi CBQLGD phai cap nhat thudng xuyen nen viee BD theo t^g chuyen decu these tao dieu kien cho CBQLGD nang cao trinh dp ehuyen mon, nghiep vy theo kjp vciisi/
bien doi nhanh chdng cua cac dieu kien KT-XH va nhOng yeu eau phattrien cua GD-DT. Vdi viec tochijc BD theo hinh thiic nay, dpi ngu CBQLGD co thetu hpc, tuBD theo hudng d i n cija giang vian hogc theo cic tai lieu hudng d i n cd he thd'ng cau hdi. Can ptiai
(ki 2-5/2016)
bien soan tai lieu vcfi nhiing chuyen de cu the. npi dung cac chuyen d^can taptningyao nhflng van de moi nham cap nhatliien thiic va botroliip thdi nhflng l<I nang can thiet cho tflng loai doi tuong CBQLGD hay giao vien,cohejiong cau hoi tflluanvatnac nghiem de ngfldi hgc CO thetu Idem tra kien th flc maminhda Iinh hgi dfloc.
- Hinh thdc tham quan hgc tap idnh nghiem. To chfle tham quan hoc tap nhflng don vj tien tie'n nham mdrgng moi quan lie giao Iflu,trao doi nhflng kinh nghiem ve quan iinhatnrdng, tim rasutuong dong va khac biet gifla cac vung mien tfl do van dung mot each linh hpat va sang tao trong cong tac cua moi ca nhan. De hinh thflc nay phat huy duoc hieu qua, can chu y mpt so diem sau: Xay dung hoac lfla ehpn mo hinii tham quan tieu bleu, eo nhflng kinh nghiem hay phuc vu cho ngi dung BD;
to chfle tot cong tac tonj ket kinii nghiem, xac djnh nhung kinh nghiem dl6n hinh deed the nhan rgng ra cac don vj khac.
2.4. Nang cao nang li/c lu hoc, tif BD cho CBQLGD.Til BD CO y nghTa vo cung quan trgng