Downloaded from ijn.iums.ac.ir at 12:14 IRDT on Sunday June 17th 2018 [ DOI: 10.29252/ijn.30.110.21 ]

(1)

هرود 03 هرامش ، 113 ، دنفسا هام 1016 ، 03 - 31

طابترا زا یعًىصم ییاًَ ٌار یاراد نارامیب یدىمتیاضر ٍماىشسرپ یجىسواير ي یحارط تبقارم هیح رد ناراتسرپ یملاکریغ

یراتسرپ یاَ

یحلبص هیيرپ 1

* زبىُض یدلاًپ 2

درف ٌاًخوادسی بضرذمحم 3

ییازریم نارمبک

4

ٌدیکچ :فذه و هنیمز .زراز یپ رز ار یسٕٙتیبضر ؼٞبو ٚ ةازغضا ٝو تعا ،یىی٘بىٔ ٝیٟٛت تحت ٖاربٕیث تلاىؾٔ ٗیزتٕٟٔ سا یٔلاو طبجترا رز َلاتذا

وزیغ طبجترا سا یػٛٙقٔ ییاٛٞ ٜار یاراز ٖاربٕیث یسٕٙتیبضر ٝٔبٙؾعزپ یدٙغ٘اٚر ٚ یحازع زضبح ٝؼِبغٔ سا فسٞ

تعزپ یٔلا ٗیح رز ٖارب

تجلازٔ

یربتعزپ یبٞ

یٔ

.سؽبث

:یسررب شور ػٚر ؼٞٚضپ هی زضبح ٝؼِبغٔ

( ػٚر ٝث ٝو تعا یعبٙؽ 2010

stlaw) یحازع فاسٞا ٗییؼت ؛یٟٔٛفٔ َسٔ فیزؼت ْبٌ ربٟچ یع

َبع رز ییبیبپ ٚ ییاٚر ٗییؼت ؛ٝیِٚا حزع ٗیٚست ؛راشثا 1395

یث یٔبٕت ؼٞٚضپ ٝؼٔبخ .سیززٌ یحازع ٖبتعربٕیث ٝع رز یػٛٙقٔ ییاٛٞ ٜار یاراز ٖاربٕ

ؼٞٚضپ ٕٝ٘ٛ٘ ٚ سازیؽ یىؽشپ ّْٛػ ٜبٍؾ٘از ٝث ٝتغثاٚ یؽسٛٔآ 240

ٕٝ٘ٛ٘ ػٚر ٝث ٝو زٛث ربٕیث طزتعز رز یزیٌ

ییاٚر یثبیسرا .س٘سؽ ٝؼِبغٔ زراٚ

ٖٛعزیپ یٍتغجٕٞ تیزض .سؽ ْبد٘ا ٜسبع ییاٚر ٚ اٛتحٔ ییاٚر ،یرٛف ییاٚر بث ٝٔبٙؾعزپ یازث خبج٘ٚزو یبفِآ تیزض ٚ ی٘ٚزیث ییبیبپ ٝجعبحٔ یازث

ْز٘ .سؽ ٜزبفتعا ٝٔبٙؾعزپ ی٘ٚرز ییبیبپ ٝجعبحٔ

راشفا ٝرغ٘SPSS

19

ٜزاز ٝیشدت ٚ ُیّحت تٟخ .سؽ ٜزبفتعا بٞ

هتفای اه :

ٝرغ٘

بث ٝٔبٙؾعزپ ییاستثا 27

ٙؾعزپ ْٚز ٝرغ٘ ،یٛتحٔ ٚ یرٛف ییاٚر سٙیآزف یع سا ظپ .سؽ یحازع ٝیٌٛ

بث ٝٔب 24 سبیتٔا تغو بث ٚ ٝیٌٛ

تأ سا زتلابث زیث 5

/ 1

ٝیٌٛ یٔبٕت یازث ٜزٕ٘ ٚ بٞ

َزبؼٔCVI 89 / 0 CVR ٚ َزبؼٔ

88 / 0 یفبؾتوا یّٔبػ ُیّحت طبعا زث ٜسبع ییاٚر رز .سیززٌ جازرتعا

ٝیٌٛ زاسؼت ٝث بٞ

12 بث ییبٟ٘ ٝٔبٙؾعزپ ٚ تفبی ُیّمت ٝیٌٛ

12

٘ غفر رز یسٕٙتیبضر سؼث ٝع رز ٝیٌٛ

یفعبػ ٚ یػبٕتخا ،هیصِٛٛیشیف یبٞسبی -

بث ی٘اٚر

ییٍٛؾیپ ٖاٛت 706

/ 47 خبج٘ٚزو یبفِآ ٝجعبحٔ بث راشثا ی٘ٚرز ییبیبپ .سؽ جازرتعا 67

/ 0 ت أ َزبؼٔ شی٘ ٖٛعزیپ یٍتغجٕٞ تیزض ٚ سؽ سیی 67

/ 0 تبجث

.زاز ٖبؾ٘ ار راشثا هجیتن یریگ یلک : زظ٘

ر ؼدٙع یفبقتذا راشثا ٝث یعزتعز تیزٚسحٔ ٝث ،ٖاربتعزپ طبجترا سا یػٛٙقٔ ییاٛٞ ٜار یاراز ٖاربٕیث تیبض

ٝٔبٙؾعزپ ٗیا

یٔ

ربٕیث یعبجترا یبٞءلاذ تذبٙؽ تٟخ س٘اٛت -

ٝغیح رز ٖاربٕیث یبٞسبی٘ تذبٙؽ ٚ ربتعزپ یٔ ٗیٙچٕٞ ؛سؽبث سٔآربو فّترٔ یبٞ

ءبمترا رز س٘اٛت

.سیبٕ٘ ی٘بیبؽ هٕو یتجلازٔ تبٔسذ تیفیو

دیلک

ٌژاي

:

اَ

ارط یح

،همانشسرپ یذنمتیاضر

،رامیب طابترا یملاکریغ .

:تفبیرز دیربت 17

/ 8 / 96

:ػزیذپ دیربت 18

/ 11 / 96

.1

.ناریا ،رُضًب ،رُضًب یکضسپ مًلع ٌبگطواد ییًجطواد تبقیقحت ٍتیمک ًضع ،یربتسرپ شزًمآ ذضرا یسبىضربک یًجطواد .2

ي یربتسرپ ٌذکطواد ،ربیدبتسا رُضًب یکضسپ مًلع ٌبگطواد ییبمبم

)لًئسم ٌذىسیًو*( .ناریا ،رُضًب ،

:سبمت ٌربمض 33455133

- 533

[email protected] :

Email

.3

رُضًب یکضسپ مًلع ٌبگطواد ییبمبم ي یربتسرپ ٌذکطواد یملع تئیَ ًضع ،یبرم .ناریا ،رُضًب ،

.4

رُضًب ،رُضًب یکضسپ مًلع ٌبگطواد یکضسپ ٌذکطواد ،ربیطواد .ناریا ،

Downloaded from ijn.iums.ac.ir at 12:14 IRDT on Sunday June 17th 2018 [ DOI: 10.29252/ijn.30.110.21 ]

(2)

ٍمدقم ٜار ٗتؽاز ٚ یىی٘بىٔ ٝیٟٛت ٜبٍتعز زیس رز ٗتفزٌ رازل

ُىؾٔ ٗیِٚا ءشخ یػٛٙقٔ ییاٛٞ

یبٞ

ٜسؽ حزغٔ غیبؽ

یٔ ٜضیٚ تجلازٔ ؼرث ٖاربٕیث یٛع سا

(سؽبث

3 - 1

ٗیا .)

ٗتفٌ ٗرع ٝث رزبل یػٛٙقٔ ییاٛٞ ٜار ُیِز ٝث ٖاربٕیث ترا ٜار ٝدیت٘ رز ؛سٙتغی٘

ٖبیفازعا ٚ ربتعزپ بث بٟ٘آ یعبج

یٔ ُترٔ

ٚ طزت تجع َلاتذا ٗیا ٗیٙچٕٞ .زٛؽ

سؽ سٞاٛذ ربٕیث ةازغضا

( 5

، 4

ٝ٘لابع .)

7 / 2 رز زف٘ ٖٛیّیٔ

یٔ رازل یىی٘بىٔ ٝیٟٛت تحت بىیزٔآ س٘زیٌ

( 1

ربٔآ ٗیا ٝو ،)

ؼرث رز ؼٞٚضپ تیٕٞا سا لابث زجذ ٜضیٚ تجلازٔ یبٞ

یٔ

یتغیس طبجترا یرازلزث ٝث رزبل ٖاربٕیث زٌا .سٞز -

ی٘اٚر - یػبٕتخا سبی٘ سٙؽبث )رٛحٔ ربٕیث طبجترا(

یبٞ

یتٔلاع

ٖب٘آ

ٝتغیبؽ رٛع ٝث زرٛٔ یزت

فسٞ

رازل سٞاٛذ

سؽ سٞاٛذ ٖاربٕیث یسٕٙتیبضر ءبمترا تجع ٚ تفزٌ

( 6

.)

ٝؼِبغٔ

یٔ ٖبؾ٘ ٝو ٜسؽ ْبد٘ا بىیزٔآ رز یا ٖب٘س سٞز

یٛل یٔلاو طبجترا ٚ یِسٕٞ ٖاززٔ تجغ٘ ٝث زٍ٘بٔرز یزت

یٔ رازلزث تجلازٔ فاسٞا ٚ سٙٙو

زتٟث ار رٛحٔ ربٕیث یبٞ

یٔ ؼؽٛپ

(سٙٞز

7

ّازیذا ٝو بد٘آ سا .)

ٖبٔسبع َبح رز بٞ

سٙتغٞ یفیو ّٝحزٔ ٝث یٕو ّٝحزٔ سا تبٔسذ ٖزاز قٛع ؼٞٚضپ ْبد٘ا ترٚزض سا ؼیث یسٕٙتیبضر ٚ تیفیو یبٞ

یٔ طبغحا ؼیپ

(زٛؽ

8

تیفیو یعرزث ػٚر ٗیزتٟث ٚ )

ٖاربٕیث ٓیمتغٔ زرٛذسبث سا ٜزبفتعا ی٘بٔرز تبٔسذ

(تعا

9

ٝث یسٕٙتیبضر ٝو سٙتمتؼٔ ٖازٍؾٞٚضپ یذزث .)

ٝجٙخ بی تجلازٔ زرٛٔ رز ار ززف ػزٍ٘ ٜسٕػ رٛع ٖآ یبٞ

یٔ ربىؽآ ٖبٕٞ ار ربٕیث یسٕٙتیبضر زٍیز یذزث ٚ سٙو

ٝئارا یتجلازٔ تبٔسذ سا ربٕیث نرز ٚ تبعبغحا ،فعاٛػ یٔ ٜسؽ سٙ٘از

( 10

.)

ُیِسث ٜضیٚ تجلازٔ ؼرث رز یزتغث ٖاربٕیث ٝو بد٘آ سا طبجترا ٝث رزبل یػٛٙقٔ ییاٛٞ ٜار ٝث ،سٙتغی٘ یٔلاو

سا ار ٖب٘آ یسٕٙتیبضر ٝو س٘راز سبی٘ یفبقتذا یراشثا سبی٘ غفر ،ٗیا زث ٜٚلاػ .سٙو یثبیسرا ربتعزپ ززىّٕػ یبٞ

ٖبىؽشپ تیِٛئغٔ سا یٕٟٔ ؼرث بٟ٘آ ٖبیفازعا ٚ ٖاربٕیث ٚ ؼرث رز ُغبؽ ٖاربتعزپ ةٛغحٔ ٜضیٚ تجلازٔ یبٞ

یٔ

(زٛؽ

11

ٖبىٔا ،ربٕیث تیبضر ؼدٙع یبٞراشثا .)

ٝئارا ٓتغیع یبٞزٛجٕو ٚ ٖاربٕیث ٗیا یبٞسبی٘ تذبٙؽ ٓٞازف ،یتجلازٔ تبٔسذ تیفیو ءبمترا تٟخ ار تٔلاع یٔ

سٙو . سا

ٜار ٗیِٚا سا یىی یٔلاو طبجترا ،ٛع هی یبٞ

دعبپ ٚ بٞسبی٘ تعاٛذرز ٝؽازت یراذٌ ِِٝٛ بث ٝو ،تعبٞ

یٔ زٚسحٔ ٖبٞز ٜار سا ؽ

(زٛ

2

ٗیا ،زٍیز یٛع سا ٚ )

دعبپ ٝث زٚسحٔ ،ٖاربٕیث تغٞ زیذ ٚ ّٝث یبٞ

ٖٚسث ،سٙ

سٙٞز حزؽ ار زٛذ تبعبغحا سٙؽبث رزبل ٝىٙیا

( 12

.)

یّث تلااٛع سا ٜزبفتعا ٗیازثبٙث -

طٛثزٔ ٝٔبٙؾعزپ رز زیذ

ع تجغ٘ ٝث ٖاربٕیث ٗیا ٝث ؤ

تزىیِ طبیمٔ یاراز تلاا

تعبٙٔ ٝجحبقٔ ٚ ٝٙیشٌ ٝع سا ؼیث .زٛث سٞاٛذ زت

ٝثزدت یبٞ

يزٔ طبغحا ٚ ٜضیٚ تجلازٔ ؼرث رز ٖاربٕیث

ؼٙواٚ تجع عٛلِٛا تیزل ُثٔ یسیسؽ یفعبػ یبٞ

یٔ ةازغضا ٚ تؾحٚ ،طزت

(زززٌ

13

یرٛع ٝث ؛)

ٝو

زٚسح 90 ،راٛؽز طبجترا تّػ ٝث ٖاربٕیث ٗیا سفرز

ٜززو ٖبیث ار طزتغیز سا ییلابث تبخرز

(س٘ا

14

.)

زٛخٚ

ار ٖاربٕیث ،ٖبٔرز رزبو ُٙعزپ ٚ ربٕیث ٗیث یعبجترا غ٘اٛٔ

سبی٘ سا ییبیرز بث یٔ بٞر ٜسؾ٘ فزعزث یبٞ

سٙو . رزبو فسٞ

ت ٚ لابث تیفیو بث یتجلازٔ تبٔسذ ٝئارا ٖبٔرز أ

زث سیو

ٖآ زٛجٟث ٚ تبٔسذ ٗیا ْٚاست تعا بٞ

( 15

.)

yruov ٖبیث

یٔ

سٙو ،سٙؽبث یضارب٘ تبٔسذ تیفیو سا ٖاربٕیث زٌا

تعا ٝتفبی٘ تعز زٛذ فسٞ ٝث تٔلاع ٓتغیع

( 15

،ظپ .)

ا بتعربٕیث زٌ

ٖ یٔ بٞ

،بٞسبی٘ ٜززتغٌ فیع سٙٞاٛذ

ٝتعاٛذ ٗییؼت ،سٙٙو ٜزرٚآزث ار ٖاربٕیث تاربظت٘ا ٚ بٞ

تعا یرٚزض ٖاربٕیث یسٕٙتیبضر

( 16

.)

ٝٔبٙؾعزپ دٙع یبٞ

اربٕیث یسٕٙتیبضر ؼ یعرزث یازث ٖ

سا ربٕیث تیبضر ّٕٝخ سا یسٕٙتیبضر فّترٔ زبؼثا تجلازٔ

یربتعزپ یبٞ

( 19 - 17

تجلازٔ تیفیو ،)

ٚ بٞ

تبٔسذ

( 20

ربٕیث تیبضر ٜسٙٙو ییٍٛؾیپ ُٔاٛػ ،) (

21

،)

ؼرث رز ،طبجترا سا بٟ٘آ ٜزاٛ٘بذ ٚ ٖاربٕیث تیبضر یٔ ٜزبفتعا ٜضیِٚ تجلازٔ

(س٘ٛؽ

22

ٝٔبٙؾعزپ .)

ٝؼِبغٔ ی

ؼرث رز ٖاربٕیث یعبجترا تیبضر رٛحٔزث شی٘ زضبح یبٞ

.تعا ٜسؽ بٙث ٜضیٚ

َبع رز ٝٙیٔس رز یتبٔاسلا یربیغث ٖازٍؾٞٚضپ ٝتؽذٌ یبٞ

ٜزاز ْبد٘ا ٖاربٕیث یسٕٙتیبضر راشثا یحازع سا ،س٘ا

ّٕٝخ

(3)

بٞراشثا ٗیا ( ظعٛت

1975 rewwio ) یدٙغ٘اٚر ٚ یحازع

ُٔبؽ ٝو سؽ 25

ع یٙف ٝغیح ٝع رز َاٛ

-

ٝفزح ٝغثار ،یا

ٗیث ػسٛٔآ

ٗیث زبٕتػا ٝغثار ٚ یززف یٔ یززف

(سؽبث

23

ٚ )

،یٚ سا ظپ (

1978 Wolf )

ٝٔبٙؾعزپ بث یا

26 رز َاٛع

ززو یحازع یفعبػ ٚ یربتفر ،یتذبٙؽ ٝغیح ٝع

( 24 )

ٗیٙچٕٞ

( 1994 Hays )

&

ltowstll ٝٔبٙؾعزپ

18

تیفیو ،یٕٔٛػ یسٕٙتیبضر ٝغیح ؼؽ رز یِاٛع

ٝفزح

ٗیث ظثاٚر ،یا

ٝجٙخ ،یززف فزف ،یزبقتلا یبٞ

تجلازٔ ٖزٛث طزتعز رز ٚ هؽشپ بث ٖبٔس بٞ

یحازع ار

س٘ززو

( 25

زراز زٛخٚ بٞراشثا ٗیا سا ٜزبفتعا رز ٝو یّىؾٔ .)

ٖبتعربٕیث یٕٔٛػ یبٞبضف رز ٜزبفتعا یازث ٝو تعا ٗیا

ٜسؽ یحازع س٘راس٘ یفبقتذا ززثربو ٚ س٘ا

Patak . شی٘

ٝٔبٙؾعزپ تحت ٖاربٕیث یسٕٙتیبضر ؼدٙع یازث ار یا

ی٘بىٔ ٝیٟٛت ٝو تعا ٝتفزٌربىث ٜضیٚ ؼرث رز یى

72

ٝجحبقٔ ػٚر بث ،ربٕیث یغفٙت ِِٝٛ جٚزذ سا سؼث تػبع یٔ ُیٕىت

(زٛؽ

26

زیس ٖاربٕیث ـترٔ راشثا ٗیا ٝچزٌا ؛)

ع ٝى٘آ ُیِز ٝث یِٚ ،تعا یىی٘بىٔ ٝیٟٛت ئ

رز تلااٛ

ٝٙیشٌ حٙپ تزىیِ طبیمٔ

یحازع سبث تلااٛع ٚ یا

ٜسؽ ِِٝٛ ربٕیث ٝو ی٘بٔس رز بت زراس٘ زٛخٚ ٖبىٔا ٗیا ،س٘ا ؛سٞز رازل ؼدٙع زرٛٔ ار یٚ یسٕٙتیبضر زراز یغفٙت

بث تلااٛع ٝث ٖزاز دعبپ ازیس

ٝٙیشٌ حٙپ تزىیِ ٚ س یا

زیغ طبجترا تبوزح ظعٛت ٗىٕٔب٘ بی ٚ راٛؽز یٔلاو

.تعا یبٞٛدتغخ َبج٘ز ٝث ٚ یّذاز تلابمٔ ،ٜسؽ ْبد٘ا

یاراز ٖاربٕیث یسٕٙتیبضر یفبقتذا راشثا ٝو یخربذ ٝو ٖبٙچ ؛سؾ٘ تفبی ،سٙؽبث ٜززو یحازع ار یغفٙت ِِٝٛ

ٝٔبٙؾعزپ

ٖاربٕیث ٝث ،لابث رز ٜسؽ ٖبیث یبٞ

ٜار یاراز

ٝتؽاس٘ ؿبقتذا یػٛٙقٔ ییاٛٞ

(س٘ا

25 - 23

ٚ )

بی

یسٕٙتیبضر ربٕیث

ار رز

ٖبٔس جربذ

ٖسؽ

ِِٝٛ

یغفٙت

یعرزث

ٜززو

(س٘ا

26

.)

حزع ٖزٛث ٗیٛ٘ زث یٞاٌٛ زٛذ ٝو

ؼدٙع ٝىٙیا تٟخ ٝث ٝؼِبغٔ ٗیا .تعا زضبح رز ار ٖاربٕیث یسٕٙتیبضر ییاٛٞ ٜار ٖزٛث اراز ْبٍٙٞ

یسٙٔسبی٘ زٛخٚ ٚ یػٛٙقٔ

تعا ٜزاز رازل فسٞ زرٛٔ بٞ

یٔ اشدٔ یسٕٙتیبضر ٝث طٛثزٔ تبؼِبغٔ زیبع سا بث .زٛؽ

لأذ ٝث ٝخٛت ی٘ ییبعبٙؽ ٝٙیٔس رز زٛخٛٔ

ٖاربٕیث یبٞسب

یازث ػلات ٚ یزتغث ْبٍٙٞ رز یػٛٙقٔ ییاٛٞ ٜار یاراز ؿبذ ٝٔبٙؾعزپ زٛخٚ ْسػ ٚ بٞسبی٘ ٗیا ٗتذبع غفتزٔ

ا بث بت ٓیسؽ ٖآزث ،ٖاربٕیث ٗیا یازث یٔبٌ ،ٝؼِبغٔ ٗیا ْبد٘

یبتعار رز ٗیازثبٙث .ٓیراززث ی٘بغ٘ا ٝؼٔبخ ٝث تٔسذ

یحازع ،ٝؼِبغٔ ٗیا ْبد٘ا سا فسٞ

ٚ

ٙغ٘اٚر ید

ٝٔبٙؾعزپ

یسٕٙتیبضر

ٖاربٕیث یاراز

ٜار ییاٛٞ

یػٛٙقٔ

سا طبجترا

یٔلاوزیغ

ٖاربتعزپ رز

ٗیح تجلازٔ

یبٞ

یربتعزپ تعا .

یسررب شير ػٚر ٝؼِبغٔ هی زضبح ٝؼِبغٔ

یحازع تٟخ یعبٙؽ

ؼٞٚضپ هی سا یؾرث ٚ ربٕیث یسٕٙتیبضر ٝٔبٙؾعزپ یٔ زتٌرشث .سؽبث

ٔ ٗیا رز ی٘زٛٔسآ ٝث زیغتٔ تجغ٘

ٝؼِبغ

ٝث هی 10 سؽ ٝتفزٌ زظ٘ رز

( 27

ٝث ٝخٛت بث .)

24 ٝیٌٛ

ٕٝ٘ٛ٘ ٓدح ،ٝٔبٙؾعزپ 240

تٟخ ٚ سیززٌ ٝجعبحٔ زف٘

ٖٛٔسآ ٕٝ٘ٛ٘ ٓدح ٖزٛث یفبو سا ٖبٙیٕعا Kaiser-(

Mayer-Olkin )

ٝث زضبح ٝٔبٙؾعزپ یحازع .سؽ ْبد٘ا

Waltz ػٚر ترٛف ْبٌ ربٟچ یع یعبیل ززىیٚر بث ٚ

یسٕٙتیبضر سا یٟٔٛفٔ َسٔ فیزؼت :تغر٘ ْبٌ .تفزٌ

بؼثا ٚ فاسٞا ٗییؼت :ْٚز ْبٌ ،ٖٛتٔ رٚزٔ سا ٜزبفتعا بث ٖآ ز

ٝیٌٛ ٗیٚست :ْٛع ْبٌ ،راشثا یحازع ْبٌ ٚ راشثا یبٞ

.ٜسؽ ٗیٚست راشثا ییبیبپ ٚ ییاٚر ٗییؼت :ْربٟچ تسخن ماگ سا ٓػا ٖٛتٔ رٚزٔ طبعا زث ّٝحزٔ ٗیا رز :

ِٝبمٔ

ةبتو ،بٞ

رز یسٕٙتیبضر ْٟٛفٔ ،زجتؼٔ زبٙعا ٚ بٞ

ّترٔ زبؼثا زٞ رز ٖاربٕیث َٚاستٔ یبٞسبی٘ ٚ فیزؼت ،ف

ْٟٛفٔ ٗییجت سا فسٞ .سؽ ـرؾٔ زبؼثا ٗیا سا ْاسو ـرؾٔ ٝو تعا ٝج٘بخ ٕٝٞ یفیزؼت ٝئارا ،یسٕٙتیبضر یٔ

،ٝغیح زٞ رز ٖاربٕیث یسٕٙتیبضر ٝث یثبیتعز سٙو .تعا ٖبؾیا یبٞسبی٘ سا هی ْاسو ٖسؽ ٜزرٚآزث ٝث طٛثزٔ

زلزث سا ٖاربٕیث یسٕٙتیبضر ٖب٘آ بث ٖاربتعزپ طبجترا یرا

سا ٖاربٕیث تاربظت٘ا ی٘اٛرٕٞ ٖاشیٔ سا تغتربجػ تجلازٔ

ٜسیا یربتعزپ یبٞ

ٖاشیٔ سا ٖب٘آ نرز ٚ َآ

دعبپ یسٙٔسبی٘ ٝث ٖاربتعزپ یؼلاٚ ییٌٛ

ٛخٛٔ یبٞ

(ز

17

.)

یسٙٔسبی٘ ٗیا یسٙٔسبی٘ ُٔبؽ ٖاربٕیث یتجلازٔ یبٞ

یبٞ

(4)

،یػبٕتخا ،هیصِٛٛیشیف تیبٕح ،یغیحٔ

یبٞ

ٚ یفعبػ

ی٘اٚر تیبٕح ٚ یٔ یتذبٙؽ یبٞ

ٖاربتعزپ ػلات .سؽبث

ٗیا سا ْاسو زٞ ٝث زتؾیث ٝچ زٞ ییٍٛرعبپ یازث

ٝغیح سا یحغع ٝث ٖسیعر رز ار ٖاربٕیث ،یسٙٔسبی٘ یبٞ

ٔ ؼیپ یسٕٙتیبضر ی

ٗیا حیبت٘ تیبٟ٘ رز ٚ ززث

ؼٞبو ،یزتغث ٖبٔس تسٔ ؼٞبو ترٛف ٝث یسٕٙتیبضر

ٚراز سا ٜزبفتعا ٝث سبی٘

ی٘اٚر ززىّٕػ زٛجٟث ،ؼرجٔارآ یبٞ

ٝمثبع ءبمترا ٚ یػبٕتخا ٚ ُثبل تٔلاع ٓتغیع یبٞ

.زٛث سٞاٛذ ٜسٞبؾٔ

مود ماگ

ٜساس٘ا راشثا زٞ یحازع : یفبذ فسٞ بث یزیٌ

یٔ ْبد٘ا

ٔ .ززیٌ

یٔ ـرؾٔ ّٝحزٔ ٗیا رز كمح ٝو سٙو

ٝؼٔبخ ٝچ یازث ٜسؽ یحازع راشثا ٚ تیؼلٛٔ ٝچ رز ٚ یا

زراز ززثربو ی٘بىٔ

( 27

زبؼثا سا ْاسو زٞ یتبیّٕػ فیزؼت .)

ّٝحزٔ ٗیا رز .تعا یرٚزض ّٝحزٔ ٗیا رز یسٕٙتیبضر یٔ ػلات كمحٔ

ـذبؽ ٝو سیبٕ٘

ٝث ار یجعبٙٔ یٙیػ یبٞ

ٜساس٘ا فسٞ رٛظٙٔ

ٗیؼٔ ،راشثا رز ٜسبع هی یزیٌ

سیبٕ٘

( 27

.)

دعبپ حغع تذبٙؽ ،زضبح راشثا یحازع سا فسٞ

یٞز

ٝجٙخ ٝث ٖاربتعزپ یسٙٔسبی٘ سا یفّترٔ یبٞ

ٖاربٕیث یبٞ

ٖبغ٘ا ٗیث ٝو هیصِٛٛیشیف یبٞسبی٘ سا سٙتربجػ ٝو تعا بٞ

بٔزع ٚ بٔزٌ ظح ،اٛٞ ٚ ةآ ٝث سبی٘ ُثٔ سٙتغٞ نزتؾٔ

ت ٖاشیٔ ُٔبؽ یػبٕتخا یبٞسبی٘ ؛زرز ظح ٚ أ

یربٕیث زیث

یغیحٔ یبٞسبی٘ ؛ٖبیفازعا ٚ ٜزاٛ٘بذ بث ربٕیث طبجترا زث یبٞسبی٘ ؛ؼرث یىیشیف ربتذبع ٚ ظیحٔ یاسفٚزع ُٔبؽ عبػ یف - ربتعزپ بث ی٘بٔرز ٝغثار سا ربٕیث نرز سٙ٘بٔ ی٘اٚر یٌززغفا ٚ ةازغضا حغع ٗیٙچٕٞ ٚ ٚا ٝث زبٕتػا ٚ ربٕیث یٞبٌآ ٚ تبػلاعا ُٔبؽ ٝو یتذبٙؽ یبٞسبی٘ ؛ربٕیث یٔ ٖآ ی٘بٔرز ٝٔب٘زث ٚ تّػ ،یربٕیث زرٛٔ رز .سؽبث

موس ماگ

ٝیٌٛ : فاسٞا تیرٛحٔ بث ٝٔبٙؾعزپ ٝیِٚا یبٞ

ٜسؽ ٗییؼت

ٝٔبٙؾعزپ یعرزث بث ٚ ترٛف ٝث ٝو ییبٞ

ٜسؽ یحازع ٖاربٕیث یسٕٙتیبضر ؼدٙع یازث یٕٔٛػ

ٝٔبٙؾعزپ ،س٘زٛث یغفٙت ِِٝٛ ٖسؽ جربذ سا سؼث ٝو ییبٞ

ربٕیث یٔ ؼدٙع ار یسٕٙتیبضر ٖا ،س٘ززو

ٚ زٛخٛٔ ٖٛتٔ

تجلازٔ ٗیققرتٔ زظ٘ سا ٜزبفتعا بث ٗیٙچٕٞ

بث ٜضیٚ یبٞ

27 .سیززٌ ٗییجت ٝیٌٛ

ماگ مراهچ

ّحزٔ ٗیا رز : ٝٔبٙؾعزپ ییبیبپ ٚ ییاٚر ٝ

یعرزث .سیززٌ

ٖٛٔسآ

ٜساس٘ا ُیبعٚ زیبع ٚ بٞ

زرٛٔ یزیٌ

یٌضیٚ سیبث زٛؽ ٝیٟت ٝو یرٛظٙٔ زٞ ٝث ،ٜزبفتعا ار ییبٞ

ٜسؽ یحازع ٝو یفسٞ یازث بت سؽبث اراز غلاٚ سیفٔ س٘ا

ٟٓٔ سا ؛س٘ززٌ

یٌضیٚ ٗیزت هی یزیٌربىث تیّثبل ٝو ییبٞ

اشثا یٔ ٖبیث ار ر ییاٚر ،زراز

ytleieav( )

ییبیبپ ٚ

oiletbeleav( )

تعا راشثا

( 27

.)

یرٛف ییاٚر ،زضبح ٝٔبٙؾعزپ ییاٚر ٗییؼت رز Face (

validity اٛتحٔ ییاٚر ،)

Content Validity( )

ٚ

ٜسبع ییاٚر Construct Validity(

) رز .سؽ یعرزث

یعرزث یٕو ییاٚر یرٛف بث فسٞ

ٗییؼت سبیتٔا ت أ زیث

هت یازث

ٝیٌٛ هت ربیتذا رز ٝٔبٙؾعزپ ٝیِٚا حزع ،بٞ

10

بٕیث سا زف٘

ُلاسح ٝو یػٛٙقٔ ییاٛٞ ٜار یاراز ٖار 12

ٜزٛث یىی٘بىٔ ٝیٟٛت تحت تػبع

ٓٞ ٚ س٘ا ربیؽٛٞ ٖٛٙوا

ٝیٌٛ سا ْاسو زٞ تیٕٞا بت سؽ ٜزاز رازل سٙتغٞ

ٝو ار بٞ

ٝٙیشٌ حٙپ تزىیِ فیع هی تِبل رز زٛث ٜسؽ فیزؼت یا

ظپع .سٙیبٕ٘ ـرؾٔ

سبیتٔا ت أ زیث زٞ

َاٛع زث طبعا

ٚ هی ٜربٕؽ َٛٔزف بث

ةزض

ٖززو

ٗیٍ٘بیٔ

تازٕ٘

ؿبقتذا

ٜزاز

ٜسؽ

ٝث زٞ

ع ئ

َاٛ

رز تجغ٘

یزازفا

ٝو

ٝٙیشٌ

یبٞ

ربٟچ

ٚ حٙپ ار ةبرت٘ا

ٜززو س٘ا

ٝجعبحٔ

ٚ

ع ئ یتلااٛ

ٝو سبیتٔا زتلابث سا 5 / 1 تغو ار س٘ززو

ٝتفزیذپ

(س٘سؽ

28

.)

:هی ٜربٕؽ َٛٔزف ی٘اٚازف )%(

×

; ٝیٌٛ تیٕٞا زیثأت سبیتٔا

:اٛتحٔ ییاٚر َبج٘ز كمحٔ ٝو یفسٞ اٛتحٔ ییاٚر رز

یٔ

ٝو ی٘ٛٔسآ تلااؤع س٘اسث ٝو تعا ٖآ سٙو ٜززو یحازع

َاؤع ٝؼٔبخ ُو فزؼٔ ٜساس٘ا ٝچ بت ٝو تعا ٗىٕٔ یبٞ

یٔ

ٗیازثبٙث ،سٙو ٝیٟت زظ٘ زرٛٔ عٛضٛٔ یاٛتحٔ سا س٘اٛت ییاٚر یاراز سؽبث زتٟث ػبحِ ٗیا سا ٖٛٔسآ ٝچ زٞ

زٛث سٞاٛذ یزتؾیث

( 27

. )

هی اٛتحٔ ییاٚر یفیو یعرزث رز

ٔ ٚ یربتعزپ ٝتؽر ٗیققرتٔ سا ٜزف٘ ربٟچ ُ٘بپ بث ٖبیثز

تجلازٔ ٝثزدت ٜضیٚ یبٞ

ٝیٌٛ ٝو سؽ ُیىؾت زظ٘ سا ار بٞ

(5)

ت ،ػربٍ٘

ٝیٌٛ تعبٙ

ٝغیح بث بٞ

ٝعٛثزٔ یبٞ

ٟٓف ُثبل ٚ

تػبع ٚز تسٔ ٝث سٚر زٞ ،یِاٛتٔ سٚر ٝع یع رز ،ٖزٛث رز یتازییغت ترٛف ٝث ٖبؾیا تازظ٘ ٚ س٘ززو یعرزث َبٕػا ٝٔبٙؾعزپ اٛتحٔ ییاٚر یٕو یعرزث رز .سیززٌ

سا

( اٛتحٔ ییاٚر تجغ٘

Content Validity Ratio

)CVR ترٚزض سا ٖبٙیٕعا تٟخ تلااٛع

ٚ ٝٔبٙؾعزپ

اٛتحٔ ییاٚر ـذبؽ سا CVI(

xiin Content

Validity I ع ٝىٙیا سا ٖبٙیٕعا تٟخ )

ئ ٝٔبٙؾعزپ تلااٛ

ٗیسث .سؽ ٜزبفتعا ،سٙتغٞ ٝٔب٘زث فاسٞا ٚ اٛتحٔ فزؼٔ

ٗییؼت رٛظٙٔ ٝث تیتزت

ٝیٌٛ ،CVR ربیتذا رز بٞ

10 زف٘

بت سؽ ٝتعاٛذ بٟ٘آ سا ٚ تفزٌ رازل ٗیققرتٔ سا ترٚزض ع زٞ

ئ

ٝٙیشٌ ٝع تزىیِ فیع طبعا زث ار َاٛ

یا

حیبت٘ ٚز ٜربٕؽ َٛٔزف سا ٜزبفتعا بث ٚ سٙیبٕ٘ ـرؾٔ

َٚسخ بث قبجغ٘ا سا ظپ ٚ سؽ ُفبح CVR Lawshe

ع ئ سا زتلابث سبیتٔا ٝو یتلااٛ

62 / 0 .س٘سؽ ؼفح سٙتؽاز

تٟخ

ٝجعبحٔ

ـذبؽ ییاٚر اٛتحٔ

سا ـذبؽ ییاٚر

یاٛتحٔ

ُعبث ٚ شتِاٚ

ztlaW(

&

etwwli )

ٜزبفتعا سؽ .

ٗیا ٝث رٛظٙٔ

ع ئ تلااٛ

رز ربیتذا

ٜٚزٌ

ٗیققرتٔ

رٛوذٔ

رازل تفزٌ

ٚ سا بٟ٘آ

ٝتعاٛذ سؽ بت ع ئ تلااٛ

ار زث طبعا

ٝع ربیؼٔ

ظجتزٔ

،ٖزٛث حضاٚ

ٖزٛث

ٚ

ٜزبع

ٖزٛث رز

طبیمٔ

تزىیِ

ٝٙیشٌربٟچ یا

یثبیسرا

،سٙٙو ظپع بث

ٜزبفتعا سا

،ٝع ٜربٕؽ َٛٔزف ییبٟ٘ CVI

ف ٝث ترٛ

ٗیٍ٘بیٔ

زٞ

ٝع ربیؼٔ

ـرؾٔ

سؽ .

َٛٔزف ٜربٕؽ :ٝع

اوتحمییاورصخاش ^و^هبتر^اب^متیآ_اه_خساپ_‌^ره^یارب_لک_دادعت^قفاوم^زایتما^عومجم

ٚز ٜربٕؽ َٛٔزف :

2 2 ne N

CV R N

 

توا یّٔبػ ُیّحت سا ،ٜسبع ییاٚر یعرزث سٙیآزف رز ٝث یفبؾ

ُٔبػ ُیّحت ػٚر یّفا یبٞ

sxtlvwew(

orpmrxixa moexoemtl ؼذزچ سا ٜزبفتعا بث ٚ )

رز ٝٔبٙؾعزپ ،رٛظٙٔ ٗیا یازث .سؽ ٜزبفتعا ظوبٕیراٚ

ربیتذا 240 .سؽ ٜزاز رازل یػٛٙقٔ ییاٛٞ ٜار یاراز ربٕیث

رز یػٛٙقٔ ییاٛٞ ٜار یاراز ٖاربٕیث ٝیّو ؼٞٚضپ ٝؼٔبخ

ٝع

ٖبتعربٕیث ؽسٛٔآ

ی

ٝتغثاٚ

ٝث

ٜبٍؾ٘از

ّْٛػ یىؽشپ

سازیؽ (

،یسبٕ٘

سیٟؽ

،یٟیمف شوزٔ

تیرٛف یبٞ

سیٟؽ

ییبخر )

ٕٝ٘ٛ٘ ةبرت٘ا ٚ س٘زٛث طزتعز رز ػٚر ٝث بٞ

ٖبثس ٝث ظّغت ُٔبؽ ٝؼِبغٔ ٝث زٚرٚ یبٞربیؼٔ .سؽ ْبد٘ا ییاٛٞ ٜار ٝثزدت ٗتؽاز ؛یعربف (

ٝث َبقتا )یغفٙت ِِٝٛ

تسٔ ٝث ُلاسح 18

یٙع فیع ؛تػبع ٗیث

18 بت 85

ٝث بی یتوزح تارٛتعز ْبد٘ا نرز ٚ ییب٘اٛت ؛َبع یتربجػ GCS=11 ُیبٕت ْسػ ُٔبؽ جٚزذ ربیؼٔ ٚ

زٛث ٝؼِبغٔ رز توزؽ ٝث ربٕیث .

رز س٘ٚر

ُیٕىت

ٝٔبٙؾعزپ

،بٞ

رز زرٛٔ

ی٘اربٕیث

ٝو

ِِٝٛ

یغفٙت بٟ٘آ جربذ

ٜسؽ

،زٛث

ٝٔبٙؾعزپ ظعٛت

زٍؾٞٚضپ

ٜس٘اٛذ یٔ

سؽ

ٚ

ربٕیث دعبپ و یٔلا زٛذ ار

ٖبیث یٔ

ززو

ٚ رز زرٛٔ

ی٘اربٕیث

ٝو سٛٙٞ

ِِٝٛ

یغفٙت

،سٙتؽاز

ٝٔبٙؾعزپ ظعٛت

زٍؾٞٚضپ

ٜس٘اٛذ یٔ

سؽ

ٚ ربٕیث بث

ٜربؽا زع بی

ٚزثا بی تعز دعبپ

زٛذ ار

ْلاػا یٔ

ززو .

خبج٘ٚزو یبفِآ ػٚر سا ٜزبفتعا بث زضبح ٝٔبٙؾعزپ ییبیبپ جٕٞ تیزض ٝجعبحٔ بث ییبٔسآسبث ٗیٙچٕٞ ٚ ٖٛعزیپ یٍتغ

ی٘ٚزیث ییبیبپ ٚ ی٘ٚرز ییبیبپ تیتزت ٝث ٝو تفزیذپ ْبد٘ا یٔ ٖبؾ٘ ار ٝٔبٙؾعزپ ٗیث ٝٔبٙؾعزپ رٛظٙٔ ٗیسث .سٙٞز

10

ٝث ظپع ٚ سؽ غیسٛت یػٛٙقٔ ییاٛٞ ٜار یاراز ربٕیث زف٘

ّٝفبف 14

ّازسدٔ سٚر بث ٚ سیززٌ غیسٛت ٝٔبٙؾعزپ

ٜزٟث

ٝٔبٙؾعزپ ییبیبپ ٖبؾیا تازظ٘ سا یزیٌ

.سؽ ٗییؼت

زاز یربٔآ ُیّحت ٚ ٝیشدت

ٜ راشفا ْز٘ سا ٜزبفتعا بث بٞ

ٝرغ٘ SPSS 19 سا ظپ زضبح ٝؼِبغٔ .سؽ ْبد٘ا

ؼٞٚضپ رز قلاذا ٝتیٕو یٛع سا قلاذا سو تفبیرز یللاذا ٗیساٛٔ تیبػر بث ٚ زٟؽٛث یىؽشپ ّْٛػ ٜبٍؾ٘از ؼرث رز یىؽشپ ّْٛػ ٜبٍؾ٘از بث ظجتزٔ ٜضیٚ تجلازٔ یبٞ

سازیؽ :ٝؼِبغٔ ٗیا ٝث طٛثزٔ قلاذا سو( تؾٌ ْبد٘ا

bpums.rec.1394.22) بث ٜسٙٙو توزؽ ٖاربٕیث .)

ٝؼِبغٔ ٗیا ٝث یجتو تیبضر تغو ٚ یٞبٌآ .س٘سؽ زراٚ

یىؽشپ ّْٛػ ٜبٍؾ٘از ربیتذا رز زضبح ٝؼِبغٔ حیبت٘

(6)

تیفیو یبمترا تٟخ رز بت تفزٌ سٞاٛذ رازل زٟؽٛث زٛؽ ٝتفزٌ ربو ٝث ٖبٔرز ٚ ػسٛٔآ .

ٍتفای اَ

یروص ییاور

ٝیٌٛ یٔبٕت ،یرٛف ییاٚر یعرزث رز ت سبیتٔا بٞ

أ زتلابث زیث

سا 5 / 1 تعبٙٔ سؼث ُحازٔ یازث ٗیازثبٙث ٚ س٘ززو تغو ار

.س٘سؽ ٜزاز ـیرؾت اوتحم ییاور ،ـقرتٔ ٓیت ظعٛت اٛتحٔ ییاٚر یفیو یعرزث یع

ٝیٌٛ

یبٞ

15 ٚ 18 ٝیٌٛ ٚ ْبغزا 27

رز .سیززٌ فذح

یعرزث

ٝیٌٛ یٔبٕتCVR شخ ٝث بٞ

ٝیٌٛ

17 زتؾیث سبیتٔا سا

62 / 0

ٝیٌٛ فذح سا یزیٌّٛخ تٟخ .س٘ززو تغو ار ،

ٝیٌٛ

17 ٚ یفیو یدٙغ٘اٚر سٙیازف رز ظپع ٚ یزٍ٘سبث

سا زتلابث سبیتٔا تغ٘اٛت ٚ تفزٌ رازل یٕو 62

/ 0 تغو ار

حیبت٘ .سٙو یٔ ٖبؾ٘ CVI

ٝیٌٛ یٔبٕت ٝو سٞز شخ ٝث بٞ

ث سبیتٔا تفٞ ٝیٌٛ

سا زتلاب 79 / 0 ٗیازثبٙث س٘ززو تغو ار

ُو زاسؼت ٚ سیززٌ فذح ّٝحزٔ ٗیا رز تفٞ ٝیٌٛ

سا تلااٛع 27

ٝث 24 تجغ٘ حیبت٘ .تفبی ؼٞبو ٝیٌٛ

اٚر ـذبؽ ٚ اٛتحٔ ییاٚر ٝٔبٙؾعزپ ُو یازث اٛتحٔ یی

88 / 0 ٚ 89 / 0 ٜربٕؽ َٚسخ .سؽ ٝجعبحٔ

1 یٔ ٖبؾ٘

سٞز

یٔبٕت 24

ٜسبع ییاٚر ْبد٘ا یازث ٝیٌٛ

ٙٔ

یٔ تعب .سٙؽبث

بث ٝٔبٙؾعزپ ْٚز ٝرغ٘ ٗیازثبٙث 24

ٝیٌٛ

ْبد٘ا تٟخ

.سؽ ٝتفزٌ ربو ٝث ٜسبع ییاٚر

ٌربمض ليذج 1

: ریدبقم ،CVR يCVI Impact Score ناربمیب یذىمتیبضر ٍمبىطسرپ تلااؤس

یعًىصم ییاًَ ٌار یاراد

Impact Score CVR CVI هیوگ فیدر

8 /

4 1 1 یجعبٙٔ ػٚر سا ربتعزپ سیززویٔ یٍٙؾت بی ٚ یٍٙعزٌ ،بٔزٌ ،بٔزعطبغحا ٝو ی٘بٔس بیآ

؟تعا ٜززو ٜزبفتعا بٕؽ سبی٘ ٝث ٖززث یپ یازث 1 60

/

3 1 1 ؟تعا ٜززو ٜزبفتعا بٕؽ زرز سا یٞبٌآ رٛظٙٔ ٝث یجعبٙٔ ػٚر سا ربتعزپ بیآ 2

52 /

3 1 0/96 ،بٕؽ یبخ ٖزٛث ظیذ ( بٕؽ یتؽاسٟث تلاىؾٔ ٝث ٖززث یپ یازث یجعبٙٔ ػٚر سا ربتعزپ بیآ

؟تعا ٜززو ٜزبفتعا ٗیا ). . . ٚ ٗؾوبع ٝث سبی٘ ،تفبظ٘ ٝث سبی٘ 3 69

/

3 0/80 0/93 ؼٞبو ،ٗتفبی ؼٔارآ ( بٕؽ تیؼضٚ زٛجٟث سا ٖسؽ ٜبٌآ رٛظٙٔ ٝث یجعبٙٔ ػٚر سا ربتعزپ بیآ

؟تعا ٜززو ٜزبفتعا ) . . . ٚ ؽازفتعا ٚ عٟٛت ٖسؽ فزعزث ،زرز 4 78

/

3 0/80 0/90 ؟تعا ٜززو ُٕػ غلٛٔ ٝث بٕؽ یرٛف یبٞسبی٘ غفر رز ربتعزپ بیآ 5

50 /

4 0/75 0/90 ػٚر سا ربتعزپ سییبٕ٘ تبللأ ار زٛذ ٜزاٛ٘بذ یبضػا سا یىی سیتعاٛذیٔ ٝو ی٘بٔس بیآ

؟تعا ٜززو ٜزبفتعا بٕؽ سبی٘ ٗیا ٝث ٖززث یپ یازث یجعبٙٔ 6 80

/

4 1 1 یجعبٙٔ ػٚر سا ٖبیفازعا بث بٕؽ طبجترا یرازلزث رز ربتعزپ ،یػٛٙقٔ ییاٛٞ ٜار ٝث ٝخٛت بث بیآ

؟تعا ٜززو ٜزبفتعا 7 90

/

4 1 1 ؟تعا ٜزاز رازل ٖبتربیتذا رز بٕؽ ی٘بٔرز ٕٝیث ٜربثرز ار یفبو تبػلاعا ربتعزپ بیآ 8 87

/

3 0/80 0/80 بٕؽ طبجترا یرازلزث یازث ار یزبیس تیزٚسحٔ )...،ؼرث یغیحٔ یٌضیٚ ،ُٙعزپ( ؼرث بیآ یٔ زبدیا ٖبت ٜزاٛ٘بذ یبضػا بث

؟زٕٛ٘ 9

69 /

3 0/80 0/86 ػلات بٕؽ زتؾیث ؼٔارآ یازث )... ٚ بٔز ،رٛ٘ ،اسف ٚ زع(یغیحٔ ظیازؽ ٓیظٙت بث ربتعزپ بیآ ؟تعا ٜززو 10 16

/

2 1 0/93 یبٞتیؼلٛٔ سا ٖبتیٞبٌآ ؼفح رز بٕؽ سیز كزؼٔ رز ٓیٛمت ٚ تػبع ٖزاز رازل بث ربتعزپ بیآ تجعبٙٔ ٚ ی٘بٔس یٔ تیٛمت بٕؽ رز ار زعبذ ؼٔارآ ،بٞ

؟زٕٛ٘ 11

87 /

3 1 1 طزتعز رز زٛذ یبٞسبی٘ سا ربتعزپ یرٛف ٖزٕٛ٘ ٜبٌآ تٟخ ربجذا ً٘س ُثٔ ییبٞراشثا بیآ

؟سیتؽاز 12 70

/

4 1 1 یعبجترا هٕو یبٞراشثا سیٞز علاعا ربتعزپ ٝث ار زٛذ تبخبیتحا سیتعاٛذیٔ ٝو ی٘بٔس بیآ

؟سیتؽاز ربیتذا رز )... ٚ فٚزح بی زیٚبقت ٝترت ،ّٓل ٚ ذغبو( 13

(7)

50 /

4 0/80 0/80 ؟تعا ٜززو ربتفر ّٝفٛح بث ٚ قبیتؽا بث بٕؽ یبٞسبی٘ غفر رز ربتعزپ بیآ 14 98

/

1 0/75 0/90 ٝث ار فعاٛػ ٚ طبغحا ٖزاز ٖبؾ٘ یازث یفبو تفزف ،طبجترا یرازلزث ْبٍٙٞ ٝث ربتعزپ بیآ یٔ بٕؽ

؟زاز 15

12 /

3 1 0/96 ؟تعا ٜزٛث ٖبؾیا ٝیحب٘ سا بٕؽ تلاىؾٔ نرز یبیٌٛ ،بٕؽ بث ربتعزپ ربتفر بیآ 16 87

/

3 1 0/96 ؟ززویٔ زبدیا بٕؽ رز ار زبٕتػا ٚ ٖبٙیٕعا طبغحا ،ربتعزپ ربتفر بیآ 17

05 /

3 0/75 0/90 ؟تفزٌیٔ یسخ ار بٕؽ تلاىؾٔ ربتعزپ بیآ 18

5 0/80 0/93 ةازغضا ؼٞبو ثػبث ربتعزپ ربتفر بیآ ،سیتؽاز یػٛٙقٔ ییاٛٞ ٜار بث ٝو یتلاىؾٔ ْبٕت بث یٔ بٕؽ

؟سؽ 19

44 /

3 1 0/93 ؟زازیٔ حیضٛت تعا ٜسٔآ ؼیپ ٖبتیازث ٝو یّىؾٔ ٚ یربٕیث ٜربثرز ْسلا ٖاشیٔ ٝث ربتعزپ بیآ 20 46

/

2 0/75 0/93 ؟زٕٛ٘یٔ ٝیارا ٖآ ٜربثرز ْسلا تبحیضٛت ،یتجلازٔ زٞ ْبد٘ا سا ُجل ربتعزپ بیآ 21 90

/

4 0/75 0/93 ؟سیعبٙؾث زتٟث ار ٖبتیربٕیث ٝو سؽیٔ ثػبث بٕؽ بث ربتعزپ طبجترا ٜٛح٘ بیآ 22 60

/

4 0/75 0/90 ٝیارا یفبو حیضٛت زراذٌیٔ بٕؽ ربو ٚ یٌس٘س زث یربٕیث ٝو یزیثأت ٜربثرز ربتعزپ بیآ یٔ

؟زٕٛ٘ 23

23 /

4 1 0/93 ٝیارا یفبو تبحیضٛت سیٞسث ْبد٘ا سیبث ٝو ییبٞربو ٚ بٕؽ ی٘بٔرز ٝٔب٘زث ٜربثرز ربتعزپ بیآ

؟تعا ٜزٕٛ٘ 24

هزاس ییاور زسػ ٜسبع ییاٚر سٙیازف رز زغیو

- زیبٔ

-

ٗیىِا Kaiser-(

Mayer-Olkin )

زثازث 79 / 0

٘بؾ٘ ٝو سؽ ٝجعبحٔ

زٍ

تعا یفبؾتوا یّٔبػ ُیّحت تٟخ ٕٝ٘ٛ٘ ٓدح تیبفو .

رز یّو رٛع ٝث

ٝدیت٘

ٜضیٚ راسمٔ یفبؾتوا یّٔبػ ُیّحت ی

ٚ ؼذزچ ٖٚسث یخازرتعا ُٔاٛػ ٜضیٚ راسمٔ ،ٝیِٚا ٝخٛت بث ٚ ٗییؼت ؼذزچ بث یخازرتعا ُٔاٛػ ٜضیٚ راسمٔ

یزىعا رازٕٛ٘ تیؽ ٝث تلاپ

wooii mlra( )

ٛػ ٚ ُٔا

زیزبمٔ یاراز سا زتلابث ٜضیٚ

ٝع زاسؼت ٝٔبٙؾعزپ یازث هی

ٝو سؽ ٝتفزٌ زظ٘ رز ُٔبػ 7

/ 47 ٗییجت ار ظ٘بیراٚ سفرز

یٔ

.سٙو ظوبٕیراٚ ؼذزچ بث یّٔبػ ُیّحت یازخا ٝدیت٘ رز 12

ع ئ تیبٟ٘ رز ٚ فذح ٝٔبٙؾعزپ سا َاٛ

12 ع ئ تِبل رز َاٛ

ٜضیٚ راسمٔ بث َٚا ُٔبػ .سؽ ُفبح ُٔبػ ٝع 657

/ 3 ،

ربٟچ یاراز

ٌ

ٗیث بٟ٘آ یّٔبػ ربث ٝو زٛث ٝیٛ

590 / 0 بت

778 / 0

ْٚز ُٔبػ ،زٛث زیغتٔ

ٜضیٚ راسمٔ بث 516

/ 1 یاراز

ٗیث بٟ٘آ یّٔبػ ربث ٝو زٛث ٝیٌٛ حٙپ 566

/ 0 بت 748 / 0

ع ُٔبػ ٚ زٛث زیغتٔ

ٜضیٚ راسمٔ بث ْٛ

282 / 1

ٝع یاراز

ٗیث بٟ٘آ یّٔبػ ربث ٝو زٛث ٝیٌٛ

589 / 0 بت 748 / 0 زٛث زیغتٔ

بٕؽ َٚسخ(

ٜر 2 .)

لیلحت شير بب ٍتفبی ناريد یلمبع سیرتبم :

ٍفلًم سکبمیراي صخرچ ي یلصا یبَ

لماع هیوگ

3 2

1 778 / Q2 0

757 / Q1 0

743 / Q3 0

590 / Q4 0

748 / Q7 0

668 / Q8 0

609 / Q6 0

600 / Q15 0

566 / Q23 0

748 / Q17 0

618 / Q11 0

589 / Q16 0

یّٔبػ ُیّحت یازخا سا ُفبح حیبت٘ كجع ٗیازثبٙث یٚر زث یفبؾتوا 24

زاسؼت ٝیٌٛ

12 ت زرٛٔ ٝیٌٛ

أ غلاٚ سیی

ُٔبػ ٝو سٙتفزٌ رازل ُٔبػ ٝع رز یسٕٙتیبضر زبؼثا ؛سؽ ٖاٛٙػ بث ٝیٌٛ ربٟچ یاراز َٚا

"

هیصِٛٛیشیف یبٞسبی٘

"

،

ٖاٛٙػ بث ٝیٌٛ حٙپ یاراز ْٚز ُٔبػ

"

یػبٕتخا یبٞسبی٘

"

ٚ

(8)

ٝع یاراز ْٛع ُٔبػ ٖاٛٙػ بث ٝیٌٛ

"

یفعبػ یبٞسبی٘

-

ی٘اٚر

"

ْب٘

ٜربٕؽ َٚسخ( س٘سؽ یراذٌ

3 ٝرغ٘ ٗیازثبٙث .)

بث ٝٔبٙؾعزپ ییبٟ٘

12 یبٞسبی٘ ُٔبػ ٝع ٚ ٝیٌٛ

ی٘اٚر یفعبػ یبٞسبی٘ ٚ یػبٕتخا یبٞسبی٘ ،هیصِٛٛیشیف

ٜربٕؽ تعٛیپ( سیززٌ جازرتعا 1

.)

بیرض : یبفلآ يرک خببو

ٍمبىطسرپ یذىمتیبضر

ناربمیب یاراد

ٌار ییاًَ

یعًىصم سپ زا مبجوا لیلحت یلمبع

یفبطتکا یذنمتیاضر داعبا لماع داذعت

خابنورک یافلآ بیرض

هیصِٛٛیشیف 4

749 / 0

یػبٕتخا 5

673 / 0

یفعبػ - ی٘اٚر 3

610 / 0

ُو 12

67 / 0

ییایاپ ٝجعبحٔ بث زضبح ٝٔبٙؾعزپ ی٘ٚرز ییبیبپ حیبت٘

تیزض

َزبؼٔ خبج٘ٚزو یبفِآ 67

/ 0 بث ی٘ٚزیث ییبیبپ ٝدیت٘ ٚ

َزبؼٔ شی٘ ٖٛعزیپ یٍتغجٕٞ تیزض ٝجعبحٔ

67 / 0 سییبت

.سؽ

ٍجیتو ي ثحب یریگ

یسٕٙتیبضر ؼدٙع یازث یفبقتذا رٛع ٝث راشثا ٗیا ٜسؽ یحازع رٛؾو رز یػٛٙقٔ ییاٛٞ ٜار یاراز ٖاربٕیث رازرٛذزث یثّٛغٔ ییبیبپ ٚ ییاٚر سا ٚ ٝچ٘بٙچ .تعا

ٝٔبٙؾعزپ یاٛتحٔ ییاٚر تجغ٘ ٚ اٛتحٔ ییاٚر ـذبؽ زثازث تیتزت ٝث 89

/ 0 ٚ 88 / 0 ٚ خبج٘ٚزو یبفِآ تیزض ٚ

َزبؼٔ ْاسوزٞ ٖٛعزیپ یٍتغجٕٞ تیزض 67

/ 0 ٝجعبحٔ

.سیززٌ

زٌا ٖبیٔ رز ٖاربٕیث یسٕٙتیبضر ٝٙیٔس رز ؼٞٚضپ ٝچ

زراز یزبیس ٖاراسفزع تٔلاع ٝغیح ٖازٍؾٞٚضپ

( 18

، 17

بٔا ،)

ؼرث رز ٝو ی٘اربٕیث ییاٛٞ ٜار تجع ٝث ٜضیٚ تجلازٔ یبٞ

ترا یرازلزث ٝث رزبل یػٛٙقٔ

ٗیا سا سٙتغی٘ ٖازٍیز بث طبج

ؼٞٚضپ

ٜززج٘ ی٘اسٙچ ٜزٟث بٞ

سا یربیغث ٝى٘بٙچ س٘ا

یث یزتغث ٖارٚز یع رز ٖب٘آ یبٞسبی٘

ٜس٘بٔ دعبپ

(تعا

13

.)

ؼدٙع راشثا یحازع تٟخ رز یتبٔاسلا زیذا ٝٞز سٙچ رز فسٞ ٜٚزٌ ٝو تعا ٜسیززٌ ْبد٘ا ٖاربٕیث یسٕٙتیبضر

ٜزٛث ی٘اربٕیث ،ٖب٘آ یٔبٕت طبجترا یرازلزث ٝث رزبل ٝو س٘ا

س٘زٛث یٔلاو Risser .

ٝٔبٙؾعزپ یا

ار یازث یعرزث

یسٕٙتیبضر

ٖاربٕیث سا

ٖاربتعزپ

ٚ تجلازٔ

یبٞ

یربتعزپ

تجلازٔ ٜسٛح رز زو یحازع ٝیِٚا یبٞ

زث ُٕتؾٔ ٝو ز 25

سؼث ٝع رز ٝیٌٛ

یٙف -

ٝفزح

ٗیث ػسٛٔآ ٝغثار ،یا

،یززف

ٗیث زبٕتػا ٝغثار

یٔ یززف

(سؽبث

23

ع سا ْاسوزٞ ؛)

ئ تلااٛ

یتٕغل حٙپ تزىیِ طبیمٔ طبعا زث ٝٔبٙؾعزپ ٗیا رز

ٜسؽ یحازع .س٘ا

یWolf

ٝٔبٙؾعزپ ه یسٕٙتیبضر ی

یحازع ٖبىؽشپ بث طبجترا سا ٖاربٕیث نرز یعرزث یازث ُٔبؽ ٝو ززو 26

یتذبٙؽ سؼث ٝع تِبل رز ٝیٌٛ

یٔ ربٕیث ربیتذا رز هؽشپ ٝو یتبػلاعا(

نرز ٚ زراذٌ

ٝفزح ربتفر( یربتفر ،).زٛذ ی٘بٔرز تیؼضٚ سا ربٕیث یا

یٔ یثبیؽسرا ربٕیث ظعٛت ٝو هؽشپ فعبػ ٚ )زٛؽ

ی

)زراز هؽشپ بث ی٘بٔرز ٝغثار سا ربٕیث ٝو یورز(

یٔ

(سؽبث

24

دعبپ تِبل ؛)

ع ٝث یٞز ئ

ٝٔبٙؾعزپ ٗیا تلااٛ

ٝٙیشٌ حٙپ تزىیِ

ییاٛٞ ٜار یاراز ٖاربٕیث ٝو تعا یا

.سٙتغی٘ ٖآ ییٍٛرعبپ ٝث رزبل یػٛٙقٔ

Marshall &

Hays َبع رز شی٘

1994

ٝٔبٙؾعزپ یسٕٙتیبضر

ُٔبؽ

50

ٝیٌٛ

رز ؼؽ

ٝفزح تیفیو ،یٕٔٛػ تیبضر سؼث ،یا

ٗیث ظثاٚر

ٝجٙخ ،طبجترا ،یززف ی٘بٔس ،یزبقتلا یبٞ

بث ٝو

یٔ ٜس٘ارذٌ هؽشپ تجلازٔ ٖزٛث طزتعز رز ،زٛؽ

یحازع

س٘ززو

( 25

ع ٖزٛث زبیس یِٚ ؛)

ئ

ّبتجغ٘ ٖبٔس تسٔ ٚ تلااٛ

ٝٔبٙؾعزپ بت زٛث ْسلا ٝو ی٘لاٛع بت سؽ تجع ،زٛؽ ُیٕىت

ٜبتٛو ْزف ُٔبؽ ٝٔبٙؾعزپ زت

18 سؼث ؼؽ رز ٝیٌٛ

ع ؛زززٌ یحازع ئ

تزىیِ تِبل رز شی٘ ٝٔبٙؾعزپ ٗیا تلااٛ

ٝٙیشٌ حٙپ رز َلاتذا ٝو ی٘اربٕیث ٝث ٚ ٜسؽ یحازع یا

س٘راز یٔلاو طبجترا یٕٔٛػ رٛع ٝث ٝىّث زراس٘ ؿبقتذا

ٜزبفتعا ٖبتعربٕیث رز یزتغث ٖاربٕیث یازث یٔ

.زٛؽ

ktatP ت ؼدٙع یازث أ

ٝترت زیث زث زٛذ یعبجترا یبٞ

ٝٔبٙؾعزپ هی سا یىی٘بىٔ ٝیٟٛت زیس ٖاربٕیث یٚر 13

ع ئ ُٔبؽ یِاٛ

10 ع ئ ع ٝع ٚ سبث َاٛ

ئ طبیمٔ رز َاٛ

ٝٙیشٌ حٙپ تزىیِ

س٘ززو ٜزبفتعا یا

( 26

،راشثا ٗیا ٝچزٌا ؛)

(9)

یٔ یػٛٙقٔ ییاٛٞ ٜار یاراز ٖاربٕیث ؿبذ یِٚ سؽبث

تغی٘ زیذپ٘بىٔا ٝیٟٛت تحت ربٕیث ظعٛت ٖآ ٖسؽ ُیٕىت

ّبٔٚشِ ٚ ػٚر ٝث یغفٙت ِِٝٛ جٚزذ سا ظپ یتغیبث

جحبقٔ

غٔ ٗیا ٝو زٛؽ زپ ٝ أ

یٔ ِٝ

ار ٝؼِبغٔ حیبت٘ س٘اٛت

ت تحت زیثأ رازل ،تعا ٜزاز خر ّٝفبف ٗیا رز ٝو یتبلبفتا

.سٞسث ٜار یاراز ٖاربٕیث یسٕٙتیبضر ؼدٙع راشثا زٌا ٗیازثبٙث ع یاراز ،یػٛٙقٔ ییاٛٞ

ئ بی ٚز تزىیِ طبیمٔ رز یتلااٛ

ٝٙیشٌ ٝع

ٌٝ٘ٛ ٝث ؛سؽبث یا

ٜربؽا بث ٝو یا بتٛو یا

یٛع سا ٜ

یسٙٔسبی٘ ٝث یعزتعز ،سؽبث ییٍٛرعبپ ُثبل ربٕیث یبٞ

یزتغث ٖارٚز یع رز ٖب٘آ ظعٛت ٜسؽ نرز یؼلاٚ

.زٛث سٞاٛذ زیذپ٘بىٔا

ٝٙیشٌ ٝع تزىیِ طبیمٔ رز زضبح ٝٔبٙؾعزپ ٝث یا

ٜساس٘ا بت ،زیذ ،یّث( ترٛف ٗیسث .تعا ٜسؽ یحازع )یا

یٔ یػٛٙقٔ ییاٛٞ ٜار یاراز ٖاربٕیث تیتزت ت

بث سٙ٘اٛ

تلااٛع ٝث یصز٘ا ُلاسح فزف بث تعز بی زع ٜربؽا

ٝٔبٙؾعزپ ٝو یترٛف رز .سٙٞز دعبپ طبیمٔ ٝو ییبٞ

ع ئ

ٝٙیشٌ حٙپ تزىیِ ٖب٘آ تلااٛ

ع بی ٚ یا ئ

سبث یفیو تلااٛ

یٔ

یٕ٘ سؽبث ٜزبفتعا ٖاربٕیث ٗیا سا یدٙع زظ٘ یازث سٙ٘اٛت

زیٍث هٕو ربٕیث ٖبٞازٕٞ سا سیبث ربچب٘ ٝث ٚ س٘ٛؽ بی ٚ س٘

،راشثا ٗیا تٛل ٝغم٘ .سٙ٘بٕث یغفٙت ِِٝٛ ٖسؽ جربذ زظتٙٔ

ٝظحِ رز ٖاربٕیث یسٕٙتیبضر یعرزث ٖب٘آ یسٙٔسبی٘ یبٞ

بث یٔلاوزیغ طبجترا یبٞسبی٘ سا ربٕیث نرز ٝو تعا

ٝثزدت ٚ طبغحا سٛٙٞ ٚ تعا ٜسبت ،ٖاربتعزپ تعز سا یا

دعبپ ٗیازثبٙث ؛تعا ٝتفز٘

بٙؾعزپ ٗیا سا حتٙٔ یبٞ

ٝث ٝٔ

هیزش٘ تیؼلاٚ

سا ْاسو چیٞ رز یٌضیٚ ٗیا .تعا زت

ٝٔبٙؾعزپ یٕ٘ تفبی لابث رز ٜسؽ ٖبیث یبٞ

.زٛؽ

تٟخ یّذاز راشثا ،ٜسؽ ْبد٘ا یبٞٛدتغخ طبعا زث ،یػٛٙقٔ ییاٛٞ ٜار یاراز ِٖاربٕیث یسٕٙتیبضر ؼدٙع زیبع رز ٜسؽ ٝتفزٌربىث یبٞراشثا ٗیٙچٕٞ .سؾ٘ تفبی ث لابث رز ٝو بٞرٛؾو تیبضر ؼدٙع تیّثبل ،ٜسؽ ٖبی

ٝو یقذبؽ .س٘راس٘ ار یػٛٙقٔ ییاٛٞ ٜار یاراز ِربٕیث یٔ

زضبح ٝٔبٙؾعزپ س٘اٛت ار

ٝث تجغ٘

ٝٔبٙؾعزپ یبٞ

ٝثبؾٔ

یحازع

؛سؾرث یزتزث ٜسؽ

ٗیا تعا

ٝو یسٕٙتیبضر

ٖاربٕیث ار رز یِبح

ٝو سٛٙٞ

ٜار ییاٛٞ

یػٛٙقٔ

س٘راز ؼدٙع یٔ

سٙو . سا یربیغث ٝو یِبح رز

یسٕٙتیبضر ٝٙیٔس رز یّجل تبؼِبغٔ

بی ٝجحبقٔ ػٚر سا ،

ع ئ

ٝٙیشٌ ٗیسٙچ تزىیِ تلااٛ

یتسٔ ،یا سؼث

سا جربذ

ٖسؽ

ِِٝٛ

یغفٙت

ٜززو ٜزبفتعا ٖاربٕیث

(س٘ا

26،22،5

، 4

رز ٝو )

ٚ تبعبغحا سا یربیغث ٗتفر ٗیث سا ٖبىٔا تسٔ ٗیا از زٛخٚ ةربدت راشثا ٗیا یدٙغ٘اٚر ٝث طٛثزٔ حیبت٘ .زر

زراز تمثبغٔ شی٘ ٜسؽ ْبد٘ا یّجل تبؼِبغٔ بث

( 25 - 23

ٚ )

یٔ

ٖاربٕیث یسٕٙتیبضر ؼدٙع یازث اٚر یراشثا س٘اٛت ٝیارا ٖازیا رٛؾو ُذاز رز یػٛٙقٔ ییاٛٞ ٜار یاراز

.سٞز

ٝؼِبغٔ ٗیا سا ُفبح حیبت٘

ٝٔبٙؾعزپ ٝو زاز ٖبؾ٘

ٚ ییاٚر سا یػٛٙقٔ ییاٛٞ ٜار یاراز ٖاربٕیث یسٕٙتیبضر یبٞراشثا تیزٚسحٔ ٝث ٝخٛت بث ٚ تعا رازرٛذزث ییبیبپ یٔ ،زٛخٛٔ

ٝغیح رز تبؼِبغٔ تٟخ راشثا ٗیا سا ٖاٛت

ؼرث رز ٖاربٕیث یسٕٙتیبضر ؼدٙع ٜزبفتعا ٜضیٚ یبٞ

یٔ ٝٔبٙؾعزپ ٗیا ؛زٕٛ٘

٘بیبؽ هٕو س٘اٛت تذبٙؽ ٝث ی

ؼرث ٗیا رز ٖاربٕیث یبٞزٛجٕو رز ار ٖلاٛئغٔ ٚ سیبٕ٘ بٞ

ٝؼِبغٔ رز ٝىٙیا ٝث ٝخٛت بث .سٞز یربی ٖب٘آ غفر تٟخ ٝٔبٙؾعزپ ییبیبپ ٚ ٜسبع ییاٚر ،اٛتحٔ ییاٚر زضبح یٔ زبٟٙؾیپ تعا ٜسؽ یعرزث یسؼث تبؼِبغٔ رز زٛؽ

.زززٌ ْاسلا شی٘ یولأ ییاٚر یعرزث تٟخ عفانم ضراعت :

ٖبٌسٙغیٛ٘ ظعٛت غفبٙٔ كربؼت ٌٝ٘ٛ چیٞ

تعا ٜسؾ٘ ٖبیث .

رکشت ي ریدقت ییبٔبٔ ٚ یربتعزپ ٜسىؾ٘از سیتبعا ٚ یؾٞٚضپ ت٘ٚبؼٔ سا ُٕػ ٝث ٜضیٚ زىؾت ٚ زیسمت زٟؽٛث یىؽشپ ّْٛػ ٜبٍؾ٘از یٔ

ّْٛػ ٜبٍؾ٘از یؾٞٚضپ ت٘ٚبؼٔ سا ٗیٙچٕٞ .سیآ رز یزتغث ٖاربٕیث شی٘ ٚ ٖاربتعزپ ،سازیؽ یىؽشپ شوازٔ

رز ار ٖازٍؾٞٚضپ ،ٖب٘آ تازظ٘ ٝو سازیؽ زٟؽ ی٘بٔرز زاز یربی ٝٔبٙؾعزپ ٜسبع ییاٚر ٚ یرٛف ییاٚر ٗییؼت یٔ ُٕػ ٝث زىؾت سیآ

.

(10)

عباىم تسرُف 1. Happ MB, Garrett K, Thomas DD, Tate J, George E, Houze M, et al. Nurse-patient communication interactions in the intensive care unit. Am J Crit Care. 2011;20(2):e28-e40.

2. Borzabadi farahani Z, Judaki M, Ashktorab T, Zayeri F, Atashzade shuride F. [The effect of three methods of communication on satisfaction of patients under mechanical ventilation in the intensive care unit of Arak]. Research journal of school of nursing and midwifery Shahid Beheshti University of medical science. 2012;22(77):46-51. Persian

3. Samuelson KA. Adult intensive care patients' perception of endotracheal tube-related discomforts: a prospective evaluation. Heart & Lung: The Journal of Acute and Critical Care.

2011;40(1):49-55.

4. Patak L, Gawlinski A, Fung N, Doering L, Berg J. Patients' reports of frustrations and healthcare practitioner interventions during mechanical ventilation.(Poster Abstracts). Am J Crit Care.

2003;12(3):285-6.

5. Hafsteindóttir TB. Patient's experiences of communication during the respirator treatment period. Intensive Crit Care Nurs. 1996;12(5):261-71.

6. Charlton CR, Dearing KS, Berry JA, Johnson MJ. Nurse practitioners’ communication styles and their impact on patient outcomes: an integrated literature review. Journal of the American Association of Nurse Practitioners. 2008;20(7):382-8.

7. Hall JA, Roter DL, Blanch-Hartigan D, Mast MS, Pitegoff CA. How patient-centered do female physicians need to be? analogue patients’ satisfaction with male and female physicians’

identical behaviors. Health communication. 2015;30(9):894-900.

8. Faridpour S, Aghlmand S, Feyzi J. [A Study on the Healthcare Service Elements Effects on Patients'satisfaction among the University, Social Security, and Private Hospitals in Urmia]. The Journal of Urmia Nursing and Midwifery Faculty. 2015;13(5):404-16. Persian

9. Wong EL, Coulter A, Hewitson P, Cheung AW, Yam CH, fai Lui S, et al. Patient experience and satisfaction with inpatient service: development of short form survey instrument measuring the core aspect of inpatient experience. PLoS One. 2015;10(4):e0122299.

10. Al-Abri R, Al-Balushi A. Patient satisfaction survey as a tool towards quality improvement.

Oman Med J. 2014;29(1):3.

11. Azoulay E, Pochard F, Chevret S, Lemaire F, Mokhtari M, LE GALL J-R, et al. Meeting the needs of intensive care unit patient families: a multicenter study. Am J Respir Crit Care Med.

2001;163(1):135-9.

12. Happ MB. Interpretation of nonvocal behavior and the meaning of voicelessness in critical care. Soc Sci Med. 2000;50(9):1247-55.

13. Löf L, Berggren L, Ahlström G. ICU patients’ recall of emotional reactions in the trajectory from falling critically ill to hospital discharge: follow-ups after 3 and 12 months. Intensive Crit Care Nurs. 2008;24(2):108-21.

14. Nelson JE, Meier DE, Litke A, Natale DA, Siegel RE, Morrison RS. The symptom burden of chronic critical illness. Crit Care Med. 2004;32(7):1527-34.

15. Arnetz JE, Arnetz BB. The development and application of a patient satisfaction measurement system for hospital-wide quality improvement. Int J Qual Health Care. 1996;8(6):555- 66.

16. Leiter MP, Harvie P, Frizzell C. The correspondence of patient satisfaction and nurse burnout.

Soc Sci Med. 1998;47(10):1611-7.

17. Merkouris A, Papathanassoglou ED, Lemonidou C. Evaluation of patient satisfaction with nursing care: quantitative or qualitative approach? Int J Nurs Stud. 2004;41(4):355-67.

18. Lin C-c. Patient satisfaction with nursing care as an outcome variable: Dilemmas for nursing evaluation researchers. J Prof Nurs. 1996;12(4):207-16.

19. Khan MH, Hassan R, Anwar S, Babar TS, Babar KS, Khan DI. Patient satisfaction with nursing care. Rawal Medical Journal. 2007;32(1):28-30.

20. Cleary PD, McNeil BJ. Patient satisfaction as an indicator of quality care. Inquiry. 1988:25- 36.

21. Quintana JM, González N, Bilbao A, Aizpuru F, Escobar A, Esteban C, et al. Predictors of patient satisfaction with hospital health care. BMC Health Serv Res. 2006;6(1):102.