• Tidak ada hasil yang ditemukan

REVISI FIX LAMPIRAN A NEW copy

N/A
N/A
Chelsie camaril

Academic year: 2024

Membagikan "REVISI FIX LAMPIRAN A NEW copy"

Copied!
17
0
0

Teks penuh

(1)

LAMPIRAN A

PERHITUNGAN NERACA MASSA

Kapasitas Produksi = 12.000 ton/tahun Operasi = 300 hari/tahun Basis Perhitungan = 1 jam operasi

Produksi Potassium Carbonate = 12.000 ton/tahun

= 12.000 ton

tahun x 1 tahun

300 hari x1 hari

24 jam x1000 kg 1 ton

= 1.666,6667 kg/jam Kemurnian Potassium Carbonate= 98,5 %

Produk Potassium Carbonate = 98,5% x 1.666,6667 kg

= 1.641,6667 kg

Impurities Produk = 1,5 %

Produk Impurities = 1,5% x 1.666,6667 kg

= 25 kg Perhitungan Kebutuhan Bahan Baku :

 Kebutuhan KOH

Konversi : 96% (U.S. Patent 7,514,060 B2) - Kemurnian KOH = 90%

- Impurities :

K2CO3 = 0,5 %

Cl = 3,5 %

Fe = 2,18 %

SO42- = 0,5 %

N = 0,05 %

Na = 1,02 %

PO4 = 0,5 %

SiO3 = 0,8 %

Al = 0,2 %

(2)

Ca = 0,5 %

Ni = 0,05 %

Pb = 0,2 %

Al2O3 = 0,08%

Fe2O3 = 0,01%

MgO = 1,45%

SiO2 = 0,30% +

Total Impurities = 10 % (Sumber: PT. Taixing Xiangyun Chemical. co, ltd)

Massa KOH = 100

9 6 x produksi K2CO3

= 100

9 6 x 1.666,6667 kg

= 1.736,1111 kg

= 30,9436 kmol Kebutuhan KOH = 1.736,1111kg

90 %

= 1.929,0123 kg

= 34,3818 kmol

Kandungan Impurities = 10 % x 1.929,0123 kg

= 192,9012 kg

 Kebutuhan CO2

Menggunakan perbandingan rasio molar bahan baku 1:1 Kemurnian CO2 = 100%

Kebutuhan CO2 = 1

1 x mol KOH = 1

1 x 34,3818 kmol

= 34,3818 kmol

= 1.520,1875 kg

Massa CO2 = 100% x 1.520,1875 kg

(3)

= 1.520,1875 kg 1. Mixing Tank – 01 (MT – 01)

Fungsi : untuk mencampurkan air dari tangki dengan Potassium hydroxide

Kondisi Operasi

Temperatur = 30ºC

Tekanan = 1 atm

Rasio molar KOH : H2O = 1,2 : 1

Kebutuhan air (H2O) = 1

1,2 x mol KOH

= 1

1,2 x 30,9436 kmol

= 25,7864 kmol

= 464,5465 kg

KOH diencerkan sampai dengan kadar 53%

F = L

F . XF = L . XL

F . XF = 1736,111 kg XL = 53 % L = 1.736,111kg

53 %

= 3.275,6813 kg

Total feed = massa KOH + Impurities + Air

(4)

= 1.736,1111 kg + 192,9012 kg + 464,5465 kg

= 2.393,5588 kg

Penambahan air = 3275,6813 kg - 2393,5588 kg

= 882,1225 kg

Total H2O = H2O feed + Penambahan air

= 464,5465 kg +882,1225 kg

= 1346,6690 kg

NERACA MASSA MIXING TANK – 01

Komponen

Input (kg) Output (kg)

Aliran 2 Aliran 3 Aliran 5

KOH 1736,111 - 1736,111

Impurities 192,9012 - 192,9012

H2O - 1346,6690 1346,6690

Sub total 1929,012 1346,669 3275,6813

Total 3275,6813 3275,6813

1. Reaktor – 01 (R – 01)

Fungsi : untuk mereaksikan Potassium Hydroxide dengan gas CO2

menghasilkan K2CO3 dan H2O Jenis : Bubble Reactor

Kondisi Operasi

(5)

Temperatur = 50

Konversi = 96%

Rasio KOH : CO2 = 1 : 1 Reaksi:

2KOH + CO2 K2CO3 + H2O

M : 30,9436 34,3818

B : 29,7059 14,8529 14,8529 14,8529

S : 1,2377 19,5289 14,8529 14,8529

KOH yang bereaksi = 96% x 30,9436 kmol

= 29,7059 kmol x 56,1056 kg/kmol

= 1.666,6667 kg

KOH sisa = 1,2377 kmol x 56,1056 kg/kmol

= 69,4444 kg

CO2 yang bereaksi = 14,8529 kmol x 44,0095 kg/kmol

= 653,671 kg

CO2 sisa = 19,5289 kmol x 44,0095 kg/kmol

= 859,4558 kg

K2CO3 yang terbentuk = 14,8529 kmol x 138,2055 kg/kmol

= 2.052,75855 kg

H2O yang terbentuk = 14,8529 kmol x 18,0152 kg/kmol

= 267,579 kg

Total H2O output = H2O Aliran 5 + H2O yang terbentuk

= 1.346,6689 kg + 267,579 kg

= 1.614,2478 kg

(6)

NERACA MASSA REAKTOR – 01

Komponen

Input (kg) Output (kg)

Aliran 5 Aliran 7 Aliran 8 Aliran 9

KOH 1736,1111 - - 69,4444

Impurities 192,9012 - - 192,9012

H2O 1346,6689 - - 1614,2478

CO2 - 1513,1265 859,4558 -

K2CO3 - - - 2052,75855

sub total 3275,6813 1513,1265 859,4558 3929,3519

Total 4788,8078 4788,8078

2. Filterpress – 01 (FP – 01)

Fungsi : untuk memisahkan padatan dari campurannya atau slurry

Kondisi Operasi

Asumsi filtrat (liquid) yang terikut cake (solid) : 16%

 Komposisi Input dari Aliran 9:

KOH = 69,4444 kg

Impurities = 192,9012 kg H2O = 1614,2478 kg K2CO3 = 2052,75855 kg

 Komposisi Output Filtrat (Aliran 10) KOH = 84% x 69,4444 kg

= 58,3333 kg

Impurities = 84% x 192,9012 kg

= 162,0370 kg

(7)

H2O = 84% x 1614,2478 kg

= 1355,9681 kg

K2CO3 = 16% x 2052,75855 kg

= 328,4414 kg

 Komposisi Output Slurry (Aliran 11) KOH = 69,4444 kg - 58,3333 kg

= 11,1111 kg

Impurities = 192,9012 kg - 162,0370 kg

= 30,8642 kg

H2O = 1614,2478 kg - 1355,9681 kg

= 258,2796 kg

K2CO3 =2052,75855 kg - 328,4414 kg

= 1724,3172 kg

NERACA MASSA FILTERPRESS – 01

Komponen

Input Output

Aliran 9 Aliran 10 Aliran 11

KOH 69,4444 58,3333 11,1111

Impurities 192,9012 162,0370 30,8642

H2O 1614,2478 1355,9681 258,2796

K2CO3 2052,75855 328,4414 1724,3172

Sub-total 3929,3519 1904,7798 2024,5721

Total 3929,3519 3929,3519

3. Reaktor – 02 (R – 02)

Fungsi: untuk mereaksikan K2CO3 dan H2O dengan gas CO2 menghasilkan Potassium Hydrogen Carbonate (KHCO3)

Jenis : Bubble Reactor

(8)

Kondisi Operasi

Temperatur = 50

Konversi = 96%

Reaksi:

K2CO3 + H2O + CO2 2KHCO3

M : 12,4765 14,3368 34,3818

B : 11,9774 11,9774 11,9774 23,9548

S : 0,4991 2,3593 22,4044 23,9548

K2CO3 mula-mula = 1724,3172 kg / 138,2055 kg/kmol

= 12,4765 kmol

K2CO3 yang bereaksi = 96% x 12,4765 kmol

= 11,9774 kmol x 138,2055 kg/kmol

= 1655,3445 kg

K2CO3 sisa = 0,4991 kmol x 138,2055 kg/kmol

= 68,9727 kg

H2O mula-mula = 258,2796 kg / 18,0152 kg/kmol

= 14,3368 kmol

H2O yang bereaksi = 11,9774 kmol x 18,0152 kg/kmol

= 215,7755 kg

H2O sisa = 2,34593 kmol x 18,0152 kg/kmol

= 42,5041 kg

CO2 mula-mula = 1513,1265 kg / 44,0095 kg/kmol

= 34,3818 kmol

CO2 yang bereaksi = 11,9774 kmol x 44,0095 kg/kmol

(9)

= 527,12 kg

CO2 sisa = 22,4044 kmol x 44,0095 kg/kmol

= 986,0065 kg

KHCO3 yang terbentuk = 23,9549 kmol x 100,1151 kg/kmol

= 2398,2401 kg

Total CO2 Output = CO2 Aliran 10 + CO2 Aliran 12

= 137,5129 kg + 986,0065 kg

= 1123,5194 kg

NERACA MASSA REAKTOR – 02

Komponen

Input Output

Aliran 11 Aliran 12 Aliran 13 Aliran 14

Kg Kg Kg Kg

KOH 11,1111 - - 11,1111

Impurities 30,8642 - - 30,8642

H2O 258,2796 - - 42,5041

CO2 - 1513,1265 986,0065 -

K2CO3 1724,317 - - 68,9727

KHCO3 - - - 2398,2401

Sub-total 2024,5721 1513,1265 986,0065 2551,6921

Total 3537,6986 3537,6986

4. Centrifuge– 01 (CSP – 01)

Fungsi : untuk memisahkan padatan dengan filtratnya

Kondisi Operasi

(10)

Asumsi filtrat (liquid) yang terikut cake (solid) : 2%

 Komposisi Input dari Aliran 14:

KOH = 11,1111 kg

Impurities = 30,8642 kg H2O = 42,5041 kg K2CO3 = 68,9727 kg KHCO3 = 2398,2401 kg

 Komposisi Output Filtrat (Aliran 15):

KOH = 98% x 11,1111 kg

= 10,8889 kg

Impurities = 98% x 30,8642 kg

= 30,2469 kg

H2O = 98% x 42,5041 kg

= 41,6541 kg K2CO3 = 2% x 68,9727 kg

= 1,3795 kg

KHCO3 = 2% x 2398,2401 kg

= 47,9648 kg

 Komposisi Output Slurry (Aliran 16):

KOH = 11,1111 kg - 10,8889 kg

= 0,2222 kg

Impurities = 30,8642 kg - 30,2469 kg

= 0,6173 kg

H2O = 42,5041 kg - 41,6541 kg

= 0,8501 kg

K2CO3 = 68,9727 kg - 1,3795 kg

= 67,5932 kg

KHCO3 = 2398,2401 kg - 47,9648 kg

= 2350,2752 kg

NERACA MASSA CENTRIFUGE– 01

Komponen Input Output

(11)

Aliran 13 Aliran 14 Aliran 15

Kg Kg Kg

KOH 11,1111 10,8889 0,2222

Impurities 30,8642 30,2469 0,6173

H2O 42,5041 41,6541 0,8501

K2CO3 68,9727 1,3795 67,5932

KHCO3 2398,2401 47,965 2350,2752

sub total 2551,6921 132,1341 2419,5580

Total 2551,6921 2551,6921

5. Rotary Kiln – 01 (RK – 01)

Fungsi: untuk mendekomposisikan potassium hydrogen carbonate (KHCO3) menjadi potassium carbonate (K2CO3)

Kondisi Operasi

Temperatur = 550

Tekanan = 1 atm Konversi = 96%

Asumsi: Potassium Carbonate yang terbentuk 100%

3 % produk terikut ke cyclone Reaksi:

2KHCO3 K2CO3+ H2O + CO2

M : 23,4757

B : 22,7715 11,3857 11,3857 11,3857

(12)

S : 0,7043 11,3857 11,3857 11,3857 KHCO3 mula-mula = 2350,2752 kg / 100,1151 kg/kmol

= 23,4757 kmol

KHCO3 yang bereaksi = 96% x 23,4757 kmol

= 22,7715 kmol x 100,1151 kg/kmol

= 2279,7679 kg

KHCO3 sisa = 0,7043 kg x 100,1151 kg/kmol

= 70,5083 kg

K2CO3 yang terbentuk = 11,3857 kg x 138,2055 kg/kmol

= 1573,5705 kg

CO2 yang terbentuk = 11,3857 kg x 44,0095 kg/kmol

= 501,0803 kg

H2O yang terbentuk = 11,3857 kg x 18,0152 kg/kmol

= 205,1162 kg

Total H2O output = H2O Aliran 15 + H2O yang terbentuk

= 0,8501 kg + 205,1162 kg

= 205,9663 kg

Total K2CO3 output = K2CO3 Aliran 15 + K2CO3 yang terbentuk

= 67,5932 kg + 1573,5705 kg

= 1641,1637 kg

 Komposisi Output Aliran 20 (Menuju cyclone) KOH = 3% x 0,2222 kg

= 0,0067 kg Impurities = 3% x 0,6173 kg

= 0,0185 kg

H2O = 97% x 205,9663 kg

= 199,7873 kg

CO2 = 97% x 501,0803 kg

= 486,0787 kg

K2CO3 = 3% x 1641,1637 kg

= 49,2349 kg

KHCO3 = 97% x 70,5083 kg

(13)

= 68,3930 kg

 Komposisi Output Aliran 23 (Menuju Rotary Cooler) KOH = 97% x 0,2222 kg

= 0,2156 kg

Impurities = 97% x 0,6173 kg

= 0,5988 kg

H2O = 3% x 205,9663 kg

= 6,1789 kg

CO2 = 3% x 501,0803 kg

= 15,0324 kg

K2CO3 = 97% x 1641,1637 kg

= 1591,9288 kg KHCO3 = 3% x 70,5083 kg

= 2,1152 kg

NERACA MASSA ROTARY KILN – 01

Komponen

Input (kg) Output (kg)

Aliran 17

Aliran 20 (Cyclone)

Aliran 23 (RC)

KOH 0,2222 0,0067 0,2156

Impurities 0,6173 0,0185 0,5988

H2O 0,8501 199,7873 6,1789

CO2 - 486,0787 15,0324

K2CO3 67,5932 49,2349 1591,9288

KHCO3 2350,2752 68,3930 2,1152

sub total 2419,5580 803,4883 1616,0698

Total 2419,5580 2419,5580

6. Cyclone – 01 (CY – 01)

Fungsi: untuk memisahkan udara panas dan butiran K2CO3 dari rotary kiln

(14)

Asumsi: 0,2% dry solid yang terikut keluar udara

 Komposisi Input Aliran 20 (Cyclone) KOH = 0,0067 kg

Impurities = 0,0185 kg H2O = 199,7873 kg CO2 = 486,0787 kg K2CO3 = 49,2349 kg KHCO3 = 68,3930 kg

 Komposisi Output Aliran 21 (Udara) KOH = 0,2% x 0,0067 kg

= 0,000013 kg Impurities = 0,2% x 0,0185 kg

= 0 ,000037 kg

H2O = 99,8% x 199,7873 kg

= 199,3877 kg

CO2 = 99,8% x 486,0787 kg

= 485,0758 kg K2CO3 = 0,2% x 49,2349 kg

= 0,0985 kg

KHCO3 = 99,8% x 68,3930 kg

= 68,2562 kg

 Komposisi Output Aliran 22 (Rotary Cooler) KOH = 0,0067 kg - 0,000013 kg

= 0,0066 kg

(15)

Impurities = 0,0185 kg - 0 ,000037 kg

= 0,0185 kg

H2O = 199,7873 kg - 199,3877 kg

= 0,3996 kg

CO2 = 486,0787 kg - 485,0758 kg

= 0,9721 kg

K2CO3 = 49,2349 kg - 0,0985 kg

= 49,1364 kg

KHCO3 = 68,3930 kg - 68,2562 kg

= 0,1368 kg

NERACA MASSA CYCLONE – 01

Komponen

Input (kg) Output (kg)

Aliran 20

Aliran 21 (Udara)

Aliran 22 (RC)

KOH 0,0067 0,000013 0,0066

Impurities 0,0185 0,000037 0,0185

H2O 199,7873 199,3877 0,3996

CO2 486,0787 485,0788 0,9721

K2CO3 49,2349 0,0985 49,1364

KHCO3 68,3930 68,2562 0,1368

sub total 803,4883 752,8182 50,6700

Total 803,4883 803,4883

7. Rotary Cooler – 01 (RC – 01)

Fungsi: untuk mendinginkan keluaran dari rotary kiln

(16)

Kondisi Operasi

Temperatur = 50

Tekanan = 1 atm Input = Output

 Komposisi Input Aliran 23 (Aliran 23 rotary kiln dan aliran 22 cyclone) KOH = 0,2156 kg + 0,0066 kg

= 0,2222 kg

Impurities = 0,5988 kg + 0,0185 kg

= 0,6172 kg

H2O = 6,1789 kg + 0,3996 kg

= 6,5786 kg

CO2 = 15,0324 kg + 0,9721 kg

= 16,0045 kg

K2CO3 = 1591,9288 kg + 49,1364 kg

= 1641,0652 kg

KHCO3 = 2,1152 kg + 0,1368 kg

= 2,2520 kg

 Komposisi Output Aliran 24:

KOH = 0,2222 kg Impurities = 0,6172 kg H2O = 6,5786 kg CO2 = 16,0045 kg K2CO3 = 1641,0652 kg KHCO3 = 2,2520 kg

NERACA MASSA ROTARY COOLER – 01

Komponen

Input Output

Aliran 23 Aliran 24

KOH 0,2222 0,2222

Impurities 0,6172 0,6172

H2O 6,5786 6,5786

(17)

CO2 16,0045 16,0045

K2CO3 1641,0652 1641,0652

KHCO3 2,2520 2,2520

Total 1666,7398 1666,7398

Sehingga, kemurnian Potassium Carbonate (K2CO3) yang dihasilkan sebesar 98,45

%

 K2CO3 = 98,45 % x 1.666,7398 kg

= 1641,0652 kg

 KOH = 0,0133% x 1.666,7398 kg

= 0,2222 kg

Impurities = 0,0370% x 1.666,7398 kg

= 0,6172 kg

 H2O = 0,3947% x 1.666,7398 kg

= 6,5786 kg

 CO2 = 0,9602% 1.666,7398 kg

= 16,0045 kg

 KHCO3 = 0,1351% x 1.666,7398 kg

= 2,2520 kg

Referensi

Dokumen terkait