طبار ة ربهر ی لوحت ارگ و وه ی ت نامزاس ی اب رفآراک ی ن ی نامزاس ی
اضعا ی ه ی تئ ملع ی هاگشناد ربت
ی ز
دمحم نسح
ی
، 1
قر ی ه رداهب
2ی
، دهم ی مظاک هداز ب ی لاط
3ی
1 . داتسا تیریدم یشزومآ ةدکشناد تایبدا و مولع
،یناسنا هاگشناد هیمورا
2 . سانشراک دشرا
تیریدم
،یشزومآ هاگشناد
هیمورا
3 . یوجشناد یرتکد
تیریدم
،یشزومآ هاگشناد
هیمورا
خیرات تفایرد : 08 / 03 / 1395
خیرات شریذپ : 18 / 08 / 1395
کچ ی هد
فده شهوژپ رضاح سررب ی هطبار ب ی ن ربهر ی لوحت ارگ و وه ی ت نامزاس ی اب رفآراک ین ی نامزاس ی رد ب ی ن اضعا ی
ه ی تئ ملع ی هاگشناد ربت ی ز تسا هک زا ب ی ن لماوع ثأت ی راذگر رب رفآراک ین ی نامزاس ی
، هب ود غتم ی ر ربهر ی لوحت ارگ
و وه ی ت نامزاس ی هجوت هدش تسا . ای ن شهوژپ زا ظاحل فده دربراک ی و زا رظن شور عمج روآ ی هداد اه زا
عون صوت ی ف –ی گتسبمه ی تسا . عماج ة رامآ ی شهوژپ لماش 700 رفن زا اضعا ی ه ی تئ ملع ی هاگشناد ربت ی ز م ی
دوش هک هنومن ا ی 248 رفن ی اب شور هنومن گ ی ر ی فداصت ی هقبط ا ی زا نآ باختنا هدش .تسا ارب ی روآدرگ ی
هداد اه زا مانشسرپ ة ربهر ی لوحت ارگ ب تنرا و ناراکمه ( 2001
،) مانشسرپ ة وه ی ت نامزاس ی ثروفشآ و لئام
( 1989 ) و مانشسرپ ة رفآراک ین ی نامزاس ی ئاندرک ی ج و ناراکمه ( 1386 ) هدافتسا هدش .تسا نچمه ی
،ن لحت ی ل
هداد اه اب هدافتسا زا نومزآ گتسبمه ی پ ی نوسر و سرگر ی نو هناگدنچ هب شور ماگ هب ماگ تروص هتفرگ .تسا
ساسارب زجت ی ه و لحت ی ل هداد اه
، ب ی ن کبس ربهر ی لوحت ارگ و رفآراک ین ی و نچمه ی ن ب ی ن ود غتم ی ر وه ی ت
نامزاس ی و رفآراک ین ی نامزاس ی رد حطس مطا ی نان 99 دصرد گتسبمه ی تبثم و رادانعم ی دوجو .دراد اتن ی ج
سرگر ی نو ب ی نا م ی دنک کبس ربهر ی لوحت ارگ و وه ی ت نامزاس ی رد پ ی ش ب ین ی راتفر رفآراک ین ی رادانعم تسا و
لکرد رفآراک ین ی اضعا زا ور ی ربهر ی و وه ی ت نامزاس ی لباق پی ش ب ین ی تسا . تنرد ی
،هج هجوت هب کبس ربهر ی
لوحت ارگ و وه ی ت نامزاس ی زا وس ی دم ی نار
، اب ازفا ی ش رفآراک ین ی زا فرط اضعا ی ه ی تئ ملع ی هارمه تسا .
هژاو اه ی لک ی د ی : هاگشناد ربت ی
،ز ربهر ی لوحت ارگ
، رفآراک ین ی نامزاس ی
، وه ی ت نامزاس ی .
ةدنسیون لوئسم [email protected]
Email:
مدقم ه
دنا ی نادنمش دم ی ر ی ت و راتفر نامزاس ی
، قفوم ی ت نامزاس اه ی زورما ی ار ات دح ز ی دا ی کتم ی رب
قلاخ ی
،ت روآون ی و رفآراک ین ی م ی دنناد . هب روظنم ققحت ا ی ن عوضوم اب
ی د لاعف ی ت اه ی
رفآراک ی هنان رد نامزاس اه ورت ی ج داد ه دوش ات حور ی ة رفآراک ین ی رد نانکراک لکش
گ ی در و
اهنرد ی ت حم ی ط ی رفآراک ی هنان رد نامزاس ا ی داج دوش . ای ن رما مزلتسم
،تخانش بت
یی ن و رشت ی ح
موهفم و ارف ی دن رفآراک ین ی تسا نسحروپ(
ره ی س و ش ی لعخ ی هداز ره ی
،س 1394 .)
رد شخب شزومآ لاع ی ن ی ز همانرب اه ی عسوت ة داصتقا ی
، عامتجا ی و گنهرف ی ک روش اب هجوت ی
ک ه هب عوضوم ک رفآرا ین ی هتشاد تسا وصت ی ب حرط عسوت ة ک رفآرا ین ی رد هاگشناد اه ی ک روش
ماجنا هتفرگ تسا ک ه هب لاعف ی ت اه یی رد حطس خرب ی زا هاگشناد اه ی ک روش رجنم هدش تسا
بلاط(
ی و عراز ی
،اتک 1387 .)
کرلاک ( 1998 ) ی ک ی زا بحاص نارظن مهم و زا لوا ی ن ک ناس ی تسا ک ه هاگشناد ک رفآرا ی ن
ار رد اپورا حرطم ک هدر تسا . هب رواب و ی
، هاگشناد اه ی وپ یا رد رازه ة دج ی د هاگشناد اه ی
رفآراک ی ن دنتسه ک ه م ی دنناوت شزرا اه ی صصخت ی و دم ی ر یت ی ار فلت ی ق ک دنن دمحا(
ی
، 1390 .)
هاگشناد ک
رفآرا ی ن
ًلاوصا هب موهفم نتشاد ک شن ک رفآرا ی هنان رد
،اهدربهار اهراتخاس
و
لمع ک اهدر ی هاگشناد تسا
،روکف(
1387 هب لقن زا نامرهق ی و
،ناراکمه 1390
) ک ه گنا ی ز ة
قلاخ ی ت رد نآ هعسوت م ی ی ا دب و روآون ی اه و ا ی هد اه ی دج ی د رد نآ قلخ م ی وش د غابد(
و
اضر یی
،هداز 1390 .) ساسارب بدا ی تا ک رفآرا ین ی
، راتفر ربهر ی ی ک ی زا غتم ی اهر ی سب ی را مهم رد
ققحت ا ی ن هلئسم تسا نامرهق(
ی و
،ناراکمه 1390
) شقن .
دم ی نار و ناربهر نامزاس مها ی ت
ز ی دا ی دراد
؛ ز ی ار دم ی نار نامزاس م ی دنناوت اب کأت ی د رب روآون ی و قلاخ ی ت رد اهدنور ی دوجوم
بجوم شرورپ و وشت ی ق لاعف ی ت اه ی رفآراک ی هنان رد نامزاس دنوش مئاش(
ی کزرب ی و دمحم ی
،
1393 .) شقن راتفر ربهر ی رد اقترا ی ی ک داهن هب نامزاس ک رفآرا ی ن هب ردق ی مها ی ت دراد ک ه
ضعب ی زا ناققحم عس ی هدرک دنا ارب ی ناشن نداد ا ی ن
،عوضوم اب
رت ک ی ب ا ی ن ود راتفر(
ربهر ی و
ک رفآرا ین ی ) عون ی زا ربهر ی ار هب ک را گ ی دنر ک ه ربهر ی ک رفآرا ی ن مان ی هد م ی دوش (
Tarabishy et
al., 2005 Gupta et al., 2004;
.) ربهر ی لوحت ی زا هلمج اهراتفر ی ربهر ی بوسحم م ی دوش ک ه
هب عون ی فرعم ناربهر ک رفآرا ی ن تسا (
Yang, 2008
.)
زا هکاجنآ ور ی درک هاگشناد هب شزومآ گارف ی ر هدوت(
رورپ ی ) هدوب تسا و ارب ی ققحت ا ی ن
عوضوم راتخاس ماظن شزومآ لاع
ی روشک زا راتخاس هفرح ا ی ات دودح ی هب راتخاس شام ین ی و
تارکوروب ی ک غت یی ر رک هد تسا
، کباچ ی مزلا ارب ی هاگشناد اه ی لسن موس دوجو ن دراد . اب هجوت
هب نابم ی رظن ی طبترم رد نچ ی ن اهراتخاس یی
، ربهر ی دمآراک و لوحت رفآ ی ن ةمزلا پ ی دربش
فادها هاگشناد اب هجوت هب تاراظتنا حم
ی ط ی تسا
؛ ز ی ار اهراتخاس ی
ارگ ی ش ی هتفا هب ب و سارکور ی
شام ین ی هب لوت ی د هوبنا امت ی ل دنراد و رد ماظن اه ی شزومآ لاع ی - هک اب هوبنا اضاقت ی عامتجا ی
ارب ی دورو هب شزومآ لاع ی هجاوم م ی دنوش - ارگ ی ش هب ا ی ن عون راتخاس دوهشم تسا
؛ هکارچ
هدوت رورپ ی و شزومآ لاع ی گارف ی ر هب روط دمع ه زا رط ی ق اهراتخاس ی
د ی ناو هنارلااس لباق هرادا
تسا و ی ک ی زا اعم ی ب ا ی ن اهراتخاس فعض
و ناوتان ی حطس لمع ی تا ی هاگشناد اه رد ةزوح
رفآراک ین ی تسا . هب ا ی ن ترت ی
،ب ربهر ی لوحت رفآ ی ن م ی ناز ی زا کلااچ ی و رحت ی ک ار هب راتخاس
زاب م ی دنادرگ م(
ی
،گربزن 1393 .)
ساسارب دهاوش قحت ی تاق ی
، ناربهر لوحت ارگ رد اقم ی هس اب اس ی ر ناربهر قفوم رت دن و انکراک ن
دوخ ار هب راک و شلات و نچمه ی ن روآون ی و قلاخ ی ت ب ی رتش ی مرب ی گنا ی دنز (
Muldoon, 2003
.)
اتن ی ج شهوژپ ی گنا ( 2008 ) ناشن م ی دهد ب ی ن کبس ربهر ی و رفآراک ین ی نامزاس ی طابترا
رادانعم ی دوجو دراد
؛ اربانب ی
،ن رگا رفآراک ین ی اب کبس ربهر ی طبترم
،دشاب ساسارب ترورض
اب ی د کبس ربهر ی بسانم ی ذاختا دوش ات ارش ی ط مزلا ارب ی اضف ی رفآراک ین ی مهارف آ ی د . رگا
دم ی
،نار کبس ربهر ی بسانم ار ب ه راک گن ی دنر من ی دنناوت حم ی ط و ارش ی ط مزلا ار ارب ی روضح
دارفا قلاخ و رفآراک ی ن مهارف دنروآ (
Yang, 2008; Naipaul, 2009
.) تنرد ی
،هج رورض ی تسا
نلاوئسم هاگشناد
درومرد زاسدنمناوت ی
نانکراک زا
رط ی ق ازفا ی ش تراهم اه و مهارف رک ند
مز ین ة قلاخ ی ت و روآون ی و شرورپ حور ی ة رفآراک ین ی مادقا دننک و اب هب گراک ی ر ی کبس
ربهر ی بسانم اب عضو ی ت نامزاس هب و ی هژ کبس ربهر ی لوحت ی مز ین ة مزلا ار هب روظنم شرورپ
رفآراک ین ی هاگشناد ی هب دوجو دنروآ .
نچمه ی
،ن نامزاس اه نودب امت ی ل نابلطواد ة دارفا و راکمه ی نآ اه اناوت یی عسوت ة شخبرثا ی
درخ عمج ی دوخ ار دنرادن
؛ اربانب ی
،ن هب دارفا ی ن ی دنمزا دن هک کاردا ی ک ی ندوب اب نامزاس ی ا قلعت
نتشاد هب نامزاس ار هتشاد
،دنشاب شزرا اه ی ساسا ی نامزاس ار نورد ی دننک و اهنرد ی ت سر ی د ن
هب فادها نامزاس ار سر ی ند هب فادها دوخ دننادب و وه ی ت دوخ ار رد نامزاس ناش پ ی اد دننک
(
Riketta, 2005
.) م نرو ی ک س ( 2007 ) رد تسج وجو ی أشنم رفآراک ی هنان
، ای ن دپ ی هد ار زا هاگرظن
وه ی ت سررب ی هدرک تسا . هب رظن و ی
، لد ی ل زورب رفآراک ین ی نکمم تسا رد وه ی ت هتفهن دشاب
(
Murnieks, 2007
.) نچمه ی
،ن پ ی دنو م ی نا موهفم رفآراک ین ی و وه ی ت رد رظن ی ه اه ی دنا ی نادنمش
دوهشم تسا (
Chen et al., 2009
.) نروم یی ک و ناراکمه (
2012 ) تن ی هج دنتفرگ لد ی ل زورب
رفآراک ین ی نکمم تسا رد وه ی ت ی تفا دوش (
Murnieks et al., 2012
.)
ساسارب تسج اهوجو
، رد حطس روشک شهوژپ ی هب تروص نودم رد مز ی ةن ربهر ی لوحت
1ی و
وه ی ت نامزاس
2ی و طبار ة نآ اب رفآراک ین ی نامزاس
3ی ماجنا هتفرگن تسا . رد ا ی ن شهوژپ
، اب
هجوت هب رظن ی تا
، طبار ة ب ی ن ربهر ی لوحت ی و وه ی ت نامزاس ی اب رفآراک ین ی نامزاس ی رد روشک و
هب روط و ی هژ اضعا ی ه ی تئ ملع ی هاگشناد ربت ی ز سررب ی م ی دوش .
رورم ی ب ر نابم ی رظن ی و پ ی ش ی ةن قحت ی ق
موهفم لوا ةی ربهر ی لوحت ارگ ار زنرب ( 1978 ) و هب لابند قحت تاقی صوت یفی وا
، پ ناوری ناربهر
س یسای حرطم دندرک و اهدعب سب ( 1985 ) نآ ار شرتسگ داد
(
،یبوقعی 1389 .) زنرب ( 1978 )
ربهر ی لوحت ارگ ار لماع گنا هزی نداد هب پ ناوری زا رط قی باذج ندرک نامرآ اه ی رتلااب و
شزرا اه ی قلاخا ی رعت فی .درک ناربهر لوحت ارگ هکاجنآ زا د
دی نشور ی هب آ هدنی
،دنراد هب
لابند ا داجی غت تاریی و پ دربشی نامزاس رد یاتسار ققحت تاروصت دوخ
تسه دن (
،یبوقعی 1389 .)
یگژیو یلصا یرظن ة یربهر یلوحت نیا تسا هک ناوریپ دوخ ار هب ماجنا نداد تادهعت رتارف زا
راظتنا مرب ی نازیگنا د ( ینامرهق و
،ناراکمه 1390
.) نیا عون یربهر یماگنه تروص یم دریگ هک
ناربهر دنناوتب یهاگآ و تیلوبقم ار
رد فادها و رومأم تی یاه هورگ داجیا ک دنن (
Krishnan
,
2004 )
، ناوریپ ار دننازیگنارب ات
عفانم یصخش دوخ ار رد یاتسار عفانم یعمج رارق دنهد (
Riaz
1. Transformational leadership 2. Organizational Identification 3. Entrepreneurship
et
, al
2011 ) و مه نچ نی ناربهر و پ ی
،ناور مه د ی رگ ار هب حطس رتلااب ی زا گنا ی هز و قلاخا قوس
دنهد (
Givens
, 2008 .)
تکاد و کم لراف
1نی ( 2003 ) دعب راهچ ار
ارب ی ربهر ی لوحت ارگ رد رظن هتفرگ دنا :
تاظحلام درف
ی
2، ماهلا
3، رحت کی نلاقع و4
راک
5امزی . تاظحلام درف
ی طبترم اب اهراتفر ی
ربهر ی لوحت ارگ
، طوبرم هب راتفر اب دارفا هب ناونع تکراشم ناگدننک
مهم رد حم طی راک .تسا
رد دعب شزیگنا
،یماهلا ازفا شی شوه یرای نانکراک رابرد
ة تلاسر و ب شنی نامزاس و وشت قی
د نارگی رد تخانش و دهعت هب نآ اه م رارق رظندم ی
دریگ . بنج ة لصا ی ش ةوی گنا شزی ماهلا ی هب
لصا دوجو ( هام تی ) نامزاس ی م ی دزادرپ ات هب صخش تی .ربهر ناربهر ی هک زا رظن نلاقع ی
نانکراک ار
رحت کی م ی دننک
، قلاخ تی و ذپ شری شلاچ اه ار هب ناونع شخب ی زا نآ راک اه
وشت قی م ی دننک . نآ اه ش هوی یاه راتفر اب لئاسم و تلاکشم ار
رد کی راتفر لاقع یی هب راک
م ی دنرب . تأ ث ری امزیراک و آ نامر ی ن زی راتفر ی تسا هک پ ناوری ار هب هرهب ندرب زا ناربهر هب ناونع
وگلا وشت قی م ی دنک . راک امزی حلاطصا د
یرگی تسا هک ارب ی رشت حی ا نی لکش ربهر ی هدافتسا
هدش .تسا رد زکرم ت أث ری ا هدی لآ
، شزرا اه یی رارق دراد هک ماهلا نهد هد و رادانعم تسا و سح
دنمفده ی ار رد دارفا ا داجی م ی دنک .
رد رخاوا هد ة 1980
، ناققحم هزوح اه ی راتفر نامزاس
،ی ناور سانش ی عامتجا ی و
،تاطابترا
وه تی نامزاس ی ار هزاس یا هبرصحنم درف
رظنرد دنتفرگ (
Riketta, 2005
).
نیارب
،ساسا ضرف
یم دوش ره دوجوم ی کی فده دراد هک نآ دوجوم ار رعت فی یم دنک و عقاو تی نآ ار امن نای
م ی دزاس .
،هجیتنرد وه
تی نامزاس ی رصنع ی رعت فی یم دوش هک تاصتخم لصا
ی کی نامزاس ار
نایب م ی ک ن د (
Wei & Mtbj, 2007
.)
تربلآ و و نیتی رد لاس 1985 لوا نی رعت فی و قحت قی ار رد مز ةنی وه تی نامزاس ی هئارا
.دنداد هب رظن نآ اه
، وه تی نامزاس ی رب و یگژی ییاه کأت دی م ی دنک هک اضعا نآ ار هب لزنم ة
1. Duckatt and Macfarlane
2. Individualised Consideration 3. Inspiration
4. Intellectual Stimulatio 5. Charisma
و یگژی یاه هتسه ا
،ی هبرصحنم درف
و رمتسم نامزاس کرد هدرک .دنا اب دوجو ا
،نی زونه عامجا
کدنا ی رد ةنیمز انعم و رعت فی وه تی نامزاس ی دوجو دراد . ینچ ( 1983 ) داعبا تیوه ینامزاس
ار رد هس دعب یفرعم م ی دنک : دعب وضع تی ( ساسحا
،قلعت یگتسویپ و
ششک
،یساسحا عاجرا
هب دوخ هب ناونع وضع نامزاس و راختفا هب تیوضع رد
نامزاس
،) دعب یرادافو رادافو(
ی هب
نامزاس و قایتشا هب ققحت فادها نامزاس ) و دعب تهابش کاردا(
زا نتشاد و یگژی یاه
کرتشم رد نامزاس ) ( زاین رذآ ی ،ناراکمه و 1395
زا لقن هب
،ینچ 1983 .)
رفآراک ینی نامزاس ی ارف دنی ی تسا هک ط ی نآ نامزاس تصرف اه ی دشر و هعسوت ار خشت صی
یم دهد و اب روآون ی و صخت صی ددجم
،عبانم شزرا اه ی دج یدی ار ارب ی رتشم نای ا داجی م ی دنک
لامک(
نای و
،ناراکمه 1389
.) رد ینیرفآراک
،ینامزاس نامزاس
درکیور ینیرفآراک ار
لابند یم دنک
و اهراکوزاس ی
قیوشت و بیغرت ینیرفآراک ار
رد نامزاس مهارف م ی روآ د . رد نیا عون زا
،ینیرفآراک یهورگ
زا نیرفآراک نا رد بلاق یمیت لخاد
،نامزاس یارب
یروآون هرطاخم مآ زی و
هناماگشیپ مادقا
م ی دننک اضر(
یی و
،ینیسح 1392 .) رفآراک ین ی نامزاس ی موهفم ی دعبدنچ ی تسا
هک داعبا و هفلؤم اه ی ددعتم ی دراد . ا ی ن داعبا لماش روآون ی
، پ ی ماگش ی
، زاسون ی و ذپرطخ ی ر ی
م ی دوش (
Scheepers et al., 2008; Miles et al., 2009
.) رد ا ی ن مز ی هن
، ذپرطخ ی ر ی لماش گدامآ ی
نامزاس ارب ی هب گراک ی ر ی عبانم ارب ی هرهب گ ی ر ی زا تصرف اه و عورش هژورپ اه
، نودب علاطا زا اتن ی ج و
تشگزاب امرس
ی ه تسا (
Hough & Scheepers, 2008
.) زاسون ی رد نامزاس هب غت یی ر و حلاصا رد
رومأم ی ت نامزاس ی
، هدنامزاس ی ددجم و ا ی داج غت یی تار سو ی ع رد ماظن نامزاس ی تکرش ن ی زا دراد
(
Heinonen & Korvela, 2005
.) پ ی ماگش ی
، پ ی ش ب ین ی و راتفر ارب ی عفر ن ی اهزا ی تآ ی زا رط ی ق
تسج وجو و هب گراک ی ر ی تصرف اه تس هک رب ةعسوت تلاوصحم تللاد
دراد (
Alegre & Chiva,
).2009
اهنرد ی ت
، روآون ی
، لوت ی د و قلخ
،تلاوصحم
،تامدخ ارف
ی دن
،اه روانف ی اه و لدم اه ی
دج ی د بسک راکو تسا (
Hough & Scheepers, 2008
.)
اب رورم نابم ی رظن ی پ ی ش ی ةن دوجوم رد ةزوح شناد نامزاس و دم ی ر ی ت صخشم م ی دوش
دنا ی نادنمش و بحاص نارظن ای ن هزوح هب ذاختا ور ی درک ی رفآراک ی هنان رد نامزاس اه ی تلود ی زا
ود د ی هاگد لک ی هجوت هتشاد دنا . لوا ا ی هکن شخب ی زا ا ی ن قحت ی تاق رب شقن اهراتفر و
ارگ ی ش اه ی رفآراک ی ةنان دم ی نار تلود ی هب ناونع ناربهر نامزاس اه ی تلود ی رد ورت ی ج حور ی ة
رفآراک ین ی رد نامزاس اه ی عوبتم دوخ زکرمتم هدش دنا هک هب قع ی ةد ا ی ن هتسد زا نارگشهوژپ
،
دم ی نار ی هدشدا فظوم دنا مشچ اهزادنا ی نامزاس اه ی تحت رما دوخ ار اب شرگن ی رفآراک ی هنان
ودت ی ن ی ا حلاصا دننک و رد اتسار ی امح ی ت زا حور ی ة رفآراک ین ی شخب مرن رازفا ی ا ی ن لوحت ار
دم ی ر ی ت دننک هک نامه غت یی ر و لوحت رد
،اهراتفر شرگن اه و بادآ و موسر نامزاس ی تسا
(
Teske
&
Schneider
,
1994;
Bellone
&
Goerl
, .)1992
مود ا ی هکن هب رواب خرب ی زا
دنا ی نادنمش و
بحاص نارظن
، شخب تخس رازفا ی ارگ ی ش نتشاد هب حور ی ة رفآراک ین ی رد
نامزاس اه ی تلود ی مها یت ی و ی هژ دراد
؛ ز ی ار ا ی ن اهراتخاس ی
نامزاس ی
، ارف ی دن اه ی ماجنا نداد
،راک
عضو ناوق ی ن و تاررقم امح
ی رگت و مز ی هن زاس وقت ی ت ی ا عضت ی ف حور ی ة رفآراک ین ی رد
نامزاس اه ی تلود ی دنا و رب ای ن ساسا ب ی رتش رب ا ی ن داعبا زکرمت تشاد ه دنا . ه نچم ی ن
، نآ اه
پی اهداهنش یی ار ةرابرد ذاختا ور ی درک ی رفآراک ی هنان رد نامزاس اه ی تلود ی ننام د کچوک زاس ی
و نورب راپس ی رد نامزاس اه ی تلود ی
، غت یی ر ش ی هو اه ی مصت ی م گ ی ر ی نامزاس ی زا تلاح روتسد ی و
تارکوروب ی ک هب مصت ی م گ ی ر ی تکراشم ی
، سدنهمزاب ی ارف ی دن اه و ور ی ه اه ی ماجنا نداد راک حرطم
هدرک دنا (
Llewellyn
&
Jones
, .)2003
رد همادا
، هب خرب ی زا شهوژپ اه ی ماجنا هتفرگ رد مز ی ةن شهوژپ رضاح هراشا م ی دوش . ناوژ
و ناراکمه (1
2014 ) رد قحت ی ق ی اب ناونع ثأت ی ر ربهر ی لوحت ارگ و وه ی ت نامزاس ی ب ر
رفآراک ین ی رد ب ی ن 186 رفن زا نادنمراک شخب
اه ی صوصخ ی و تلود ی ناپسا یا رد ی دنتفا زا ب ی ن
کبس اه ی فلتخم ربهر ی ( لوحت ی
، لدابت ی و
،)لعفنم کبس ربهر ی لوحت ی و وه ی ت نامزاس ی
طابترا قتسم ی م ی اب راتفر رفآراک ین ی دارفا .دراد نآ اه تن ی هج دنتفرگ ناربهر شقن ح ی تا ی رد زورب
راتفر اه ی رفآراک ین ی زا وس ی نانکراک .دنراد
نچمه ی ن
، نمه و ناراکمه (
2013 ) اب لحت ی ل
هداد اه ی شهوژپ دوخ
رد ی دنتفا م ی ناز لااب یی زا ربهر ی راک ی تامز ی ک رد طابترا تبثم اب
لاعف ی ت اه ی رفآراک ین ی .تسا نلادرا و ناطلس هداز ( 1394 ) رد یقیقحت ب ا یسررب ثأت یریذپری
ینیرفآراک یعامتجا
زا یربهر دنمشوه ناشن
دنداد رثا میقتسم یربهر دنمشوه رب
ینیرفآراک
1. Juanet al.
یعامتجا رد
ماظن یشزومآ یلاع
تبثم و رادانعم تسا . نچمه نی
، کرهش ی روپ و ناراکمه
( 1389 ) رد قیقحت دوخ ناشن دنداد ب نی هفلؤم اه ی ساسحا وه
تی نامزاس ی و رفآراک ینی
نامزاس ی زا ظاحل رامآ ی طبار ة رادانعم ی دوجو .درادن ساسارب هتفای یاه مشاه ی و ناراکمه
( 1392 ) زین ب نی ساسحا وه تی نامزاس ی اب رفآراک ینی نامزاس ی طبار ة نعم ی یراد دوجو .درادن
لئوناما و ناراکمه (
2010 ) رد قیقحت دوخ اب ناونع سررب ی طبار ة شقن وه تی نامزاس ی رد
ا داجی رفآراک ینی ناشن دنداد وه تی نکمم تسا هب ققحت ب شنی رفآراک ینی رد دارفا و نامزاس اه
رجنم .دوش نچمه نی
، قبط اتن جی شهوژپ س گنی و ناراکمه (1
2009 )
، ربهر ی لوحت ی و گنهرف
نامزاس
،ی روآون ی ار رد نامزاس وقت تی یم دنک . نوگنا ی و ناراکمه (2
2006 ) ن ی ز رد شهوژپ
دوخ ب ی نا دندرک داعبا ربهر ی لوحت رفآ ی ن ثأت ی ر وق ی رب خرب ی شرگن اه ی لغش ی دننام اضر ی ت
لغش ی
، دهعت نامزاس ی و راتفر دنورهش س نامزا ی و رفآراک ین ی نامزاس ی دراد ( لبات ی و
،ناراکمه
1390 ).
رد ا ی ن شهوژپ
، ربهر ی لوحت ارگ و وه ی ت نامزاس ی غتم ی ر لقتسم و3
رفآراک ین ی
نامزاس ی غتم ی ر هتسباو رد4
رظن هتفرگ هدش تسا .
اب هجوت هب ضوت ی تاح هئارا هدش رد بدا ی تا و پ ی ش ی ةن
،شهوژپ ضرف
ی ه اه ی ز ی ر حرطم م ی دوش :
1 . ب ی ن کبس ربهر ی لوحت ارگ و رفآراک ین ی نامزاس ی رد ب ی ن اضعا ی ه ی تئ ملع ی هطبار دوجو .دراد
2 . بی ن وه ی ت نامزاس ی و رفآراک ین ی نامزاس ی رد ب ی ن اضعا ی ه ی تئ ملع ی هطبار دوجو .دراد
3 . کبس ربهر ی لوحت ارگ و وه ی ت نامزاس ی شقن پ ی ش ب ین ی هدننک ار رد رفآراک ین ی
نامزاس ی اضعا ی ه ی تئ ملع ی ا ی اف م ی نک د .
شور قحت ی ق
زا اجنآ هک فده شهوژپ رضاح سررب ی هطبار م ی نا کبس ربهر ی لوحت ارگ و وه ی ت نامزاس ی اب
رفآراک ین ی نامزاس ی
،تسا شهوژپ رضاح زا رظن فده دربراک ی و زا رظن وحن ة روآدرگ ی تاعلاطا
صوت ی ف ی و زا عون گتسبمه ی .تسا عماج ة رامآ ی رد ا ی ن شهوژپ لماش مامت اضعا ی ه ی تئ ملع ی
1. Sing et al.2. Nguni et al.
2. Nguni et al.
2. Independent variable 3. Dependent variables
هاگشناد ربت ی ز م ی دوش هک قبط رامآ هاگشناد ربت ی ز دادعت نآ اه 700 رفن تسا . زا ا ی ن ب ی
،ن بسحرب لودج
ناگروم زا لک عماج ة رامآ ی 248 رفن دش هتفرگ رظنرد هنومن ه ا
دن هک اب شور هنومن گ ی ر ی هقبط ا ی -
ت فداص ی باختنا هدش .دنا ارب ی روآدرگ ی هداد اه زا همانشسرپ اه ی درادناتسا هدافتسا هدش .تسا
اب دوجو درادناتسا ندوب
همانشسرپ اه
و دافتسا ة ررکم نآ اه رد شهوژپ اه ی دم ی ر ی ت لخاد ی و
جراخ ی دننام قم ی م ی و ناضمر ( 1390
،) ثروفشا و
ام ی ل ( 1989
،) اضر یی و ناراکمه (
1393 )
و مشاه ی و ناراکمه ( 1392 )
، اور یی و اپ یا یی نآ اه هرابود رد شهوژپ رضاح سررب ی و ت أی ی د
دش . ارب ی دروآرب رض ی ب اپ یا یی بساحم ة ناسمه ی نورد ی وگ ی ه اه ی همانشسرپ اه
رد شهوژپ
رضاح زا شور افلآ ی خابنورک هدافتسا
.دش ارض ی ب اپ یا یی همانشسرپ اه
ی کبس ربهر ی
لوحت ارگ
، وه ی ت نامزاس ی و رفآراک ین ی هب ترت ی ب 89 / 0
، 75 / 0 و 85 / 0 هب تسد دمآ
؛ اربانب ی ن
،
مه ة همانشسرپ اه اپ یا یی لااب یی .دنتشاد
قم ی سا ربهر ی لوحت ارگ : ا ی ن همانشسرپ ساسارب
هفلؤم اه ی تنراب و ناراکمه (
2001 )
هدوب و اب کدنا ی غت یی تار ارب ی اضعا ی ه ی تئ ملع ی هاگشناد ونزاب
ی س ی دش ه تسا . هس دعب
تاظحلام درف
ی
، دم ی ر ی ت لاعفنا زا رط ی ق انثتسا و دم ی ر ی ت لاعف زا ط ر ی ق انثتسا رد ا ی ن
همانشسرپ حرطم
م ی دوش . ای ن همانشسرپ اب
ط ی ف جنپ زگ ی هن ا ی ل ی ترک ( زا
ًلاماک مقفاوم ات
ًلاماک
)مفلاخم ربهر
ی لوحت ار م ی دجنس . اب هجوت هب درادناتسا ندوب
همانشسرپ اه
اب ط ی ف ل ی
،ترک
حطس شجنس صخاش اه مک ی تسا . اب هجوت هب ط ی ف جنپ تلاح ی ل ی ترک ( 1 ات 5 ) دح طسو نآ
ی نع ی 3 م ی گنا ی ن ضورفم رد
رظن هتفرگ دش و م ی گنا ی ن اه رب ای ن ساسا هبساحم دش .
قم ی سا وه ی ت نامزاس ی : ای ن همانشسرپ ساسارب
هفلؤم اه ی ثروفشآ و
لئام ( 1989 ) تسا
هک اب کدنا ی غت یی تار ارب ی اضعا ی ه ی تئ ملع ی هاگشناد ونزاب ی س ی دش ه تسا و ارب ی ودت ی ن نآ زا
ط ی ف جنپ زگ ی هن ا ی ل ی ترک هدافتسا هدش .تسا اب هجوت هب درادناتسا ندوب همانشسرپ اه اب ط ی ف
لی
،ترک حطس شجنس صخاش اه مک ی تسا . اب هجوت هب ط ی ف جنپ تلاح ی ل ی ترک ( 1 ات 5 ) دح طسو
نآ ی نع ی 3 م ی گنا ی ن ضورفم رد رظن هتفرگ دش و م ی گنا ی ن اه ن ی ز ارب ی ن ساسا هبساحم دش .
قم ی سا رفآراک ی ن ی نامزاس ی : مانشسرپ ة رفآراک ین ی نامزاس ی ساسارب هفلؤم
اه ی
ئاندرک ی ج و ناراکمه (
1386 ) هدوب تسا . زگ ی هن اه ی ا ی ن همانشسرپ ن
ی ز اب ط ی ف جنپ زگ ی هن ا ی
لی ترک لماش
ًلاماک مقفاوم ات
ًلاماک مفلاخم تسا . رد ا ی ن
،شهوژپ اپ
یا یی همانشسرپ ساسارب
رض ی ب افلآ ی خابنورک 85
/ 0 شرازگ هدش تسا . اب هجوت هب درادناتسا ندوب همانشسرپ اه
اب ط ی ف
لی
،ترک حطس شجنس صخاش اه مک ی تسا . اب هجوت هب ط ی ف جنپ تلاح ی ل ی ترک ( 1 ات 5 ) دح
طسو نآ ی نع ی 3 م ی گنا ی ن ضورفم رد
رظن هتفرگ دش و م ی گنا ی ن اه ن ی ز رب ای ن ساسا هبساحم دش .
ه نینچم
، هب روظنم سررب ی اور یی همانشسرپ اه
ی
،رضاح اب دوجو درادناتسا ندوب
اهرازبا و
دافتسا ة ررکم نآ اه رد شهوژپ اه ی لخاد ی و جراخ
،روشک هداد اه ی لصاح زا ارجا ی ا نی
قم سای رد هورگ هنومن لحت لی لماع ی .دندش ا نی لحت لی هب ش ةوی لحت لی فاشتکا ی هب شور
هفلؤم اه ی لصا ی ( )PC
اب شخرچ راو
سکامی ماجنا هتفرگ .تسا رادقم رض بی ربارب KMO
73 / 0 و رادقم خ ی نومزآ ورک تی تلتراب 7 / 15407 هب تسد دمآ هک رد حطس 01 / 0 نعم ی راد
تسا و ناشن ة افک تی هنومن و غتم یاهری هنومن ارب ی ماجنا نداد لحت لی لماع ی .تسا اتن جی دروم
أت دیی و راو سنای مجت یعی دودح 78 / 0 هب تسد هدمآ .تسا یارب لیلحت هداد اه زا شور اه ی
رامآ یفیصوت و
یطابنتسا هدافتسا
هدش تسا . نینچمه
، زا شور اه ی یرامآ یفیصوت نیگنایم
و
فارحنا درادناتسا و
رد حطس رامآ یطابنتسا زا
بیرض یگتسبمه نوسریپ
و نویسرگر هناگدنچ
هب روظنم پ شی ینیب رفآراک ینی ینامزاس زا
یور کبس ربهر ی لوحت ارگ و وه تی نامزاس ی اب
هب یریگراک مرن
رازفا رامآ ی 15SPSS
هدافتسا هدش تسا .
ی هتفا اه
صوت ی ف عمج ی ت تخانش ی
زا م ی نا دارفا هنومن 192 رفن ( 4 / 77 دصرد ) درم و 19 رفن ( 7 / 7 دصرد ) نز دندوب . زا رظن هبتر 16 رفن
( 5 / 6 )دصرد یبرم
، 127 رفن ( 2 / 51 دصرد ) رایداتسا
، 63 رفن ( 4 / 25 )دصرد رایشناد و 14 رفن ( 6 / 5
دصرد ) داتسا هدوب دنا . نینچمه
، 25 رفن ( 1 / 10 )دصرد ةقباس راک ی 5 لاس و ک
،رتم 62 رفن ( 25
)دصرد ةقباس راک ی 6 - 10
،لاس 66 رفن ( 6 / 26 )دصرد ةقباس راک ی 11 - 15 لاس
، 36 رفن ( 5 / 14
)دصرد ةقباس راک ی 16 - 20 لاس و 12 رفن ( 8 / 4 دصرد ) ةقباس راک ی 21 لاس هب لااب هتشاد دنا .
رد لودج 1
، م ی گنا ی
،ن فارحنا عم ی را و اتن ی ج نومزآ فورگوملوک مسا –
ی فنر غتم ی اهر ی
شهوژپ هدمآ .تسا ساسارب اتن ی ج
، خساپ اه
، ساسحا رتلااب زا م ی گنا ی ن کبس ربهر ی لوحت ارگ رد
هاگشناد و وه ی ت نامزاس ی اب(
م ی گنا ی ن رظن ی 3 ) ار رد لاعف ی ت اه ی لغش ی ناشن هداد دنا . به ای ن ترت ی ب
،
ناداتسا قبط دوخ رظن دم
ی نار ی اب کبس ربهر ی لوحت ارگ و ساسحا وه ی ت نامزاس ی رتلااب ی دنتشاد .
هتبلا ساسحا وه ی ت نامزاس ی تبسن هب د ی رگ غتم ی اهر رد ناداتسا نومن ة رضاح رتلااب هدهاشم .دش
لودج 1 . م ی گنا ی ن و فارحنا عم ی را و اتن ی ج نومزآ مسا ی –فنر فورگوملوک
هرامآ / غتم ی ر کبس
ربهر ی لوحت ارگ وه
ی ت نامزاس ی رفآراک ین ی نامزاس ی
م ی گنا ی 44 ن
/ 3 14
/ 4 56
/ 3
فارحنا عم ی 59 را
/ 0 59
/ 0 70
/ 0
نومزآ مسا ی 63 فنر
/ 0 3
/ 1 9
/ 0
ارب ی بساحم ة م ی ناز گتسبمه ی ب ی ن ود غتم ی ر کبس ربهر ی لوحت ارگ و رفآراک ینی اب هجوت هب
مک ی ندوب ود غتم ی ر زا رض ی ب گتسبمه ی پ ی نوسر هدافتسا دش . اب هجوت هب لودج 2
، رض ی ب
گتسبمه ی پ ی نوسر ربارب اب 48 / 0 وr =
001 / 0 تساP =
. تنرد ی
،هج اب رض ی ب مطا ی نان 99 دصرد
م ی ناوت تفگ طبار ة تبثم و رادانعم ی ب ی ن ود غتم ی ر کبس ربهر ی لوحت ارگ و رفآراک ینی
ینامزاس دوجو
.دراد
،عقاورد ازفا ی ش ساسحا کبس
ربهر ی لوحت ارگ زا فرط ناداتسا اب
ازفا ی ش رفآراک ین ی زا فرط نآ اه هارمه م ی ش و .د نچمه ی ن
، اب هجوت هب لودج 2
، رض ی ب
گتسبمه ی پ ی نوسر ربارب اب 24 / 0 وr =
001 / 0 تساP =
؛ اربانب ی
،ن اب رض ی ب مطا ی نان 99 دصرد
م ی ناوت تفگ طبار ة تبثم و رادانعم ی ب ی ن ود غتم ی ر وه تی نامزاس ی و رفآراک ینی ینامزاس
دوجو دراد
؛ هب ترابع د ی
،رگ ازفا ی ش ساسحا وه
تی نامزاس ی زا فرط ناداتسا اب ازفا ی ش
رفآراک ین ی نامزاس ی زا فرط نآ اه هارمه م ی ش و د .
لودج 2 . ارض ی ب گتسبمه ی می نا غتم ی اهر ی شهوژپ
غتم ی اهر کبس
ربهر ی لوحت ارگ وه
ی ت نامزاس ی رفآراک
ین ی نامزاس ی
کبس ربهر ی لوحت 1 ارگ
وه ی ت نامزاس
** ی 28 / 0 1
رفآراک ین
** ی 482 /
** 0 237 / 0 1
ةصلاخ اتن ی ج سرگر ی نو هناگدنچ رد
لودج 3 رد اتسار ی نومزآ ضرف ی ة 3 هئارا م ی دوش .
ساسارب تاعلاطا ا
ی ن لودج
، رض ی ب گتسبمه ی هناگدنچ ارب
ی پ ی ش ب ین ی رفآراک ین ی نامزاس ی زا
ور ی کبس ربهر ی لوحت ارگ و وه ی ت نامزاس ی ربارب 482 / 0
= وR
رض ی ب عت یی ن 23 / 0
= هبR2
تسد هدمآ تسا . تنرد ی
،هج زا ب ی ن ربهر ی لوحت ارگ و وه ی ت نامزاس ی رد شهوژپ رضاح
ربهر ی لوحت ی تردق پ ی ش ب ین ی رد رفآراک ین ی نامزاس ی اضعا ی ه ی تئ ملع ی ار راد د . ای ن غتم ی ر
دودح 23 دصرد زا راو ی سنا رفآراک ین ی نامزاس ی ار بت یی ن م ی دنک . اتن ی ج ب ی نا ةدننک ثأت ی ر
نعم ی راد و تبثم ربهر ی لوحت ی تسا ( 01 / 0
P<
و 48 / 0
= ).ß
نچمه ی
،ن غتم ی ر وه ی ت نامزاس ی هب
لد ی ل نعم ی راد ندوبن زا هلداعم ح فذ دش .
لودج 3 . صلاخ ة لدم سرگر ی
،نو لحت ی ل راو ی سنا و هصخشم اه ی رامآ ی سرگر ی نو کبس ربهر ی لوحت ارگ
و وه ی ت نامزاس ی رب رفآراک ین ی
لدم R
R2 F
Sig
482 1 / 0 23
/ 0 2
/ 74 000
/ 0
غتم ی ر / صخاش B
Beta T
Sig
رادقم 60 تباث
/ 1 -
922 / 6 000
/ 0
کبس ربهر 57 ی
/ 0 48
/ 0 617
/ 8 000
/ 0
ثحب و تن ی هج گ ی ر ی
شهوژپ رضاح اب فده سررب ی هطبار م ی نا ربهر ی لوحت ارگ و وه ی ت نامزاس ی اب رفآراک ین ی
نامزاس ی رد ب ی ن اضعا ی ه ی تئ ملع ی هاگشناد ربت ی ز تروص هتفرگ تسا . غتم ی اهر ی ی هدشدا رد
هزوح اه ی راتفر نامزاس ی و عبانم ناسنا ی تاعوضوم سب
ی را مهم ی دنا و هجوت ناققحم هاگشناد ی و
دم ی نار نامزاس اه ار هب روط ازف ی هدن ا ی هب دوخ بلج هدرک دنا . اب هجوت هب اتن ی ج نومزآ اه ی رامآ ی و
زجت ی ه و لحت ی ل هداد اه رد ا ی ن شهوژپ
، بی ن کبس ربهر ی لوحت ارگ و رفآراک ین ی نامزاس ی رد حطس
مطا ی نان 99 دصرد ( 48 / 0 )r=
گتسبمه ی تبثم و رادانعم ی دوجو دراد هک اب اتن ی ج شهوژپ نمه و
ناراکمه ( 2013 ) وسمه تسا . نانآ ناشن دنداد ب ی ن ربهر ی راک ی تامز ی ک و لاعف ی ت اه ی رفآراک ین ی
طابترا تبثم و رادانعم ی دوجو دراد هک اتن ی ج قحت ی تاق س ی گن و ناراکمه ( 2009 ) ار ن ی ز أت یی د
م ی دنک . نآ اه رد ی دنتفا ربهر ی لماعت ی و گنهرف نامزاس
ی
، ازفا ی ش رفآراک ین ی و روآون ی
تلاوصحم رد
نامزاس ار هب لابند .دراد نچمه ی ن
، نآ اه ناشن دنداد ربهر و گنهرف نامزاس رد هطبار
اب ی دک ی رگ هب تمس رفآراک ین ی و روآون ی تکرح م ی دننک . ی هتفا اه ی ا ی ن شهوژپ اب اتن ی ج شهوژپ
مهدا ی ( 1385 ) ن ی ز وسمه تسا
؛ ی نع ی رب ساسا ا ی ن تاعلاطم کبس
ربهر ی لوحت ارگ هک رد قح ی تق
دم ی ر ی ت رب انبم ی تکراشم نانکراک
تسا رب م ی ناز رفآراک ین ی دارفا ثأت ی ر تبثم و نعم ی راد ی .دراد
نچمه ی ن
، ساسارب ی هتفا اه ب نی ود غتم ری وه تی نامزاس ی و رفآراک ینی نامزاس ی اب رض بی مطا نانی 99
دصرد ( 24 / 0 ) r=
گتسبمه ی قتسم می و رادانعم ی دوجو .دراد دب ی ه ی تسا رفآراک ین ی نادنمراک و
زورب
قلاخ ی ت زا وس ی نانآ هب نامزاس گتسب ی مات دراد
؛ ی نع ی رگا درف دوخ ار رد ربارب نامزاس دهعتم
،دنادب
ماگمه زاس ی اب نامزاس اب رتمک ی ن زه ی هن و نامز هب ی ک ی زا فادها لصا ی و ی دبت ی ل م ی دوش و ارب ی
سر ی ند هب ا ی ن فده ب ی کش زا غوبن و قلاخ ی ت دوخ هدافتسا م ی دنک . هب ای ن ترت ی ب
، ا ی ن ضرف هک
ره هچ درف دوخ ار قلعتم هب نامزاس
،دنادب رفآراک ین ی و ی ازفا ی ش م ی ی دبا و ره هچ هب نامزاس ب ی توافت
،دشاب زا راکتبا و قلاخ ی ت و ی هتساک م ی ش و
،د أت یی د م ی دوش . ا ی ن ی هتفا اب اتن ی ج شهوژپ لئوناما و
ناراکمه ( 2010 ) اب ناونع سررب ی طبار ة شقن وه ی ت نامزاس ی رد ا ی داج رفآراک ین ی رد تکرش اه
ناوخمه ی .دراد نآ اه رد ی دنتفا وه ی ت هب ققحت ب ی شن رفآراک ین ی رد دارفا و نامزاس اه رجنم م ی دوش
،
رد لاح ی هک اتن ی ج ا ی ن شهوژپ ی هتفا اه ی مشاه ی و ناراکمه ( 1392 ) ار أت یی د من ی دنک . نانآ رد شهوژپ
دوخ ملاعا دندرک ب ی ن ساسحا وه ی ت نامزاس ی اب رفآراک ین ی نامزاس ی طبار ة نعم ی راد ی دوجو .درادن
اب رد رظن نتفرگ اتن ی ج ا ی ن شهوژپ و قحت ی تاق
،هباشم نانکراک تقو ی ساسحا دننک هطبار ناش اب نامزاس
نتبم ی رب مارتحا و دامتعا لباقتم تسا و رد فادها و شزرا اه ی نامزاس هس ی م ا
،دن گنا ی ةز ب ی رتش ی ارب ی
قعت ی ب عفانم نامزاس ی هب تسد م ی دنروآ و مه ة ناوت دوخ ار ارب ی لاعتم ی ندرک نامزاس ب ه راک م ی گ ی دنر
( شروخ ی
،د 1388 .) رد لک
، هتفای یاه ا نی شهوژپ ناشن م ی دهد کبس ربهر ی لوحت ارگ و وه تی
نامزاس ی رد هطبار اب راتفر رفآراک ینی شقن پ شی ینیب هدننک دنراد
؛ ینعی ک رفآرا ینی اضعا زا ور ی کبس
ربهر ی دم ناری و وه تی نامزاس ی دوجوم لباق پ شی ینیب .تسا
اب دوجو شلات اه ارب ی فرطرب ندرک تلاکشم و
دودحم ی ت اه
، ا ی ن شهوژپ ن ی ز دننام
سب ی را ی زا شهوژپ اه ی د ی رگ دودحم ی ت اه یی دراد هک هب خرب ی زا نآ اه هراشا م ی دوش :
راکمه ی ندرکن خرب ی زا اضعا رد
،ارجا وحت ی ل و تدوع همانشسرپ اه و ا ی ن روصت هک خساپ هب
همانشسرپ اه
هب شهاک رابتعا نآ اه رد حم ی ط راک رجنم م ی دوش . نچمه ی ن
، دودحم ندرک رازبا
شجنس و عمج روآ ی تاعلاطا هب
همانشسرپ و
هدافتسا ندرکن زا اس ی ر شور اه ی عمج روآ ی
تاعلاطا زا
هلمج
،هدهاشم هبحاصم
و ...
هک نکمم دوب رب راب ملع ی قحت ی ق ب ی ازف ی د و رابتعا
ی هتفا اه ی شهوژپ ار ازفا ی ش دهد .
نامه روط هک هراشا دش
، بی ن غتم ی اهر ی ی هدشدا طبار ة نعم ی راد ی دوجو دراد
؛ اربانب ی ن
، ارب ی دوبهب
عضو ی ت رفآراک ین ی رد ب ی ن ناداتسا هاگشناد پ ی داهنش م ی دوش دم ی نار هاگشناد هب ناداتسا هجوت هتشاد
دنشاب . نآ اه اب ی د تکراشم ناداتسا
ار رد مصت ی م گ ی ر ی اه ی نامزاس ی جرا هن ن د و قلاخ ی ت و ذپ ی شر
شلاچ اه ار هب ناونع شخب ی زا راک نآ اه وشت ی ق ننک د ات ناداتسا ا ی هد اه و ب ی شن دوخ ار هب اضعا لقتنم
دننک و سح دنمفده ی ار رد دارفا ا ی داج دننک ات رتارف زا اهدرادناتسا هعسوت
ی دنبا .
دم ی نار هاگشناد اب ی د رد عفر تلاکشم ناداتسا
هاگشناد اشوک
،دنشاب هاگشناد هب ناداتسا
دوخ رادافو دشاب و ارب ی ظفح و اقترا ی عضو ی ت راک ی نآ اه دشوکب . دم ی نار هاگشناد اب
ناداتسا دروخرب هناقداص و هب رود زا عبت ی ض هتشاد دنشاب و رد ا ی داج وج شوخ ب ین ی
، کرد
،لباقتم سحت ی ن ناداتسا و وشت ی ق درکلمع نآ اه لاعف دنشاب . دم ی نار هاگشناد رد ا ی داج اضف ی
مومع ی هاگشناد ارب
ی ا ی داج قلعت رطاخ رد ناداتسا همانرب
ر ی ز ی هتشاد دنشاب . ارب ی
عماج ی ت شخب ی ند هب شهوژپ پ ی داهنش م ی دوش :
رد مز ین ة طبار ة رفآراک ین ی اب غتم ی اهر ی ی هدشدا اب هدافتسا زا اهرازبا ی د ی
،رگ شهوژپ اه ی
بی رتش ی تروص گ ی در و هب شقن د ی رگ غتم ی اهر ی دعت یل رگ و م ی جنا ی لامتحا ی ب ی رتش هجوت دوش .
پی داهنش م ی دوش طبار ة ب ی ن ره ی ک زا هفلؤم اه ی ربهر ی لوحت ارگ و وه ی ت نامزاس ی اب
رفآراک ین ی نامزاس ی هب تقد سررب ی دوش .
نچمه ی ن
، پ ی داهنش م ی دوش هب شقن غتم ی اهر ی دعت یل رگ و م ی جنا ی لامتحا ی رد طبار ة ب ی ن
ربهر ی لوحت ارگ و وه ی ت نامزاس ی اب رفآراک ین ی نامزاس ی هجوت دوش .
عبانم نسحلاوبا ی
،ربجنر دمحا
، ناتسبانع ی
، می ان و عامسا ی ل رش ی تع رفعج ی ( 1391 )
،
« هطبار ب ی ن امرس ی ه رکف ی
و رفآراک ین ی نورد نامزاس ی هعلاطم(
دروم ی : نامزاس روما داصتقا و اراد یی ناتسا )نارهت
»
،
سنارفنک لم
ی رفآراک ین ی و دم ی ر ی ت بسک و اهراک ی شناد نب ی نا .
دمحا رادروپ ی نا ی
، م دومح ( 1389 ) رفآراک، ین ی
، راعت ی
،ف رظن ی
،تا اهوگلا
، تاراشتنا مرجاج ی
، نارهت .
دمحا ی
، رف ی نود ( 1390 )
،
« سررب ی عناوم ک رفآرا ین ی هاگشناد ی و راجت ی زاس ی رد هاگشناد اه ی ا ی نار
»
،
هعومجم تلااقم لوا ی ن امه ی ش ب ی ن للملا ی دم ی ر ی
،ت آ ی هدن رگن ی
، ک رفآرا ین ی و تعنص رد شزومآ
لاع ی
، هاگشناد ک ناتسدر .
مهدا ی
، سح ی ن ( 1385 ) سررب، ی طابترا م ی نا ن ی اهزا ی نانکراک و اک ر رفآ ین ی آ ن
،اه رد ر ی تسا نامزاس
ادص و س ی ام ( رب انبم ی روئت ی ن ی اهزا ی کم هلک دنل )
، اپ ی نا مان ة سانشراک ی دشرا
، هاگشناد نارهت .
،نلادرا اضردمحم و
حو ی د ناطلس هداز ( 1394 )
،
« ثأت ی ذپر ی ر ی رفآراک ین ی عامتجا ی زا ربهر ی دنمشوه اب
شقن م ی جنا ی ی گدا ی ر ی نامزاس ی
» هعسوت، رفآراک ین ی
، ةرود ةرامش ،متشه 3
: 493 - 512 .
ناولا ی
، دهم ی و اضرملاغ هدازرامعم ( 1394 ) راتفر، نامزاس ی
، پاچ ب ی تس
،موسو تاراشتنا راورم ی
،د نارهت .
نسحروپ ره
ی
،س دجاس و بوبحم ش ی لعخ ی هداز ره ی س ( 1394 )
، « ثأت ی ر کبس اه ی ربهر ی رب
رفآراک ین ی نامزاس ی رد هرادا لک برت ی ت ندب ی ناتسا نارهت
» تاعلاطم ، دم
ی ر ی ت شزرو ی
، ةرود
رامش ،متفه ة
28 : 219 - 231 .
لبات ی
، مح ی
،د ت ی
،رگر اده ی ت للها
، ظم ف ر ی
، ل ی
،لا وضترم ی
، مح ی د و همطاف بارهم ی رف ( 1390
،) « سررب ی
هطبار ب ی ن کبس ربهر ی لوحت رفآ ی ن و قلاخ ی ت نانکراک رد نامزاس اه ی تلود ی ناتسرهش ن ی ر ی ز
»
،
راکتبا و قلاخ ی ت رد مولع ناسنا ی
، ةرود ،مود ةرامش 1 : 1 - 25 .
سح ین ی
،هاوخ لع ی ( 1387 )
،
« ناکما و ترورض شزومآ رفآراک ین ی رد سرادم
» تاعلاطم، همانرب سرد ی
،
ةرود ،موس ةرامش 11 : 66 - 94 .
لخ یل ی
، ز ی بن ( 1391 ) سررب، ی هطبار ب ی ن کبس رکفت قلاخ اب راک رفآ ین ی نامزاس ی
، اپ ی نا مان ة سانشراک ی
،دشرا هاگشناد مورا ی ه .
شروخ ی د
، ص د ی هق ( 1388 )
، « هعلاطم هطبار ب ی ن وه ی ت نامزاس ی و دهعت نامزاس ی نانکراک کناب
اه ی
تلود ی رهش نامرک
» شهوژپ، اه ی دم ی ر ی ت
، ةرامش ،مود لاس 6
: 125 - 158 .
