ra ~
....
;::= ... ;.... ra r::: ...c:: .......c::
a
:::::Q
Q) ...--< rJl 0 r-:1 0 ...., ...
::i r::: eo -0 i:;l.. 0
re ~ N
i:o
<
< 3::"' ~ rao
3:: I-~-
"' I- v,"Tj < <::,
-
v, I- a..I
\
>L. ? ·- s:
"'
< E d,= z -
-:: :::... :.. --
,.:.-
- ~:::: - - --::- - -=
'Jj 2'-3
0 c <J) (l) ~ c, 0.0"'
co"'
u c c B ~ I> >
c; ~ ;.., C'Cl B
;5 ~
:J .::.._ 0.. ':"'" c C'Cl "t:I ;:i b UlVl .,.... -< ::i c (i.) 0... 0 ('.J 0 ('.J > >< ,--i Ci") Ci") ,--i ('.J 'tji 0 'tji co 0 01 0\ ('.J 'tji ,--i rl <o x .,.... ('.J ('.J Ci") Ci") Ci") 'tji 'tji 'tji L!") LI) LI) <c <o r-, r-, 0\
c :::: rv ro rv c:: c:: r"'. rv -~ ro ...., ~
B
::; Vl '"'. .,....8
(i.) ~ ~ ... cJ (i.)8
..., bi) ~ rv .c c:: ro c c 0 c::-
;:i c:: ~ ro rv Cd ;:i-
(lj ...., ...., 0 ro Cf) .-, ;:i Vl ;:i rv "d ...., ...D ;...; >--. ., ~ ro-
,..0 ~ 0 ~ ,...8
(f) ce
rv .:::; µ.:i ;...; ~ E rv (i.) :::: (i.) ~ c CJ ~ 8 ,_J c:: ..., <( Cd (i.) rv ...,s
p.... Cd Cd c ro C::. ...., ..., rv '- c-, f-. ;:i ... bi) c Cd Vl eo w c:: rv "d c-
~ µ.., c (ij >--. rv /. ...., ;:i "d ~ rv ;:i c:: 'Sb ;:; "d ~~ bi)<
c c c ~ :::: ~ :::: ro ~ ~ ro 0 rv rv c ~ ... (ij Cd ...., 0 Cd .,.... ...., co >--. .;:Q-
;:i "d c ro E "Ci c:: v Vl v: 0 c:: ...D ... Cd ro µ.., (i.) ,..C rv ;J rv c w 0 c ros ~
;...; 2 sr: "do
(i.) c ~ >--. c (""' (i.) c E rv Q) .b ~ ;:i ~ ;:i ::::; ;:i ~ 0 ;a ;...; ;...; ,..0 ro ~ c 'D "Ci .s: rv (i.) p.... c (i.) co ro CJ ,..C ~ ro (i.) w .b!) µ.. ..0 ~ (i.) ...., ~ ~ c "d c ::::; CJ ::::; µ.:i u Cd (i.) Vl (f)§
;:i 0 0 u ~- CQ-
;...; ~ ro c ,..C-
sr: 0... c-
Cd u (i.) ...., ~ co : ro c:: ~. §
0 c (;:; c ... r"'. ... "d Cd co w c (i.)8
CJ sr: Vl c ~ ...D (i.) ...., ~ o...:..::: CJ .,.... ... Vl "d c:: ...., Vl 0 (i.) w ·c-
(i.) ... ~ rv .5 0 0 (i.) 0 0 (f) p.... ~-
...D 0 p.... rv ... ... ~-
0 ;...;-
8 ... c ,_J-
E-< P--. p_.. ~ p_.. (f) ... (i.) p.... Cd (lj ro 0 """" ('.J >--. ,--i ...., CQ w CQ ...., ,... ('.J Ci") tj, LI)'°
~ co 0\ ,..., rl ,--i CQ ('.J ...., ... c . w rv<
:,..'.)<
::::; 0i N 0i N 0i 0i 0i 0i 0i 0i 0i 0i <l'.'. (i.) Ci") Ci") ~ ~<
~ co a_x ~ ro ro .::P 0"" ro >, ,... ....=; ;:.; u c ;:.;
8
,-;N ru >-, U} ru
8
c: s :, :,:: c: "' ~ e ~ (U "" c: "' "O ...,..
<t > "'..
"O "' :, """' g .. - <t E "'"' <t"' 0.. -c c: ~ :, :,:: c:..
~..
~ (U "" (U "' c:..
"O..
E.. ..
<tc: s :, :,:: c: "' ~ e " -" " "' c: "' ..:...: -c --' "' <i > "'"' VI "'C "':, 0"'
0
'°
< E a: "' <i .. Q. <i c.2
..!::, ~ 0.. (j.) CJ) c c: ! :, :,:: c: "' ~ "' ~ "' "" c: "' -0 "' E "' "' <(o' .... "d :::::: 0 ·.c--
. ....
"d <l'.;<
0c
..
:, :,: c:..
~ e ., .,, ., "" c..
.:...: -e ... <( > "'..
V1 "O "":, 0"' 0 ,; <C E a: .. <( "' e, <(c: i :, :,: c: "' ~ "' .!: "' "" c: "' .:; "'C --' "' <( > "'"' "O "' :, """' 0 - 0"' < E ct:"' <( "" c.. <(
,._ ' ro' >-,
. ....
... Q)o
. .... ...c; "O ~ ~o
c: 2 :, :,: c:..
~ e ~ "' "" c:..
..:...: -0 ~..
<( > ""..
v, -0 "":, 0 "" Cl .. - <( E a: .. <( .. c, <( C'3 (J)s (.)
C'3 0 ... co 0 .....d::
"Oc:
..
::, :,: c:
..
~ e " -"' " "" c: "' -0 --'..
<( > "'..
-0 V1 ::, """' 0 . Cl .. <t E 0: .. <( .. 0.. <(c,:i
s
:.... 0z
c: s ::, :x: c:..
~ ~ "' .,. "' "" c:..
...:....: "'C _,..
<( > co .. Vl "C ""::, O co 0 ,; < E "'..
<( .., a. <( ::...c
0 (J) l-< Cl) "d c:: (Ii Cf) c ~ :, :,: c..
~ e " -" "' "" c..
~ -0 --'..
« > "'..
"' "O "":, 0"' Q'°
« E "'..
« .., 0.. « (J) 0 l-< 0 Cf)0 L1"l M .,....; "d l-< (Ii c, CJ 0 Cf) . ,-.< ... CJ ;::i Cf) >-,
§
0 Cf) ... ... cc:.5
.b Cf) ... c:: -~ l-< CJ 0 Cf) (Ii ... l-< ro ~ cs:; •6'~
...; ~cc; o, :::; ... .,...' 'i:J ;...., Cli o, (l) 0 CJ) c: s ::, :,: c:
..
~ ~ "' _,, "' "' c:..
.:..: "'C ... < > "'..
"'-0 "'::, 0"' 0 ,. -c E 0:: .. < .. c.. < 0 >-<:...
·-
..0 ;:::i N c: "' :, :x: c: ~ ~ "' .,, ., "" c: "' .:...: '"'O ..., "' < > "'"' ,, Vl :, """' 0 - c"' < E "'"' < "" "- < 0 c() cri' \D c:,.J' L!)' 00 N'-
r-, o- r-, N \.0 N L!) o- ... - N rl N Li) ,...-,' N N N cri tji ,...-,' N' N \.0 \.0, '°''
cri :::::... rl rl o- 00°'
t-, ['..' 00 N L.{) 00 ,...;' 00 :c rl rl N >' L!) rl N N N N :c \D cri o' 0 0 ... tji'°' ' °"
c<") rl°' '
c--
00 N°'
r-, ... L.{) N tji r-, c- ... rl :c rl tji rl N ... o' rl N N 0 cri cris
E =- ro cri ;..., ,...;' \.O' tji ~ -; rl°''
cri' L!)' ... CJ e-, ro N r-, ·;::: 0 N t-, 0 CJ Cv .s. :... N "d N N ... N rl N N cri ..c....
... t: ~ ·- Vl ...-= en
Vl ... ro ... r:-
ro CJ ..c. ;:::i c z: ~ uu
0 0 0 0 ~ -- µ.J 0 ['..'°' '
L!)' rl rl tj-'2
L!) 00 tji tji o- \.0 0 o- 0 N cri cri 0 tj- ;.-.... cri rl N N cri N c<") cri tji' ,...;'°' '
tji' rl 0°''
(u N' rl L.{)' r-, c- c- \D c ,... \.0 0 \.0 rl L.{) N rl rl LI") (ij cc 00 rl rl ,-;' rl N 0 N h r- N ,...-,' rl tji L!)' c() ;::i-:
ro cri ,-;' c() o- N rl P-; "d rl \D rl rl LI") 0 CJ rl N tji o- tji' 0 L!) r-, .~ ,...., r-, \.0 ~ ['..' tji N tji "d rl N tji (ij tji rl c() cri cri N cri "d 5 rl c() ...., rl ... ..c: (ij ro o' Vl N' o' es ;:::i tji' N' c; tji ~ N (ij-
CJ ro (u c $ co r-, 0 cri tji Vl-
tji tji \.0 tji=
... ro (ij P-; N cri CJ ... ~ N cris
rl er,-
...., ... . ,..,.., c; N ... ...i Vl ..c: ro (ij ..c: "d c "d (ij -0 ~s
(ij...
...., ;:::ia
~ rv ..0 $-
... ro. ....
bl) ~ ...., ...., ro ro ro 0 ... ... -<t: <t:< < -< < -<
~ ~ ~ ~ ~ ~ ~111111111111111 I II II 1111
ISBN 978-623-92742-6-9
Dalam teks-teks sastra yang memuat hubungan manusia dengan hutan ada berbagai sebutan populer tentang hutan, seperti Wano Kertih, Maha Wano, Tapa Wano, Sri Wano, Alas Angker, Alas Kekeran, Alas Harum, Alas Rasmini, Alas Tutupan, Kalpataru/Kalpawreksa, Banaspati, Hulu Kayu, Tuhalas/Kutuhalas, Abian.
Konsep-konsep ini jelas menunjukkan penghormatan, kecintaan masyarakat Bali terhadap hutan. Demikian pentingnya fungsi hutan bagi masyarakat Bali, diciptakanlah nilai, norma, hukum dan aturan yang termuat dalam berbagai kearifan ekologi, teks prasasti, ritual, cerita rakyat guna menjaga kelestarian hutan.
Namun demikian analisis hasil penelitian ini diketahui bahwa, terjadinya kekerasan terhadap hutan lindung disebabkan karena adanya orientasi pembangunan ekonomi, politik sentralisasi dalam pengelolaan hutan, logika analogi yang berkembang ke arah yang negatif, moralitas gagal mengendalikan perilaku, politik pembiaran, berkembangnya gaya hidup konsumerisme, pragmatisme, dan adanya paradok dalam kebudayaan.