ﻪﺧﺮﮐ ناﻮﯾا :
هداد ﻪﺑ دﺎﻨﺘﺳا ﺎﺑ دﺮﮑﻠﻤﻋ و مﺮﻓ ،ﯽﯾﺎﻀﻓ نﺎﻣزﺎﺳ ﻪﻧﺎﺳﺎﻨﺸﻧﺎﺘﺳﺎﺑ يﺎﻫ
نﺎﯿﻤﯾﺮﮐ ﻦﺴﺣ ﺮﺘﮐد
ناﺮﻬﺗ هﺎﮕﺸﻧاد ﯽﺳﺎﻨﺸﻧﺎﺘﺳﺎﺑ هوﺮﮔ رﺎﯾدﺎﺘﺳا
ﯽﻠﻌﻣﻼﻏ نﺎﺒﻏﺎﺑ ﮏﭼﻮﮐ
نﺎﻣزﺎﺳ ﯽﻤﻠﻋ تﺄﯿﻫ ﻮﻀﻋ نﺎﺘﺳزﻮﺧ نﺎﺘﺳا يﺮﮕﺷدﺮﮔ و ﯽﺘﺳد ﻊﯾﺎﻨﺻ ،ﯽﮕﻨﻫﺮﻓ ثاﺮﯿﻣ
) ص زا 149 ﺎﺗ 172 (
ﺖﻓﺎﯾرد ﺦﯾرﺎﺗ :
01 / 06 / 1389
شﺮﯾﺬﭘ ﺦﯾرﺎﺗ :
27 / 09 / 1390
هﺪﯿﮑﭼ :
و ﻪﻧﺎـﺳﺎﻨﺸﻧﺎﺘﺳﺎﺑ دوﺪـﺤﻣ ﯽﺤﻄـﺳ يﺎﻬﯿﺳرﺮﺑ و تﺎﯾﺮﻔﺣ ،بﻮﺘﮑﻣ ﻊﺑﺎﻨﻣ زا هﺪﻣآ ﺖﺳﺪﺑ تﺎﻋﻼﻃا يﺎـﻬﯿﮔﮋﯾو يدوﺪﺣ ﺎﺗ نﺎﯿﻧﺎﺳﺎﺳ يﺎﻫﺮﻬﺷ رد ﯽﻄﯿﺤﻣ تﺎﻌﻟﺎﻄﻣ ﻦﯿـﯿﻌﺗ رد و ﻦـﺷور ار ﺎـﻬﻧآ ﯽﯾﺎـﻀﻓ
ﻪﺘﺸﮔ ﺮﺛﻮﻣ ﺎﻫﺮﻬﺷ ﻦﯾا يﺮﺼﺑ و يﺪﺒﻟﺎﮐ ﺖﯾﻮﻫ ﺪﻧا
. ﺮﻬﺷ زﻮﻨﻫ ،ﻪﻤﻫ ﻦﯾا ﺎﺑ ﺎﻫ
نارود ﻦـﯾا زا ﯽﻧاواﺮﻓ ي
ﻪﺘـﺸﮕﻧ ﻒـﺸﮐ نﻮـﻨﮐ ﺎﺗ ﻦﮑﯿﻟ ،هﺪﻣآ بﻮﺘﮑﻣ ﻊﺑﺎﻨﻣ رد ﺎﻬﻧآ مﺎﻧ ﻪﮐ ﺪﻧراد دﻮﺟو ﺪـﻧا
. ﺪﻨﺘـﺴﻫ ﻦﯿـﻨﭽﻫ
ﺮﻬﺷ ﺎﻫ ﺼﺤﻨﻣ ﺶﻘﻧ ﻢﻏﺮﯿﻠﻋ ،ﻪﮐ ﯽﯾ ﯾا ﺦﯾرﺎﺗ رد نﺎﺷدﺮﻓ ﻪﺑ ﺮ
ﻦﯿﻣزﺮﺳ ﻦ يرﻮﻄﺳ ﺄﻫﺎﮔ و تﺎﺤﻔﺻ ﺰﺟ ،
ﺖﺴﯿﻧ ﺖﺳد رد ﺎﻬﻧآ زا يﺮﮕﯾد تﺎﻋﻼﻃا ،ﺪﻨﭼ .
ﯽﻧﺎﺘﺳﺎﺑ ﺮﻬﺷ ﺎﻨﯿﻘﯾ
» ﻪﺧﺮﮐ ناﻮﯾا
« ﻪﻧﻮﻤﻧ زا ﯽﮑﯾ درﻮﻣ ﺮﺿﺎﺣ رﺎﺘﺷﻮﻧ رد ﻪﮐ ﺖﺳا ﺮﯿﺧا ﻪﺘﺳد يﺎﻫ
ﯽﻣ راﺮﻗ ﯽﻓﺮﻌﻣ دﺮﯿﮔ
. ﻪﮐ ،ﺮﻬﺷ ﻦﯾا شﻮﺷ ﺮﺑاﺮﺑ ﻪﺳ ﺐﯾﺮﻗ ﯽﺘﺣﺎﺴﻣ ﺎﺑ
ﯽﻧﺎﺳﺎﺳ هﺎﺷدﺎﭘ ﺮﻣا ﻪﺑ نﺎﺘﺳﺎﺑ
ﻪﻤﯿﻧ رد ،هﺪﯾدﺮﮔ ثاﺪﺣا يدﻼﯿﻣ مرﺎﻬﭼ نﺮﻗ لوا ﺮﺒﺘﻌﻣ زا ﯽﮑﯾ
ﻦﯾﺮﺗ رد ﯽﺘﻣﻮﮑﺣ ﺰﮐاﺮﻣ بﺮﻏ بﻮﻨﺟ
ﯽﻣ رﺎﻤﺷ ﻪﺑ گرﺰﺑ ناﺮﯾا ﺪﻣآ
.
رد نﺎﮔﺪﻧرﺎﮕﻧ ﯽﺳﺎﻨﺸﻧﺎﺘﺳﺎﺑ تﺎﻌﻟﺎﻄﻣ ﺞﯾﺎﺘﻧ ﻪﺑ ءﺎﮑﺗا ﺎﺑ ﺎﺗ هﺪﯾدﺮﮔ شﻼﺗ ﻪﻟﺎﻘﻣ ﻦﯾا رد هدوﺪـﺤﻣ
يا
ﯽﺒﯾﺮﻘﺗ ﺖﻌﺳو ﻪﺑ 800
رﺎﺘﮑﻫ ﻪﻣﻮﺣ يﺎﻬﺸﺨﺑ و ﻪﺻﺮﻋ زا ﺮﻬﺷﺮﺑا ﻦﯾا يا
ﺮـﻫ يﺮﯾﻮـﺼﺗ ،نﺎﺘﺳﺎﺑ يﺎﯿﻧد
ددﺮـﮔ ﻪـﺋارا نآ دﺮﮑﻠﻤﻋ و ﯽﯾﺎﻀﻓ نﺎﻣزﺎﺳ زا ﯽﻠﮐ ﺪﻨﭼ .
ﻪـﻃﻮﺤﻣ ﻪـﯿﻠﮐ يرﺎـﮕﻨﻫﺎﮔ رد ﯽﺨﯾرﺎـﺗ يﺎـﻫ
ﺖﺳا ﺮﺿﺎﺣ ﻖﯿﻘﺤﺗ ﺪﻨﻤﺷزرا ﺞﯾﺎﺘﻧ ﻪﻠﻤﺟ زا ﺰﯿﻧ ﻪﻌﻟﺎﻄﻣ درﻮﻣ ةدوﺪﺤﻣ .
هژاو يﺪﯿﻠﮐ يﺎﻫ :
ناﻮﯾا ﻪﺧﺮﮐ يﺮﻬﺷ يﺎﻫﺎﻀﻓ ،ﯽﻫﺎﺷ ﺮﻬﺷ ،نﺎﯿﻧﺎﺳﺎﺳ يﺎﻫﺮﻬﺷ ، .
ﺘﮑﻟا ﺖﺴﭘ ﯽﻧﺎﺸﻧ لﻮﺌﺴﻣ هﺪﻨﺴﯾﻮﻧ ﯽﮑﯿﻧوﺮ
ﻪﻣﺪﻘﻣ : و ﻪﻌﺳﻮﺗ ،ﯽﺑﺎﯾ ﻞﮑﺷ ﺪﻧور ﺪﻧاﻮﺘﺑ ﻪﮐ ﯽﺳﺎﻨﺸﻧﺎﺘﺳﺎﺑ تﺎﻌﻟﺎﻄﻣ ،ناﺮﯾا ﯽﻧﺎﺘﺳﺎﺑ يﺎﻫﺮﻬﺷ ﺖﻌﺳو و تﺮﺜﮐ ﻢﻏﺮﯿﻠﻋ
ﺖﺳا كﺪﻧا رﺎﯿﺴﺑ دزﺎﺳ ﻦﺷور ار ﺎﻬﻧآ لﻼﺤﻤﺿا
) نﺎﯿﻤﯾﺮﮐ 1386 : 539
رد ﻪﺼﯿﻘﻧ ﻦﯾا .(
نﺎﯿﻧﺎﺳﺎﺳ يﺎﻫﺮﻬﺷ درﻮﻣ
ﺮﺗﺮﯾﺬﭘﺎﻧ ﻪﯿﺟﻮﺗ لﺎﺣ ﻦﯿﻋ رد و ﺮﺗﺮﯿﮕﻤﺸﭼ ﯿﻣ
ﻪﺒﯿﺘﮐ ﺮﯿﻈﻧ يدﺪﻌﺘﻣ بﻮﺘﮑﻣ ﻊﺑﺎﻨﻣ نارود ﻦﯾا زا اﺮﯾز ،ﺪﯾﺎﻤﻨ ﺎﻫ
ي
ﺖﺳا رﺎﯿﺘﺧا رد ﻪﻧﺎﺳﺎﻨﺸﻧﺎﺘﺳﺎﺑ كراﺪﻣ ﺮﯾﺎﺳ و ﯽﺳﺎﻨﺷ ﻪﮑﺳ تﺎﻋﻼﻃا ،هﺪﺷ يرﺎﺠﺣ
) Karimian 2010, 453 .(
» ناﻮﯾا ﻪﺧﺮﮐ
« زا ﯽﮑﯾ ﺮﻬﺷ نﺎﯿﻧﺎﺳﺎﺳ گرﺰﺑ يﺎﻫ رد
ﺐﻧﺎﺟ بﺮﻏ ﻪﻧﺎﺧدور ﻪﺧﺮﮐ ﺎﺑ ﻪﮐ ﺖﺳا 400
ﺖﻌﺳو رﺎﺘﮑﻫ
ﻪﺻﺮﻋ ﺖﺳا ﻪﺘﺸﮕﻧ ﻊﻗاو ﻪﻌﻟﺎﻄﻣ درﻮﻣ زﻮﻨﻫ .
ﻪﺑاﺮﺧ هزوﺮﻣا ﺎﻫ
ﻦﯾا ي ﺮﻬﺷ رد 25 يﺮﺘﻣﻮﻠﯿﮐ ﯽﺑﺮﻏ لﺎﻤﺷ
ﺮﻬﺷ
ﯽﻧﺎﺘﺳﺎﺑ شﻮﺷ و يﺎﻫﺎﺘﺳور ﯽﺑﺮﻏ ﻞﺻﺎﻓ ﺪﺣ رد
» ﺢﻟﺎﺻ ﻪﺧﺮﺳ ﻂﻄﺸﻣ
« ) ﻪﺧﺮﺳ يدازآ ( و
» دوواد ﺢﻟﺎﺻ
« ﻞﺑﺎﻗ
ﺖﺳا ﺖﯾور )
ﻪﺸﻘﻧ ةرﺎﻤﺷ 1 (
ﺪﻫ ﯽﻠﺻا ف رﺎﺘﺷﻮﻧ
ﺮﺿﺎﺣ ﻪﻨﯿﻣز ﯽﺳرﺮﺑ ﺎﻫ
ﺐﯾﺮﺨﺗ و ﻪﻌﺳﻮﺗ ،ﯽﺑﺎﯾ ﻞﮑﺷ ي ﻦﯾا
ﻢﯿﻈﻋ ﺮﻬﺷ ﯽﻧﺎﺘﺳﺎﺑ
ﻪﺑ ءﺎﮑﺗا ﺎﺑ
نﺎﺘﺳﺎﺑ يﺎﻬﯿﺳرﺮﺑ رد هﺪﺷ ﺖﻓﺎﯾ ﯽﮕﻨﻫﺮﻓ داﻮﻣ و ﺺﯿﺨﺸﺗ ﻞﺑﺎﻗ ﯽﺤﻄﺳ رﺎﺛآ ﻪﻌﻟﺎﻄﻣ ﯽﺳﺎﻨﺷ
و ﺮﻬﺷ ﻪﺻﺮﻋ
ﻪﻃﻮﺤﻣ ﺖﺳا نآ يرﺎﻤﻗا .
ﺢﯾﺮﺸﺗ نﺎﻣزﺎﺳ ﺎﻀﻓ ﯽﯾ مﺮﻓ ، و دﺮﮑﻠﻤﻋ ﻪﻠﺤﻣ ﺎﻔﺘﺳا ﺎﺑ ،يﺮﻬﺷ يﺎﻫ ﺶﻨﮐاﺮﭘ لﺪﻣ زا هد
ﯽﮕﻨﻫﺮﻓ داﻮﻣ
، ﻦﯾا فاﺪﻫا ﺮﮕﯾد زا ﻪﻟﺎﻘﻣ
ﺖﺳا .
ﺎﺘﺳار ﻦﯾا رد ﺎﺑ ﻪﮐ ﺮﻬﺷ ﯽﻣﻮﻤﻋ ﻪﺸﻘﻧ ﻪﯿﻬﺗ ﺐﻗﺎﻌﺘﻣ ،
و ﯽﯾﺎﺳﺎﻨﺷ ﺺﺧﺎﺷ يﺎﻫﺪﺣاو ﯽﻣﺎﻤﺗ ﺖﯿﻌﻗﻮﻣ ﺖﺒﺛ
ﻪﻃﻮﺤﻣ و يﺮﻬﺷ نورد ﺎﻫ
يرﺎﻤﻗا ي نآ
يرادﺮﺑ ﻪﻧﻮﻤﻧ ﺎﺑ هاﺮﻤﻫ ﯽﻧاﺪﯿﻣ ﮏﯿﺗﺎﻤﺘﺴﯿﺳ يﺎﻬﯿﺳرﺮﺑ ،دﻮﺑ ماﻮﺗ
ﺮﻬﺷ ﻪﺻﺮﻋ رد ﺪﻨﻤﻓﺪﻫ ﻪﻣﻮﺣ ﺶﺨﺑ و
يا عﺎﻌﺷ ﺎﺗ ﯽﻋﺎﻓد يﺎﻫراﻮﯾد روﺎﺠﻣ ﻖﻃﺎﻨﻣ ﯽﻨﻌﯾ ،نآ 4
ﺮﺘﻣﻮﻠﯿﮐ ، رد و
هدوﺪﺤﻣ يا ﯽﺒﯾﺮﻘﺗ ﺖﻌﺳو ﻪﺑ ﺎﻋﻮﻤﺠﻣ 800
ﺪﯿﺳر مﺎﺠﻧا ﻪﺑ ،رﺎﺘﮑﻫ ﺖﺳا ه
.
راﻮﯾد ود ﻪﻠﯿﺳﻮﺑ ﺰﯿﻧ ﺮﻬﺷ ﻞﮑﺷ ﯽﻠﯿﻄﺘﺴﻣ ﻪﺻﺮﻋ ﻪﮑﯿﺋﺎﺠﻧآ زا ﯽﻗﺮﺷ
- ﯽﺑﺮﻏ ﻢﯿﺴﻘﺗ ﻞﻘﺘﺴﻣ ﻪﻘﻄﻨﻣ ﻪﺳ ﻪﺑ
هداد ،هﺪﯾدﺮﮔ ﺎﻫ
رﻮﻄﺑ ﻪﻘﻄﻨﻣ ﺮﻫ ي ﻪﺘﻓﺮﮔ راﺮﻗ ﻪﻌﻟﺎﻄﻣ درﻮﻣ و يزﺎﺳ ﺪﻨﺘﺴﻣ اﺰﺠﻣ
ﺪﻧا . ،ﻊﯾزﻮﺗ ﯽﮕﻧﻮﮕﭼ ﻦﯿﯿﻌﺗ
رد يرﺎﻤﻌﻣ يﺎﻫﺎﻀﻓ ﺖﯿﻌﺿو و ﻢﮐاﺮﺗ ﻒﻠﺘﺨﻣ ﻖﻃﺎﻨﻣ
ﺮﻬﺷ ي ﻪﻣﻮﺣ و يا ﺮﻬﺷ دﺮﮑﻠﻤﻋ زا ﯽﻫﺎﮔآ ﺐﺴﮐ رﻮﻈﻨﻣ ﻪﺑ
ﺮﯾﺬﭘﺎﻧ بﺎﻨﺘﺟا ﯽﺗروﺮﺿ ﯿﻣ
دﻮﻤﻨ . ﻢﻏﺮﯿﻠﻋ ﻪﻣﻮﺣ ﺶﺨﺑ رد ﯽﺳرﺮﺑ درﻮﻣ هدوﺪﺤﻣ ﺖﻌﺳو يا
، ﻪﻧﻮﻤﻧ يرادﺮﺑ رد نآ
ﭘ ﺎﺑ ﺪﯿﺳر مﺎﺠﻧا ﻪﺑ ﯽﺤﻄﺳ ﺶﯾﺎﻤﯿ .
هداد ﻪﯿﻠﮐ ﺎﻫ
هدﺎﻔﺘﺳا درﻮﻣ يرﺎﻣآ ﻞﯿﻠﺤﺗ و ﻪﯾﺰﺠﺗ ﺎﺑ و يﺪﻨﺑ ﻪﻘﺒﻃ ﯽﺤﻄﺳ ي
ﺪﻨﺘﻓﺮﮔ راﺮﻗ .
هدﻮﻟآ ﯽﮔ هﮋﯾﻮﺑ و ﯽﺳرﺮﺑ ﺖﺤﺗ ﻪﻘﻄﻨﻣ لﻼﺗا
ﯽﻧﺎﺘﺳﺎﺑ ﻪﺑ هداﻮﻣ هدﺮﮑﻧ ﻞﻤﻋ هﺮﺠﻔﻨﻣ زﺎﺑ
ﮓﻨﺟ زا هﺪﻧﺎﻣ ﯽﻠﯿﻤﺤﺗ
ناﺮﯾا ﻪﯿﻠﻋ قاﺮﻋ ﻪﭙﺗ ﺢﻄﺳ ﯽﺒﺴﻧ ﯽﮕﺘﺨﯾر ﻢﻫ رد ﻦﯿﻨﭽﻤﻫ و
ﻫ ﺎ يﺎﻫﺮﮕﻨﺳ ﺮﻔﺣ ﻞﯿﻟد ﻪﺑ ﯽﻣﺎﻈﻧ
ﺎﻬﻧآ رد
، زا
ﻪﺟاﻮﻣ يﺪﺟ تﻼﮑﺸﻣ ﺎﺑ ار ﯽﺤﻄﺳ ﯽﺳرﺮﺑ ﻪﮐ ﺪﻧدﻮﺑ يدراﻮﻣ ﻦﯾﺮﺘﻤﻬﻣ ﯿﻣ
ﺪﻨﺘﺧﺎﺴ . ﻪﺑ هوﻼﻌﺑ ﻞﯿﻟد
و ﺢﯿﻄﺴﺗ
ﺮﯾز ﺖﺸﮐ ﻦﺘﻓر زا رﺎﺘﮑﻫ ﺪﺼﮑﯾ ﺐﯾﺮﻗ ﺶﺨﺑ
ﺮﯾﺰﮔﺎﻧ ،ﺮﻬﺷ ﻪﺻﺮﻋ ﯽﻟﺎﻤﺷ ﯿﻣ
ﺎﻣز رد نآ ﯽﺳرﺮﺑ ﺖﺴﯾﺎﺒ ﯽﻧ
ﯽﻀﺘﻘﻣ
مﺎﺠﻧا ﻪﺑ ﯿﻣ ﺪﯿﺳﺮ .
ﻪﻨﯿﺸﯿﭘ و ﯽﺨﯾرﺎﺗ
ﯽﺗﺎﻌﻟﺎﻄﻣ
ﻪﮐ ﺪﻧراد نآ زا ﺖﯾﺎﮑﺣ ﯽﺨﯾرﺎﺗ ﻊﺑﺎﻨﻣ شﻮﺷ
رد ﻞﯾاوا نارود ﯽﻧﺎﺳﺎﺳ ﯽﮑﯾ زا ﺮﻬﺷ ﺎﻫ ي دﺎﺑآ و ﻖﻧورﺮﭘ ناﺮﯾا
بﻮﺴﺤﻣ ﯿﻣ
ﺪﯾدﺮﮕ . تﺪﻣ يدﺎﯾز زا يدﺎﺑآ دﺪﺠﻣ ﻦﯾا ﺮﻬﺷ نﺎﯿﻧﺎﺳﺎﺳ ﻂﺳﻮﺗ ﻪﺘﺷﺬﮕﻧ
دﻮﺑ ﻪﮐ نﺎﯿﺤﯿﺴﻣ نﺎﮑﺳا
ﺎﺠﻧآ رد هﺪﺷ هداد
) 1
ﺖﺳد (
ﻪﺑ شرﻮﺷ و هدﺮﺑ ﺶﺗآ يزﻮﺳ و ﯽﻧاﺮﯾو ﻧآ ﺐﺒﺳ اﺮ ﺪﻨﺘﺸﮔ
. ور ﻦﯾا زا رﻮﭘﺎﺷ
مود
) 310 - 379 م ( ﺲﭘ زا بﻮﮐﺮﺳ نﺎﯿﺷرﻮﺷ -
ﻪﺑ ﻪﮐ ﺐﯾﺮﺨﺗ ﺮﻬﺷ ﯽﺒﺴﻧ ﺪﯿﻣﺎﺠﻧا ﺰﯿﻧ
) رﻮﮑﺸﻣ 1367 : 408
-(
رﻮﺘﺳد
داد ﻪﮐ ﺮﻬﺷ ﺪﯾﺪﺟ » ﻪﺧﺮﮐ ناﻮﯾا
« ار رد بﺮﻏ رد و شﻮﺷ لﺎﻤﺷ ﯽﮕﻨﺳﺮﻓ ﮏﯾ ﻪﻧﺎﺧدور
ﻪﺧﺮﮐ ثاﺪﺣا و ﺪﻨﯾﺎﻤﻧ
ﻧﺎﺟ رد شﻮﺷ ﻪﻟﺎﺳ ناراﺰﻫ تﺎﯿﺣ ﺐﯿﺗﺮﺗ ﻦﯾﺪﺑ دور زا ﺮﮕﯾد ﯽﺒ
ﻪﺧﺮﮐ ﺲﯿﺳﺎﺘﻟا ﺪﯾﺪﺟ ﺮﻬﺷ ﻦﯾا رد راﺮﻤﺘﺳا
ﺖﻓﺎﯾ .
ﺮﻬﺷ ﺖﺧﺎﺳ ﺎﺑ ،لﺎﺣ ﺮﻫ ﻪﺑ ﻪﺧﺮﮐ ناﻮﯾا
شﻮﺷ ، ﺮﮕﯾد ﻖﻧور و يدﺎﺑآ دﻮﺧ ﻪﺘﺷﺬﮔ ار
ﻪﺑ ﺖﺳد دروﺎﯿﻧ .
ﻪﺘﻓﺎﯾ ﺎﻫ ﻪﻧﺎﺳﺎﻨﺸﻧﺎﺘﺳﺎﺑ ي د هدﺎﻔﺘﺳا درﻮﻣ
ﺮﺿﺎﺣ ﺶﻫوﮋﭘ ر ﺪﯿﺋﺎﺗ ﺰﯿﻧ
ﯿﻣ ﻪﮐ ﺪﻨﯾﺎﻤﻨ رﻮﭘﺎﺷ بﺎﺨﺘﻧا درﻮﻣ ﻪﻘﻄﻨﻣ
ياﺮﺑ ثاﺪﺣا ﺮﻬﺷ ﻪﺧﺮﮐ ناﻮﯾا ،
ﺎﺗ ﯽﮕﻨﺳ ﻪﻨﯾرﺎﭘ راودا زا نﺎﺷﻮﺷ
ﻪﮐ دﻮﺑ ﯽﻧﺎﻣدﺮﻣ هدﺎﻔﺘﺳا درﻮﻣ ﺪﯾﺪﺟ هزوﺮﻣا
نﺪﻤﺗ يﺎﯾﺎﻘﺑ ﺎﻫ
ﻪﻃﻮﺤﻣ رد ار نﺎﻧآ ي ﺎﻫ
ي ﯽﻧﺎﺘﺳﺎﺑ ﻪﻓﻮﺸﮑﻣ دﺪﻌﺘﻣ ﯿﻣ
ناﻮﺘ دﻮﻤﻧ ﻮﺠﺘﺴﺟ .
ﺎﺑ ﻂﺒﺗﺮﻣ تﺎﻋﻼﻃا نوﺮﻗ رد ﻪﺧﺮﮐ ناﻮﯾا
ﻪﯿﻟوا ﯽﻣﻼﺳا نوﺮﻗ نﺎﺴﯾﻮﻧ ﯽﻓاﺮﻐﺟ زا ﺮﺼﺘﺨﻣ ﯽﺗﻼﻤﺟ ﻪﺑ ﻪﯿﻟوا
دوﺪﺤﻣ ﯽﻣﻼﺳا ﯿﻣ
ددﺮﮕ . هدﻮﻤﻧ هﺪﻨﺴﺑ ﺮﻬﺷ ﻦﯾا ﺖﯿﻌﻗﻮﻣ ﺮﮐذ ﻪﺑ ﺎﻬﻨﺗ يﺮﺨﻄﺻا ﻪﭼ ﺮﮔا
) 1368 : 89 - 90
،(
ﺖﺳﺪﺑ نآ زا يﺮﺗ ﺪﯿﻔﻣ تﺎﻋﻼﻃا ،يﺮﺠﻫ مرﺎﻬﭼ نﺮﻗ ﺮﮕﯾد ﺲﯾﻮﻧ ﯽﻓاﺮﻐﺟ ود ،ﻞﻗﻮﺣ ﻦﺑا و ﯽﺳﺪﻘﻣ ﯿﻣ
ﺪﻨﻫﺪ .
ﯽﻧﺪﯿﻣﺎﯿﺷآ بآ ﻪﮐ هدﻮﻤﻧ ﯽﻓﺮﻌﻣ دﺪﻌﺘﻣ يﺎﻬﻏﺎﺑ و ژد ياراد و دﺎﺑآ يﺮﻬﺷ اﺮﻧآ ﯽﺳﺪﻘﻣ ﺖﺳا يرﺎﺟ ﺶﯾﺎﻫﺮﻬﻧ زا
ﻪﺒﻨﺸﮑﯾ رد ﺶﯾﺎﻫرازﺎﺑ و ﺎﻫ
ﺖﺳا ﺮﯾاد
) 1361 : 606 و 610
.(
نﺎﺘﺳزﻮﺧ فوﺮﻌﻣ يﺎﻫﺮﻬﺷ زا اﺮﻧآ ﺰﯿﻧ ﻞﻗﻮﺣ ﻦﺑا
ﺰﯿﻧ ﺮﺒﻨﻣ ﺐﺣﺎﺻ و دراد تﺮﻬﺷ ﺎﯿﻧد مﺎﻤﺗ رد ﻪﮐ ﻪﺘﺴﻧاد ﯿﻣ
)ﺪﺷﺎﺒ
2
) (
1345 : 23 - 24
.(
تﻮﻗﺎﯾ - ﻢﺘﻔﻫ نﺮﻗ -
،
ﺎﻬﻨﺗ ﺰﯿﻧ يﺮﺠﻫ ﻢﺘﺸﻫ نﺮﻗ رد ﯽﻓﻮﺘﺴﻣ و ءاﺪﻔﻟاﻮﺑا ﺮﻬﺷ زا ﯽﮑﯾ ناﻮﻨﻋ ﻪﺑ ﺮﻬﺷ ﻦﯾا مﺎﻧ ﺮﮐذ ﻪﺑ
ﺎﻫ نﺎﺘﺳزﻮﺧ ي
هدﻮﻤﻧ هﺪﻨﺴﺑ ﺪﻧا
) ءاﺪﻔﻟاﻮﺑا 1349 : 311 ﺞﻧﺮﺘﺴﻟ ؛ 1364 : 258 - 259
زا ﯽﻣﺎﻧ ﻪﻧﻮﮕﭽﯿﻫ ﺰﯿﻧ ﺪﻌﺑ نوﺮﻗ ﯽﺨﯾرﺎﺗ نﻮﺘﻣ رد (
ﺖﺳا هﺪﺸﻧ هدﺮﺑ ﺮﻬﺷ ﻦﯾا .
ﺑ لﺎﺳ ﻪ 1309 .ھ ش ﻪﺑاﺮﺧ ﺎﻫ ي ﻪﺑ ﯽﻧﺎﺘﺳﺎﺑ ﺮﻬﺷ ﻦﯾا ةرﺎﻤﺷ
47 ﯾا ﯽﻠﻣ رﺎﺛآ ﺖﺳﺮﻬﻓ رد ﺪﯿﺳر ﺖﺒﺛ ﻪﺑ ناﺮ
.
ا ﯽﻗﺮﺷ راﻮﯾد زا ﯽﯾﺎﻬﺸﺨﺑ ﺖﻣﺮﻣ ﻢﻏﺮﯿﻠﻋ ﺮﻬﺷ ﻦﯾ
ﯽﺨﯾرﺎﺗ لﺎﺳ ﻪﺑ 1329 عﻮﻗو زا ﺶﯿﭘ ، بﻼﻘﻧا
ﯽﻣﻼﺳا هدﺎﺟ يا
ﻪﺘﻟﺎﻔﺳآ - ﻪﮐ ﺎﻫﺎﺘﺳور و ﺶﺨﺑ ﺎﻫ ي ﻪﻘﻄﻨﻣ ﻒﻠﺘﺨﻣ بﺮﻏ
ﻪﺧﺮﮐ ار ﻪﺑ ﻢﻫ طﺎﺒﺗرا ﯿﻣ ﺪﻫﺪ - زا ﺶﺨﺑ ﯽﻧﺎﯿﻣ هراﻮﯾد
ﯽﻗﺮﺷ دراو هﺪﺷ نآ ﻪﺻﺮﻋ دوﺪﺣ و
أ زا ﻂﺳو هراﻮﯾد ﻤﺷ ﯽﻟﺎ جرﺎﺧ ﺪﯾدﺮﮔ
) 3
.(
ﺎﺑ زﺎﻏآ ﮓﻨﺟ ﻪﺑ ﯽﻠﯿﻤﺤﺗ لﺎﺳ
1359 ﻂﺳﻮﺗ ﻢﯾژر ﯽﺜﻌﺑ قاﺮﻋ
، ﺮﻬﺷ ﯽﻧﺎﺘﺳﺎﺑ ناﻮﯾا ﻪﺧﺮﮐ ﻪﺑ ﺮﮕﯾد رﺎﺑ ﮏﯾ
ﺖﺸﮔ ﻞﯾﺪﺒﺗ ﯽﻨﯾﺮﻬﻨﻟا ﻦﯿﺑ نﺎﻤﺟﺎﻬﻣ ﺎﺑ دﺮﺒﻧ هﺎﮔدروآ .
ﺠﯿﺘﻧ رد ﮥ يﺎﭘ رد ﻪﮐ ،يدﻮﺧ يﺎﻫوﺮﯿﻧ ﻦﯿﺑ ﺶﺗآ لدﺎﺒﺗ
ﺪﻨﺘﺷاد ﺮﮕﻨﺳ ﺮﻬﺷ ﯽﻗﺮﺷ راﻮﯾد
، ﻦﻤﺷد يﺎﻫوﺮﯿﻧ و
، ﺠﺘﻣ ﻪﮐ ،ﺪﻧدﻮﺑ هﺪﻧار ﺶﯿﭘ نآ ﯽﺑﺮﻏ راﻮﯾد يﺎﭘ ﺎﺗ ﻪﻧازوﺎ
ﺐﯿﺳآ ﺎﻫ ي ﻢﯿﻈﻋ ﺮﻬﺷ ﻦﯾا ﺮﺑ يﺪﺟ ﻪﻃﻮﺤﻣ و ﯽﻧﺎﺘﺳﺎﺑ
ﺎﻫ ﺪﻣآ دراو نآ فاﺮﻃا ي .
زا ﻪﻠﻤﺟ ﻦﯾا ﺐﯾﺮﺨﺗ تارﺎﺴﺧ
حﺮﻃ و شراﺰﮔ ﺎﻬﻧآ زا ﻼﺒﻗ ﻦﻤﺸﯾﺮﮔ و اﻮﻓﻻﻮﯾد ﻪﮐ دﻮﺑ ﯽﻫﺎﺷ خﺎﮐ ﻪﺑ رﻮﻬﺸﻣ يﺎﻨﺑ و ﺮﻬﺷ ﯽﻠﺻا يدورو ناﻮﯾا ﺪﻧدﻮﺑ هدﻮﻤﻧ ﻪﯿﻬﺗ .
ﺣا ﺮﮕﻨﺳ ثاﺪ ﻢﯿﻈﻋ ﯽﻋﺎﻓد يﺎﻬﺟﺮﺑ و ﺎﻫرﺎﺼﺣ رد
ﻪﭙﺗ و ﺮﻬﺷ ﺎﻫ
ﺎﺗ ﺰﯿﻧ نآ يرﺎﻤﻗا ﯽﻧﺎﺘﺳﺎﺑ ي
ﻪﻈﺣﻼﻣ ﻞﺑﺎﻗ ﺪﺣ يا
ﻪﯾﻻ باﺮﻄﺿا ﺎﻫ
ﺖﺳا ﻪﺘﺸﮔ ﺐﺒﺳ ار ﺎﻬﻧآ ﯽﮕﻨﻫﺮﻓ راودا و .
) ﺮﯾﻮﺼﺗ ةرﺎﻤﺷ 1 ( لﺎﺳ رد
1370 نﺎﺘﺳزﻮﺧ نﺎﺘﺳا ﯽﺘﻟود ﺮﯿﻏ يﺎﻬﻫﺎﮕﺸﻧاد زا ﯽﮑﯾ ﺶﯿﺑ
زا ﺪﺼﮑﯾ ﯽﺘﺒﺛ و بﻮﺼﻣ ﻪﺻﺮﻋ زا رﺎﺘﮑﻫ ﺮﻬﺷ ﻦﯾا
ار ﺖﺤﺗ ناﻮﻨﻋ دﺎﺠﯾا
» ﺰﮐﺮﻣ تﺎﻘﯿﻘﺤﺗ يزروﺎﺸﮐ
« فﺮﺼﺗ و ﺲﭘ ﺢﯿﻄﺴﺗ زا رﺎﺛآ
ﯽﺨﯾرﺎﺗ ﻪﺻﺮﻋ ﺮﻬﺷ
، ﻪﺑ
يزروﺎﺸﮐ رد
ﻞﺤﻣ ماﺪﻗا هدﻮﻤﻧ ﺖﺳا
) نﺎﺒﻏﺎﺑ 1385 : 57
. (
،ﺎﺒﻗﺎﻌﺘﻣ ﯽﺧﺮﺑ زا داﺮﻓا ﺰﯿﻧ ﯽﻠﺤﻣ ﺎﺑ
ﻞﺳﻮﺗ ﻪﺑ ماﺪﻗا قﻮﻓ
ﺶﺨﺑ ﺎﻫ ﯽﯾ زا ﯽﺿارا ﻪﺻﺮﻋ ﯽﺨﯾرﺎﺗ ناﻮﯾا ﻪﺧﺮﮐ ار لﺎﻐﺷا و ﺲﭘ زا ﺢﯿﻄﺴﺗ ﻪﺑ ﺖﯿﻟﺎﻌﻓ يزروﺎﺸﮐ ترﻮﺻ ﻪﺑ
ﻢﯾد
و ﯽﺑآ ﺪﻧﺪﯾزرو تردﺎﺒﻣ
) 4
. (
ﺮﻬﺷ ﺮﯾﺎﺳ ﺪﻨﻧﺎﻤﻫ ﺎﻫ
ﺖﺳا كﺪﻧا رﺎﯿﺴﺑ ﺰﯿﻧ ﺮﻬﺷ ﻦﯾا رد ﯽﺳﺎﻨﺸﻧﺎﺘﺳﺎﺑ تﺎﻌﻟﺎﻄﻣ ،نﺎﯿﻧﺎﺳﺎﺳ ي .
زا ﯽﺸﺨﺑ
كراﺪﻣ ﯽﻧﺎﺘﺳﺎﺑ ﺮﻬﺷ ﻪﺧﺮﮐ ناﻮﯾا
ﻂﺳﻮﺗ
» اﻮﻓﻻﻮﯾد
« ﺖﺳا هﺪﯾدﺮﮔ ﻪﯿﻬﺗ .
لﺎﺳ ﻪﺑ وا 1883
، زا ﺪﯾدزﺎﺑ ﻦﻤﺿ ﻦﯾا
ﺮﻬﺷ
، زا يﺎﻫرﺎﮐﺎﭘ هﮋﯾﻮﺑ و نآ يرﺎﻤﻌﻣ ياﺰﺟا ﺶﯿﭘ
هﺪﻣآ يﺎﻬﺳﻮﻗ هﺮﺠﻨﭘ و ﯽﺿﺮﻋ
ﺎﻫ ي خﺎﮐ ﻊﻔﺗﺮﻣ ﯽﯾﺎﻬﺣﺮﻃ نآ
دﻮﻤﻧ ﻪﯿﻬﺗ
) ،اﻮﻓﻻﻮﯾد 1371 : 546
.(
زا يﺮﮕﯾد ﺶﺨﺑ كراﺪﻣ ﻦﯾا
ﻪﺑ لﺎﺳ 1950 يدﻼﯿﻣ ﻂﺳﻮﺗ ﻦﻣور ﮔﯿ ﻤﺷﺮ ﻦ -
ﺲﯿﺋر ﺖﻗو تًﺎﯿﻫ نﺎﺘﺳﺎﺑ ﯽﺳﺎﻨﺷ ﻪﺴﻧاﺮﻓ رد شﻮﺷ - ﺖﺳﺪﺑ ﺪﻣآ
) ﻦﻤﺷﺮﯿﮔ 1364 : 392
.(
ﻪﻧﺎﻔﺳًﺎﺘﻣ ﻪﯿﻠﮐ
رﺎﺛآ
يرﺎﻤﻌﻣ ﯽﯾﺎﺟﺮﺑﺎﭘ
رد ،ﺪﻧدﻮﺑ ﻪﺘﺧادﺮﭘ ﺎﻬﻧآ ﺖﺒﺛ ﻪﺑ ﻦﻤﺷﺮﯿﮔ و اﻮﻓﻻﻮﯾد ﻪﮐ ﻢﺟﺎﻬﺗ
ﺶﺗرا زوﺎﺠﺘﻣ قاﺮﻋ ﻪﺑ ﯽﻠﮐ
مﺪﻬﻨﻣ ﺪﻧﺪﯾدﺮﮔ .
ﺮﻬﺷ ﻦﯾا ﻪﺻﺮﻋ رد يﺮﮕﯾد سﺎﻨﺸﻧﺎﺘﺳﺎﺑ ﭻﯿﻫ ﻦﻤﺷﺮﯿﮔ زا ﺲﭘ ﯽﻧﺎﺘﺳﺎﺑ
اﺮﯾز دﻮﻤﻨﻧ شووﺎﮐ يراﺬﮔ ﻦﯿﻣ
ﺎﻫ ي
ﻪﮐ ﯽﻧاواﺮﻓ ﮓﻨﺟ مﺎﮕﻨﻫ ﻪﺑ
رد و ﻪﺻﺮﻋ ﯿﭘ نﻮﻣاﺮ نآ نﺎﺘﺳﺎﺑ يﺎﻬﺘﯿﻟﺎﻌﻓ راﺮﻤﺘﺳا ياﺮﺑ يﺪﺟ يﺪﯾﺪﻬﺗ ﻪﺘﻓﺮﮔ ترﻮﺻ
بﺎﺴﺣ ﻪﺑ ﻪﻧﺎﺳﺎﻨﺷ ﯽﻣ
ﺪﯾآ . يﺎﻬﺷوﺎﮐ يﺪﻬﻣ
)ﺮﺒﻫر
5
رد (
1500 لﺎﻤﺷ يﺮﺘﻣ قﺮﺷ
ﺮﻬﺷ ﻦﯾا و
رد ﻪﻃﻮﺤﻣ يا
مﺎﻧ ﻪﺑ ﯽﻧﺎﺘﺳﺎﺑ
» ﻪﺧﺮﺳ ﺢﻟﺎﺻ دواد
« زا يﺪﻨﻤﺷزرا تﺎﻋﻼﻃا طﻮﺑﺮﻣ راﺮﻘﺘﺳا
ﻪﺑ هرود ﯿﺋﺎﻤﯿﻟا ﺎﻬ هزﻮﺣ ﻦﯾا رد
ﻓ ﯽﮕﻨﻫﺮﻓ دﻮﻤﻧ ﻢﻫاﺮ
) ﺮﺒﻫر 1378 و 1381
. (
نﺎﺘﺴﻣز رد 1385
نﺎﺘﺳزﻮﺧ ﯽﮕﻨﻫﺮﻓ ثاﺮﯿﻣ ﺰﮐﺮﻣ نﺎﺳﺎﻨﺸﻧﺎﺘﺳﺎﺑ زا تﺎﯿﻫ ود ،
مود هﺪﻧرﺎﮕﻧ ﯽﺘﺳﺮﭘﺮﺳ ﻪﺑ
ﻪﻟﺎﻘﻣ ﻦﯾا
، ﺐﻗﺎﻌﺘﻣ ﯽﺳرﺮﺑ نﺎﺘﺳﺎﺑ ﯽﺳﺎﻨﺷ ﻪﻃﻮﺤﻣ ناﻮﯾا ﻪﺧﺮﮐ و ﻪﭙﺗ ﺎﻫ ي نآ يرﺎﻤﻗا
) 6
ﻪﺑ ﺖﺒﺴﻧ (
مﺎﺠﻧا ﻪﻧﺎﻤﮔ
ﯽﻧز رد ﻊﻠﺿ ﯽﻟﺎﻤﺷ و ﯽﻗﺮﺷ رﺎﺼﺣ زا نوﺮﯿﺑ ﺪﻧﺪﯾزرو تردﺎﺒﻣ ﺮﻬﺷ
.
) ﮏﭼﻮﮐ نﺎﺒﻏﺎﺑ 1385
a & b
(
ﻦﯿﻟوا تﺎﯿﻫ
،
رد ﯽﺳﺮﺑ ﺎﻫ ﯽﺤﻄﺳ ي ﻖﻓﻮﻣ
ﻪﺑ ﯽﯾﺎﺳﺎﻨﺷ 20
ﻪﺸﻘﻧ رد ﻪﮐ ﺪﯾدﺮﮔ ﺮﻬﺷ ﻪﻣﻮﺣ رد ﻪﻃﻮﺤﻣ ةرﺎﻤﺷ
2 ﻊﯾزﻮﺗ ﺎﺑ
ﺪﺷ ﺪﯿﻫاﻮﺧ ﺎﻨﺷآ ﺎﻬﻧآ ﯽﯾﺎﻀﻓ .
هوﺮﮔ ﻦﯿﻣود
) 7
ﺰﯿﻧ(
ﺪﻨﺘﻓﺎﯾ ﻖﯿﻓﻮﺗ 10
ﻪﺸﻧاﺮﺗ رد ﯽﺸﯾﺎﻣزآ ﻪﻬﺒﺟ
ﯽﻟﺎﻤﺷ جرﺎﺧ زا
رﺎﺼﺣ و ﺮﻬﺷ 22 ﻪﺸﻧاﺮﺗ رد ﺮﮕﯾد ﯽﺸﯾﺎﻣزآ تازاﻮﻣ
ﻪﻬﺒﺟ ﯽﻗﺮﺷ نوﺮﯿﺑ زا رﺎﺼﺣ نآ ﯾﺎﻤﻧ ﺮﻔﺣ ﻨ
)ﺪ
8
.(
يرادﺮﺒﮐﺎﺧ و ﺢﯿﻄﺴﺗ ﻪﮑﯿﺋﺎﺠﻧآ زا زﺎﺠﻣ ﺮﯿﻏ
ﯽﻟﺎﻤﺷ ﺶﺨﺑ زا رﺎﺘﮑﻫ ﺪﺼﮑﯾ ﺐﯾﺮﻗ ﻪﺻﺮﻋ
ﻪـﻌﻟﺎﻄﻣ درﻮﻣ ﺮﻬﺷ
) 9
،(
ﺪﯾﺪﺟ تﺎﻋﻼﻃا ﺐﺴﮐ و
نﺎﮔﺪـﻧرﺎﮕﻧ ،دﻮـﺑ هدﻮـﻤﻧ رﻮـﺴﯿﻣ ار ﺮـﺿﺎﺣ ﺶﻫوﮋﭘ فاﺪﻫا ﻪﺑ ﻞﯿﻧ رد هدﺎﻔﺘﺳا ﻞﺑﺎﻗ ﻦـﯾا
ﻪﻟﺎﻘﻣ
، نﺎﺘﺴﻣز رد 1387
، هداد ﺖﺒﺛ ﻪﺑ و هداد راﺮﻗ ﯽﺤﻄﺳ ﺶﯾﺎﻤﯿﭘ درﻮﻣ ار ﺮﻬﺷ ﻪﺻﺮﻋ ﺮﮕﯾد رﺎﺑ ﮏﯾ تردﺎـﺒﻣ ﺎﻫ
ﺪﻧﺪﯾزرو .
ﺎﻀﻓ يﺎﻬﯿﮔﮋﯾو و ﯽﯾ
دﺮﮑﻠﻤﻋ ي
دور ﻪﺧﺮﮐ
، ﻪﮐ ﺲﭘ زا يﺎﻬﺑآ ﻪﺑ ﻦﺘﺳﻮﯿﭘ نﺎﺘﺳﺮﻟ
زا ﺖﻤﺳ ﯽﺑﺮﻏ دراو نﺎﺘـﺳزﻮﺧ ﺖـﺷد ﯿﻣ
ﻞﯾﺪـﺒﺗ ﺎـﺑ ،دﻮـﺸ
دور نﺎﭽﯿﭘ ﻪﺑ نﺪﺷ
) Meander
)(
10
ﻪﺘـﺸﻬﻧ رﻮـﻬﻇ و يراﺬـﮔ بﻮﺳر ﺐﺟﻮﻣ شا ﯽﺑﻼﯿﺳ ﺖﯿﻫﺎﻣ ﻞﯿﻟد ﻪﺑ و (
ﺎـﻫ ي
هﺪﯾدﺮﮔ ﺖﺷد ﻦﯾا رد ﯽﻨﻏ .
ﺦﯾرﺎـﺗ زا ﺶﯿـﭘ ﻒﻠﺘﺨﻣ راودا رد ﯽﯾﺎﻬﻧﺪﻤﺗ رﻮﻬﻇ ﻪﺑ ﺮﺠﻨﻣ ﻪﮐ ﺪﻋﺎﺴﻣ ﻼﻣﺎﮐ ﯽﻄﯾاﺮﺷ
ﻵﺂﻣ و نﺎﯿﻧﺎﺳﺎﺳ ﺮﺼﻋ ﺎﺗ ﻪﺧﺮﮐ ناﻮﯾا و شﻮﺷ ﺪﻨﻧﺎﻣ ﯽﯾﺎﻫﺮﻬﺷ دﺎﺠﯾا زﺎﺳ ﻪﻨﯿﻣز
هﺪﺷ ﺖﺳا .
ﻪﻘﻄﻨﻣ بﺮﻏ ﺎﺑ ﻪﺧﺮﮐ ﺟﻮﺗ
ﻪ ﻪﺑ ﺮﺘﺴﺑ ﺖﺴﯾز ﯽﻄﯿﺤﻣ ﺐﺳﺎﻨﻣ
و ﺖﯿﻌﻗﻮﻣ ﺎﺑ ﻞﻣﺎﻌﺗ رد ﮏﯾﮋﺗاﺮﺘﺳا
ﻦﯿﻣزﺮﺳ
،نادوﺮﻧﺎﯿﻣ هراﻮﻤﻫ
رد هرود ﺎﻫ ي ﻒﻠﺘﺨﻣ درﻮﻣ ﻪﺟﻮﺗ ﺖﺳا هدﻮﺑ .
دﺎﺠﯾا ﺮﻬﺷ گرﺰﺑ و ﻢﻬﻣ ناﻮﯾا ﻪﺧﺮﮐ ﻂﺳﻮﺗ
رﻮﭘﺎﺷ مود رد ﻦﯾا ﻪﻄﻘﻧ ﯽﻠﯿﻟد ﻦﯾا ﺮﺑ ﺎﻋﺪﻣ ﺖﺳا .
،ﻪﻘﻄﻨﻣ ﻦﯾا تازﺎﯿﺘﻣا زا عﺎﻔﺗرا
نآ ﺖﺒﺴﻧ ﻪﺑ شﻮﺷ و دﻮﺟو
ﺗ ﻪﭙ ﺎﻫ ي رﻮﻫﺎﻣ رد ﯽﯾﺎﻫ فاﺮﻃا
ﺪﯾﺪﺟ ﺮﻬﺷ دﻮﺑ ﺲﯿﺳﺎﺘﻟا
ﻪﮐ ﺖﯿﻌﻗﻮﻣ يزﺎﺘﻤﻣ
رد ﻪﺑ اﺮﻧآ زا عﺎﻓد دﻮﺟو
ﯽﻣ ﺪﻧدروآ .
ﻪﮐ يزﺎﯿﺘﻣا ﯽﮑﯾ دﺎﯾز لﺎﻤﺘﺣا ﻪﺑ
ﻞﯾﻻد زا ﯽﻠﺻا
رﺎﻤﺷ ﻪﺑ ﯽﻧﺎﺳﺎﺳ هﺎﺷدﺎﭘ ﺐﻧﺎﺟ زا نﺎﮑﻣ ﻦﯾا بﺎﺨﺘﻧا و هﺪﻣآ
رد
ﺰﯿﻧ ﻪﻟﺎﺳ ﺖﺸﻫ ﯽﻠﯿﻤﺤﺗ ﮓﻨﺟ ﻪﺘﺳﻮﯿﭘ
ﻪﺒﺳﺎﺤﻣ درﻮﻣ ﺮﯿﮔرد ﻦﯿﻓﺮﻃ
ﻗ راﺮ ﯿﻣ ﺖﻓﺮﮕ .
ﻪﺸﻘﻧ ﻪﮑﻧﺎﻨﭽﻧآ ةرﺎﻤﺷ
1 مﻮﻠﻌﻣ ﯿﻣ
،دراﺪ ﻪﺧﺮﮐ ناﻮﯾا ﯽﻠﯿﻄﺘﺴﻣ يﺮﻬﺷ
ﺖﺳا ﻞﮑﺷ ﻪﮐ
ﻪﺧﺮﮐ دور تازاﻮﻣ ﻪﺑ و
ﯽﻟﺎﻤﺷ ﺖﻬﺟ رد -
ﻪﺘﻓﺎﯾ شﺮﺘﺴﮔ ﯽﺑﻮﻨﺟ ﺖﺳا
. ﻦﯾا ﺮﻬﺷ ﻢﯿﻈﻋ ﯽﻧﺎﺳﺎﺳ ﻂﺳﻮﺗ رﺎﺼﺣ ﮏﯾ ﯽﺘﺸﺧ
ﻢﮑﺤﺘﺴﻣ و
ﻊﻔﺗﺮﻣ ﻪﺑ دﺎﻌﺑا ﺮﺘﻣﻮﻠﯿﮐرﺎﻬﭼ رد
ﮏﯾ ﺮﺘﻣﻮﻠﯿﮐ رﻮﺼﺤﻣ ﺖﺳا هﺪﺷ .
و ﻪﻈﺣﻼﻣ ﺎﺑ ﺮﻬﺷ ﯽﻋﺎﻓد يﺎﻫراﻮﯾد ﯽﻠﻌﻓ ﻊﺿ
ﺮﻈﻧ ﻪﺑ ﯿﻣ ﯽﻧادﺎﺑآ رﺎﮔزور ﻪﺑ ﻪﮐ ﺪﺳﺮ شا
هزاورد رﺎﻬﭼ ياراد -
ﯽﻠﺻا ﺖﻬﺟ رﺎﻬﭼ رﻮﺤﻣ رد -
و بﺎﯾا ﻪﯿﻠﮐ ﻦﮑﯿﻟ هدﻮﺑ
مﺎﺠﻧا ﻪﺑ ،دﻮﺑ هﺪﯾدﺮﮔ ﻪﯿﺒﻌﺗ ﯽﻗﺮﺷ راﻮﯾد ﯽﺑﻮﻨﺟ ﻪﻧﺎﯿﻣ رد ﻪﮐ ،ﻊﯿﻓر ﯽﻧاﻮﯾا ﺎﺑ هزاورد ﮏﯾ زا ﺎﻬﻨﺗ ﯽﻤﺳر بﺎﻫذ ﯿﻣ ﺪﯿﺳﺮ . ﻮﻗ ﺎﺑ ﻢﯿﻈﻋ ناﻮﯾا ﻦﯾا هراﻮﻬﮔ قﺎﻃ ﻪﮐ ﻪﺘﺨﭘ ﺮﺟآ زا ﯽﺳ
يا ثاﺪﺣا ،ﺖﺷاد شود ﺮﺑ ار ﯽﻠﯾﻮﻃ و برﻮﻣ
رﺎﻤﺷ ﻪﺑ نﺎﯿﻧﺎﺳﺎﺳ رﺎﮔزور يﺎﻬﻧاﻮﯾا ﻦﯾﺮﺗ ﻊﯿﻓر زا ﯽﮑﯾ و دﻮﺑ هﺪﺷ ﯽﻣ
ﺪﻣآ
) ،وﺮﯿﺳ و راﺪﮔ 1371
: 70 - 73
.(
ﻪﮐ ﻪﻧﻮﮕﻧﺎﻤﻫ ﯽﻗﺮﺷ رﺎﺼﺣ ود ﻪﻠﯿﺳﻮﺑ ﺰﯿﻧ ﺮﻬﺷ ﻪﺻﺮﻋ ،ﺖﺳا مﻮﻠﻌﻣ رﻮﮐﺬﻣ ﻪﺸﻘﻧ رد
- ﯽﺑﺮﻏ ﻪﺑ ﻪﺳ ﺶﺨﺑ
ﯽﻟﺎﻤﺷ يﺰﮐﺮﻣ ﯽﺑﻮﻨﺟو ﻢﯿﺴﻘﺗ
ﯿﻣ ددﺮﮕ . يﺎﻀﻓ يﺪﻨﺑ ﻢﯿﺴﻘﺗ ﻦﯾا ﯽﻠﺧاد
راﺮﻘﺘﺳا ﻪﯿﺿﺮﻓ ﺪﻧاﻮﺘﯿﻣ دﻮﺧ ﺮﻬﺷ
دزﺎﺳ ﺖﯾﻮﻘﺗ ار ﺎﺠﻧآ رد ﯽﺗﺎﻘﺒﻃ مﺎﻈﻧ ﯽﻋﻮﻧ .
ﺮﺼﻋ رد يﺮﻬﺷ يﺎﻫﺎﻀﻓ ﻢﯿﺴﻘﺗ يﻮﮕﻟا زا هدﺎﻔﺘﺳا ﺎﺑ ﻪﭼ ﺮﮔا
ﺎﻫﺎﻀﻓ ﯽﺿﺮﻓ ﯽﻫد نﺎﻣزﺎﺳ ﮏﯾ رد و نﺎﯿﻧﺎﺳﺎﺳ ﯿﻣ
ناﻮﺘ ﻪﻘﺒﻃ ﻪﺑ يﺰﮐﺮﻣ ﺶﺨﺑ ﻪﮐ دﻮﻤﻧ رﻮﺼﺗ ي
ﺣ ود و نﺎﻤﮐﺎ
ﺖﺳا ﻪﺘﺷاد ﻖﻠﻌﺗ نﺎﻣدﺮﻣ زا ﺰﯾﺎﻤﺘﻣ هوﺮﮔ ود ﻪﺑ ﯽﺑﻮﻨﺟ و ﯽﻟﺎﻤﺷ ﺶﺨﺑ
) (Karimian 2008: 99
هداد ﻦﮑﯿﻟ ، ﺎﻫ
ي
ﯽﺳﺎﻨﺸﻧﺎﺘﺳﺎﯾ ﺮﻬﺷ ﻦﯾا رد
هﺪﻧﺎﺳر تﺎﺒﺛا ﻪﺑ ار ﻪﯿﺿﺮﻓ ﻦﯾا فﻼﺧ ﺪﻧا
. اﺮﯾز يﺎﯾﺎﻘﺑ هزﺎﺳ ﺎﻫ ي ﺶﺨﺑ يﺰﮐﺮﻣ
ﺮﻈﻧ ﻪﺑ ﻒﯿﻌﺿ و هﺪﻨﮐاﺮﭘ ﯿﻣ
ﺪﻨﺳﺮ . ،هوﻼﻌﺑ رد ﯿﺳﺮﺑ ﺎﺠﻧآ يﺎﻬ )
رد لﻮﻃ ﯽﯾﺎﯿﻓاﺮﻐﺟ 815″
32′ 32° و ضﺮﻋ
ﯽﯾﺎﯿﻓاﺮﻐﺟ 107″
12′ 48° ( ﮏﯾ هرﻮﮐ يﺰﭙﻟﺎﻔﺳ ﯽﯾﺎﺳﺎﻨﺷ
ﺪﯾدﺮﮔ ﻪﮐ ﻂﺳﻮﺗ نارﺎﻔﺣ زﺎﺠﻣ ﺮﯿﻏ نﺎﯾﺎﻤﻧ
هﺪﺷ
ﺖﺳا . ﻫﺎﮔرﺎﮐ دﻮﺟو ﯽ
ﺶﺨﺑ ﻦﯾا رد ﯽﺘﻌﻨﺻ
، ﺪﯾدﺮﺗ ﺎﺑ ار نآ رد مﺎﮑﺣ ﺖﻧﻮﮑﺳ لﺎﻤﺘﺣا ي
ﻪﺟاﻮﻣ يﺪﺟ ﯿﻣ
دزﺎﺴ .
ﺶﺨﺑ رد ،ﻼﺑﺎﻘﺘﻣ )
ﺚﻠﺛ ( ﯽﺑﻮﻨﺟ ﻦﯾا ﺎﺳ ﺮﻬﺷ يﺎﻬﻫز ﯽﻤﯿﻈﻋ يرﺎﻤﻌﻣ
، ﺮﺘﺸﯿﺑ ﺪﺳﺮﯿﻣ ﺮﻈﻧ ﻪﺑ ﻪﮐ ياراد
يﺮﺑرﺎﮐ
هدﻮﺑ ﯽﺗﺎﻔﯾﺮﺸﺗ ﺪﻧا
ﺖﺳا هﺪﺷ ﯽﯾﺎﺳﺎﻨﺷ ، .
ﻦﯿﻨﭽﻤﻫ
، ﻧﻮﺘﺳ ياﺰﺟا ﻬ
يﺎ ﯽﮕﻨﺳ يﻮﻗ لﺎﻤﺘﺣا ﻪﺑ ﻪﮐ يﺎﻬﻧاﻮﺘﺳا طﻮﺑﺮﻣ
ﻪﺑ ﯽﻣ نﺎﯿﻧﺎﺳﺎﺳ ﺮﺼﻋ زا ﯽﺧﺎﮐ ﻪﺑ ،ﺪﻨﺷﺎﺑ
ترﻮﺻ هﺪﻨﮐاﺮﭘ رد ﺢﻄﺳ هﺪﯾدﺮﮔ ﺖﻓﺎﯾ ﺶﺨﺑ ﻦﯾا ﺪﻧا
) . ﺮﯾﻮﺼﺗ ةرﺎﻤﺷ 2 (
ﻓﻻﻮﯾد اﻮ ﻪﺑاﺮﺧ زا ﺪﯾدزﺎﺑ مﺎﮕﻨﻫ ﻪﺑ ﺎﻫ
ي ﺶﺨﺑ ﻦﯿﻤﻫ )
1883 م ( زا ناﻮﯾا ﺎﻫ ي ﻊﯿﻓر ﺎﺑ قﺎﻃ ﺎﻫ ي هراﻮﻬﮔ ﺾﯾﺮﻋ يا
دﺎﯾ هدﻮﻤﻧ ﯽﺣﺮﻃ و زا
رﺎﺛآ ﺑﺮ ﺎﺟ ي هﺪﻧﺎﻣ ارا ﺋﻪ ﯿﻣ ﺪﻫﺪ . ﻪﺑ لﺎﺳ 1950 يدﻼﯿﻣ ، رد ﺰﯿﻧ ﻦﻤﺷﺮﯿﮔ ود
ﻪﻄﻘﻧ زا ﻦﯾا
ﺖﻤﺴﻗ ﺮﻬﺷ ﻪﺑ شوﺎﮐ ﻖﻓﻮﻣو ﺖﺧادﺮﭘ ﻒﺸﮐ ﻪﺑ
ﺮﺟآ زا ﻢﯿﻈﻋ يا هزﺎﺳ و
جورﺎﺳ ﺪﯾدﺮﮔ خﺎﮐ ار نآ ﻪﮐ ﺪﯿﻣﺎﻧ
ﮔﯿ) ﻦﻤﺷﺮ 1364 : 386 و (392
. ﺮﻣ ﺎﻀﻓ ﻦﯾا دﻮﺑ ﺐﮐ
زا ﮏﯾ رﻻﺎﺗ رﺎﻬﭼ شﻮﮔ ﻪﮐ يﺪﺒﻨﮔ نآ ار هﺪﯿﻧﺎﺷﻮﭘ و
نﻻاد ﮏﯾ
يازارد ﻪﺑ 18
ﺮﺘﻣ ﻪﮐ ﻪﺑ نآ ﯽﻣ ﺖﺳﻮﯿﭘ و ﻪﺑ ﻪﻠﯿﺳو ﯽﯾﺎﻬﻗﺎﻃ
، ﻪﮐ زا يراﻮﯾد ﻪﺑ راﻮﯾد ياﺮﺑ ﺮﮕﯾد ﺖﻣوﺎﻘﻣ
رد ﺮﺑاﺮﺑ
يﺎﻫرﺎﺸﻓ يﺎﻬﻗﺎﻃ
اﻮﻬﮔ هر يا ﯽﺿﺮﻋ ﺺﯿﺼﺨﺗ ﻪﺘﻓﺎﯾ
دﻮﺑ
، رﺎﻬﻣ ﯿﻣ ﺖﺸﮕ . ) حﺮﻃ ةرﺎﻤﺷ 1 ( ﺎﺑ ار رﺎﺛآ ﻦﯾا راﻮﻫ نﺎﻤﻠﮐ
هﺪﺷ ﻪﺘﺧﺎﺳ ﯽﺘﯾﻻو ياوﺮﻧﺎﻣﺮﻓ ياﺮﺑ ﻪﮐ ﯽﻫﺎﺷ ﯽﻧﺎﻤﺘﺧﺎﺳ اﺮﻧآ و ﻪﺴﯾﺎﻘﻣ ﮏﯿﺗﻮﮔ ﮏﺒﺳ هﺪﺷ ناﺮﯾو ﻊﻣﺎﺟ يﺎﺴﯿﻠﮐ ﯽﻓﺮﻌﻣ ﯿﻣ ﺪﯾﺎﻤﻨ
) 1363 : 192
.(
ﻦﻤﺷﺮﯿﮔ رد
ﻦﯾا ﺮﻬﺷ خﺎﮐ ﺎﯾ ﮏﺷﻮﮐ يﺮﮕﯾد ار ﺰﯿﻧ يرﺎﻔﺣ دﻮﻤﻧ ﻪﮐ ياراد ﻪﺳ ناﻮﯾا
يﺰﮐﺮﻣ ﻦﺤﺻ و دﻮﺑ نآ
1278 ﺮﺘﻣ ﺖﻌﺳو ﺖﺷاد . ﯽﺷﺎﻘﻧ ﻪﺑ وا ﻪﭼﺮﮔا يراﻮﯾد
رد ﻦﯾا هرﺎﺷا ﺎﻨﺑ دﻮﻤﻧ
، ﯽﺣﺮﻃ ﻦﮑﯿﻟ
هداﺪﻧ ﻪﺋارا نآ زا ﺪﯾآ رﺎﮑﺑ ﺎﺗ
. لﺎﺣ ﺮﻫ ﻪﺑ
، يﺎﯾﺎﻘﺑ ﺖﯾور ﺎﺑ ﯽﺷﺎﻘﻧ ﺎﺑ ﻪﮐ ﺖﺳا مﻮﻠﻌﻣ ﺎﻨﺑ ﻦﯾا يﺎﻫراﻮﯾد ﺮﺑ ﯽﯾﺎﻬﮕﻧر
دﻮﺑ ﻪﺘﻓﺎﯾ ﻦﯿﺋﺰﺗ ﭻﮔ يور ﺮﺑ
) ﮔﯿ ﻤﺷﺮ ﻦ 1364 : (392
. يﺪﯾدﺮﺗ نآ رد ﯽﻨﯿﺋﺰﺗ ﺮﺻﺎﻨﻋ دﺮﺑرﺎﮐ و ﺎﻨﺑ ﻪﻈﺣﻼﻣ ﻞﺑﺎﻗ ﺖﻌﺳو
نآ ندﻮﺑ ﯽﺗﺎﻔﯾﺮﺸﺗ رد ﻪﻌﻟﺎﻄﻣ درﻮﻣ ﺮﻬﺷ ﯽﺑﻮﻨﺟ ﺶﺨﺑ زا ﯽﺘﻣﻮﮑﺣ هدﺎﻔﺘﺳا ﻪﺠﯿﺘﻨﻟﺎﺑ و
ﻧ ﯽﻗﺎﺑ ﯿﻤ دراﺬﮕ . ﻦﯾا
هزﺎﺳ ﺎﻫ رد ﯽﮕﻤﻫ ﮓﻨﺟ
ﯽﻠﯿﻤﺤﺗ ﺐﯾﺮﺨﺗ
هﺪﺷ و ﺰﺠﺑ ﯽﭘ
، يﺮﺛا زا ﺎﻬﻧآ ﯽﻗﺎﺑ ﺖﺳا هﺪﻧﺎﻤﻧ )
ﺮﯾﻮﺼﺗ ةرﺎﻤﺷ (3 . رد
ﺮﻬﺷ ﯽﺑﻮﻨﺟ ﺶﺨﺑ رد ﯽﺗﺎﻔﯾﺮﺸﺗ ﻊﯿﺳو يﺎﻫﺎﻨﺑ ﻢﮐاﺮﺗ ﻪﺑ ﺖﯾﺎﻨﻋ ﺎﺑ و يﺪﻨﺑ ﻊﻤﺟ ﮏﯾ ﯿﻣ
ناﻮﺘ ﻪﻋﻮﻤﺠﻣ ﻪﮐ ﺖﻓﺮﯾﺬﭘ
ﻪﺘﺷاد ﻖﻠﻌﺗ عﺎﻤﺘﺟا ﺮﮕﯾد تﺎﻘﺒﻃ ﺖﻧﻮﮑﺳ ﻪﺑ ﯽﻟﺎﻤﺷ و ﯽﻧﺎﯿﻣ يﺎﻬﺸﺨﺑ و ﺮﻘﺘﺴﻣ ﺎﺠﻨﯾا رد ﯽﺘﻣﻮﮑﺣ ﺪﻧا
.
ﻪﭼ ﺮﮔا
» ﺲﺗﺎﭘ ﯽﺗ
« دﻮﺟو ﻪﺑ عاﻮﻧا
تﺎﺴﯿﺳﺄﺗ يﺮﻬﺷ
، زا ﻪﻠﻤﺟ هرﻮﮐ ﺎﻫ ي ﮕﻟﺎﻔﺳ يﺎﻬﻫﺎﮔرﺎﮐ و يﺮ ﯽﮔﺪﻨﻓﺎﺑ
ﻢﺸﯾﺮﺑا رد ناﻮﯾا ﻪﺧﺮﮐ ﺪﯿﻟﻮﺗ ﺰﮐاﺮﻣ زا ﯽﮑﯾ اﺮﻧآ و هدﺮﮐرﺎﺷا ﻪﭼرﺎﭘ
ﺎﻫ ي ﯽﻓﺮﻌﻣ ﺶﯾﻮﺧ نﺎﻬﺟ ﯽﺗاردﺎﺻ ﯽﻤﺸﯾﺮﺑا
ﯿﻣ ﺪﯾﺎﻤﻨ
) 1385 : 625 - 658
ﻟ ،(
ﻪﺑ ار صﻮﺼﺧ ﻦﯾا رد ﺮﻈﻧ رﺎﻬﻇا ﻦﮑﯿ ﺎﺠﻧآ رد ﯽﺳﺎﻨﺸﻧﺎﺘﺳﺎﺑ يﺎﻬﺷووﺎﮐ مﺎﺠﻧا
لﻮﮐﻮﻣ ﯿﻣ ﻢﯾزﺎﺴ .
ﯽﯾﺎﻀﻓ ﻊﯾزﻮﺗ دﺮﮑﻠﻤﻋ ﻦﯿﯿﻌﺗ ،
يرﺎﮕﻧ هﺎﮔ و ﻪﻃﻮﺤﻣ
ﺎﻫ ﻪﻣﻮﺣ ي يا
كرد رﻮﻈﻨﻣ ﻪﺑ زا ﺮﺘﻠﻣﺎﮐ
ﺮﻬﺷ دﺮﮑﻠﻤﻋ ﻪﻌﻟﺎﻄﻣ درﻮﻣ
ﻪﻣﻮﺣ يﺎﻬﺸﺨﺑ رد ﮏﯿﺗﺎﻤﺘﺴﯿﺳ ﯽﺤﻄﺳ يﺎﻬﯿﺳرﺮﺑ ، يا
ﯽﯾﺎﺳﺎﻨﺷ ﻪﺑ ﺮﺠﻨﻣ ﻪﮐ ﺪﯿﺳر مﺎﺠﻧا ﻪﺑ نآ 20
ﻪﻃﻮﺤﻣ ﯽﮕﻨﻫﺮﻓ -
ﯽﺨﯾرﺎﺗ ﺪﯾدﺮﮔ . ﻪﺸﻘﻧ رد ﻪﮐ ﻪﻧﻮﮕﻧﺎﻤﻫ ةرﺎﻤﺷ
2 ﻪﻃﻮﺤﻣ ﻦﯾا ﺐﻟﺎﻏ ،ﺖﺳا ﺖﯾور ﻞﺑﺎﻗ ﺎﻫ
ﻮﺣ رد ﻪﺘﻓﺎﯾ ﺰﮐﺮﻤﺗ ﺮﻬﺷ ﯽﻗﺮﺷ ﯽﺑﻮﻨﺟ ﻪﻣ ﺪﻧا
. هداد ﯽﺳرﺮﺑ ﺎﻫ
ﺺﺧﺎﺷ ي
ﻪﺟﻮﺗ ﻞﺑﺎﻗ ﺪﺣ ﺎﺗ ﯽﺤﻄﺳ يا
ﻪﻃﻮﺤﻣ يﺮﺑرﺎﮐ ﺎﻫ
ﺖﺳا ﻪﺘﺧﺎﺳ ﻦﺷور ار .
ﻦﯾا ﻪﺑ نﺎﯿﻣﻮﺑ ﻪﮐ ﯽﻣﺎﻧ ﺎﻫﺎﮔ ﻪﮐ نآ ﺐﻟﺎﺟ
ﻪﭙﺗ ﺎﻫ هداد ﯽﺨﯾرﺎﺗ ي ﺪﻧا
ﻧآ دﺮﮑﻠﻤﻋ ﺮﺑ ﺰﯿﻧ ، ﺎﻬ
دراد ﺖﻟﻻد .
ﺰﻠﻓ بوذ يﺎﻬﻫرﺎﺑ ﺮﺳ زا ﯽﻫﻮﺒﻧا دﻮﺟو ،لﺎﺜﻣ ناﻮﻨﻋ ﻪﺑ
ﻪﺑ رﻮﻬﺸﻣ ﻪﻃﻮﺤﻣ ود ﻪﺻﺮﻋ ﺮﺑ
» هرﻮﮐ ﻪﭙﺗ 1
و 2
« ﻦﺷور ار ﺎﻬﻧآ يﺮﺑرﺎﮐ و مﺎﻧ طﺎﺒﺗرا ﯽﺘﺳرد ﻪﺑ ﯿﻣ
دزﺎﺴ .
رد ﻪﮐ ﻪﻧﻮﮕﻧآ ﻪﺸﻘﻧ
ةرﺎﻤﺷ 3 ،ﺖﺳا ﻪﻈﺣﻼﻣ ﻞﺑﺎﻗ ﻪﻘﻄﻨﻣ رد ﯽﻧﺎﺘﺳﺎﺑ ﻪﻃﻮﺤﻣ هدزاود
يا ﻪﺑ رﻮﻬﺸﻣ
» ﻪﺧﺮﺳ
ﺢﻟﺎﺻ ﻂﻄﺸﻣ
« و ﻪﺘﻓﺎﯾ ﺰﮐﺮﻤﺗ ناﻮﻨﻋ ﻦﯿﻤﻫ ﺎﺑ
ﺰﯿﻧ يراﺬﮕﻣﺎﻧ هﺪﯾدﺮﮔ
ﺪﻧا . ا ﺎﺑ دﺎﻨﺘﺳ هداد يرﺎﮕﻧ هﺎﮔ ﻪﺑ ﺎﻫ
ﯽﻟﺎﻔﺳ ي
) حﺮﻃ ةرﺎﻤﺷ 2 ( ﻪﭙﺗ ﯽﻣﺎﻤﺗ ، ﺎﻫ
ي رﻮﮐﺬﻣ ﺪﻧراد ﻖﻠﻌﺗ ﯽﻧﺎﺳﺎﺳ نارود هﮋﯾو ﻪﺑ و ﯽﺨﯾرﺎﺗ نارود ﻪﺑ )
لوﺪﺟ ةرﺎﻤﺷ
1 .(
دﻮﺟو ﻪﭼﺮﮔا ﻞﻤﻋ ﯽﻣﺎﻈﻧ تاودا
هدﺮﮑﻧ ﺮﺑ ﺢﻄﺳ ﯽﻟﺎﻤﺷ ﺶﺨﺑ ﻪﭙﺗ
» مﺮﺷ اﺪﺧ
« ﯽﺳرﺮﺑ ﯽﺤﻄﺳ ﻧآ اﺮ ﺎﺑ
ﻞﮑﺸﻣ ﻪﺟاﻮﻣ ﯿﻣ ﺖﺧﺎﺴ ) ﺮﯾﻮﺼﺗ ةرﺎﻤﺷ 4 ( ، هداد ﻪﻌﻟﺎﻄﻣ ﺎﺑ ﻦﮑﯿﻟ ﺎﻫ
ﻦﯾا ﻪﮐ ﺪﯾدﺮﮔ ﺺﺨﺸﻣ هﺪﺷ يروآ ﻊﻤﺟ ي
،ﯽﻣﻼﯾا راودا رﺎﺛآ ﻪﻃﻮﺤﻣ ترﺎﭘ
و ﺖﺳا هداد يﺎﺟ دﻮﺧ رد ار ﯽﻧﺎﺳﺎﺳ .
،هوﻼﻌﺑ ﺮﺑ ﻪﺻﺮﻋ ي ﺶﺨﺑ ﻦﯾا ﯽﺑﻮﻨﺟ
ﻪﭙﺗ
، ﺮﺑ هوﻼﻋ ﯽﮕﻨﺳ يﺎﻫراﺰﺑا
)ﺗ ﺮﯾﻮﺼ ةرﺎﻤﺷ 5 ( ، يﺎﯾﺎﻘﺑ ناواﺮﻓ شﻮﺟ هرﻮﮐ و ﻪﺳ ﭘﯾﺎ ﻪ ﺎﻫ صﻮﺼﺨﻣ ي هرﻮﮐ
لﺎﻔﺳ يﺰﭘ و يﺎﻫﺮﺟآ ﺰﻣﺮﻗ
ﮓﻧر ﺪﯾدﺮﮔ ﺖﺒﺛ و هﺪﻫﺎﺸﻣ .
دﻮﺟو يﺎﯾﺎﻘﺑ شﻮﺟ هرﻮﮐ ﻦﯾا ﺢﻄﺳ ﺮﺑ ﻪﻃﻮﺤﻣ
ﺰﯿﻧ و
ﻪﭙﺗ ةرﺎﻤﺷ 16 - ﺖﺳا ﻊﻗاو نآ قﺮﺷ لﺎﻤﺷ زا ﯽﮐﺪﻧا ﻪﻠﺻﺎﻓ رد ﻪﮐ -
ﯿﻣ ﻧاﻮﺘ ﻪﮐ دزﺎﺳ ﺖﯾﻮﻘﺗ ار ﻪﯿﺿﺮﻓ ﻦﯾا ﺪ
ﻪﻃﻮﺤﻣ رد ﯽﻧﺎﺳﺎﺳ نارود رد ﻢﮐ ﺖﺳد ﺎﻫ
ﻪﺘﺷاد ﻖﻧور ﯽﺘﻌﻨﺻ ﺖﯿﻟﺎﻌﻓ ﻪﺧﺮﮐ ناﻮﯾا ﺮﻬﺷ ﯽﻗﺮﺷ ي ﺖﺳا
.
ﻪﭙﺗ ﻪﺧﺮﮐ ناﻮﯾا ﺮﻬﺷ قﺮﺷ رد ﯽﮕﻨﻫﺮﻓ ﻪﻃﻮﺤﻣ ﻦﯾﺮﺗ ﯽﻟﺎﻤﺷ يا
ﻪﺑ رﻮﻬﺸﻣ ﯽﺨﯾرﺎﺗ ﺖﺳا
» ﺢﻟﺎﺻ ﻪﺧﺮﺳ
دوواد
« هﺪﯾدﺮﮔ ﻊﻗاو دوواد ﺢﻟﺎﺻ يﺎﺘﺳور بﻮﻨﺟ رد ﻪﮐ .
تﺎﯾﺮﻔﺣ ﻦﯿﻌﻣ ار ﯽﻠﮑﺷ ﯽﺑادﺮﺳ يرﻮﺒﻗ ،ﻪﻃﻮﺤﻣ ﻦﯾا
رﺎﻔﺣ ﻪﮐ دﻮﻤﻧ
) 11
ﺖﺳا ﻪﺘﺧﺎﺳ ﺐﺴﺘﻨﻣ ﯽﯾﺎﻤﯿﻟا نارود ﻪﺑ ار ﺎﻬﻧآ(
.
يﺎﻬﯿﺳرﺮﺑ رد ﻪﺧﺮﮐ ناﻮﯾا ﺮﻬﺷ ﯽﺑﺮﻏ بﻮﻨﺟ و بﺮﻏ رد ﻊﯿﺳو ﺎﺘﺒﺴﻧ ﯽﮕﻨﻫﺮﻓ ﻪﻃﻮﺤﻣ ﻪﺳ ﻦﯿﻨﭽﻤﻫ ﯽﺤﻄﺳ
ﺎﺑ ﻪﺸﻘﻧ رد ﻪﮐ ﺪﺷ ﯽﯾﺎﺳﺎﻨﺷ رﺎﻤﺷ
ه يﺎﻫ 18 ﺎﺗ 20 هﺪﯾدﺮﮔ ﺺﺨﺸﻣ ﺪﻧا
. رد يﺎﻬﺘﻤﺴﻗ ﯽﻟﺎﻤﺷ
ﯽﺑﻮﻨﺟ و ﻪﭙﺗ
ةرﺎﻤﺷ 18 هزﺎﺳ رﺎﺛآ ﺎﻫ
ﯽﯾ زا يﺎﻫﺮﺟآ ﺰﻣﺮﻗ
اﺪﯾﻮﻫ ﺪﯾدﺮﮔ ه ﻪﮐ
، ﺎﺑ ﻪﺟﻮﺗ ﻪﺑ دﺎﻌﺑا و ﮓﻧر و عﻮﻧ قﺎﻃ ﺎﻫ ي ﯽﻟﻼﻫ
،ﻞﮑﺷ ﺎﻬﻧآ ﻖﻠﻌﺗ رد ﻪﺑ
نارود ﯽﻧﺎﺳﺎﺳ ﺖﺴﯿﻧ يﺪﯾدﺮﺗ .
ﻦﯾا ﻪﭼ ﺮﮔا ﺎﻬﻨﺗ
رد ﯽﻧﺎﺳﺎﺳ ﻪﭙﺗ جرﺎﺧ
زا ﯽﺑﺮﻏ هدوﺪﺤﻣ
رﺎﺼﺣ يﺎﻫﺮﮕﻨﺳ ﻞﯿﻟد ﻪﺑ ،ﺮﻬﺷ ﺮﻔﺣ
هﺪﺷ مﺎﮕﻨﻫ ﻪﺑ ﮓﻨﺟ
ﯽﻠﯿﻤﺤﺗ ﺐﯿﺳآ
يﺪﺟ هﺪﯾد ﺖﺳا ﻪﻈﺣﻼﻣ ﺎﺑ ﻦﮑﯿﻟ ،
رد ﺺﺧﺎﺷ يرﺎﻤﻌﻣ رﺎﺛآ نآ
ﯿﻣ ناﻮﺘ رﺎﮐ ياراد ﻼﻤﺘﺤﻣ ﻪﮐ ﺖﻔﮔ يﺮﺑ
ﯽﺒﻫﺬﻣ و هدﻮﺑ ﯽﻨﯿﺋآ )
ﺮﯾﻮﺼﺗ ةرﺎﻤﺷ 6 (.
ﯽﯾﺎﺳﺎﻨﺷ ود
ﻪﻃﻮﺤﻣ ﺶﯿﭘ زا ﯽﺨﯾرﺎﺗ ﻪﺑ يﺎﻬﻣﺎﻧ
» نﺎﺸﯾا دﻮﺳا
« و
» نﺎﺸﯾا ﺖﯿﻠﯿﺴﻣ
« ) 19 و 20 ﻪﺸﻘﻧ رد
ةرﺎﻤﺷ 2 ( رد ﻪﻘﻄﻨﻣ يا رد ﻊﻗاو ﯽﺑﻼﯿﺳ بﻮﻨﺟ
ﯽﺑﺮﻏ ﺮﻬﺷ ناﻮﯾا ﻪﺧﺮﮐ رد يﺪﻨﻤﺷزرا تﺎﻋﻼﻃا ﻪﮑﻧآ ﻦﻤﺿ
رد ﺖﻧﻮﮑﺳ ﻪﻘﺑﺎﺳ صﻮﺼﺧ ار هزﻮﺣ ﻦﯾا
ﻪﺘﺧ ﺎﺳ ﻢﻫاﺮﻓ رد ،
ﻪﻃﻮﺤﻣ ﯽﻧﺎﮑﻣ ﻊﯾزﻮﺗ ﻞﯿﻠﺤﺗ ﺎﻫ
ﺰﯿﻧ هﺪﯾﺎﻓ ﺪﯿﻔﻣ ﺖﺳا
. ﺎﺑ
ﯽﯾﺎﺳﺎﻨﺷ ﻪﻃﻮﺤﻣ
ﺎﻫ رﻮﮐﺬﻣ ي ضﺮﻓ ﻦﯾا
ﻞﺑﺎﻗ حﺮﻃ ﺖﺳا ﻪﮐ ﺮﯾﺎﺳ ﻼﻤﺘﺤﻣ ﻪﻃﻮﺤﻣ
ﺎﻫ ي ﺶﯿﭘ زا ﻢﮐ ﯽﺨﯾرﺎﺗ
ﺮﺘﻋﺎﻔﺗرا رد ﺮﯾز ﻢﺠﺣ تﺎﺑﻮﺳر ﻪﻧﺎﺧدور
ﻪﺧﺮﮐ ﻪﺘﺸﮔ نﻮﻓﺪﻣ ﺪﻨﺷﺎﺑ
. ﻪﭙﺗ ﯽﺤﻄﺳ رﺎﺛآ ﻪﭼ ﺮﮔا
» نﺎﺸﯾا دﻮﺳا «
ﺮﻔﺣ ﻪﻄﺳاﻮﺑ يﺎﻫﺮﮕﻨﺳ
ﯽﻣﺎﻈﻧ دﻮﺟو ﻦﮑﯿﻟ ،هﺪﯾد ﺐﯿﺳآ ﯽﻠﯿﻤﺤﺗ ﮓﻨﺟ نﺎﯾﺮﺟ رد و ﺎﻫرﺎﭙﻤﺧ
ﻪﻟﻮﻠﮔ ﺎﻫ ي ﯽﮕﻨﺟ
هدﺮﮑﻧ ﻞﻤﻋ تﺎﺿﺮﻌﺗ زا ﻊﻧﺎﻣ نآ ﺢﻄﺳ رد
زﺎﺠﻣ ﺮﯿﻏ نارﺎﻔﺣ هﺪﯾدﺮﮔ ناﺪﺑ
ﺖﺳا . ﻪﺘﻓﺎﯾ ﻪﻌﻟﺎﻄﻣ ﺎﺑ ،لﺎﺣ ﺮﻫ ﻪﺑ ﺎﻫ
ي
ﯽﻟﺎﻔﺳ تاﺮﺟ ﻪﺑ ﻪﭙﺗ ﻦﯾا ﯿﻣ
ناﻮﺘ نﺎﺷﻮﺷ راودا رد ﻪﮐ ﺖﻔﮔ ﻪﻧﺎﯿﻣ
،ﺮﺧﺄﺘﻣ نﺎﺷﻮﺷ ﺪﯾﺪﺟ و 1
نﺎﺷﻮﺷ ﯾﺪﺟ ﺪ 2
هدﻮﺑ نﻮﮑﺴﻣ )
حﺮﻃ ةرﺎﻤﺷ 3 (.
زا يداﺪﻌﺗ ﻪﻃﻮﺤﻣ ﻦﯾا ﻪﻐﯿﺗ
ﺎﻫ ي ﯽﮕﻨﺳ و ﺮﺳ يﺎﻬﮐود ﯽﻟﺎﻔﺳ
ﻪﮐ هﺪﺷ ﺖﻓﺎﯾ ﺰﯿﻧ
ﺮﯾﻮﺼﺗ رد ةرﺎﻤﺷ
7 هﺪﯾدﺮﮔ ﻪﺋارا ﺪﻧا
. ﻪﺘﻓﺎﯾ ﻪﺑﺎﺸﺗ ﺎﻫ
ﻪﻐﯿﺗ و ﯽﻟﺎﻔﺳ ي ﺎﻫ
ﺶﯿﭘ ﻪﻃﻮﺤﻣ و ﻪﻃﻮﺤﻣ ﻦﯾا ﯽﮕﻨﺳ ي زا
ﯽﺨﯾرﺎﺗ
» نﺎﺸﯾا ﺖﯿﻠﯿﺴﻣ
« ) حﺮﻃ ةرﺎﻤﺷ 3 و ﺮﯾﻮﺼﺗ 8 ( ﯽﻗﺎﺑ يﺪﯾدﺮﺗ ﻧ
ﯿﻤ ﻪﻃﻮﺤﻣ ﻪﮐ دراﺬﮕ ﺮﮐﺬﻟا ﺮﯿﺧا
راودا رد ﺰﯿﻧ
،ﮓﻨﺳ و ﺲﻣ نﺎﺷﻮﺷ
ﻪﻧﺎﯿﻣ و نﺎﺷﻮﺷ ﺪﯾﺪﺟ ، هدﺎﻔﺘﺳا درﻮﻣ ﺖﺷاد راﺮﻗ
) ﮏﭼﻮﮐ نﺎﺒﻏﺎﺑ 1385
: 50 - 54
. (
ﻪﻃﻮﺤﻣ ﺮﺑ هوﻼﻋ ﺎﻫ
رد و ﻪﺧﺮﮐ ناﻮﯾا ﺮﻬﺷ لﺎﻤﺷ يﺮﺘﻣ ﻮﻠﯿﮐ هد رد ،هﺪﺷ ﺮﮐذ ي ﻪﻘﻄﻨﻣ
يا ﯽﺑﻼﯿﺳ
ﻪﻋﻮﻤﺠﻣ يا ﻪﻃﻮﺤﻣ زا ﺎﻫ
ﺎﯿﺴﺑ ﯽﺨﯾرﺎﺗ زا ﺶﯿﭘ ي داﺪﻌﺗ ﺮﺑ ﻞﻤﺘﺸﻣ ﯽﻨﻏ ر
50 يﺎﻫراﺰﺑا ﺖﺳد شزادﺮﭘ هﺎﮔرﺎﮐ
ﯽﮕﻨﺳ ﻖّﻠﻌﺘﻣ ﺎﺗ ﮏﯿﺘﻟوﺰﻣ راودا ﻪﺑ ﯽﮕﻨﺳ ﻪﻨﯾرﺎﭘ
ﺖﺳا هﺪﯾدﺮﮔ ﯽﯾﺎﺳﺎﻨﺷ ﺪﯾﺪﺟ )
ﻪﺸﻘﻧ ةرﺎﻤﺷ 2 .(
ﻪﮑﻧﺎﻨﭽﻧآ
ﻪﻃﻮﺤﻣ ﻦﯾا يﺎﻬﯿﺳرﺮﺑ ﺖﺳﺮﭘﺮﺳ ﺎﻫ
ﺖﺳا ﺪﻘﺘﻌﻣ
) 12
ﺖﺷادﺮﺑ ﯽﺌﺷ ﻪﻌﻄﻗ راﺰﻫ هد ﺐﯾﺮﻗ يﺎﻬﯿﮔﮋﯾو ﻪﺑ ﺖﯾﺎﻨﻋ ﺎﺑ ،(
ا زا يداﺪﻌﺗ زا هﺪﺷ ار ﻪﯿﺿﺮﻓ ﻦﯾا ﺎﻬﻫﺎﮔرﺎﮐ ﻦﯾ
ﯿﻣ ناﻮﺘ رد ﺎﻬﻫﺎﮔرﺎﮐ ﻦﯾا زا نﺎﮔﺪﻨﻨﮐ هدﺎﻔﺘﺳا ﻪﮐ دﻮﻤﻧ حﺮﻄﻣ
هدﻮﺑ ﻦﮐﺎﺳ ﺮﮕﯾد ﯽﻧﺎﮑﻣ ﺪﻧا
) ﺦﯿﺷ 1387
.(
ﻪﻃﻮﺤﻣ و ﺮﯿﻈﻧ ﯽﺑ ﻪﻋﻮﻤﺠﻣ ﻦﯾا ﻪﻌﻟﺎﻄﻣ ﮏﺷ ﻼﺑ ﺎﻫ
ﯽﮕﻨﻫﺮﻓ ﯽﻨﻏ ي
ﻪﻓﻮﺸﮑﻣ ﯿﻣ
ﻧاﻮﺘ ﺧ رد ار ﯽﺘﻤﯿﻘﯾذ تﺎﻋﻼﻃا ﺪ ةﺪﻨﻫد ﻞﮑﺷ يﺎﻫراﺮﻘﺘﺳا ﻦﯿﻟوا صﻮﺼ
ﻢﯿﻈﻋ يﺎﻬﻧﺪﻤﺗ ﻪﺧﺮﮐ ﺖﺷد
) ﻪﺧﺮﮐ ناﻮﯾا و شﻮﺷ هﮋﯾﻮﺑ (
ﺪﻫد راﺮﻗ نﺎﺳﺎﻨﺸﻧﺎﺘﺳﺎﺑ رﺎﯿﺘﺧا رد ار .
ﻪﺠﯿﺘﻧ يﺮﯿﮔ :
هداد ﺎﻫ ي زا ﻞﺻﺎﺣ ﻪﻃﻮﺤﻣ ﯽﺤﻄﺳ يﺎﻬﯿﺳرﺮﺑ
ﺎﻫ ﻪﮐ ﺪﻨﺘﺧﺎﺳ ﻦﺷور ﻪﺧﺮﮐ بﺮﻏ ﺐﻧﺎﺟ ي
، ﯽﺑﺎﯾ ﻞﮑﺷ ﺎﺑ نﺎﻣﺰﻤﻫ
شﻮﺷ نﺪﻤﺗ
، رد ﺰﯿﻧ ﯽﻧﺎﻣدﺮﻣ هزﻮﺣ ﻦﯾا
ﺮﻘﺘﺴﻣ ﺖﯿﻟﺎﻌﻓ ﻪﺑ ﻪﮐ ﺪﻧدﻮﺑ ﺎﻫ
ﯽﺘﻌﻨﺻ ي
، شزادﺮﭘ ﺪﻨﻧﺎﻣ يﺎﻫراﺰﺑا ﺖﺳد
ﯽﮕﻨﺳ رد ﻪﺧﺮﮐ ناﻮﯾا ﯽﻧﺎﺳﺎﺳ ﺮﻬﺷ لﺎﻤﺷ يﺮﺘﻣﻮﻠﯿﮐ هد
، ﺘﺷاد لﺎﻐﺘﺷا ﻨ
ﺪ . هداد ﺎﻫ زا ﯽﮐﺎﺣ ﻦﯿﻨﭽﻤﻫ ﯽﺤﻄﺳ ي
ﻪﮐ ﺪﻨﻧآ
، ،ﻪﺧﺮﮐ ناﻮﯾا ﺮﻬﺷ ﺖﺧﺎﺳ زا ﻞﺒﻗ ﺎﻬﺗﺪﻣ ﺪﯾﺪﺟ و ﻪﻧﺎﯿﻣ نﺎﯿﺷﻮﺷ ﺎﺑ نﺎﻣﺰﻤﻫ
، هوﺮﮔ ﺎﻫ ﻪﻃﻮﺤﻣ رد ﺰﯿﻧ ﯽﯾ ﺎﻫ
ي
» دﻮﺳا نﺎﺸﯾا
« و
» ﺖﯿﻠﯿﺴﻣ نﺎﺸﯾا
« بﻮﻨﺟ رد ﻊﻗاو ﯽﺑﺮﻏ
ﻪﻌﻟﺎﻄﻣ درﻮﻣ ﺮﻬﺷ هدﻮﺑ ﺮﻘﺘﺴﻣ
ﺪﻧا . تﺎﯾﺮﻔﺣ شراﺰﮔ يﺎﻗآ
يﺪﻬﻣ ﻪﻃﻮﺤﻣ رد ﺮﺒﻫر
» دوواد ﺢﻟﺎﺻ ﻪﺧﺮﺳ
« رد ﺎﻬﯿﺋﺎﻤﯿﻟا ﺎﻫﺪﻌﺑ ﻪﮐ ﺖﺧﺎﺳ ﻦﺷور ﻪﻘﻄﻨﻣ
ﻪﺧﺮﮐ ناﻮﯾا قﺮﺷ روﺎﺠﻣ
ﻞﺻﺎﻓ ﺪﺣ و ﺖﻧﻮﮑﺳ هﺪﺷ ﺮﮐذ ﺦﯾرﺎﺗ زا ﺶﯿﭘ ﻪﻃﻮﺤﻣ ود
ﻪﺘﻓﺎﯾ ﺪﻧا . ﻪﺑ رﻮﻬﺸﻣ ﻪﻃﻮﺤﻣ رد نﺎﯿﺗرﺎﭘ رﺎﺛآ دﻮﺟو
» مﺮﺷ
اﺪﺧ
« - ﺎﺑ ﻪﻠﺻﺎﻓ يا دوواد ﺢﻟﺎﺻ ﻪﺧﺮﺳ زا كﺪﻧا -
ﺪﯾﻮﻣ ﯽﻨﺷور ﻪﺑ ﺰﯿﻧ راﺮﻤﺘﺳا
ﯽﮔﺪﻧز ﻪﺧﺮﮐ بﺮﻏ نﺎﻨﮐﺎﺳ زا ﻞﺒﻗ
ﻖﯿﻘﺤﺗ عﻮﺿﻮﻣ ﺮﻬﺷ دﺎﺠﯾا ﺖﺳا
.
ﻪﭙﺗ ﻢﮐاﺮﺗ ﺎﻫ
ﻪﺑ رﻮﻬﺸﻣ ﯽﺨﯾرﺎﺗ ﻪﻧﺎﮔ هدزاود ي »
ﻂﻄﺸﻣ ﺢﻟﺎﺻ
« ﺤﻣ رد هدوﺪ يا ﺪﺼﮑﯾ ﯽﺒﯾﺮﻘﺗ ﺖﻌﺳو ﻪﺑ
رﺎﺘﮑﻫ ) ﻪﺧﺮﮐ ناﻮﯾا ﺮﻬﺷ ﯽﻗﺮﺷ بﻮﻨﺟ رد (
لﺎﻤﺘﺣا ﻦﯾا ﺰﯿﻧ ﺖﯾﻮﻘﺗ ار
ﯿﻣ زا ﻞﺒﻗ ﯽﺗﺪﻣ ﻪﮐ دزﺎﺴ ثاﺪﺣا
ﺮﻬﺷ ﻦﯾا ،
هﻮﺒﻧا ﯽﺘﯿﻌﻤﺟ ﻢﮐاﺮﺘﻣ ترﻮﺻ ﻪﺑ
رد هزﻮﺣ ﻦﯾا ﺘﺷاد ﯽﺘﻧﻮﮑﺳ
ﺪﻨ و ﻪﻨﯿﻣز ﺐﯿﺗﺮﺗ ﻦﯾﺪﺑ يا
ﺖﻬﺟ رد ﺐﺳﺎﻨﻣ
ﺮﻬﺷ ﻦﯿﻨﭼ ثاﺪﺣا دﻮﺑ ﻢﻫاﺮﻓ ﯽﻤﯿﻈﻋ
. ﻪﺧﺮﮐ بﺮﻏ ﺐﻧﺎﺟ ﺮﯿﺨﻠﺻﺎﺣ يﺎﻬﺘﺷد زا يرادﺮﺑ هﺮﻬﺑ ﻪﮐ ﺖﺴﯿﻧ يﺪﯾدﺮﺗ
ﯿﻣ ﻧاﻮﺘ ﻪﻧاﻮﺘﺸﭘ ناﻮﻨﻋ ﻪﺑ ﺖﺴ يا
د ﺪﯾﺎﻤﻧ ﻞﻤﻋ ﺲﯿﺳﺎﺘﻟا ﺪﯾﺪﺟ ﺮﻬﺷ ﺖﯾﻮﻘﺗ و ﻪﻌﺳﻮﺗ ر .
ﺮﻬﺷ ،مﺎﮕﻨﻫ ﻦﯾا رد شﻮﺷ
ﻪﮐ نآ رد ﻪﮐ ﯽﺷرﻮﺷ ﺐﻗﺎﻌﺘﻣ ،هدﻮﺑ هدﺮﮐ ﻆﻔﺣ ار ﺶﯾﻮﺧ ﻪﺘﺷﺬﮔ رﺎﺒﺘﻋا زا ﯽﺸﺨﺑ نﺎﮐﺎﻤﮐ نﺎﯿﻧﺎﺳﺎﺳ رﺎﮔزور ﻪﺑ
داد خر
، ﺖﯿﻤﻫا ﻪﺧﺮﮐ ناﻮﯾا ﺪﯾﺪﺟ ﺮﻬﺷ ثاﺪﺣا ﺎﺑ و ﻊﻗاو ﺐﯾﺮﺨﺗ درﻮﻣ ﻦﯿﺸﯿﭘ
داد ﺖﺳد زا ار ﺶﯾﻮﺧ .
ا ﻪﭼ ﺮﮔا تﺎﯾﺮﻔﺣ مﺎﺠﻧا ﺪﻨﻣزﺎﯿﻧ ﻪﺧﺮﮐ ناﻮﯾا دﺮﮑﻠﻤﻋ صﻮﺼﺧرد ﯽﻌﻄﻗ ﺮﻈﻧ رﺎﻬﻇ ﺪﻨﻤﺗﺪﻣ
رد ﻪﻧﺎﺳﺎﻨﺷ نﺎﺘﺳﺎﺑ
ﺮﻈﻧ ﻪﺑ ﺪﯿﻌﺑ ،شﻮﺷ ﺖﻌﺳو ﺮﺑاﺮﺑ ﻪﺳ ﺐﯾﺮﻗ ﯽﺘﺣﺎﺴﻣ ﻦﺘﺷاد ﺎﺑ ،ﻦﮑﯿﻟ ،ﺖﺳا نآ ﯿﻣ
نآ ﻪﺻﺮﻋ ﻪﯿﻠﮐ ﻪﮐ ﺪﺳﺮ
ﺪﺷﺎﺑ هدﻮﺑ نﻮﮑﺴﻣ .
ﻮﺤﻧ ة ﯽﻧﻮﮑﺴﻣ يﺎﻫﺪﺣاو يﺎﯾﺎﻘﺑ ﯽﯾﺎﻀﻓ ﻊﯾزﻮﺗ -
ﻪﭙﺗ ﻞﮑﺷ ﻪﺑ ﻪﮐ ﺎﻫ
د ﯽﮑﭼﻮﮐ ي ر
ﻪﺻﺮﻋ ﺮﻬﺷ
هﺪﻨﮐاﺮﭘ ﺪﻧا - ﺖﯾﻮﻘﺗ ار لﺎﻤﺘﺣا ﻦﯾا ﺰﯿﻧ ﯿﻣ
ﻪﮐ دزﺎﺴ ﺮﻬﺷ ﻦﯾا
لﺮﺘﻨﮐ رد ﯽﺘﻣﻮﮑﺣ ﺮﺒﺘﻌﻣ ﺰﮐاﺮﻣ زا ﯽﮑﯾ ناﻮﻨﻋ ﻪﺑ
نﺪﻤﺗ ﺮﺑ ﺎﻫ ﺖﺳا هدﻮﺑ يرادﺮﺑ هﺮﻬﺑ درﻮﻣ نﺎﺘﺳزﻮﺧ ﺖﺷد ي .
ﺮﻫ زا ﺶﯿﺑ ﺰﯿﻧ ﺮﻬﺷ رﻮﻄﻗ و ﻢﯿﻈﻋ ﯽﻋﺎﻓد راﻮﯾد
و ﻪﺘﺷاﺬﮔ ﻪﺤﺻ نآ ﮏﯾﮋﺗاﺮﺘﺳا ﺖﯿﻤﻫا ﺮﺑ ﺰﯿﭼ ﻪﯿﺿﺮﻓ
ﺮﺑرﺎﮐ ﯽﺘﻣﻮﮑﺣ يﺰﮐﺮﻣ ناﻮﻨﻋ ﻪﺑ اﺮﻧآ ي )
ﯽﻫﺎﺷ ﺮﻬﺷ (
ﺖﯾﻮﻘﺗ ﯿﻣ دزﺎﺴ .
ﻪﺻﺮﻋ ﻢﯿﺴﻘﺗ ي
ﻪﺑ ﺮﻬﺷ ﻪﻘﻄﻨﻣ ﻪﺳ ،ﻪﻧﺎﮔاﺪﺟ
ﺖﯿﻌﺒﺗ نﺎﺘﺳﺎﺑ نﺎﯿﻧاﺮﯾا ﯽﻧﺎﻬﯿﮐ تاﺮﮑﻔﺗ زا ﺎﻬﻨﺗ ﻪﻧ ﯿﻣ
ﺪﯾﺎﻤﻨ
) Karimian 2001& 2003
ﻪﮑﻠﺑ (،
هوﺮﮔ راﺮﻘﺘﺳا يﻮﮕﻟا ياﺮﺟا ﺎﻫ
ﻖﻃﺎﻨﻣ رد ﯽﻋﺎﻤﺘﺟا ﻒﻠﺘﺨﻣ ي ﻢﻫ زا ﮏﻔﻨﻣ
،
ﯾﺎﺳرد ﻪﮐ ﻪﻧﻮﮕﻧآ دﻮﺑ لواﺪﺘﻣ ﯽﻧﺎﺳﺎﺳ يﺎﻫﺮﻬﺷ ﺮ
، روآدﺎﯾ ار ﯿﻣ دزﺎﺴ
(Karimian 2008: 99-106)
توﺎﻔﺗ ﺎﻬﻨﺗ .
ﻪﮐ ﺖﺳا نآ سﻮﺴﺤﻣ
، ﯽﺘﻣﻮﮑﺣ ﻪﻋﻮﻤﺠﻣ ﺮﻬﺷ ﻦﯾا
ﯽﺑﻮﻨﺟ ﺶﺨﺑ رد نآ
ﯽﻧﺎﯿﻣ يﺎﻬﺸﺨﺑ و ﺮﻘﺘﺴﻣ
، ﯽﻟﺎﻤﺷ و
ﻪﻣﻮﺣ يا ﻪﺘﺷاد ﻖﻠﻌﺗ عﺎﻤﺘﺟا ﺮﮕﯾد تﺎﻘﺒﻃ ﺖﻧﻮﮑﺳ ﻪﺑ ﺪﻧا
.
هداد ﺶﻨﮐاﺮﭘ يﻮﮕﻟا زا ﻪﮑﻧﺎﻨﭽﻧآ ﺎﻫ
ﯽﺤﻄﺳ ي ﻪﻣﻮﺣ ﺶﺨﺑ رد
يا ﻪﻌﻟﺎﻄﻣ درﻮﻣ ﺮﻬﺷ ﺖﺳا طﺎﺒﻨﺘﺳا ﻞﺑﺎﻗ
) لوﺪﺟ
ةرﺎﻤﺷ 1 (،
ﻪﺘﺷاد راﺮﻘﺘﺳا ﺶﺨﺑ ﻦﯾا رد ﺎﺗﺪﻤﻋ ﯽﻧﺎﺳﺎﺳ ﺮﺼﻋ ناﺮﮕﺘﻌﻨﺻ و توﺮﺛ ناﺪﻟﻮﻣ ﺪﻧا
. ﺎﺠﻧآ زا ﺋ ﺢﻄﺳ ﺮﺑ ﻪﮑﯿ
ﻪﻃﻮﺤﻣ ﺮﺜﮐا ﺎﻫ
ﻪﻣﻮﺣ ﻪﻌﻟﺎﻄﻣ درﻮﻣ ي يا
هرﻮﮐ رﺎﺛآ ﺎﻫ
و هرﺎﺑﺮﺳ ﺖﯾﻮﻘﺗ ضﺮﻓ ﻦﯾا ،ﺖﺳا ﻪﻈﺣﻼﻣ ﻞﺑﺎﻗ ﺰﻠﻓ بوذ
ﯿﻣ ددﺮﮕ ﻪﺧﺮﮐ ناﻮﯾا ناﺮﮕﺘﻌﻨﺻ ﺖﯿﻟﺎﻌﻓ ﻦﯾﺮﺗ هﺪﻤﻋ يرﺎﮐﺰﻠﻓ ﻪﮐ د
هدﻮﺑ نﺎﯿﻧﺎﺳﺎﺳ ﺮﺼﻋ ر .
يﺮﻬﺷ ﻪﭽﻧﺎﻨﭼ ،لﺎﺣ
يﺎﻫراﻮﯾد ﺎﺑ ﻪﻨﮑﺳ زا ﯽﻟﺎﺧ يدوﺪﺣ ﺎﺗ و ﻊﯿﺳو ﯽﻋﺎﻓد
رﻮﻄﻗ و ﻊﻔﺗﺮﻣ رﺎﯿﺴﺑ ﻢﯾروآ ﺮﻈﻧ رد ار
ﻦﯾﺮﺗ هﺪﻤﻋ ﻪﮐ ،
ﻪﻣﻮﺣ نﺎﻨﮐﺎﺳ يدﺎﺼﺘﻗا ﺖﯿﻟﺎﻌﻓ يا
ﻞﯿﮑﺸﺗ يرﺎﮐ ﺰﻠﻓ ار نآ ﯿﻣ
هداﺪ ﯾز لﺎﻤﺘﺣا ﺎﺑ ، ﯽﻣﺎﻈﻧ يدﺮﮑﻠﻤﻋ دﺎ
نآ ياﺮﺑ ار
ناﻮﺘﯿﻣ دﻮﻤﻧ رﻮﺼﺗ .
يﺮﺠﻫ مرﺎﻬﭼ نﺮﻗ رد نﺎﺘﺳزﻮﺧ دﺎﺑآ يﺎﻫﺮﻬﺷ زا ﯽﮑﯾ ار ﻪﺧﺮﮐ ناﻮﯾا ﯽﺨﯾرﺎﺗ نﻮﺘﻣ ﻪﭼ ﺮﮔا
ﯽﻓﺮﻌﻣ ﯿﻣ هداد ﺮﻘﻓ ﻦﮑﯿﻟ ،ﺪﻨﯾﺎﻤﻨ ﺎﻫ
ﺎﺑ ﯽﮐﺪﻧا ار ﺐﻠﻄﻣ ﻦﯾا ﻞﻣﺎﮐ ﺪﯿﺋﺎﺗ ،ﯽﻣﻼﺳا نارود ﺎﺑ ﻂﺒﺗﺮﻣ ﻪﻧﺎﺳﺎﻨﺸﻧﺎﺘﺳﺎﺑ ي
ﻪﺟاﻮﻣ ﻞﮑﺸﻣ ﯿﻣ
دزﺎﺴ .
،لﺎﺣ ﺮﻫ ﻪﺑ هداد ﻪﻈﺣﻼﻣ ﺎﺑ
ﺎﻫ ﺮﻈﻧ ﻪﺑ ،ﯽﺤﻄﺳ ي ﯿﻣ
طﺎﯿﺣ يﺮﺠﻫ ﻢﺸﺷ نﺮﻗ نﺎﯾﺎﭘ رد ﺪﺳﺮ
هدﺮﺑ نآ زا ﯽﻣﺎﻧ ﻪﺘﺷﺬﮔ نﻮﺘﻣ زا ﺖﯿﻌﺒﺗ ﻪﺑ ﺎﻬﻨﺗ ﺰﯿﻧ ءاﺪﻔﻟاﻮﺑا و تﻮﻗﺎﯾ ﺮﯿﻈﻧ ﯽﻧﺎﺧرﻮﻣ و هﺪﯿﺳر نﺎﯾﺎﭘ ﻪﺑ ﺮﻬﺷ ﻦﯾا ﺪﻧا
.
ﻪﺸﻘﻧ ةرﺎﻤﺷ 1 ﺖﯿﻌﻗﻮﻣ: ﺮﻬﺷ يﺎﻫ ﯽﺨﯾرﺎﺗ ناﻮﯾا ﻪﺧﺮﮐ و شﻮﺷ ﻪﺧﺮﮐ دور يﻮﺳ ود رد
ﻪﺸﻘﻧ ةرﺎﻤﺷ 2 ﻪﻃﻮﺤﻣ ﯽﯾﺎﻀﻓ ﻊﯾزﻮﺗ: يﺎﻫ
رد ﯽﻧﺎﺘﺳﺎﺑ ﻪﺧﺮﮐ ناﻮﯾا ﺮﻬﺷ ﻪﻣﻮﺣ
ﻪﺸﻘﻧ ةرﺎﻤﺷ 3 : ﻢﮐاﺮﺗ ﻪﭙﺗ ﺎﻫ ﻪﻧﺎﮔ هدزاود ي ﻪﺑ فوﺮﻌﻣ ﻪﻘﻄﻨﻣ رد
ﻪﺧﺮﺳ ﺢﻟﺎﺻ ﻂﻄﺸﻣ ﻪﺧﺮﮐ ناﻮﯾا ﯽﻗﺮﺷ بﻮﻨﺟ ،
حﺮﻃ ةرﺎﻤﺷ 1 نﻻاد: يازارد ﻪﺑ ﻦﻤﺷﺮﯿﮔ ﺖﯾور درﻮﻣ 18
ﺮﺘﻣ و قﺎﻃ يﺎﻫ هراﻮﻬﮔ ناﻮﯾا يا يا ﻊﯿﻓر ﻪﺑاﺮﺧ يﺎﻫ
ﻪﺧﺮﮐ ناﻮﯾا ) يﺪﯾﻮﺠﺗ 1345 : 3 (
حﺮﻃ ةرﺎﻤﺷ 2 ﻪﻧﻮﻤﻧ: ﺎﻬﻟﺎﻔﺳ ي زا ﻪﻓﻮﺸﮑﻣ ﻪﻋﻮﻤﺠﻣ ﻪﭙﺗ ﺎﻫ ي ﻪﺑ رﻮﻬﺸﻣ ﯽﻧﺎﺘﺳﺎﺑ
» ﻪﺧﺮﺳ ﺢﻟﺎﺻ
ﻂﻄﺸﻣ
« ) حاﺮﻃ : شﻮﯾﺮﭘ ﺪﻫاز ي (
لوﺪﺟ ةرﺎﻤﺷ 1 : و عﻮﻨﺗ ،ﻊﯾزﻮﺗ هداد يرﺎﮕﻨﻫﺎﮔ
ﯽﺤﻄﺳ يﺎﻫ ﻪﻃﻮﺤﻣ رد
ﻪﻣﻮﺣ يﺎﻫ ﻪﺧﺮﮐ ناﻮﯾا ﯽﻧﺎﺘﺳﺎﺑ ﺮﻬﺷ يا
ﻪﭙﺗ مﺎﻧ رﺎﻤﺷ ه هداد عﻮﻨﺗ
ﺎﻫ ﯽﺤﻄﺳ ي ﺮﺑ يرﺎﮕﻧ هﺎﮔ
