1
هدکشناد ی تایبدا و یناسنا مولع
هورگ یشزومآ یرگشدرگ و یتلود تیریدم
نایاپ همان یارب تفایرد هجرد ی یسانشراک دشرا
رد هتشر ی
تیریدم
یتلود
شیارگ
راک طباور و یناسنا عبانم
ناونع :
یسررب ریثات
یربهر ارگرادتقا
رب تیقلاخ اب
شقن هطساو ییا
سرت و توکس یعافد
( هعلاطم یدروم
: نامزاس یماظن
و تکرش زاگ
لیبدرا )
داتسا امنهار :
هوکشاب دمحم رتکد ولریجا
داتسا رواشم :
یعراز مساق رتکد
رگشهوژپ :
نسح یمساقدمحم
ناتسبات 1399
2
مان يگداوناخ :وجشناد
یمساق دمحم
:مان نسح
ناونع ناياپ :همان
یسررب ریثات یربهر ارگرادتقا رب
تیقلاخ اب شقن هطساو ییا سرت و توکس یعافد
( هعلاطم یدروم : نامزاس یماظن و تکرش زاگ لیبدرا )
)دیتاسا( داتسا :امنهار
هوکشاب دمحم رتکد ولریجا
)دیتاسا( داتسا :رواشم
یعراز مساق رتکد
عطقم :يلیصحت دشرا یسانشراک
:هتشر یتلود تیریدم
:شيارگ راک طباور و یناسنا عبانم
:هاگشناد ققحم یلیبدرا
:هدكشناد یناسنا مولع و تایبدا
خيرات
:عافد 31 / 04 / 1399 دادعت
:تاحفص 152
:هدیكچ
فده زا شهوژپ رضاح
يسررب ریثات یربهر ارگرادتقا رب
تیقلاخ اب
شقن هطساو ييا سرت و توكس يعافد رد
نامزاس يماظن
و تکرش زاگ لیبدرا دوب . شور قیقحت رد نيا شهوژپ يفیصوت
زا عون يگتسبمه هک
رد نيا شهوژپ ود
هعماج یرامآ توافتم دروم
هعلاطم رارق
؛تفرگ هعماج یرامآ لوا ينانکراک زا
کي نامزاس يماظن
هک انب رب تيدودحم
یاه يسرتسد هب
رامآ اهنآ دادعت صخشمان يم
دشاب یارب نییعت مجح هنومن زا لومرف نارکوک یارب
عماوج دودحم
هدافتسا دش
و دادعت هنومن یرامآ ربارب 164 رفن تسدب دمآ ، هعماج یرامآ مود ةیلک نانکراک لوغشم
هب تیلاعف رد
تکرش زاگ لیبدرا رد لاس 1398 ار لماش يم
؛دش هک دادعت لک نيا دارفا قبط تاعلاطا يتفايرد
زا دحاو شنيزگ 400
رفن دوب هک اب هدافتسا زا
لومرف نییعت مجح هنومن یریگ نارکوک دادعت
140 رفن زا نانکراک هب
شور هنومن یریگ يفداصت
هداس باختنا دندش . تهج عمج یروآ هداد اه زا همانشسرپ 8
يلاؤس یربهر رادتقا هنايارگ ( گنچ و ناراكمه 2004
اب
يياياپ 865 / 0 )
؛ همانشسرپ 9
يلاوس تیقلاخ نانکراک
( راجدام و ماهدلوا 2002
و ، وژ و جروج 2001 اب يياياپ
869 / 0 )
؛ همانشسرپ 14
يلاوس سرت ( وپیسا و ناکوپسا
1998 اب يياياپ 846 / 0 ) و همانشسرپ 4
يلاوس توكس يعافد
( لاوکاو و سادوب 2005 اب يياياپ 848 / 0 ) هدافتسا دش
. تهج هيزجت لیلحتو هداد
اه زا رامآ يفیصوت و
رامآ يطابنتسا
لماش نومزآ يت ، نومزآ بيرض يگتسبه نوسریپ
و نویسرگر هناگدنچ
هدافتسا هدش
.
تسا
جياتن شهوژپ ناشن
داد رد ره ود نامزاس هطبار
يفنم و میقتسم نیب
ود ریغتم یربهر هنايارگرادتقا و
تیقلاخ
دوجو دراد و نینچمه رادقم
رثا ریغ میقتسم زا
قيرط یاهریغتم هطساو
یا زین ناشن داد ، یاهریغتم یربهر
رادتقا
هنايارگ و ریغتم تیقلاخ مهاب
طابترا رادانعم دنراد لاح نآ هک تهج نيا يگتسبمه يفنم
يم دشاب و رب نيا ساسا اب
شيازفا رد
رادقم ریغتم یربهر رادتقا هنايارگ رادقم تیقلاخ شهاک
يم دباي و سكعرب .
نینچمه رد
نيا شهوژپ
يياهداهنشیپ یدربراک
یارب ناريدم يماظن و تکرش زاگ هب روظنم دوبهب و شيازفا نازیم تیقلاخ هدروآ
هدش تسا .
دیلک هژاو :اه
یربهر ارگرادتقا /
تیقلاخ /
سرت / توکس یعافد
3
لصف : لوا
تایلک
شهوژپ
4
1 - 1 :فده و همدقم
ناربهر ي م ناشن دوخ زا هناردتقم راتفر هک ي
اهراتخاس ناگدننک زاغآ و راكشآ ناگدننک لرتنک ناونع هب دنهد ی
دج ي د م هتخانش ي
؛دنوش
روط هب ی نادنمراک هک ي
ور و اه لمعلاروتسد زا هک ي
ه پ اه ی ور ی من ي م تازاجم تخس دننک ي
( .دنوش ناراكمه و گنچ ,
2004 سو هب ) ی هل
ا راشتن دهت ي تاد نچمه و ی ن دهت ي د اه ی اربهر ،نانکراک هنارهام ارب ن
ی سر ی ند اه فده هب ی
نامزاس ي لست ار نانکراک ی
م م دوخ ي ننک ينيرگلپ(
ارودناكسيا و ,
)2008
¹
دب نانکراک رد ربهر ذوفن ي
ن نعم ي گدنز رد اه نآ هک تسا ي
ثات نادنمراک ی
ر تبثم يا فنم ي م ی (دنراذگ يکوي 2012, ربهر .) ی ارگرادتقا ي هنا
ربهر راتفر زا تسا ترابع ی
هدنامرف و نادنمراک لماک لرتنک و لماک رادتقا راهظا اب ي
فلاخم
،نا سو هب تعاطا اب ی
هل محت ی ل هب تخس طابضنا
هنآ ا , ناراكمه و گنچ( . 2004
.)
سوب ی هل ظنت ی م اه لمعلاروتسد ی
سب ی را بنت ،نشور ی
تاه وشت و ي
،تاق مطا مدع ناربهر ی
نان م شهاک ار ي
نچمه و دنهد ی
ن هجوتم نادنمراک
م ي راک هچ هک دنوش ی
راک هچ و دنهد ماجنا ار ی
( .دنهدن ماجناار
،نابوگ و گناو 2018
.)
پ اب ی تفرش روانفو شناد نوزفا زور ی
رج و ي نا ا هدرتسگ تاعلاط ن ام هعماج ، هزورما ی
دنمزا اه ناسنا شرورپ يي
دنناوتب هک تسا اب
زغم ی
قلاخ
، و هدش وربور تلاكشم اب زادرپب اه نآ لح هب
ن ا رد . د ي ن ور ي درك ن ی زا وقت و شزومآ هب ي
ت ارب ون راكفا قلخ و ی
سر ی ند ا هعماج هب ی
مها زا دنمتداعس ی
ت صاخ ي ازفا . تسا رادروخرب ي
ش قلاخ ی ت ه نامزاس رد ا
م ي اقترا هب دناوت ی
ک ی ف ی ت مک و ی ت زه شهاک ، تامدخ ي
هن ، اه
گولج ی ر ی سارکورب شهاک ، عبانم فلاتا زا ي
تن رد و ی هج ازفا ي ش اراک يي رو هرهب و ی ا و ي داج گنا ی شز اضر و ي ت لغش ي .ددرگرجنم نانکراک رد
ا ربانب ي ن اب اهنت هن اه نامزاس ي
د اسانش ار قلاخ دارفا يي
اب هكلب ؛دننک ي
د ارش ي ط ي ا ار ي داج هست ثعاب هک دننک ی
ل ورت و ي ج قلاخ ی ت نامزاس رد
ا رد .دوش ي ن ربهر کبس اتسار ی
ي ك ي رت مهم زا ي ن نچ لماوع ی
ن ارش ي ط ي م ي اه کبس .دشاب ی
ربهر فلتخم ی
امح رد ي ت هست و بوکرس ، ی
ل
قلاخ ی ت سررب دروم هک نانکراک ي
ربهر لماش دنا هتفرگ رارق ی
( لوحت
، وژ و نیش 2003
ه شوه ،) ی
ناج ي (
، ناراكمه و وگير 2010
ربهر، ) ی
وفت ي ض تخا هدننک ی
را (
،ولنابرابو گناژ 2010
²) ربهر ، ی خ ی ر ( هاوخ
، گنچ و گناو 201
قد تراظن ، ) ی
ق ( وژ , 2003 امح تراظن و ) ي
ت ي ( ماهدلوا
سگنیماک و ،
1996
³) م ي .دشاب 1. pellegrini&scandura
2. Zhang & ,Barbanlu 3. Oldham & Cummings
ارب اه نامزاس ی
سر ی ند شخب رثا هب ي
و يا ب هب ی نا د ي رگ سر ی ند نکراک رثوم دركلمع هب نا
اب دوخ ي د قلاخ ی ت ا اه نآ رد ار ي
داج ا .دننک ي ن
قلاخ ی ت م ثعاب ي سم رد نامزاس دوش ی
ر روآون ی ( دنک تکرح تباقر و
،لوتراب و گناژ 2010
) . قلاخ ی ت تن نانکراک ی
هج ربهر هوقلاب ی
صا ی ل
5
ز تسا ي ار قلاخ ی ت صاخ هجرد هدنهد ناشن ي
زا ي ک سم ی ر ي ا ش ی هو رط زا هک تسا ي
ق م نانکراک نآ ي
ب ار دوخ تلاصا دنناوت ی
نا (دننک نوسردنا
, 1996 قلاخ .) ی ت ازفا رطاخب طقف هن ي
ش اضر ي ت رادافو و ی رتشم ي نا ا رطاخب هكلب ي
هكن سب شقن ی را مهم ي قفوم رد ی ت اقب و ی زا دراد نامزاس
مها ی ت (تسا رادروخرب
،وسليا و ولغوا ولسوموگ 2009
¹) ا رب . ي ن س ساسا ب اه نامزا ی
رتش ذپ لابند هب ي
شر س ذاختا و ی
تسا اه يي هک دنتسه
قلاخ ی ت م لااب ار نانکراک ي
.درب ، حراف و گناه ، گناگ ( 2009
²)
رد مه ی ن کات ناققحم ،اتسار ی
د ب زکرمت و ی رتش ی ور ی ربهر تبثم لاكشا ی
دنراد ل و نیل ، یاب) ) (2016
،نیش و وژ 2003
) . نامزاس
هنوگ هب اه لد هب نوزفا زور
ی ل غتم و لااب تاراظتنا ، هدرشف تباقر یی
ر رتشم ي نا ب زکرمت ، ی ش ک رب رت ی ف ی ت غت و یی تار دنا نآ ناهاوخ ناهج موادم
ب هچره ناش نادنمراک هک ی
رتش ب ار ناش تارظن ،دنشاب هتشاد لمع راكتبا ی
نا لوسم و دننک ی
ت ذپ ي دنشابر ب روظنم هب اه نامزاس . اق
نادنمراک هب ي
نی زا اه شلاچ هب تبسن هک دنراد يي
حم رد هک ی
ط هس زا و دنشاب وگ خساپ ، دراد دوجو ی
م د اب ناشاه هداد ندرک ي
نارگ و دنشاب هتشادن ساره
ارب دنناوتب ی
اهرواب و اه فده ي
ناش ا ي گداتس ي (دننک ، ساکلاوب لاوکاو 2005
³ ) .
د نو ي ن ( ناراكمهو 2003
راد دوخ ار توكس ) ی
دمع ی ب زا ی نا ا ي هد اقع و تاعلاطا ، اه ي
د پ اب طبترم ی
تفرش د دارفا هب نامزاس ي
رگ رعت ي ف
م ي ا رد . دننک ي
ن ور ي درك ماگنه توكس ي
م قافتا ي ب و نتشاذگن کارتشا هب نانکراک هک دتفا ی
نا م باختنا ار تاروصت و تارظن ندركن ي
دننک
،نوتسناج و گنیميات ( 2015
.)
روم ي نوس لم و ی ناك ن ی ز س نامزاس توك ي
دپ ناونعب ار ي
هد ا ی عامتجا ي م رظن رد ي گ ی دنر ارا زا نادنمراک هک ي
ه نارگن و تارظن ي
اه ی دوخ
م عانتما نامزاس تلاكشم دروم رد ي
(دننک
، نكیلیم و نوسيروم 2000
رب .) ي سن ف ی دل ( ناراكمه و 2009
م هراشا ) ي هس رد توكس هک دننک
درف حطس ی
ت ، ی م ي نامزاس و ي درف حطس زا ادتبا رد توكس اهنآرظن قبط دراد دوجو ی
م زاغآ ي تقو و دوش ي
اضعا هب هک ی
ت ی م ارس مه اه ي
ت
ز دارفا ، دنک ي
دا ی امت نامزاس رد ي
ل اقع ات دنرادن ي
د (دننک زاربا ار دوخ ،ناغودرا و رهاظ
2011
⁴ )
لقادح 3 اسانش توكس زا عون يي
:زا دنترابع هک تسا هدش
1 - طم توكس ی
ع : ماگنه ي ا بلغا اهنآ روظنم ،دنهن مان تکاس ار یدرف ،دارفا رثکا هک ي
تسن من رارقرب طابترا لاعف روط هب یو هک ی
دنك
،تنارک(
2000 ) ا زا لصاح توكس ي
ن طم توكس راتفر عون ی
ع ب زا یراددوخ هب و دراد مان ی
نا اهرظن يا لست ساسا رب هطوبرم تاعلاطا ةضرع ی
م
و اضر ي ت ارش ره هب نداد ي
ط ي قلاطا م ي تشدو یولد(دوش ي
، 1391 )
1- Gumusluoglu & Ilsev 2-Gong, Huang & Farh 3- vakola bourakas 4- zaher&erdogan
6
2 - عفادت توكس
¹ي : گنا ی ةز ا ي ن تشد و یولد ( تسا تاعلاطا ةضرع زا درف رد سرت ساسحا ،توكس عون ي
، 1391 هاگ عقاو رد ) ي
لدب دارفا تسا نكمم ی
ل عقوم زا تظفاحم ی
ت ارش و ي ط گنا( دوخ ی هز تظافح دوخ ي
ا هئارا زا یراددوخ هب ) ي
هد ، تاعلاطا ، اه يا
هطوبرم تارظن
.دنزادرپب 3 - هناتسود عون توكس :
اي ن عفادت توكس دننام توكس ي
هاگآ و هظحلام ساسارب ي
دب زا ي ل مصت رد اه ی
م گ ی یر ع رد و ی ن لاح
ب زا یراددوخ ی
نا عفادت توكس سكعرب اما .تسا تاعلاطاو اهرظن ي
د ةظحلام اب ي
نارگ م لصاح اهنآ هب هجوت و ي
هب ًافرص هكنآ یاج هب ،دوش
لد ی ل اتنزا سرت ي
ج فنم ي صخش ي شان ي تشد و یولد( دشاب اهرظن زا ي
، 1391 )
نامزاس توكس ي
پ ی دما اه ی ذپان ناربج ي
ر ی ارب ی پو اهداقتنا ربرگا هک ارچ ؛ دراد نامزاس ی
تاداهنش نامزاس
ي نهذ ، دوش هدز توكس رهم ،
نامزاس شناد دلوم روتوم هک نانکراک ي
زا دنتسه ا دهاوخ وپاكت
ي داتس تقو و ي امرس ناونع هب نانکراک ي
ه دربهار ی م توكس نامزاس ي
دننک
دم ي ر ي ت اب ي د گرزبرطخ
دم ي ر ي ت ي عراز( . دنک سح ار دوخ ي
تم ی ن ناراكمه و 1391
.)
م و رتناک ی ور ي
²س ( 2000 ا رب ) ي ن م توكس هک دنرواب ي
پ دناوت ی دما اه شرگن و اهرواب ی
دم ي ر ي ت دم سرت .دشاب ي
ر فنم دروخزاب زا ي
رواب ،
اه ی نمض ي دم ي ر هام دروم رد ی
ت ا رب ناسنا ي
ن و ، دنتسه لبنت اتاذ دارفا هک ساسا ي
گژ ي اه ی دم صاخ ي نار لام هقباس نوچ مه ي
يا گنهرف
نامزاس ي ا هبرجنم ي داج م اه نامزاس رد توكس هعسوت و ي
اه شور . دوش ی
دم ي ر ي ت ي ون ي ن ربهر هلمج زا و ی
قلاخا ي نانکراک شرورپ رب نامزاس
وق ی د اب وسمه و نامزاس لخاد طابترا ندوشگ تردق ، ي
هاگد اه ی ا و نانکراک ي
داج ارب شلات ی حلاص ی ت رفآ ي ن ي (تسا هدش زکرمتم نیشلاي
لاكياب
³,2013 سوگيرا و , ⁴
2012 .)
فلتخم یاه کبس ي
ربهر رد ی ره هک دراد دوجو ي
ک و ي گژ ي ند رد .تساراد ار دوخ صتخم یاه ی
ا ی تباقر ي ناسنا عبانم زورما ي
ناونعب
ي ك ي رتمهم زا ي ن امرس و عبانم ي
ه اه ی ژتارتسا ي ک ازسب شقن يي
پ رد ی تفرش ا اه نامزاس ي
اف م ي ربهر کبس باختنا عون ، دنک ی
دم و ي ر ي ت ثات ی ر
ازسب يي ا تهج رد هدافتس
ا زا رتهب ي ن ژتارتسا عبانم ي
ک دم تاعلاطم رد هچ رگا .دراد ار ي
ر ي ت ربهر هلوقم هب ی
اه کبس و ی
کات نا فلتخم ی
د
ناوارف ي خرب اما ، تسا هدش ي
ا و هتفرگ رارق هجوت دروم رتمک اه کبس ي
ن ن ناونعب شخب ی
هم رات ي ک ربهر ی م دادملق ي . دوش ي ك ي اه کبس زا ی
ي دا ربهر کبس ، هدش ی
ا ارگرادتق دم .تسا ي نار حم رد ی ط اه ی راک ی اهكبس ،نوگانوگ ی
ربهر توافتم ی
ضتقم اب بسانتم و ی
تا طباور و راک عون
نامزاس ي اب ار ي د امن باختنا ي
دن ربهر کبس باختنا و ، ی
ارگرادتقا ي هنا اهنامزاس رد يي
ب راچد هک دج نارح
ی ن و دنا هدش ی
زا مصت هب ی م گ ی ر ي اه ی
رس ي ع آرف و دنراد ي
اهدن ی ک را ی تور ی ن غ و ی صصختر ي م بسانم ،تسا ي
.دشاب
رب ساسا بلاطم هئارا هدش يم ناوت تفگ هلئسم يلصا نيا شهوژپ هک رب هياپ نآ لكش هتفرگ نيا تسا هک ايآ یربهر ارگرادتقا اب
مکاح ندرک یاضف سرت رب نامزاس رب نازیم وج توكس رد نامزاس دهاوخ هدوزفا و یریثات رب تیقلاخ دهاوخ تشاد
،؟
و راتفر یاه رجنم هب
توكس رد نامزاس شيازفا دهاوخ
؟تفاي و ايآ یربهر ارگرادتقا ثعاب ديدشت توكس نانکراک يم دوش و ايآ ات هچ نازیم نيا عون یربهر ریثات
یراذگ تبثم دهاوخ
؟تشاد
1-Defensive silence 2- Canther and Mirwais 3- yalcin,baykal 4- eriguc
7
1-2 نابم ی پ و ی ش ی هن قحت ی ق :
1-2-1 یجراخ تاقیقحت
لی گنا
¹ وئگ و ناراكمه (
2018 ) رد یقحت ق ي ربهر ناونع تحت ی
قلاخ و ارگرادتقا ی
ت ا هعلاطم(نانکراک ی
طسوت ود دشرا هورگ
رفآ رد نانکراک ي
اق ن(
ی رج ي ه سآ و ) ی ا چ(
ی ن اتن هک، )) ي ج هک داد ناشن هدمآ تسد هب توكس و سرت
عافد ي رس تروص هب ي
لا ي ب طابترا ی ن ربهر ی
ارگرادتقا ي هنا قلاخ و ی ت م لرتنک ار نانکراک ي
دنک .
نآ - چ ي -
²گناو و ناراكمه ( 2018 ) رد یقحت ق ي ربهر ناونع اب ی
خ ی
،هناهاوخر رلااسردپ ربهر و ارگرادتقا
ی سلاک ی ک اب اهنآ طباور تست
ز دركلمع ي ناتسدر اتن ، ي ج ا هدنهد ناشن ي
ن تبثم هطبار هک تسا ي
ب ی ن ربهر ی ز دركلمع و ي
تسدر وق هطبار ناونع هب ی
ب ی ن ربهر ی و دركلمع و
تسرپرس دركلمع دوجو
و .دراد ي هتفا اه ی ا اهنآ ي ن دپ ي هد م سكعنم ار ي
دننک و ناربهر هک paternalistic
امت ي ل کرت هب ی ب خ ی هاوخر ي اب
تحت ار عبات دركلمع ات دنراد دادبتسا ثات
ی ر .دنهد رارق
ردنآ ي سا ( راجح 2017 )،
رد یقحت ق ي (ارگرادتقا ناونع تحت Authoritarianism
ا هب ) ي ن تن ی هج سر ی د د زا هک ي هاگد عامتجا ي
، ارگرادتقا يي
تحت ثات ی ر آرف ي اهدن ی هعماج ذپ ي ر ی عقوم براجت و رمعلا مادام ی
ت ي .دراد رارق
ج نژ ی وئا د .م تربار ،نچ ي
و ي
،نوس ج ي - ی گناو اووه وئاژ ،وئام (³
2016 قحت رد) ی ق ي گنوگچ و نامز ناونع تحت ي
ربهر ی ا هب ارگرادتقا ي
ن
تن ی هج تسد ي دنتفا ارگرادتقا ،هک يي
ي تخاونك ن دب ی تس هاگ و ي دشاب دنمدوس تسا نكمم .
ل ي ناس و ( 2015 ) قحت رد ی ق ي ربهر ناونع تحت ی
تنس ي چ ی ن ي ادص و ی نادنمراک راتفر ؛
ب ی نا م ي ربهر ،هک دننک ی
وزرب عنام هنارمآ
اوآ ی نامزاس ي قلاخ و ی ت روآون و ی م نانکراک ي
.ددرگ
ب سو ی
⁴کو ( 2013 ) رد هلاقم ا ی تحت ناونع
"
کبس اه ی ربهر ی و قلاخ ی
"ت هام ی ت هزاس ربهر ی و قلاخ ی ت ار ر نشو هتخاس تسا . دب ي ن
روظنم قم ی سا اه ی ECCI-i LSQو
ار ارب ی 140 ربهر زا ود سنج نز و درم رد بسک و اهراک ی توافتم ارجا درک . هدمآ تسدب جياتن ناشن
داد
هک طابترا رادانعم ی بی ن داعبا راتخاس قلاخ ی ت و کبس اه ی ربهر ی دادبتسا ی
، تارکومد ی ک ول ی لارب دوجو دراد .
1-Liang Guoa 2- An-Chih Wanga
3- Zhen-Jiao Chen, Robert M. Davison, Ji-Ye Mao, Zhao-Hua Wang 4- Bosiok
8
لع ي اراکا يا داركلادبع ، ي
ر بناروتکا ( ،¹
2015 قحت رد ،) ی ق ي دنورهش راتفر هطبار ناونع اب ی
نامزاس ي نامزاس توكس و ي
، ا هب ي ن نتن ی هج تسد
ي دنتفا عافد توكس هک ي
ثات ی ر فنم ي دنورهش راتفر رب ی
نامزاس ي عامتجا توكس لباقم رد و دنراد ي
ثات ی ر تبثم ي دنورهش راتفر رب ی
نامزاس ي
.دراد گنات ی لاار ر و ي نم ی
²مجو ( 2008 قحت رد ) ی ق ي ناونع اب
« حم رد نانکراک توكس ی
ط اه ی راک ساسح ی
؛ ثات ی ر هدش کاردا تلادع وج »
فده
اي ن قحت ی ق سررب ي ثات ی ر غتم رب نانکراک توكس ی
اهر ی ا هفرح تادهعت و تلادع ی
اسانش و يي راک هورگ ی رامآ هعماج .تسا ی
ا ي ن قحت ی ق لماش
اب ناراتسرپ 30
راک هورگ ی ضرف .تسا ی
تا ي ا رد هک ي ن قحت ی ق پ رد ي نعم طابترا :زا دنترابع دنا هدوب اهنآ نومزآ ي
ب راد ی ن اب نانکراک توكس
اسانش يي راک هورگ ی
، ا هفرح تادهعت ی
صخش کرد و ي
اتن .تلادع زا ي
ج لحت ی ل ور هدش کرد تلادع وج هک داد ناشن اه هداد ی
نانکراک توكس
.تسا راذگرثا نیل نر ویف (
2008 ) شهوژپ رد ي
ناونع تحت «
ا و کارتشا ي
داج زاجم هعماج رد شناد ی
ا هفرح ی ناملعم » هب دامتعا ، تفرگ هجیتن
امتعا نازیم ندوب نیياپ و دنک مهارف دارفا تیقلاخ زورب یارب ار يبوخ رایسب هنیمز دناوت يم راک رد تیقفوم و فادها هب يبایتسد و سفن هب د
تسد و سفن يبای
د تیقفوم مدع و فادها هب .دننک لمع دارفا تیقلاخ هار رس رب يعناوم ناونع هب دنناوت يم راک ر
ترتد روب و ي
³س ( 2007 قحت رد ) ی ق ي هک دنداد ناشن ي
ك ي ثات لماوع زا ی
ر اوآ رد راذگ ی
نامزاس ي س ی متس ربهر ی تسا زاب ي هتفا اه ی نآ
اه ی کاح نانآ ي س رد هک تسا نآ زا ی
متس اه ی وپ نآ رد هک زاب يا
ی نامزاس نورد تلاماعت و ي
نامزاس نورب و ي
اوآ ،دراد دوجو ی
نامزاس ي رتلااب
رد و تسا لباقم
اه نامزاس رد يي
ا زا هک ي ن ن رادروخرب وج ی
دنتس نامزاس توكس ، ي
لااب .تسا رت
م ی ل ی نك ( ناراكمه و 2003
قحت رد ) ی ق ي ناونع اب « هعلاطم فاشتکا ي دراوم :نادنمراک توكس ی
من رارقرب طابترا اهنآ اب نادنمراک هک ي
ارچ و دننک يي
اهنآ » ، هک دنداد ناشن وصت ندش راد هشدخ زا سرت
ي ر شان سرت ، درف ي
نارگن زا ي اه ی رخت هرابرد دارفا ي
ب ب زا و طباور ی
ن نتفر
ار طباور ي ج فلات تامادقا زا سرت ، ناش ي
وج ي هنا ثأت زا سرت ، ی
ر فنم ي د رب ي نارگ لاد ناونع هب ، ي
ل م بوسحم نانکراک توكس ي
دوش .
1-2-2 یلخاد تاقیقحت :
ناجاقآ ي و قوش ي ( 1393 ) رد شهوژپ ي اب ناونع
"
سررب ي کبس ربهر ی دم ي نار رب قلاخ ی ت نانکراک
"
، ثات ی ر تبثم و رادانعم کبس ربهر ی
دم ي نار رب قلاخ ی ت نانکراک رد هعماج شهوژپ دوخ ار ات یي د درک .دن
ناسحا ،رجنس هقجلاس ي
( هبوبحم 1391 قحت رد ) ی ق ي سررب ناونع تحت ي
م هطبار ی نا اه کبس ی ربهر ی دم ي ر ي ت قلاخ اب ی ت ا هب ، ي ن تن ی هج
سر ی هد ربهر کبس هک دنا ی
ارب ناريدم ی
ا هژيو تیمها نانکراک ی
ربهر کبس ناتسد ريز و نامزاس طيارش هب هجوت اب دياب ناريدم و دراد ی
ک باختنا ار دوخ دنن
.
عاجش ي سح دمحم ی
ن ( 1394 قحت رد ) ی ق ي نامزاس توكس و اوآ ناونع تحت ي
هافم : ی م پ و اه کرحم ، ی
دما اتن هک اه ي ج هک داد ناشن
داعبا همه رد نامزاس دركلمع شهاک بجوم نانکراک توكس روآون شهاک و
ی و ي گدا ی ر ی نامزاس ي ک شهاک ، ی
ف ی ت مصت ی م گ ی ر ی م ي .دوش
سدقم ي ( هناسفا ، 1395
قحت رد ) ی ق ي ربهر کبس هطبار ناونع تحت ی
طابترا تراهم و ي
دم ي نار نامزاس توكس اب ي
بد رد ی نار رب هطسوتم
گ هنومن شور ساسا ی
ر ی فداصت ي ا هلحرم دنچ ی
سجرک لودج قبط و ي
اتن ، ي ج نامزاس توكس داعبا همه هک داد ناشن ي
اپ یي ن طسوتم دح زا رت
م ي دنشاب .
1- Ali Acaraya, Abdülkadir Akturan 2- Tangirala,S. & Ramanujam,R 3- Detert, J.R., & Burris, E.R
9
مخفا ي ناکدرا ي دهم ، ی (ناراكمه و 1394
قحت رد ) ی ق ي لدم هئارا ناونع تحت ي
بت روظنم هب یی
ن نامزاس توكس ي
لدم زا هدافتسا اب
زاس ی راتخاس ی سفت ی ر ی اتن . ي ج اه لماع ،داد ناشن يي
نامزاس گنهرف نوچمه ي
و ، ي گژ ي اه ی صخش ی ت ي دم ي ر ربهر کبس و ی
اب طابترا رد
نامزاس توكس عوضوم ي
راذگ رثا زا تفن تعنص هاگشهوژپ رد ی
ب ی رتش ی قب هب تبسن ی
ه دنرادروخرب لماوع .
دهاز ی ( ناراكمه و دمحم ، روپ 1397
قحت رد ) ی ق ي سررب ناونع تحت ي
اه کبس هطبار ی
ربهر ی پ و ی دما اه ی راتفر ی هجوت اب نانکراک
م شقن هب ی
جنا ي رگ ی س ی تسا اه ی نامزاس ي صوت شور زا هدافتسا اب ی
ف ي گتسبمه عون زا ي
م ي ي دشا اتن ي ج قحت ی ق ب هک داد ناشن ی
ن کبس
ربهر ی پ و ارگ لوحت ی
دما اه ی تفر را ی لع هطبار نانکراک ي
نعم و تبثم ي
دراد دوجو راد .
عراز ي تم ی ن ( ناراكمه و 1390
قحت رد ) ی ق ي نامزاس توكس ناونع تحت ي
هافم : ی
،م پ و للع ی اهدما ؛ ب ی نا م ي ريدم ، دننک ی
هب هک
ناتسدريز ناونع هب ،نانکراک ي
مصت قح هک ی
م گ ی ر ی ظو اهنت و هتشادن رظن راهظا اي و ی
هف ارجا ی مارف ی ن م دنراد ار ي من ،درگن ي راظتنا دناوت ی
.دشاب هتشاد اه نآ زا توكس زج بارهظ ي بحم و ي ( 1397 رد ) زا هدمآ تسدب جياتن قحت
ی ق ي ناونع تحت بت
یی ن ثات ی ر دم کبس ي ر ي ت م شقن اب ی جنا ي رگ ی نامزاس گنهرف ي
نامزاس توكس رب ي
ب ی نا م ي گراكب ، هک دننک ی
ر ی اه راتفر وزرب عنام و نانکراک توكس شيازفا ثعاب هنارمآ تيريدم کبس ی
هناروآون و هناقلاخ
م ي دوش .
لع ی ناج ي س ، دنسپ علاط ،لوسر ، ی
شوا ( 1393 قحت رد ) ی ق ي راتخاس رثا ناونع تحت ی
ربهر ی قلاخا ي نامزاس توكس راتفر رب ي
شقن اب
ا هطساو ی ا هب توكس وج ي
ن تن ی هج سر ی هد ارب هک دنا ی
نامزاس توكس راتفر اب هلباقم ي
گ هرهب و ی ر ی برجت زا ی تا اب نانکراک ي
د توكس وج
نامزاس ي م زا ار ی نا تشادرب هک ي ک ا رد رثوم لماع ي
ن مز ی هن ربهر ی قلاخا ي تسا .
سح ن ( ربکا ،روپ 1388
قحت رد ) ی ق ي بدب ناونع تحت ی
ن ي نامزاس ي پ و للع : ی اهدما ی اهن رد هک نآ ي
ت تن اي ج کاح ي نآ زا ، هک دوب نآ زا
اج يي بدب هک ی ن ي نامزاس ي و ي گژ ي تاذ ي ن ی تس م ، ي سو هب دناوت ی
هل دم اه نامزاس ي
ر ي ت دوش .
1-3 شهوژپ یاهریغتم یموهفم فیراعت
1-3-1 - :ارگرادتقا یربهر
ربهر ی ارگرادتقا ي هنا ربهر راتفر زا تسا ترابع ی
هدنامرف و نادنمراک لماک لرتنک و لماک رادتقا راهظا اب ي
، تعاطا اب فلاخم تسا ربارب
اب لامعا طابضنا ي اهنآ هب تخس ، ناراكمه و گنچ (
2004 ).
2 - 3 - 1 - :سرت
اه سرتسا ی
ب ی ن ا رف ا دش تاساسحا بجوم تسا نكمم راک لحم رد د ي
د فنم ي تاساسحا ،دنوش ي
تسا نكمم هک ،سرت دننام بجوم
ژتارتسا ی اه ی ا هلباقم ی ارب دوش ی و شلات و راک شهاک ؛لاثم يا
( ربهر لباقم رد طابترا ، نمكلوف و سورازلا
1984¹
3 - 3 - 1 - :ینامزاس توکس
روم ي نوس لم و ی
²ناك نامزاس توكس ي
دپ ناونعب ار ي
هد ا ی عامتجا ي م رظن رد ي گ ی دنر ارا زا نادنمراک هک ي
ه نارگن و تارظن ي
اه ی رد دوخ
م عانتما نامزاس تلاكشم دروم ي
دننک .
1- f Lazarus & Folkman 2- Morrison.e.& Milliken.
10
4 - 3 - 1 - :یعافد توکس
،توكس عون لیلدب
هاگ عقاو رد تسا تاعلاطا ةضرع زا درف رد سرت ساسحا ي
لدب دارفا تسا نكمم ی
ل عقوم زا تظفاحم ی
ت ارش و ي ط
گنا( دوخ ی هز تظافح دوخ ي
هب ) ا هئارا زا یراددوخ ي
هد ، تاعلاطا ، اه يا
تشد و یولد ( .دنزادرپب هطوبرم تارظن ي
، 1391 )
5 - 3 - 1 - تیقلاخ :
قلاخ ی ت ي نع ي ارب شلات ی ا ي داج ي ک غت یی ر عامتجا ناوت رد رادفده ي
ي ا داصتقا ی ،يقرش( نامزاس 1396
ص ، 22 .)
1-4 فیراعت یتایلمع شهوژپ یاهریغتم
:
1 - 4 - 1 - ربهر ی :ارگرادتقا
عت ربهر يتایلمع فير ی
همانشسرپ قيرط زا ارگرادتقا 9
( ناراكمه و گنچ يلاوس 2004
دش دهاوخ هدیجنس ) لودج(.
1 - 1 .)
2 - 4 - 1 - :سرت
يتایلمع فيرعت سرت
همانشسرپ قيرطزا 18
يلاوس يلغش سرتسا و سرت وپیسا
ناکوپسا و (¹
1998 دش دهاوخ هدیجنس ) لودج(.
1 - 2 .)
3 - 4 - 1 - عافد توکس ی
:
عافد توكس يتایلمع فيرعت ي
درادناتسا همانشسرپ قيرط زا 4
وگ ي ه ا ی اروب و لاوکاو يعافد توكس (²
2005 دوش يم هدیجنس )
لودج(
1 - 3 .)
4 - 4 - 1 - :تیقلاخ
يتایلمع فيرعت تیقلاخ
درادناتسا همانشسرپ قيرط زا وگ13
ي ه ا ماهدلوا و راجدام ( تیقلاخ ی ،³
2002 هيوگ( ) 1 لا ي 6 ) جروج و وژ( و
⁴،2001 ) هيوگ(
7 يلا 13 ) دوش يم هدیجنس .
لودج(
1 - 4 .)
1-Osipow, S. H., & Spokane 2- vakola, d.dasm,& boura
3- Madjar, N., Oldham 4- Zhou, J., & George
11
هرامش لودج 1
- 1 ربهر همانشسرپ سایقم ی
ارگ رادتقا ی
هنا ،ناراکمه و گنچ :عبنم(
2004 )
1 اه نامرف زا لماک تعاطا راتساوخ ام تسرپرس ی
.تسا ام فرط زا دوخ
2 مصت مامت ام تسرپرس ی
م اه ی م صخشم ار نامزاس ي
.دنشابن مهم هاوخ و دنشاب مهم اهنآ هاوخ دنک
3 .دراد راتفگ ریخات تاسلج رد هشیمه ام تسرپرس
4 اب لباقت رد ام تسرپرس .دنک يم راتفر يهدنامرف کبس هب هشیمه نانکراک
5 منک يم راشف ساسحا دوخ تسرپرس اب ندرک راک ماگنه
6 .دنک يم لامعا ناتسدريز رب ار يتخس طابضنا و مظن نم تسرپرس
7 تسرپرس ام
يتقو هک يمن میناوت نامفياظو ار
ماجنا
،میهد ام ار شنزرس يم .دنک
8 تسرپرس نیناوق دياب ام .دنک يم تازاجم تدش هب ار ام وا دشاب نيا ریغ رگا و میهد ماجنا ار نامياهراک ات مینک لابند ار دوخ
لودج هرامش 1 - 2 سایقم همانشسرپ تیقلاخ
نانکراک ، عبنم (:
راجدام و
،ماهدلوا 2002
) و ( وژ و جروج ، 2001 )
1 دنک يم ثحب نم اب راک هب طوبرم یاه هديا دروم رد ام تسرپرس دوش نآ دوبهب بجوم ات
2 دننک يم متيامح مهد يم هئارا ديدج هديا کي نم يتقو هشیمه ابيرقت نم تسرپرس زا ریغ هب مناراكمه
3 ياه هديا زا یدیفم یاهدروخزاب ام تسرپرس نام
.دهد يم یراک طیحم دروم رد
4 يياه لح هار و بوبحم ریغ یاه هديا زا ات تسا هدامآ هشیمه نم تسرپرس .دنک تيامح منک يم عادبا هک
5 هشیمه نم تسرپرس زا ریغ هب مناراكمه هدامآ
دنتسه ات زا هديا یاه ریغ بوبحم و هار لح يياه هک عادبا يم منک تيامح دننک
6 دوش يم قيوشت ام تکرش رد تیقلاخ
7 .دنوش يم هتخانش تیمسر هب ام نامزاس رد دنتسه روآون هک يناسک
8 بلغا نانکراک .دنراد تلاكشم اب ههجاوم رد یا هناقلاخ یاه لح هار
9 .دنراد اهدركلمع دوبهب یارب يلمع و ديدج یاه هديا نانکراک
12
هرامش لودج 1
- 4 سایقم پ همانشسر یعافد توکس
سادوب و لاوکاو(
2005 .)
1 رد ا ي ن نامزاس مناراكمه ارب
ی ظفح عقوم ی ت دوخ ( سرت زا تسد نداد اج ي هاگ دوخ ) زا هئارا تاعلاطا راددوخ ی م ي دننک .
2 رگا امش تفلاخم اه ی دوخ ار رد هطبار اب لئاسم نامزاس ب ی نا نک ی
،د نكمم تسا دم ي نار لاع ي نامزاس امش ار راكبارخ ي ا زاسرسدرد دنناوخب
.
3 رگا امش تفلاخم اه ی دوخ ار رد دروم لئاسم نامزاس ب ی نا نک ی
،د م ي اب ي تس ي هب پ ی اهدما ی فنم ي نآ هک زا بناج دم ي نار لاع ي نامزاس
هجوتم امش م ي دوش ، نت رد هد ی د .
4 رگا امش تفلاخم اه ی دوخ ار رد هطبار اب لئاسم نامزاس ب ی نا نک ی
،د نكمم تسا دم ي نار لاع ي نامزاس دنرادنپب هک امش هب نامزاس
رادافو ن ی تس ی د .
1 لودج
هرامش 1 - 3 سایقم همانشسرپ
سرت ( عبنم : وپیسا و ناکوپسا ،
1998 )
.مرازآ ضرعم رد نارگيد بولطمان رادرک و تشز ظافلا لمحت اب 2 مفياظو و اهراک ماجنا یارب تصرف
يفاک .مرادن
3 نیب رد ناراكمه م ن .دراد دوجو شنت و دروخرب يعون
4 هكنيا یارب منک راک ينلاوط تاعاس
، مراد رارق راشف تحت .
5 .منک يم داضت ساسحا تسا حیحص منک يم ركف دوخ هچنآ و مهد ماجنا دراد راظتنا نم زا ملوئسم هچنآ نیب
6 ساسحا .ما هدش راتفرگ راک لحم یاه يگنهامهان نیب منک يم
7 .مراد ديدرت مهد ماجنا دياب هچنآ دروم رد دوخ راک طیحم رد
8 .دشاب وا هتفگ اب رياغم هک مهدن ماجنا یراک دهاوخ يم نم زا تسرپرس
9 . ما هدش هتسخ راک زا
10 .تسا شيازفا هب ور نم يلغش یاه تیلوئسم منک يم ساسحا
11 .ما هديدن شزومآ اهنآ یارب زگره هک دنراد ار يياهراک ماجنا راظتنا نم زا راک طیحم رد
12 .مهد ماجنا لزنم رد ار یراک طیحم هب طوبرم فياظو مروبجم نم
13 .دشاب دور يم راک طیحم رد نم زا هک یراظتنا یوگخساپ مناوتب ات مشاب هتشاد یرتشیب کمک دهاوخ يم ملد
14 ا نم زا . مهد ماجنا راک لوقعم دح زا رتشیب هک دور يم راظتن
13
1-5 )اهریغتم هطبار یلیلحت مارگاید( یموهفم لدم کی بلاق رد یسررب دروم یاهریغتم :
موهفم لدم رد ي
قحت ی ق عافد توكس و سرت ي
غتم ی ر كشت ار هتسباو ی
ل م ي دنهد
لكش 1 - 1 موهفم لدم ي
قحت ی ق : يموهفم لدم زا هتفرگرب گنایل
وئگ و ناراكمه ( 2018 )
1-6 - شهوژپ تیّمها و ترورض :
ل ی گنا ( ناراكمه و وئگ 2018
) ب طابترا ی ن ربهر ی ارگرادتقا ي
،هنا عافد توكس ،سرت ي
اهن رد و ي ت قلاخ ی ت سررب دروم ار نانکراک ي
داد رارق دنا ه . ار قیقحت نيا اهنآ هعلاطم ود رد
ی رفآ رد راک لاح رد نانکراک دشرا هورگ ود طسوت ي
اق ن(
ی رج ي ه هعلاطم : 1 سآ و ) ی ا چ(
ی ن هعلاطم :
2 داد رارق تست دروم )
،دنا ه اتن ي ج هعلاطم ی 1 فنم طابترا هک داد ناشن ي
ب ی ن ربهر ی ارگرادتقا ي هنا قلاخ و ی ت عافد توكس طسوت ي
نانکراک
دراد دوجو ا شرتسگ اب .
ي ن ي هتفا رد اه ي ک هعلاطم ی دعب هس ی هعلاطم رد 2
اتن ، ي ج هدنهد ناشن ی
دوجو ي ک پ طابترا ی چ ی هد م رت ي هب .دشاب
اتن ،صاخ روط ي
ج ود ره هک داد ناشن ی
عافد توكس و سرت ي
رس تروص هب ي
لا ي ب طابترا ی ن ربهر ی ارگرادتقا ي هنا قلاخ و ی ت لرتنک ار نانکراک
م ي دنک .
یربهر یاه کبس باختنا ریثات و ناتسد ريز تيريدم هوحن رد بسانم یربهر یاه کبس باختناريذپان راكنا شقن و تیمها هب هجوت اب
ن يسررب هب شهوژپ نيا ، نانکراک دركلمع و تیقلاخ رب شق
فادها عون رد توافت لیلدب هک ينامزاس ود رد تیقلاخ رب ارگرادتقا یربهر ریثات و
توافتم طيارش رد ايآ هک دهد ناشن دهاوخیم و . دزادرپ يم دنراد يتوافتم یربهر کبس باختنا هب زاین ، ناشياه تيرومام و ثات
ی ر ربهر ی
قلاخ رب ارگرادتقا ی
ت .تسا هنوگچ ارگرادتقا یربهر
تیقلاخ سرت
یعافد توکس
14
1-7 - هبنج دیدج ندوب و یروآون رد
قیقحت
ند رد ی ا ی تباقر ي ناسنا عبانم زورما ي
، راكتبا و لیخت هوق ندوب اراد تهج هب ناونعب
ي ك ي رتمهم زا ي ن امرس و عبانم ي
ه اه ی ژتارتسا ي ک شقن
ب ي دب يل ي پ رد ی دربش ا اه نامزاس فادها ي
اف م ي ربهر کبس باختنا عون ، دننک ی
دم و ي ر ي ت ثات ی ر ازسب يي ا زا رتهب هدافتسا تهج رد ي
ن عبانم
ژتارتسا ي ک دراد ار . خرب اما ي زا اه کبس یربهر ی ا و هتفرگ رارق هجوت دروم رتمک
ي ن ن ناونعب شخب ی
هم رات ي ک ربهر ی م دادملق ي . دوش ي ك ي
اه کبس زا ی
ي دا ربهر کبس ، هدش ی
تسا ارگرادتقا زا توافتم یربهر کبس نيا هک تسا رکذ هب مزلا هتبلا ،
یدادبتسا فرص یربهر کبس
تسا .
ربهر کبس باختنا ی
ارگرادتقا ي هنا اهنامزاس رد يي
دج نارحب راچد هک ی
و دنا هدش هک يياه نامزاس اي
نی زا مصت هب ی م گ ی ر ي اه ی رس ي ع و
ييا هظحل و دنراد
هک يياه نامزاس آرف
ي اهدن ی راک نآ ی تور ی ن غ و ی صصختر ي م بسانم ،تسا ي
.دشاب
ا رد ي ن قحت ی ق م ي هاوخ ی م ب طابترا ی ن ربهر ی ارگرادتقا ي
،هنا عافد توكس ،سرت ي
اهن رد و ي ت قلاخ ی ت ار نانکراک ( نامزاس عون ود رد
ار دشاب يم رگيدمه را توافتم ناشياه تیلوسم و فياظو عون هک ) هنومن هعماج سررب دروم
ي هد رارق ی م .
قحت و تاعلاطم نونکات ی
تاق ددعتم ی صوصخ رد نامزاس رد نانکراک تیقلاخ اب یربهر و تيريدم هطبار
فلتخم یاه ،تسا هتفرگ تروص
لی نك مز رد ی هن یدايز تاعلاطم تیقلاخ یور رب ارگرادتقا یربهر ریثات ملع لفاحم رد
ي من مشچ هب ي
دروخ . یارب عوضوم نيا رگيد یوس زا
يماظن نامزاس کي( توافتم نامزاس ود نیب رد هک تسا راب نیلوا هبنج رظنم نيا زا نكیل ،تسا هتفرگ تروص ) ) يماظن ریغ (یرادا نامزاس و
.دراد یروآون
1-8 - لاؤس( لاؤس :شهوژپ )یاه
آ :لوا لاوس يا
ربهر ی ارگرادتقا ي هنا قلاخ رب ی ت ثات نانکراک ی
ر
؟ دراد
لاوس آ :مود يا ربهر ی ارگ رادتقا ي هنا م نانکراک سرت بجوم ي
؟دوش
لاوس آ :موس يا ربهر ی ارگ رادتقا ي هنا عافد توكس بجوم ي
ب رد ی ن م نانکراک ي
؟دوش
لاوس :مراهچ
؟دوش يم نانکراک نیب رد يعافد توكس بجوم سرت ايآ
لاوس آ :مچنپ يا عافد توكس ي
قلاخ رب نانکراک ی
ت ثات اهنآ ی ر
؟دراد
:مشش لاوس آي
ا قلاخ رب نانکراک سرت ی
ت ثات اهنآ ی ر
؟دراد
هاگديد نیب ايآ :متفه لاوس
؟دراد دوجو یرادانعم فلاتخا یربهر کبس رد زاگ هرادا و يماظن ناگرا یرامآ هنومن
ه لاوس ش آ :مت يا ب ی ن د ي هاگد رامآ هنومن ی
ماظن ناگرا ي
رد زاگ هرادا و سرت نازیم
رادانعم فلاتخا ی
؟دراد دوجو
لاوس هن آ :م يا ب ی ن د ي هاگد رامآ هنومن ی
ماظن ناگرا ي
رد زاگ هرادا و افد توكس نازیم
يع رادانعم فلاتخا ی
؟دراد دوجو
لاوس هد آ :م يا ب ی ن د ي هاگد رامآ هنومن ی
ماظن ناگرا ي
رد زاگ هرادا و تیقلاخ نازیم
رادانعم فلاتخا ی
؟دراد دوجو
لاوس هدزاي آ :م يا ب ی ن نانکراک نیب رد تیقلاخ و توكس ، سرت اب یربهر طابترا ماظن ناگرا
ي زاگ هرادا و رادانعم فلاتخا
ی
؟دراد دوجو
15
1-9 - هیضرف( هیضرف شهوژپ )یاه
:
ضرف ی ه ربهر ؛لوا ی
ارگرادتقا ي هنا قلاخ رب ی ت ثات نانکراک ی
ر دراد .
ضرف ی ه ربهر ؛مود ی
ارگ رادتقا ي هنا م نانکراک سرت بجوم ي
دوش .
ضرف ی ه ربهر ؛موس ی
ارگ رادتقا ي هنا عافد توكس بجوم ي
ب رد ی ن م نانکراک ي
دوش .
ضرف ی ه عافد توكس بجوم سرت ؛مراهچ ي
ب رد ی ن م نانکراک ي
دوش .
ضرف ی ه عافد توكس ؛ مجنپ ي
قلاخ رب نانکراک ی
ت ثات اهنآ ی ر دراد .
ضرف ی ه قلاخ رب نانکراک سرت :مشش ی
ت ثات اهنآ ی ر دراد .
ضرف ی ه ب :متفه ی ن د ي هاگد رامآ هنومن ی
ماظن ناگرا ي
ربهر کبس رد زاگ هرادا و ی
رادانعم فلاتخا ی
دراد دوجو .
ضرف ی ه ب :متشه ی ن د ي هاگد رامآ هنومن ی
ماظن ناگرا ي
م رد زاگ هرادا و ی
ناز رادانعم فلاتخا سرت ی
دراد دوجو .
ضرف ی ه ب :مهن ی ن د ي هاگد رامآ هنومن ی
ماظن ناگرا ي
م رد زاگ هرادا و ی
ناز عافد توكس ي
رادانعم فلاتخا ی
دراد دوجو .
ضرف ی ه ب :مهد ی ن د ي هاگد رامآ هنومن ی
ماظن ناگرا ي
م رد زاگ هرادا و ی
ناز قلاخ ی ت رادانعم فلاتخا ی
دراد دوجو .
ضرف ی ه ي مهدزا ب : ی ن ربهر طابترا ی
قلاخ و توكس ، سرت اب ی
ت ب رد ی ن ماظن ناگرا نانکراک ي
رادانعم فلاتخا زاگ هرادا و ی
دراد دوجو .
1-10 - قحت شور ی
ق
.دنریگ هرهب شهوژپ نيا جياتن زا دنناوت يم يماظن یاه ناگي ناهدنامرف نینچمه و ،يتلود ریغ و يتلود یاه نامزاس هیلک
فلا - قیقحت یسانش شور
اي ن دربراک فده ظاحل زا شهوژپ ی
هام و ی
ًات وحن هب هجوت اب ة
روآدرگ ی هداد شهوژپ ءزج اه اه
ی صوت ی ف –ي يگتسبمه م بوسحم
ي دوش .
دانسا شور زا هدافتسا اب ادتبا ی
سررب و ي بدا ی تا عوضوم ي
، ا رد دوجوم عبانم ي
ن مز ی هن عمج روآ ی رظن بوچراچ سپس ،دش ی
هت شهوژپ ی
ه .دش
نچمه ی ن سا رب سا رظن بوچراچ ی
، غتم ی اهر بوچراچ و اه
ی عت هلئسم یی
،ن رط زا و ي ق شسرپ رازبا عمج تاعلاطا ،همان
روآ ی دوش يم ،
–ب شور نیرتمهم :تسا رارق نیا هب قیقحت نیا رد تاعلاطا یروآدرگ یاه
:یا هناخباتک تاعلاطم ) فلا
هداد بسک یارب هلحرم نيا رد هداد( هيوناث یاه
،تلاجم ،بتک يسررب هب )تسا يسرتسد لباق دوجوم عبانمرد و هدش دیلوت لابق هک يياه
همان ناياپ وجوم تادنتسم رياس و اه
هناخباتک رد د هعلاطم يموهفم لدم و یرظن بوچراچ نيودت تهج تنرتنيا يناهج هكبش و يصصخت یاه
.تسا هتخادرپ
16
:ينادیم تاقیقحت )ب
همانشسرپ زا قیقحت نيا رد هجرد تركیل فیط ساسارب همانشسرپ .دوش يم هدافتسا اه هداد یروآدرگرازبا ناونع هب درادناتسا یاه
یدنب
دش .دنا ه
1-11 – هنومن شور ،یرامآ هعماج :)ناکما و دوجو تروص رد( هنومن مجح و یریگ
. دریگ يم رارق هعلاطم دروم توافتم یرامآ هعماج ود شهوژپ نيا رد
.دشاب يم صخشمان دادعت اهنآ رامآ هب يسرتسد یاه تيدودحم رب انب هک يماظن نامزاس کي زا ينانکراک لوا یرامآ هعماج نییعت یارب
ارب نارکوک لومرف زا هنومن مجح ی
ربارب یرامآ هنومن دادعت و دش هدافتسا دودحم عماوج 164
يفداصت یریگ هنومن شور اب هک دمآ تسدب رفن
نا هداس م باخت ي دنوش همانشسرپ و .دش دهاوخ عيزوت اه نآ نیب اه
مود یرامآ هعماج لک
ی ة تیلاعف هب لوغشم نانکراک لیبدرا زاگ تکرش رد
لاس رد 1398 لماش ار م ي دوش
؛ هک قبط دارفا نيا لک دادعت
شنيزگ دحاو زا يتفايرد تاعلاطا 400
م رفن ي دشاب هک مجح نییعت لومرف زا هدافتسا اب هنومن
دادعت نارکوک یریگ 140
شور هب نانکراک زا رفن
هنومن همانشسرپ و باختنا یرامآ هنومن ناونع هب هداس يفداصت یریگ .دش دهاوخ عيزوت اه نآ نیب اه
1-12 - شور هداد لیلحت و هیزجت رازبا و اه :اه
رازفا مرن زا ،تاعلاطا یروآ عمج زا سپ و اه هداد لیلحت و هيزجت یارب و تفرگ دهاوخرارق شزادرپ دروم و هدش هدافتسا سا لا يپوspss
دروم اهرّیغتم نیب طباور و عيزوت يگنوگچ ،اهرّیغتم زا کيره شجنس حطس بسح رب رازفا مرن نيا رد هدش هیبعت یرامآ نونف زا هدافتسا اب رب رارق نومزآ و يسر م
ي گ ی در .
يناوارف عيزوت لوادج زا شهوژپ نيا رد يگژيو زا علاطا تهج
يتخانش تیعمج یاه ،سنايراو ،نیگنایم( يگدنکارپ و یزکرم یاهرایعم زا ،
هتفاي زا علاطا تهج )رثکادح و لقادح لیلحت ،يگتسبمه یاه نومزآ :دننام ( يطابنتسا رامآ زا و قیقحت يفیصوت یاه
)هریغتم دنچ نویسرگر
هدافتسا هتسباو و لقتسم یاهرّیغتم نیب ةطبار فعض و تدش و دوجو شجنس رد م
ي دوش نومزآ تهج يطابنتسا رامآ زا رگيد ترابع هب .
يم هدافتسا تایضرف يم رارق يبايزرا دروم هتسباو ریغتم یور لقتسم یاهریغتم یراذگریثات و هطبار نازیم و ددرگ
مزآ یارب .دریگ قیقحت لدم نو
.دش دهاوخ هدافتسا یراتخاس تلاداعم زا
17
لصف : مود
ینابم یرظن
شهوژپ
18
همدقم
رد نيا شخب زا شهوژپ ققحم انب دراد رد دروم یاهریغتم شهوژپ
تایبدا یرظن عماج یروآدرگ ديامن
. رد شخب تسخن نيا شهوژپ
ققحم رد دروم یربهر ارگرادتقا و تیقلاخ يبلاطم هئارا دومن و سپس رد دروم توكس يعافد و سرت و ریثات نيا لماوع رب یور تیقلاخ و
نینچمه هطبار
اهنآ اب کبس یربهر ارگرادتقا يبلاطم
ناونع دش و زا هيرظن یاه حرطم هدش رد نيا صوصخ يبلاطم هئارا ديدرگ و رد تياهن
رد دروم هنیشیپ شهوژپ هب تروص يلخاد و يجراخ يبلاطم هئارا هدش .تسا
2-1 یربهر
رد یایند
،زورما شقن ريدم هب ناونع ربهر هـب یردـق تـیمها ادیپ هدرک تسا هک رد همه هنیمز اه یارب نتفاي يصاخشا هک
يياناوت مزلا
یارب یربهر هتشاد
،دنشاب ششوک رمتسـم هـب لمع
،ديآیم رد
،عقاو رگا نيا شـقن ماـجنا
،دوشـن هاـگنآ یراک تروص دریگیمن . رد بلاق
،هفیظو
ربهر دياب ناوت و ليامت درف اي هورگ ار دجنسب و اب هجوت هب تردق دوخ يكي زا یاهكبس یربهر ار رد دروخرب اـب نآ اه دنيزگرب (.
،نایئاضر يلع
، 1380 )
یوها و ناراكمه یربهر ار هب ناونع يكي زا فياظو
،ريدم دنيارف یراذگریثات و
تياده یاهتیلاعف طوبرم
هب راک یاضعا هورگ اه فيرعت
يم دننک . يياناوت ريدم هب یراذگریثأت رب
اسؤر و قوفام یاه
،دوخ بیغرت اهنآ هب هجوت رتشیب تبسن هب لئاسم
،نامزاس هجاوم ندشن اب عناوم
،یرادا هلسلس
،يبتارم هتسباو ندشن هب قوفام تسا هک همه اهنيا دیلک یربهر شخبرثا بوسحم دنوشیم ( يلع ينیساي و
،ناراكمه 1395
)
2-1-1 فیراعت
یربهر (leadership )
فيراعت فلتخم و يتوافتم رد صوصخ یربهر هئارا هدش تسا ؛ يخرب زا نيا فيراعت هب حرش ليذ يم دنشاب :
پماه
¹نش ( 1981 : ) یربهر ينعي ذوفن رب ناسوئرم زا
قيرط یرارقرب طابترا اب نانآ رد تـهج قـقحت فادـها نامزاس .
یرتاد و
²سكير ( 1984 : ) یربهر ترابع تسا زا يياناوت ذوفن رد دارفا هک روطب هـنادنمقلاع اـهفدـه
ار نیـیعت و ققحت دنشخب و سح
یرادافو و یراكمه هارمه اب مارتحا رد نانآ هب دوجو .دروآ
،يسره دراچنلاب (³
1996 : ) یربهر لماش دنيارف لامعا ذوفن رد راتفر نارگيد تهج لین هب فادها نییعت هدش . تسا
نوتسا
⁴نوس و نارگيد ( 2004 :) یربهر ترابع تسا زا يياناوت لامعا ذوفن رثؤم رب نارگيد اب هرهب یریگ زا
،شناد تراهم و تریصب .
يگیب این اضرلادبع و
یرتنلاک همطاف ( 1385 : ) یربهر هب ناونع
،لماع ناوت اي یورین لعفلاب و اي هوقلاب یا تسا هک ناريدم و ناربهر زا
قيرط لامعا ذوفن و هارمه اب داـجيا ناـنیمطا رد
ناورـیپ دوـخ یارـب قـقحت فادها و یاهنامرآ دروم
،رظن معا زا ينامزاس و يهورگ زا نآ
هدافتسا دننكیم .
ایهم و
،ناراكمه (
1396 : ) یربهر ينعي ندیسر هب فادها اب کمک زا هلیسو نارگيد . یربهر يعون دنيارف ذوفن تسا هک هب هلیسو نآ
رادرک کي درف ببس رییغت رد راتفر و تارظن نارگيد دوشیم هک نيا ذوفن دياب تیعورشم هتشاد
دشاب و
،رییغت مه وس اب فادها درف ديدپ .ديآ
1.Hamp shein 2. Dotry & Rex 3. Hersey, Blanchard 4.Ston soun
19
Family name: Mohammad Ghasemi Name: hasan Title of Thesis:
The study of the influence of authoritarian leadership on creativity with the role of mediation of fear and silence defense(Case study: Military Organization and Ardebil Gas Company) Supervisor(s): Dr. Mohammad Bashkooh
Advisor(s): Dr. Qasem Zarei Graduate Degree M.Sc. / M.A.
Major: governmental management Specialty: Human resources & labor relations University: Mohaghegh Ardabili Faculty: Literature & Humanities
Graduation date: July – 2020 Number of pages: 152 Abstract:
The purpose of this study is to investigate the effect of authoritarian leadership on creativity with the mediating role of fear and defense silence in the military organization and Ardabil Gas Company.
The research method in this research is a descriptive correlational study in which two different statistical communities were studied; The first statistical population is employees of a military organization whose number is unknown due to restrictions on access to their statistics. Cochran's formula was used to determine the sample size for limited communities and the number of statistical samples was 164. The second statistical population includes all employees working in Ardabil Gas Company in 2019;
According to the information received from the employment unit, the total number of these people was 400. Using the Cochran sampling volume formula, 140 employees were selected by simple random sampling. Four questionnaires were used to collect data. Authoritarian leadership questionnaire with 8 questions taken from (Cheng et al. 2004 with reliability of 0.865); Employee Creativity Questionnaire with 9 questions from (Madjar and Oldham 2002 and Joe and George 2001 with a reliability of 0.869);
The Fear Questionnaire with 14 questions was taken from (Esipo and Spokan 1998 with a reliability of 0.846) and the Defense Silence Questionnaire with 4 questions was taken from (Vakula and Budas 2005 with a reliability of 0.848). Descriptive and inferential statistics including t-test, Pearson correlation coefficient test and multiple regression were used to analyze the data. The results showed that in both organizations there is a negative and direct relationship between the two variables of authoritarian leadership and creativity and also the amount of indirect effect through intermediate variables showed that the variables of authoritarian leadership and creativity are significantly related. The direction of this correlation is negative, and therefore the value of creativity decreases with increasing value in the variable value of authoritarian leadership, and vice versa. The study also provides practical suggestions for senior military executives and gas executives to improve and increase creativity.
Keywords: Authoritarian leadership / creativity / staff / fear / defensive silence
20
University of Mohaghegh Ardabili
Faculty of Literature & Humanities
Department of Public and tourism management
Thesis submitted in partial fulfilment of the requirements for the degree of M.Sc. / M.A.
In the field of public administration, the orientation of human resources and labor relations
Title:
The study of the influence of authoritarian leadership o