MENGELOLA PERALATAN PELATIHAN KERJA
N.78SPS02.041.2
DIREKTORAT BINA INSTRUKTUR DAN TENAGA PELATIHAN
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
TUJUAN PEMBELAJARAN
BENEFIT
✓Penetapan dan penggunaan peralatan dapat dilakukan secara efektif dengan administrasi yang benar dan rapih
Setelah selesai sesi pembelajaran peserta pelatihan mampu membuat daftar:
➢ Kebutuhan peralatan,
➢ Peminjaman peralatan,
➢ Pemakaian peralatan dan
➢ laporan pemeliharaan peralatan pelatihan
untuk 1 unit kompetensi sesuai program pelatihan
pada kejuruan/pelatihan yang akan diselenggarakan
oleh LPK/BLK sesuai standar yang ditetapkan.
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
MENGELOLA PERALATAN PELATIHAN KERJA ELEMEN KOMPETENSI
1. Membuat daftar kebutuhan peralatan pelatihan,
2. Menyiapkan peralatan pelatihan,
3. Mendistribusikan penggunaan peralatan untuk pelatihan,
4. Memelihara
peralatan pelatihan .
MENGELOLA PERALATAN
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
Alur Mengelola PERALATAN Pelatihan Kerja
4
PROGRAM PELATIHAN
1
KURIKULUM
2
SILABUS
PILIH 1 UK
3
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
APA ITU PERALATAN PELATIHAN
➢ Definisi : Peralatan pelatihan adalah seluruh peralatan, sarana dan prasarana yang diperlukan dan dapat digunakan untuk pelaksanaan suatu pelatihan kerja.
➢ Posisi Peralatan dalam pelatihan adalah :
o salah satu komponen pelatihan yang memegang peranan penting untuk mencapai tujuan pelatihan berbasis kompetensi.
o dibutuhkan untuk melatih peserta pelatihan dalam melakukan suatu pekerjaan/tugas sesuai dengan tuntutan kompetensi yang sedang dilatihkan.
➢ Syarat Peralatan Pelatihan : Keseluruhan sarana, peralatan utama dan
peralatan bantu pelatihan yang dikelola dengan baik agar dapat
digunakan pada saat diperlukan sesuai dengan fungsinya serta terpelihara
kondisinya .
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
FUNGSI PENYELENGGARA DALAM MENGELOLA PERALATAN PELATIHAN KERJA
➢ Menyiapkan peralatan pelatihan sesuai dengan kebutuhan program pelatihan yang akan dilaksanakan.
➢ Mengatur penggunaan peralatan pelatihan dan fasilitas lainnya untuk seluruh peserta pelatihan.
➢ Mengawasi peserta pelatihan dalam penggunaan mesin dan
peralatan.
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
SKKNI
➢ Batasan variable → Peralatan dan Perlengkapan
➢ Panduan penilaian →
pengetahuan dan keterampilan
PROGLAT
➢ Daftar Peralatan tiap UK
IDENTIFIKASI PERALATAN PELATIHAN
Sejalan dengan pola pelatihan yang dilaksanakan merupakan pelatihan berbasis
kompetensi, maka secara umum analisis kebutuhan peralatan pelatihan dapat dilakukan
antara lain dengan analisis dan telaah atas peralatan dan alat yang dibutuhkan yang
tertuang pada setiap unit kompetensi.
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
MENGELOLA PERALATAN PELATIHAN
SIFAT PERALATAN
Tidak Habis dalam sekali pemakaian
Memerlukan perawatan
berkala
Memiliki manual book
Memiliki umur
ekonomis
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
CONTOH PERALATAN PELATIHAN
Alat Peraga
✓ Segala peralatan penunjang pelatihan yang
relevan dengan materi pelatihan yang
diselenggarakan dan sifatnya tidak habis pakai
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
MENGELOLA PERALATAN PELATIHAN
Prinsip Penggunaan Peralatan Pelatihan:
✓ Disiapkan sesuai buku kerja
✓ Mengacu kepada program pelatihan
✓ Rasio peralatan pelatihan dan peserta proporsional atau memadai
✓ Dicatat dalam log book penggunaan peralatan
✓ Pemeriksaan pra dan pasca pemakaian
✓ Layak pakai
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
EK.1
MEMBUAT
DAFTAR KEBUTUHAN
PERALATAN PELATIHAN
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
BAGAIMANA MEMBUAT
DAFTAR KEBUTUHAN PERALATAN LATIHAN
1. Berdasarkan Program Pelatihan 2. Berdasarkan Buku Kerja
3. Berdasarkan Uraian Batasan Variabel pada UK-SKKNI 4. Berdasarkan Analisis dari Materi Pelatihan
(Pengetahuan dan Ketrampilan) setiap KUK/EK pada
setiap UK → dari Silabi
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
Cara menganalisis kebutuhan Peralatan berdasarkan PROGRAM PELATIHAN KERJA
PROGRAM
UK
MATERI PELATIHAN
KEBUTUHAN PERALATAN
BUKU
KERJA
SILABUS
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
IDENTIFIKASI
PROGRAM PELATIHAN KURIKULUM SKKNI
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
IDENTIFIKASI DI UNIT KOMPETENSI
Daftar alat dan bahan yang digunakan
bisa dilihat di UK pada Batasan Variabel,
daftar boleh ditambahkan agar sesuai
dengan kebutuhan saat materi teori
maupun praktek
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
MEMBUAT DAFTAR KEBUTUHAN
✓ Daftar alat di program
pelatihan
IDENTIFIKASI
✓ Tugas Teori Tugas
Praktek
DAFTAR KEBUTUHAN
✓ Permintaan
✓ Pengambilan
PENGAJUAN
SESUAI PROSEDUR
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
PROSEDUR PENGAJUAN
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
Elemen Kompetensi
Kriteria Unjuk Kerja Indikator Unjuk Kerja
Materi Pelatihan Kebutuhan Peralatan
Pelatihan Pengetahuan Keterampilan Sikap Nama Barang Satuan 1. Menyiapkan
tempat, alat kerja dan bahan pembantu
1.1 Tempat kerja disiapkan sesuai instruksi kerja.
• Dapat menjelaskan cara menyiapkan tempat kerja sesuai dengan instruksi
• Mampu menyiapkan tempat kerja sesuai instruksi.
• Harus bertanggung jawab atas pekerjaan.
Cara penyiapan tempat kerja sesuai instruksikerja
Menyiapkan tempat kerja sesuai instruksi.
Bertanggung jawab atas pekerjaan
Peralatan apa yang diperlukan untuk penyampaian materi teori dan praktek pada Elemen ini ??????
Untuk setiap orang peserta
1.2 Mesin yang akan digunakan dibersihkan sesuai prosedur kerja
• Dapat menjelaskan cara membersihkan mesin jahit sesuai prosedur.
• Mampu membersihkan mesin jahit sesuai prosedur.
• Harus teliti dan bertanggungjawab atas pekerjaan.
Cara membersihkan mesin jahit sesuai prosedur.
Membersihkan mesin jahit sesuai prosedur.
Teliti
Tanggung jawab atas pekerjaan
1.3 Mesin yang akan digunakan disiapkan sesuai spesifikasi pekerjaan.
▪ Dapat menjelaskan cara menyiapkan mesin sesuai spesifikasi.
▪ Mampu menyiapkan mesin sesuai spesifikasi pekerjaan.
▪ Harus teliti dan bertanggungjawab atas pekerjaan.
Cara menyiapkan mesin sesuai spesifikasi.
Menyiapkan mesin sesuai spesifikasi pekerjaan.
Teliti
Tanggung jawab atas pekerjaan
SILABUS PELATIHAN BERBASIS KOMPETENSI I. KELOMPOK UNIT KOMPETENSI
1.1 Unit Kompetensi : Menjahit Komponen Pakaian KodeUnit : C.141110.027.02
PerkiraanWaktuPelatihan : 40 JP @ 45menit
Contoh Menyusun Kebutuhan Peralatan Pelatihan melalui Silabus 1 UK (per-UK)
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
MENGIDENTIFIKASI KEBUTUHAN PERALATAN
PELATIHAN BERDASARKAN PROGRAM PELATIHAN
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
MENGIDENTIFIKASI KEBUTUHAN PERALATAN
PELATIHAN BERDASARKAN PROGRAM PELATIHAN lanjutan
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
MENGIDENTIFIKASI KEBUTUHAN PERALATAN
PELATIHAN BERDASARKAN BERDASARKAN BUKU KERJA
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
MENGIDENTIFIKASI KEBUTUHAN PERALATAN
PELATIHAN BERDASARKAN BERDASARKAN BUKU KERJA
lanjutan
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
MENGIDENTIFIKASI KEBUTUHAN PERALATAN PELATIHAN BERDASARKAN SKKNI
1. Melalui Standar Kompetensi Kerja (SKKNI/SKK Khusus/SKK Perusahaan) 2. Dapatkan standar kompetensi kerja terkait dengan unit kompetensi yang akan
dipelajari;
3. Temukan unit kompetensi yang akan dipelajari;
4. Temukan dalam unit kompetensi tersebut judul ”Batasan Variabel” bagian
”Perlengkapan yang dibutuhkan” maka akan diperoleh perlengkapan apa saja yang diperlukan untuk mempelajari unit kompetensi tersebut;
5. Temukan juga dalam unit kompetensi tersebut bagian ”Keterampilan yang
diperlukan”, dalam bagian tersebut akan ditemukan kegiatan apa saja yang
harus dilakukan untuk mempelajari unit kompetensi tersebut. Berdasarkan
kegiatan ini maka akan dapat ditetapkan alat apa saja yang dibutuhkan.
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
MENGIDENTIFIKASI KEBUTUHAN PERALATAN
PELATIHAN BERDASARKAN UK - SKKNI
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
DAFTAR PERALATAN YANG DIBUTUHKAN
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
CARA MENGANALISIS KEBUTUHAN PERALATAN BERDASARKAN UK
UK
EK KUK
MATERI PELATIHAN
KEBUTUHAN PERALATAN
BATASAN
VARIABLE
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
MENGIDENTIFIKASI
KEBUTUHAN PERALATAN PELATIHAN BERDASARKAN SILABUS
1 UK
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
ANDI MUSLIM SYARIFUDDIN ANDI AKBAR
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
EK.2
MENYIAPKAN PERALATAN
PELATIHAN
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
MENYIMPAN PERALATAN PELATIHAN
➢ Kelompokkan peralatan yang sama atau sejenis
➢ Tempeli label sesuai dengan nama masing-masing
➢ Tempatkan peralatan pada tempat yang mudah ditemukan dan mudah diambil sehingga tidak memerlukan waktu yang lama
➢ Tempatkan peralatan pada tempat yang transparan atau dapat dilihat
➢ Tempatkan peralatan yang eksklusif pada tempat yang tidak setiap orang dengan mudah mengambilnya
➢ Tempatkan peralatan di tempat yang dekat dengan penggunanya
➢ Susun peralatan dari yang besar atau berat di bawah dan seterusnya ke atas semakin kecil atau ringan
➢ Tempat penyimpanan ditandai sesuai dengan peralatan yang menempati tempat tersebut
➢ Tempatkan peralatan sesuai dengan karakteristiknya
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
FIFO
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
C3 C4 C2
C1 C5 C6 C7
B4
B1 B2 B3 B5 B6 B7
A4 A5 A6 A7
A1 A2 A3
A4 A5 A6 A7
A1 A2 A3
B4
B1 B2 B3 B5 B6 B7
C4 C3
C2
C1 C5 C6 C7
PENYIMPANAN SYSTEM : SEJENIS,
SEUKURAN, SELOKASI
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
TEMPAT PENYIMPANAN
Pada dasarnya tempat penyimpanan peralatan disesuaikan dengan karakteristik peralatan yang akan disimpan. Namun demikian, yang perlu diperhatikan peralatan yang disimpan harus dalam keadaan aman dan tidak mengganggu lingkungannya.
Ada tiga macam tempat penyimpanan, yaitu:
✓Perabot atau tempat yang khusus dibuat untuk itu
✓Dinding yang digunakan untuk meletakkan peralatan yang disimpan atau digantung
✓Space atau ruangan terbuka untuk meletakkan barang atau digantung.
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
TEMPAT PENYIMPANAN DI DINDING
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
TEMPAT PENYIMPANAN DI RUANG TERBUKA
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
ALAT PELINDUNG DIRI
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
Trainer Motor Motor Lift+Motor
Praktik Selang
Kompresor Troly+
Alat
Selang Asap WORKSHOP
SEPEDA
MOTOR
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
Tata Letak Meja Kelistrikan Sepeda Motor Lemari Alat
dan Bahan
Meja Kelistrikan
Meja Instruktur
WORKSHOP
KELISTRIKAN
SEPEDA MOTOR
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
1 2 3
4 6
7
9 11
8 10
KETERANGAN:
1. = RUANG PENYIMPANAN/GUDANG 2. = RUANG INSTRUKTUR
3. = RUANG PENYIMPANAN PAKAIAN LAS DAN PERALATAN K3 LAINNYA
4. = RAK/LACI PENYIMPANAN ALAT 5. = BILIK LAS TIG, MIG, MAG
6. = MEJA LAS ASITILIN 7. = BILIK LAS SMAW, GTAW 8. = RUANG ULTRA SONIC 9. = RUANG GERINDA
10. = MEJA KERJA DAN RAGUM
11. = GUNTING TUAS DENGAN KEMAMPUAN MEMOTONG KETEBALAN 8 mm
5
GAMBAR DENAH TATA LETAK BENGKEL LAS
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
GAMBAR TATA LETAK RUANG PRAKTIK KOMPUTER
1
2
3
4 5
6
Keterangan:
1 : Layar
2 : Scanner, Printer, Switch+
Wilan Adaptor+LAN Adaptor, Access Point,UPS
3 : Meja Instruktur+Komputer PC
4 : Kabel Jaringan 5 : Komputer PC 6 : Infocus/Projector
(diletakkan di langit-langit)
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
TATA LETAK RUANG PRAKTIK KOMPUTER TEKNISI KOMPUTER
Meja+Komputer untuk Dibongkar Pasang
Printer Scanner
Switch Meja Instruktur
Lemari Alat+Bahan
Access Point
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
PROSEDUR MENGAJUKAN PERALATAN
MULAI
MENYIAPKAN DAFTAR PERA-LATAN HASIL
IDENTIFIKASI
MENANDATANGANI DAFTAR PERALATAN YANG
DIBUTUHKAN (inst)
MENYAMPAIKAN KEPADA KAPROGLAT
MEMVERIFIKASI PERALATAN YANG
DIBU-TUHKAN
MEMVALIDASI DAFTAR PERALATAN YANG
DIBUTUHKAN DAFTAR
PERALATAN YANG VALID SELESAI
MENYAMPAIKA N KPD KAJUR
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
VERIFIKASI
1. Peralatan diperiksa sesuai dengan spesifikasinya
2. Peralatan dicoba dan difungsikan sesuai dengan kegunaannya
3. Tandai peralatan mana yang
berfungsi dengan baik dan tidak
berfungsi
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
EK.3
MENDISTRIBUSIKAN
PENGGUNAAN PERALATAN
PELATIHAN
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
MELAYANI PENGGUNAAN PERALATAN PELATIHAN
1. Kebutuhan Peralatan dipilih
✓ Menyiapkan peralatan sesuai dengan kebutuhan unit kompetensi yang akan dipelajari mengacu pada jadwal pelatihan 2. Pendistribusian Peralatan Pelatihan
✓ Dengan cara Membuat Bon peminjaman
alat
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
TOOLCRIB ➔ toolman
➢Melakukan inventarisasi peralatan dengan
menggunakan kartu:
✓ Kartu indeks
✓ Kartu kontrol alat
➢ Melayani kegiatan
pelatihan untuk menjamin kelancaran kegiatan
pelatihan.
➢ Mengelola alat-alat
perkakas dengan baik dan
tertib.
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
CONTOH KARTU INDEKS
KARTU INDEKS Perkakas dan Peralatan
Nama alat: Maksimal persediaan:
Minimal persediaan:
Tempat: Laci No.:
Tanggal Jumlah
Keterangan Paraf
masuk keluar Sisa
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
➢ Apabila waktu melakukan inventarisasi/verifikasi peralatan ada kerusakan, maka segera dilaporkan melalui format yang sudah dibakukan.
➢ Lembar ini berfungsi sebagai laporan kerusakan alat. Pengisiannya dilakukan oleh orang yang merusakkan alat dan diketahui oleh kepala bengkel.
➢ Dari lembaran ini dapat diketahui jenis kerusakan dan penyebabnya, sehingga untuk selanjutnya dapat diambil langkah-langkah pencegahannya, agar tidak terjadi kerusakan karena sebab yang sama dan kepada pelakunya dapat diberikan sangsi sesuai dengan peraturan yang berlaku, jika kerusakan terjadi akibat kelalaiannya, misalnya tidak mengikuti prosedur yang telah ditetapkan.
LAPORAN KERUSAKAN ALAT
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
Alat-alat perkakas dipinjam oleh operator atau peserta pelatihan dari tool crib, dan setelah selesai dikembalikan lagi ke tool crib.
Cara Serah Terima Peralatan Pelatihan:
➢ dengan menggunakan koin
➢ dengan menggunakan Bon Peminjaman
SERAH TERIMA ALAT KEPADA
PESERTA
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
COIN PINJAM ALAT
02 02 02 02 02
02 02 02 02 02
Diberikan kepada peserta pelatihan sesuai dengan nomor urut dalam daftar
peserta (setiap peserta 10 coin)
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
SISTEM KARTU
➢ Misalkan dalam praktik 1 uk diperlukan 5 macam alat, setiap siswa diberi kartu dengan diberi nama dan kode/alfabet (A1-A5)
➢ Setiap siswa yg meminjam alat harus menyerahkan kartu (1 alat 1 kartu)
Kelebihan :
1. Mudah mengawasi alat yg digunakan oleh siapa
2. Mudah diidentifikasi peserta yg blm mengembalikan
alat
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
DENGAN MENGGUNAKAN BON PINJAM
Kelemahan Sistem Bon pinjam
✓ Pelayanan lebih lambat dibandingkan sistem koin
Kelebihan Sistem Bon pinjam
✓ Perkakas/alat lebih terjamin(tidak mudah dihilangkan) karena
ada tanda tangan dan nama peminjam serta nama alat yang
dipinjam
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
CONTOH LEMBAR ISIAN BON PINJAM ALAT
BON PEMINJAMAN ALAT Nama Peserta :
Kejuruan/Grup : Nama Alat : 1.
2.
3.
4.
5.
Tgl..., ..., 20....
Peminjam
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
CONTOH LEMBAR ISIAN BON PINJAM ALAT
PETUGAS GUDANG MENYETUJUI KA. / MANAJER LPK
PENERIMA JAKARTA, 10 NOVEMBER 2022 PEMOHON/INSTRUKTUR
AHMAD DHANY SUSANDI SUBIYANTO FERDY SAMBO
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
LEMBAR PEMAKAIAN PERALATAN PELATIHAN
JAKARTA, NOVEMBER 2022 INSTRUKTUR/PENGGUNA ALAT
AHMAD DHANY
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
EK.4
MEMELIHARA
PERALATAN PELATIHAN
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
MEMELIHARA PERALATAN PELATIHAN
Kenapa perlu perawatan ????
Karena semua peralatan punya life time
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
TEKNIK PERAWATAN PERALATAN
1. Pemeliharaan pencegahan (Preventive maintenance) 2. Siklus Reparasi (Repair Cycle)
➢ I nspection (I) atau pemeriksaan
➢ S mall repair (S) atau perbaikan kecil
➢ M edium repair (M) atau perbaikan sedang
➢ O verhaul (C) atau overhaul penuh
(Completely overhaul (C) atau overhaul penuh)
S I
M O
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
CARA MENGIDENTIFIKASI PERALATAN YANG MEMERLUKAN PEMELIHARAAN
A. Preventiv
a. Periksa data pemeliharaan
b. Membuat jadwal pemeliharaan c. Memeriksa keadaan peralatan d. Menentukan tindakan
pemeliharaan
B. Reparasi
a. Mendata peralatan yang mengalami kerusakan
b. Menentukan tingkat kerusakan c. Melakukan perbaikan sendiri
d. Mengajukan perbaikan ke pihak lain
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
PERLU 5S TERKAIT K3 DENGAN PENYIMPANAN PERALATAN PELATIHAN
JEPANG INGGRIS INDONESIA (5S/5R) KETERANGAN
SEIRI SORT SISIH RINGKAS Menyisihkan barang yang tidak berguna dan membuang
SEITON SYSTEMIZE SUSUN RAPI Menata barang yang berguna dalam tatanan yang mudah digunakan
SEISO SWEEP SASAP RESIK Membersihkan tempat kerja, alat kerja, serta perkakas lainnya
SEIKETSU SANITIZE SOSOH RAWAT Memelihara penatalaksanaan rumah tangga sesuai dengan standar
SHITSUKE SELF
DISCIPLINE SULUH RAJIN Membentuk kebiasaan atau budaya tanpa ada
campur tangan pihak lain → TERKAIT K3
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
PEDOMAN PEMBUATAN LAPORAN PEMELIHARAAN PERALATAN
1. Laporan ditulis berdasarkan terminologi yang mudah dipahami oleh orang yang menerima laporan
2. Laporan berisi tentang:
✓ Nama dan spesifikasi peralatan pelatihan yang dipelihara/
diperbaiki
✓ Deskripsi kerusakan atau kebutuhan pemeliharaan
✓ Kegiatan pemeliharaan/perbaikan
✓ Waktu/lamanya kegiatan pemeliharaan/ perbaikan
✓ Besarnya biaya pemeliharaan
3. Rekomendasi atau saran.
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
PROSEDUR MELAPORKAN KEGIATAN PEMELIHARAAN PERALAT
1. Mengisi lembar isian (Form) Laporan Kegiatan Pemeliharaan Peralatan Pelatihan oleh teknisi atau tenaga M & R
2. Melaporkan kepada Penanggung Jawab unit M & R
3. Penanggung Jawab unit M & R memeriksa hasil kegiatan pemeliharaan 4. Penanggung Jawab unit M & R membubuhkan tanda tangan pada lembar laporan pemeliharaan apabila peralatan pelatihan yang dipelihara sudah berfungsi sebagaimana mestinya dengan baik
5. Melaporkan hasil pemeliharaan peralatan pelatihan kepada
Penanggung Jawab peralatan pelatihan
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
PROSEDUR MELAPORKAN KEGIATAN PEMELIHARAAN PERALAT lanjutan
6. Penanggung jawab peralatan pelatihan di lembaga pelatihan kerja mencek hasil pemeliharaan
7. Penanggung Jawab peralatan pelatihan membubuhkan tanda tangan pada lembar laporan kegiatan pemeliharaan apabila peralatan yang dipelihara sudah berfungsi dengan baik.
8. Penanggung jawab peralatan pelatihan menghubungi Ketua Jurusan yang mengajukan permohonan pemeliharaan agar mencek lagi peralatan yang dipelihara
9. Menempatkan kembali/menyimpan peralatan yang sudah dipelihara
apabila sudah dinyatakan peralatan berfungsi dengan baik
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
CONTOH LAPORAN PEMELIHARAAN
Sesuaikan dgn keadaan
sebenarnya di LPK anda
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
CONTOH LAPORAN PEMELIHARAAN lanjutan
Sesuaikan dgn keadaan
sebenarnya di LPK anda
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
KESIMPULAN
KURIKULUM PROGRAM
PELATIHAN
Membuat daftar kebutuhan
peralatan pelatihan,
Menyiapkan peralatan pelatihan ,
Mendistribusikan penggunaan peralatan untuk pelatihan,
Memelihara
peralatan pelatihan
MENGELOLA
PERALATAN SILABUS
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA
TUGAS INDIVIDU
Mengelola Peralatan Pelatihan
Buatlah :
1. Daftar Kebutuhan Peralatan Pelatihan 2. Bon Peminjaman Peralatan Pelatihan 3. Daftar Pemakaian Peralatan Pelatihan
4. Laporan Pemeliharaan Peralatan Pelatihan
Syaiful Syarifuddin Syaiful Syarifuddin
KEMENTERIAN KETENAGAKERJAAN RI.
DITJEN BINALATTAS
DIREKTORAT BINA INTALA