ضراﻮﻋ زوﺮﺑ ﺎﺑ ﻦﯾﺮﯿﺷ ﺖﺑﺎﯾد ﻪﺑ ﻼﺘﺒﻣ نارﺎﻤﯿﺑ رد ﺎﺘﺷﺎﻧ نﻮﺧﺪﻨﻗ ﺖﯿﻌﺿو طﺎﺒﺗرا ﻦﯿﯿﻌﺗ ﯽﻣﻮﺘﮑﺘﺴﯿﺳ ﻪﻠﮐ ﯽﺣاﺮﺟ ﻞﻤﻋ زا ﺪﻌﺑ و ﻦﯿﺣ
I هدازﻦﯿﻧاﻮﺧ ﯽﻀﺗﺮﻣ ﺮﺘﮐد*
II ﯽﯾﺎﺸﻧا سرﺪﻣ ﻼﯿﻟ ﺮﺘﮐد
هﺪﯿﮑﭼ
ﻞـﮐ رد نآ عﻮﯿـﺷ و هدﻮـﺑ نﺎﻬـﺟ رد ﻦـﯾﺮﮐوﺪﻧا یرﺎـﻤﯿﺑ ﻦﯾﺮﺗﻊﯾﺎــﺷ (Diabetes Melituse)یﺪﻨﻗ ﺖﺑﺎﯾد زا ﯽﺷﺎﻧ تﻼﮑﺸﻣ زا ﯽﻀﻌﺑ ﺎﯾ ﯽﻤﺴﯿﻠﮔﺮﭙﯿﻫ ،دﻮﺟﻮﻣ یﺎﻫﻪﺘﻓﺎﯾ سﺎﺳاﺮﺑ .ﺖﺳا هﺪﺷ ﺮﮐذ %1-2 نﺎﻬﺟ ﺖﯿﻌﻤﺟ یﻮـﺳ زا .ﺪــﻧراد ﺶﻘﻧ نآ ﺶﯾاﺪﯿﭘ رد ﺎﯾ ﺪﻧﻮﺷﯽﻣ ﺖﺑﺎﯾد ضراﻮﻋ زوﺮﺑ ﺐﺟﻮﻣ ،ﺖﺑﺎﯾد رد رﺎﺠﻨﻫﺎﻧ ﻢﺴﯿﻟﻮﺑﺎﺘﻣ ـ یاهﺪﻫﺎـﺸﻣ ترﻮـﺻ ﻪـﺑ ﻪـﮐ ﻪـﻌﻟﺎﻄﻣ ﻦـﯾا رد .ﺖــﺳا هﺪﺷ حﺮﻄﻣ ﻪﻄﺑار ﻦﯾا رد ﺰﯿﻧ ﮏﯿﺘﻧژ ﻞﻣﺎﻋ ﺶﻘﻧ ،ﺮﮕﯾد ﻪـﯿﻬﺗ ﺖﻬـﺟ ،ﺪـﺷ مﺎـﺠﻧا (Historial Cohort)ﯽﺨﯾرﺎﺗ ﯽﻫوﺮﮔﻢﻫ و (Observational Analytical)ﯽﻠﯿﻠﺤﺗ نﺎﺘـﺳرﺎﻤﯿﺑ رد 1371-80 یﺎﻫلﺎـﺳ ﯽـﻃ ﻪـﮐ ﺖﺑﺎـﯾد ﻪـﺑ ﻼـﺘﺒﻣ نارﺎــﻤﯿﺑ مﺎﻤﺗ ،یرﺎﻤﺷﺮﺳ شور ﺎﺑ تﺎﻋﻼﻃا ﻪـﺑ تﺎـﻋﻼﻃا و ﺪﻧﺪـﺷ ﯽـﺳرﺮﺑ ،ﺪـﻧدﻮﺑ ﻪــﺘﻓﺮﮔ راﺮﻗ ﯽﻣﻮﺘﮑﺘﺴﯿﺳﻪﻠﮐ ﯽﺣاﺮﺟ ﻞﻤﻋ ﺖﺤﺗ (ص)لﻮﺳر تﺮﻀﺣ .ﺖـﻓﺮﮔ راﺮـﻗ ﻞـﯿﻠﺤﺗ و ﻪــﯾﺰﺠﺗ درﻮﻣ ود ـ یﺎﮐ یرﺎﻣآ یﺎﻫﺖﺴﺗ و SPSS راﺰﻓامﺮﻧ زا هدﺎﻔﺘﺳا ﺎﺑ هﺪﻣآ ﺖﺳد نارﺎـﻤﯿﺑ رد نﻮـﺧ ﺪــﻨﻗ لﺮﺘﻨﮐ ﻦﯿﺑ یرادﯽﻨﻌﻣ یرﺎﻣآ طﺎﺒﺗرا ﻪﻧﻮﮔ ﭻﯿﻫ ،ﻪﻌﻟﺎﻄﻣ ﻦﯾا زا ﻞﺻﺎﺣ ﺞﯾﺎﺘﻧ سﺎﺳاﺮﺑ یرﺎـﻣآ ﻪـﻄﺑار .ﺖـﺷاﺪﻧ دﻮــﺟو ﯽﻣﻮﺘﮑﺘﺴﯿﺳ ﻪﻟﻮﮐ ﯽﺣاﺮﺟ ﻞﻤﻋ ﻦﯿﺣ ضراﻮﻋ زوﺮﺑ و ﻦﯾﺮﯿﺷ ﺖﺑﺎﯾد ﻪﺑ ﻼﺘﺒﻣ ﻪـﻠﮐ ﯽـﺣاﺮﺟ ﻞـﻤﻋ زا ﺲـﭘ نﻮـﺧ رﺎـﺸﻓ و ﯽـﺒﻠﻗ ضراﻮـﻋ زوﺮـﺑ و ﻞـﻤﻋ زا ﺲــﭘ و ﻞﺒﻗ نﻮﺧ ﺪﻨﻗ لﺮﺘﻨﮐ ﻦﯿﺑ رد نﻮـﺧ ﺪـﻨﻗ لﺮﺘـﻨﮐ ﻦــﯿﺑ یرادﯽﻨﻌﻣ یرﺎﻣآ ﻪﻄﺑار ﺎﻣا (Pvalue<0/05)ﺪﺷ هﺪﻫﺎﺸﻣ رادﯽﻨﻌﻣ ،ﯽﻣﻮﺘﮑﺘﺴﯿﺳ .ﺪﻣﺎﯿﻧ ﺖﺳد ﻪﺑ ﯽﻣﻮﺘﮑﺘﺴﯿﺳ ﻪﻟﻮﮐ ﯽﺣاﺮﺟ ﻞﻤﻋ زا ﺲﭘ ضراﻮﻋ ﺮﯾﺎﺳ زوﺮﺑ ﺎﺑ ﻦﯾﺮﯿﺷ ﺖﺑﺎﯾد ﻪﺑ ﻼﺘﺒﻣ نارﺎﻤﯿﺑ دﻮـﺟو یرادﯽـﻨﻌﻣ یرﺎـﻣآ ﻪـﻄﺑار نﻮـﺧ رﺎﺸﻓ و ﯽﺒﻠﻗ ضراﻮﻋ زوﺮﺑ و ﻦﯾﺮﯿﺷ ﺖﺑﺎﯾد ﻪﺑ ﻼﺘﺑا تﺪﻣ لﻮﻃ ﻦﯿﺑ .دﻮــﺒﻧ رادﯽﻨﻌﻣ ،یرﺎﻣآ ﻪﻄﺑار ﺖﺑﺎﯾد ﻪﺑ ﻼﺘﺑا تﺪﻣ لﻮﻃ و ضراﻮﻋ ﺮﯾﺎﺳ درﻮﻣ رد ﺎﻣا (Pvalue<0/05)ﺖﺷاد ﻪــﺑ ﻪﺟﻮﺗ ﺎﺑ .ﺪﺷﺎﺑ حﺮﻄﻣ هﺪﻨﻨﮐ شوﺪﺨﻣ ﻞﻣﺎﻋ ﮏﯾ ناﻮﻨﻋ ﻪﺑ ﺪﻧاﻮﺗﯽﻣ ﺖﺑﺎﯾد ﻪﺑ ﻼﺘﺑا تﺪﻣ لﻮﻃ ﻪﻌﻟﺎﻄﻣ ﻦﯾا رد ﯽــﺘﺣ نﻮﺧ ﺪﻨﻗ لﺮﺘﻨﮐ ﻪﮐ ﻦﯾا ﺮﺑ ﯽﻨﺒﻣ ﻊﺑﺎﻨﻣ و تﻻﺎﻘﻣ رد دﻮﺟﻮﻣ تﺎﮑﻧ ﻦﯿﻨﭼ ﻢﻫ و هﺪﺷ ﺮﮐذ یﺎﻫیﺮﯿﮔﻪﺠﯿﺘﻧ ﻼـﺘﺒﻣ نارﺎــﻤﯿﺑ رد ﯽﺣاﺮﺟ ﻞﻤﻋ زا ﺲﭘ و ﻞﻤﻋ ﻦﯿﺣ ضراﻮﻋ ﺶﻫﺎﮐ ﺐﺒﺳ ،ﻞﻤﻋ زا ﺶﯿﭘ و ﯽﻌﻄﻘﻣ ترﻮﺻ ﻪﺑ ﺎــﺗ دﻮﺷ هﺪﻧﺎﺳر لﻮﺒﻗ ﻞﺑﺎﻗ ﺎﯾ بﻮﺧ ﺢﻄﺳ ﻪﺑ ﻞﻤﻋ زا ﺶﯿﭘ نارﺎﻤﯿﺑ نﻮﺧ ﺪﻨﻗ ﻪﮐ ﺖﺳا مزﻻ ،دﻮﺷﯽﻣ ﺖﺑﺎﯾد ﻪﺑ ﻞـﺤﻣ ﻖـﺘﻓ ،نﻮـﺧ رﺎــﺸﻓ تﻻﻼﺘﺧا ،ﯽﺒﻠﻗ تﻼﮑﺸﻣ ﺪﻨﻧﺎﻣ ﯽﺗﺪﻣ زارد ضراﻮﻋ زا ﺰﯿﻧ و تﺪﻣ هﺎﺗﻮﮐ ضراﻮﻋ زا .دﻮﺷ یﺮﯿﮔﺶﯿﭘ هﺪﻨﺒﺴﭼ یﺎﻫﺪﻧﺎﺑ و ﻞﻤﻋ ﯽﻣﻮﺘﮑﺘﺴﯿﺳ ﻪﻟﻮﮐ ﯽﺣاﺮﺟ – 3 ﻦﯾﺮﯿﺷ ﺖﺑﺎﯾد – 2 نﻮﺧ ﺪﻨﻗ لﺮﺘﻨﮐ – 1 :ﺎﻫهژاوﺪﯿﻠﮐ نﻮﺧ رﺎﺸﻓ تﻻﻼﺘﺧا و ﯽﺒﻠﻗ ضراﻮﻋ – 4
.1380-81 لﺎﺳ ،هداز ﻦﯿﻧاﻮﺧ ﯽﻀﺗﺮﻣ ﺮﺘﮐد ﯽﯾﺎﻤﻨﻫار ﻪﺑ ﯽﻣﻮﻤﻋ یاﺮﺘﮐد ﻪﺟرد ﺖﻓﺎﯾرد ﺖﻬﺟ ﯽﯾﺎﺸﻧا سرﺪﻣ ﻼﯿﻟ ﺮﺘﮐد ﻪﻣﺎﻧ نﺎﯾﺎﭘ زا ﺖﺳا یاﻪﺻﻼﺧ ﻪﻟﺎﻘﻣ ﻦﯾا ﻒـﻟﻮﻣ*)ناﺮﻬـﺗ ،ناﺮـﯾا ﯽﻧﺎـﻣرد ـ ﯽﺘـﺷاﺪﻬﺑ تﺎـﻣﺪﺧ و ﯽﮑـﺷﺰﭘ مﻮــﻠﻋ هﺎﮕﺸﻧاد ،ﺶﯾﺎﯿﻧ ،نﺎﺧرﺎﺘﺳ نﺎﺑﺎﯿﺧ ،(ص)مﺮﮐا لﻮﺳر تﺮﻀﺣ نﺎﺘﺳرﺎﻤﯿﺑ ،ﯽﻣﻮﻤﻋ ﯽﺣاﺮﺟ رﺎﯾدﺎﺘﺳا (I (لﻮﺌﺴﻣ ﯽﻣﻮﻤﻋ ﮏﺷﺰﭘ (II
ﻪﻣﺪﻘﻣ یرﺎـﻤﯿﺑ ﻦﯾﺮﺗﻊﯾﺎـﺷ (Diabetes Mellitus)یﺪــﻨﻗ ﺖﺑﺎﯾد هدﻮــﺗ رد نآ ﯽﻌﻗاو عﻮﯿﺷ ﻦﯿﯿﻌﺗ ﻪﮐ ﺖﺳا نﺎﻬﺟ رد ﻦﯾﺮﮐوﺪﻧا ﻞﮑـﺸﻣ ،ﯽﺼﯿﺨـﺸﺗ یﺎـﻫرﺎﯿﻌﻣ ندﻮــﺑ توﺎﻔﺘﻣ ﺖﻠﻋ ﻪﺑ مدﺮﻣ ﻞــﮐ رد نآ عﻮﯿﺷ ،دﻮﺟﻮﻣ یﺎﻫرﺎﻣآ ﻖﺒﻃ ﺎﻣا (3 و2 ،1)ﺪﺷﺎﺑﯽﻣ .(4 و2)ﺪﺷﺎﺑﯽﻣ %1-2 نﺎﻬﺟ ﺖﯿﻌﻤﺟ یﺎـﻫیرﺎﺠﻨﻫﺎﻧ :زا ﺖـﺳا ترﺎـﺒﻋ یرﺎــﻤﯿﺑ ﻦﯾا تﺎﺼﺨﺸﻣ ،ﻪـــﯿﻠﮐ ،ﻢـﺸﭼ یﻼـﺘﺑا ﺎـﺑ تﺪــــﻣ زارد ضراﻮـﻋ ،ﮏﯿﻟﻮﺑﺎـﺘﻣ یﺎـــﺸﻏ رد ﯽــــــﺗﺎﻌﯾﺎﺿ و ﯽــــﻧﻮﺧ قوﺮــﻋ و بﺎــﺼﻋا ﻞﺑﺎﻗ ﯽﻧوﺮﺘﮑﻟا پﻮﮑﺳوﺮﮑﯿﻣ ﺎﺑ ﻪﮐ (Basal Membrane)ﻪﯾﺎﭘ و ﺖﺑﺎـﯾد یرﺎـﻤﯿﺑ عﻮﯿـﺷ ﻪـﺑ ﻪـﺟﻮﺗ ﺎـﺑ .(5 و3)ﺖــﺳا هﺪﻫﺎﺸﻣ ،ﺖﺑﺎــﯾد ﻪﺑ ﻼﺘﺒﻣ دﺮﻓ ﮏﯾ رد ﯽﺣاﺮﺟ ﻞﻤﻋ نﺪﺷ مﺎﺠﻧا لﺎﻤﺘﺣا زا ﻞـﺒﻗ ﯽﺘﺑﺎــﯾد رﺎﻤﯿﺑ تﻼﮑﺸﻣ ﺎﺑ حاﺮﺟ ﻪﮐ ﺖﺳا مزﻻ هراﻮﻤﻫ ﻞـﻤﻋ ضراﻮـﻋ و هدﻮـﺑ ﺎﻨــﺷآ ﻞﻤﻋ زا ﺪﻌﺑ و ﻞﻤﻋ ﻦﯿﺣ ،ﻞﻤﻋ هار و ﺪـﺳﺎﻨﺸﺑ ﯽــﺑﻮﺧ ﻪﺑ ار نارﺎﻤﯿﺑ زا هوﺮﮔ ﻦﯾا رد ﯽﺣاﺮﺟ .ﺪﻧاﺪﺑ ار ﮏﯾ ﺮﻫ ﺎﺑ ﻪﻠﺑﺎﻘﻣ ﯽـﺷﻮﻬﯿﺑ ﺮـﻈﻧ زا ﯽﯾﻻﺎــﺑ ﺮﻄﺧ ضﺮﻌﻣ رد ﯽﺘﺑﺎﯾد نارﺎﻤﯿﺑ زا یرﺎﯿـﺴﺑ ﻪـﺑ ﻼــﺘﺑا ﺪﻌﺘﺴﻣ و (7 و6)هدﻮﺑ ﯽﺣاﺮﺟ و ﯽﻣﻮﻤﻋ ﻪــﺑ طﻮﺑﺮﻣ ضراﻮﻋ ﻦﯾاﺮﺑﺎﻨﺑ (9 و8 ،5)ﺪﻨﺷﺎﺑﯽﻣ ﯽﺒﻃ تﻻﻼﺘﺧا ﺮﺗﻻﺎــﺑ ﺎﻫنآ رد ﯽﺣاﺮﺟ ﻞﻤﻋ شﻮﺣ و لﻮﺣ رد تﻻﻼﺘﺧا ﻦﯾا و ﺎﻣوﺮﺗ ،ﯽﺣاﺮﺟ ﻞﻤﻋ ﺪﻨﻧﺎﻣ ﯽﯾﺎﻫسﺮﺘﺳا نآ ﺮﺑ هوﻼﻋ .ﺖﺳا ﺪﺿ ﻪﮐ ﮏﯿﻟﻮﺑﺎﺗﺎﮐ یﺎﻫنﻮﻣرﻮﻫ ﺪﯿﻟﻮﺗ ﺶﯾاﺰﻓا ﺐﺟﻮﻣ ﺖﻧﻮﻔﻋ ار ﺖﺑﺎﯾد لﺮﺘﻨﮐ ﺖﻟﺎﺣ ﻦﯾا ﻪﮐ ﺪﻧﻮﺷﯽﻣ ،ﺪﻨﻨﮐﯽﻣ ﻞﻤﻋ ﻦﯿﻟﻮﺴﻧا .(12 و11 ،10 ،3)دزﺎﺳﯽﻣ ﺮﺗﻞﮑﺸﻣ ضراﻮـﻋ زا یﺮﯿـﮔﻮــﻠﺟ و ﺖﺑﺎﯾد ﻖﯿﻗد لﺮﺘﻨﮐ ﺎﺑ ﻪﻄﺑار رد ﻪـﮐ ﺖـﺳا هﺪـﺷ هﺪـﯾد ﻪــﯿﻠﮐ ﺪﻧﻮﯿﭘ ﯽﺣاﺮﺟ ﻞﻤﻋ لﺎﺒﻧد ﻪﺑ ،نآ و ﻦﯾﺮﯿـﺷ ﺖﺑﺎــﯾد ﻪﺑ ﻼﺘﺒﻣﺮﯿﻏ هﺪﻨﻫد دﺮﻓ زا یﺪﻧﻮﯿﭘ یﺎﻫﻪﯿﻠﮐ ﻪـﺑ ﻼـﺘﺒﻣ دﺮـﻓ ﻪـﺑ ﻪــﮐ ﯽﻧﺎﻣز ،ﺖﺑﺎﯾد ﯽﮔداﻮﻧﺎﺧ ﻪﻘﺑﺎﺳ نوﺪﺑ دﺮـﻓ نﺪـﺑ رد لﺎـﺳ 5 ﺎــﺗ 3 ضﺮﻋ رد ،ﺪﻧﻮﺷﯽﻣ ﺪﻧﻮﯿﭘ ﺖﺑﺎﯾد ﯽﺘﺑﺎــﯾد ﯽﺗﺎﭘوﺮﻔﻧ صﺎﺧ تﺎﻌﯾﺎﺿ نﺎﻤﻫ رﺎﭼد (ﯽﺘﺑﺎﯾد)هﺪﻧﺮﯿﮔ .ﺪﻧدﺮﮔﯽﻣ ﺪـﻧﻮﯿﭘ ﺎـﺑ یو ﺖﺑﺎـﯾد ﻪـﮐ ﯽﺘﺑﺎــﯾد رﺎﻤﯿﺑ رد ﺮﮕﯾد یﻮﺳ زا ﯽﺘﺑﺎـﯾد ﯽﺗﺎـﭘوﺮــﻔﻧ رﺎﭼد یﺪﻧﻮﯿﭘ ﻪﯿﻠﮐ ،دﻮﺷ نﺎﻣرد ساﺮﮑﻧﺎﭘ تﺎـﻌﯾﺎﺿ ،دﻮـﺟﻮﻣ یﺎــﻫشراﺰﮔ سﺎﺳاﺮﺑ ﻦﯿﻨﭼﻢﻫ .دﻮﺷﯽﻤﻧ داﺮـﻓا ﻪـﺑ ﺪـﻧﻮﯿﭘ زا ﺲـﭘ ﯽﺘﺑﺎـﯾد ﯽﺗﺎــﭘوﺮﻔﻧ ﻪﺑ ﻼﺘﺒﻣ یﺎﻫﻪﯿﻠﮐ
.(7 و6)دورﯽﻣ ﻦﯿﺑ زا ﻢﻟﺎﺳ ﺎــﯾ ﯽﻤﺴﯿﻠﮔﺮﭙﯿﻫ ﻪﮐ ﺖﺳا نآ هﺪﻨﻫد نﺎﺸﻧ ﺎﻫﻪﺘﻓﺎﯾ ﻦﯾا مﺎﻤﺗ ﺖﺑﺎـﯾد رد رﺎــﺠﻨﻫﺎﻧ ﻢﺴﯿﻟﻮﺑﺎﺘﻣ ﻪﺑ طﻮﺑﺮﻣ تﻼﮑﺸﻣ زا ﯽﻀﻌﺑ ﺮــﺛﻮﻣ نآ ﺶﯾاﺪﯿﭘ ﺮﺑ ﺎﯾ ﺪﻧﻮﺷﯽﻣ ﺖـﺑﺎﯾد ضراﻮﻋ دﺎﺠﯾا ﺐﺒﺳ .ﺪﻨﺘﺴﻫ ﻦـﯾا رد ﯽـﮑﯿﺘﻧژ ﻞـﻣاﻮﻋ ﺪﻨﻧﺎـﻣ ،یﺮـﮕﯾد ﻞــﻣاﻮﻋ ،ﻦﯿﻨﭼﻢﻫ ﺎﻫلﺎـﺳ ﻪـﮐ ﺪــﻧراد دﻮﺟو ﯽﻧارﺎﻤﯿﺑ ،اﺮﯾز (8)ﺪﻧراد ﺶﻘﻧ ﻪﻄﺑار سرﺮـﯾد ضراﻮــﻋ ﻦﯾا رﺎﭼد ﺎﻣا هﺪﺸﻧ لﺮﺘﻨﮐ بﻮﺧ نﺎﺸﺘﺑﺎﯾد نﺎــﻣز رد ﻪـﮐ ﺪـﻧراد دﻮـﺟو ﯽﻧارﺎـﻤﯿﺑ ﻞﺑﺎـﻘﻣ رد .ﺪﻧﻮـﺷﯽﻤﻧ .(7 و6 ،3)ﺪﻨﺷﺎﺑﯽﻣ ضراﻮﻋ ﻦﯾا ﻪﺑ ﻼﺘﺒﻣ ﺺﯿﺨﺸﺗ
ﯽﺳرﺮﺑ شور ﯽـــﻠﯿﻠﺤﺗ ـ یاهﺪﻫﺎـــﺸﻣ ترﻮـــﺻ ﻪـــﺑ ﻪــــﻌﻟﺎﻄﻣ ﻦــﯾا ﯽﺨﯾرﺎــــﺗ ﯽـــﻫوﺮﮔﻢـــﻫ ،(Observational-Analytical) .ﺖﺳا هﺪﺷ مﺎﺠﻧا (Historical Cohort) ،ﺲـﻨﺟ ،ﻦـﺳ ﻞﻣﺎـﺷ ﯽﺘـﺴﯿﻟ ﮏــﭼ ﺎﻫهداد یروآدﺮﮔ راﺰﺑا
،(رﺪﺨﻣ داﻮﻣ ﺎﯾ ﻞﮑﻟا ،رﺎﮕﯿﺳ فﺮﺼﻣ)هاﺮﻤﻫ یﺎﻫتدﺎﻋ دﻮﺟو ﻪــــﻠﮐ ﻊــﻔﻧ ﻪــﺑ ﯽــﻤﺋﻼﻋ دﻮــﺟو ،ﯽــﻠﺒﻗ ﯽــﺣاﺮﺟ ﻪﻘﺑﺎــﺳ ﻞـــﻤﻋ عﻮــــﻧ ،(ﺐــﺗ ،غاﺮﻔﺘــﺳا ،عﻮﻬــﺗ ،درد)ﯽﻣﻮﺘﮑﺘــﺴﯿﺳ و ﻞــﻤﻋ ﻦﯿﺣ ضراﻮﻋ دﻮﺟو ،(elective ﺎﯾ ﺲﻧاژروا)ﯽﺣاﺮﺟ ،ﻢــﺧز نﺪﺷزﺎﺑ ،ﻢﺧز ﺖﻧﻮﻔﻋ)ﻞﻤﻋ زا ﺲﭘ ضراﻮﻋ ،ﺎﻫنآ عﻮﻧ
،یﻮﯾر ضراﻮﻋ ،یواﺮﻔﺻ لﻮﺘﺴﯿﻓ ،ﯽﻤﺘﯾرآ ،ﯽﺒﻠﻗ سﻮﺘﮐرﺎﻔﻧا ﻪـﺑ ﻼـﺘﺑا تﺪـﻣ لﻮﻃ ،(یﻮﯿﻠﮐ ضراﻮﻋ و ﯽﺘﯿﻟوﺮﺘﮑﻟا تﻻﻼﺘﺧا یﺎــﻫوراد ،ﯽـــﻘﯾرﺰﺗ ﻦﯿﻟﻮـﺴﻧا)ﺖﺑﺎـﯾد نﺎـﻣرد عﻮـﻧ ،ﺖﺑﺎـﯾد ﻦـﯿﻟوا ناﺰﯿـﻣ ،(ﯽــﯾاﺬﻏ ﻢﯾژر ،نﻮﺧ ﺪﻨﻗ هﺪﻧروآﻦﯿﯾﺎﭘ ﯽﮐارﻮﺧ زا ﺲـﭘ و ﻞـﻤﻋ زا ﺶـﯿﭘ FBS ناﺰﯿــﻣ ،ﻪﻌﺟاﺮﻣ زا ﺪﻌﺑ FBS .دﻮﺑ ﯽﺣاﺮﺟ ﻞﻤﻋ ﯽﺘﺑﺎـﯾد نارﺎــﻤﯿﺑ مﺎﻤﺗ یرﺎﻤﺷﺮﺳ شور ﺎﺑ ﻪﻌﻟﺎﻄﻣ ﻦﯾا رد تﺮــــﻀﺣ نﺎﺘــﺳرﺎﻤﯿﺑ رد 1371-80 یﺎﻫلﺎــﺳ ﯽــﻃ ﻪــﮐ ﻪــﺘﻓﺮﮔ راﺮﻗ ﯽﻣﻮﺘﮑﺘﺴﯿﺳ ﻪﻠﮐ ﯽﺣاﺮﺟ ﻞﻤﻋ ﺖﺤﺗ (ص)لﻮﺳر .ﺪﻧﺪﺷ ﯽﺳرﺮﺑ ،ﺪﻧدﻮﺑ ﻪـﮐ ﺪــﻣآ ﺖﺳد ﻪﺑ ﻪﻌﻟﺎﻄﻣ ﻦﯾا ﯽﻃ ﻪﻧﻮﻤﻧ 104 ﯽﻠﮐ رﻮﻃ ﻪﺑ 150 زا ﺮـﺗ ﻢـﮐ نﻮـﺧ ﺪـﻨﻗ)هﺪـﺷ لﺮﺘـﻨﮐ نﻮــﺧ ﺪﻨﻗ سﺎﺳاﺮﺑ
ﺪـﻨﻗ و (Acceptable ناﻮـﻨﻋ ﺖــﺤﺗ و ﺮﺘﯿﻟﯽﺳد رد مﺮﮔﯽﻠﯿﻣ و ﺮﺘﯿﻟﯽـﺳد رد مﺮـﮔﯽـﻠﯿﻣ 150 نﻮــﺧ ﺪﻨﻗ)هﺪﺸﻧ لﺮﺘﻨﮐ نﻮﺧ ﻢﯿـﺴﻘﺗ هوﺮــﮔ 2 ﻪﺑ (Not Acceptable ناﻮﻨﻋ ﺖﺤﺗ و ﺮﺗﻻﺎﺑ ﺶﯾﺎـﻣزآ ﺖــﺑﻮﻧ 3 ﻪﺑ طﻮــﺑﺮﻣ ﺞــﯾﺎﺘﻧ سﺎﺳاﺮﺑ ﺲﭙﺳ ﺪﻧﺪﺷ ﺎـﺑ ﯽـﺣاﺮﺟ ﻞــﻤﻋ زا ﺲــﭘ ضراﻮﻋ و (FBS)ﺎﺘﺷﺎﻧ نﻮﺧ ﺪﻨﻗ لﻮــــﻃ طﺎﺒﺗرا ﯽــﺳرﺮﺑ یاﺮﺑ ﻦﯿﻨﭼﻢﻫ .ﺪﻧﺪﯾدﺮﮔ ﻪﺴﯾﺎﻘﻣ ﻢﻫ ﯽـــﺣاﺮﺟ ضراﻮــــﻋ و ﻦﯾﺮﯿــﺷ ﺖﺑﺎــﯾد ﻪــﺑ ﻼــﺘﺑا تﺪــﻣ ﻼــﺘﺑا تﺪﻣ لﻮﻃ ﺮــﻈﻧ زا ﮏــﯿﺘﺑﺎﯾد نارﺎﻤﯿﺑ ،ﯽﻣﻮﺘﮑﺘﺴﯿﺳﻪﻠﮐ ﺪـــﻧدﻮﺑ ترﺎــﺒﻋ ﻪــﮐ ﺪﻧﺪﺷ ﻢــﯿﺴﻘﺗ هوﺮﮔ 4 ﻪﺑ ،ضراﻮﻋ ﻪﺑ (2 لﺎــﺳ 1 زا ﺮــﺗﻢﮐ یﻼـﺘﺑا تﺪـﻣ لﻮـﻃ ﺎـﺑ نارﺎـﻤﯿﺑ (1 :زا لﻮـﻃ ﺎـﺑ نارﺎـﻤﯿﺑ (3 لﺎــﺳ 1-5 یﻼﺘﺑا تﺪﻣ لﻮﻃ ﺎﺑ نارﺎﻤﯿﺑ ﺶـﯿﺑ یﻼﺘﺑا تﺪﻣ لﻮﻃ ﺎﺑ نارﺎﻤﯿﺑ (4 لﺎﺳ 5-10 یﻼﺘﺑا تﺪﻣ .لﺎﺳ 10 زا و SPSS راﺰﻓامﺮﻧ زا هدﺎﻔﺘﺳا ﺎﺑ هﺪﺷ یروآﻊﻤﺟ تﺎﻋﻼﻃا .ﺖﻓﺮﮔ راﺮﻗ ﻞﯿﻠﺤﺗ و ﻪﯾﺰﺠﺗ درﻮﻣ ود ـ یﺎﮐ یرﺎﻣآ یﺎﻫﺖﺴﺗ لﻮـﺻا ،حﺮــﻃ ﻞﺣاﺮﻣ مﺎﻤﺗ رد ﻪﮐ ﺖﺳا مزﻻ ﻪﺘﮑﻧ ﻦﯾا ﺮﮐذ .ﺪﯾدﺮﮔ ﺖﯾﺎﻋر ﯽﮑﻨﯿﺴﻠﻫ ﻪﻣﺎﻧﺪﻬﻋ
ﺞﯾﺎﺘﻧ ﯽـﺣاﺮﺟ ﻞـﻤﻋ ﺖــﺤﺗ ﻪﮐ ﯽﺘﺑﺎﯾد رﺎﻤﯿﺑ 104 ﻪﻌﻟﺎﻄﻣ ﻦﯾا رد ﻦـﯾا زا .ﺪﻧﺪـﺷ ﯽـﺳرﺮﺑ ،ﺪـﻧدﻮﺑ ﻪــﺘﻓﺮﮔ راﺮﻗ ﯽﻣﻮﺘﮑﺘﺴﯿﺳﻪﻠﮐ 18 و ﺪﻧدﻮﺑ (%69/2)نز ﺮﻔﻧ 72 و (%30/8)دﺮﻣ ﺮﻔﻧ 32 ،داﺪﻌﺗ .ﺪﻧدﺮﮐﯽﻣ فﺮﺼﻣ رﺎﮕﯿﺳ (%17/3)ﺮﻔﻧ (%6/7)ﺮــﻔﻧ 7 و ﻞﮑﻟا فﺮﺼﻣ ﻪﻘﺑﺎﺳ نارﺎﻤﯿﺑ زا (%1)ﺮﻔﻧ 1 .ﺪﻨﺘﺷاد ار رﺪﺨﻣ داﻮﻣ فﺮﺼﻣ ﻪﻘﺑﺎﺳ و (SD=13/19)لﺎــــﺳ 63/13 نارﺎــﻤﯿﺑ ﯽﻨــﺳ ﻦﯿﮕﻧﺎــﯿﻣ (%49/4)ﺮــﻔﻧ 41 داﺪﻌﺗ .دﻮﺑ لﺎﺳ 21-85 ﺎﻫنآ ﯽﻨﺳ هدوﺪﺤﻣ .ﺪﻨﺘﺷاد ار ﯽﻠﺒﻗ ﯽﺣاﺮﺟ ﻞﻤﻋ ﻪﻘﺑﺎﺳ نارﺎﻤﯿﺑ زا ﻪــﺑ (%67/3)ﺮـﻔﻧ 70 رد ﯽﻣﻮﺘﮑﺘـﺴﯿﺳ ﻪـﻠﮐ ﯽـﺣاﺮﺟ ﻞـﻤﻋ ترﻮــﺻ ﻪﺑ (%32/7)ﺮﻔﻧ 34 رد و (elective)ﯽﺑﺎﺨﺘﻧا ترﻮﺻ .دﻮﺑ هﺪﺷ مﺎﺠﻧا (emergency)ﯽﺴﻧاژروا ،RUQ درد (%72/8)ﺮـﻔﻧ 75 ،نارﺎـﻤﯿﺑ ﻢــﺋﻼﻋ ﯽﺳرﺮﺑ رد 19 ،عﻮﻬــــﺗ (%38/8)ﺮـــﻔﻧ 40 ،غاﺮﻔﺘـــﺳا (%44/7)ﺮـــﻔﻧ 46 10 ،ﺮﺘـــﮑﯾا (%9/7)ﺮــﻔﻧ 10 ،ﺮﺘــﺳﺎﮔﯽــﭘا درد (%18/4)ﺮــﻔﻧ (%2/9)ﺮـﻔﻧ 3 ،ﯽﻤﮑﺷ ﺮﺸﺘﻨﻣ درد (%5/8)ﺮﻔﻧ 6 ،ﺐﺗ (%9/7)ﺮﻔﻧ
رد .ﺪﻨﺘـﺷاد ﻪﻨﯿــﺳ ﻪﺴﻔﻗ درد (%1)ﺮﻔﻧ 1 و ﺖﺳار یﻮﻠﻬﭘ درد ﯽـﺣاﺮﺟ ﻞـﻤﻋ ﺖـﺤﺗ ﻪــﮐ ﯽﺘﺑﺎﯾد داﺮﻓا یاﺮﻔﺻ ﻪﺴﯿﮐ ﯽﺳرﺮﺑ ،ﮓﻨـﺳ دراﻮــﻣ %62/5 رد ،ﺪﻧدﻮﺑ ﻪﺘﻓﺮﮔ راﺮﻗ ﯽﻣﻮﺘﮑﺘﺴﯿﺳﻪﻠﮐ ﻢـﯿﭙﻣآ (%1)ﺮــﻔﻧ 1 رد ﺎﻬﻨﺗ و دﺎﺣ ﺖﯿﺘﺴﯿﺳﻪﻠﮐ دراﻮﻣ %25 رد .ﺖﺷاد دﻮﺟو ﻦــﯿﺑ رد اﺮـﻔﺻ ﻪـﺴﯿﮐ نﺮﮕﻧﺎـﮔ ﻪـﺿرﺎﻋ ﯽـﻧاواﺮﻓ ﺪـﺻرد ،%1 اﺮـﻔﺻ ﻪــﺴﯿﮐ فاﺮﻃا ﻪﺴﺑآ و یﺪﺒﮐ ﻪﺴﺑآ ،%4/8 نارﺎﻤﯿﺑ ﻪــﺴﯿﮐ (Perforation)ﯽـــﮔرﺎـﭘ ،%2/9 ساﺮﮑﻧﺎـﭘ مﻮﻨﯿـﺳرﺎﮐ ﮓﻨـــﺳ ،%4/8 اﺮــــﻔﺻ ﻪــﺴﯿﮐ ﺲــﭘورﺪــﯿﻫ ،%3/8 اﺮــﻔﺻ
،%1 Porceline یاﺮﻔﺻ ﻪﺴﯿﮐ ،%5/8 (CBD Stone)کوﺪﻠﮐ رد .دﻮـﺑ %1 ﮏـﯿﺗاﺪﯿﻫ ﺖـﺴﯿﮐ و %1 هزوﺮﺒــﯿﻓ یاﺮﻔﺻ ﻪﺴﯿﮐ ﻪﺴﯿﮐ ﭗﯿﻟﻮﭘ ،اﺮﻔﺻ ﻪﺴﯿﮐ مﻮﻨﯿﺳرﺎﮐ ﯽﺘﺑﺎﯾد داﺮﻓا زا ﮏﯾ ﭻﯿﻫ ﺖــﻧﻮﻔﻋ ،ﻢــﮔاﺮﻓﺎــﯾد ﺮـــﯾز ﻪـﺴﺑآ ،دﺎـﺣ ﺖﯿﺗاﺮﮑﻧﺎـﭘ ،اﺮـﻔﺻ ﯽﻠــﺳ ﺖـــﯿﻧﻮﺘﯾﺮﭘ و اﺮـﻔﺻ ﻪـﺴﯿﮐ مﺰﯿـﻔﻣآ ،ﺎﮑﯿﺗﺎﭙﻫﻻﻮﯿـﺳﺎﻓ .ﺪﺸﻧ هﺪﻫﺎﺸﻣ ﯽﺘﺑﺎـﯾد نارﺎــﻤﯿﺑ یﺎﻫهﺪﻧوﺮﭘ یور هﺪﺷ مﺎﺠﻧا ﯽﺳرﺮﺑ رد ﯽـﻧاواﺮﻓ ،لﺎـﺳ 10 ﯽـﻃ رد ﺪـﻧدﻮﺑ هﺪــﺷ ﯽﻣﻮﺘﮑﺘﺴﯿﺳﻪﻠﮐ ﻪﮐ :زا دﻮـﺑ ترﺎــﺒﻋ ﯽﻣﻮﺘﮑﺘﺴﯿﺳﻪﻠﮐ ﯽﺣاﺮﺟ ﻞﻤﻋ ﻦﯿﺣ ضراﻮﻋ ،دراﻮـﻣ%1 رد اﺮـﻔﺻ ﻪـﺴﯿﮐ و اﺮـﺠﻣ ﮏـﯿﻧژوﺮﺗﺎــﯾا نﺪﺷ زﺎﺑ رد نﻮـﺧ رﺎـﺸﻓ ﺪﯾﺪـﺷ تاﺮﯿـﯿﻐﺗ و ﯽــﺒﻠﻗ ﮏﯿﻤﮑﺴﯾا تﻼﮑﺸﻣ ،دراﻮــﻣ %1 رد مﻮـﻧﻮﺋد ﮏـﯿﻧژوﺮﺗﺎـﯾا ﯽـﮔرﺎـﭘ ،دراﻮـﻣ %3/8 هوﺮـﮔ ﻦـﯾا رد ﺰﯿـﻧ ﻞــﻤﻋ ﻦﯿﺣ یﺰﯾرنﻮﺧ و ﯽﺴﻔﻨﺗ تﻼﮑﺸﻣ .ﺖﺷاﺪﻧ دﻮﺟو ﻦـﯾا رد ﯽﻣﻮﺘﮑﺘـﺴﯿﺳ ﻪـﻠﮐ ﯽـﺣاﺮﺟ ﻞــﻤﻋ زا ﺲﭘ ضراﻮﻋ ،%19/23ﯽـﺒﻠﻗ ﮏﯿﻤﮑـﺴﯾا تﻼﮑـﺸﻣ :زا دﻮـﺑ ترﺎــﺒﻋ نارﺎﻤﯿﺑ تﻼﮑـــﺸﻣ ،%2/88 ﻞـﻤﻋ ﻞـﺤﻣ ﻖـﺘﻓ ،%4/8 یﻮـﯿﻠﮐ تﻼﮑـﺸﻣ ،%0/96 ﺐــﺗ ،%2/88 ﯽﺘﯿﻟوﺮﺘــﮑﻟا تﻻﻼـــﺘﺧا ،%2/88 یﻮـﯾر ،%2/88 (adhesional band)ﯽـﮔﺪﻨﺒـﺴﭼ زا ﯽــﺷﺎﻧ یﺎﻫﺪﻧﺎﺑ .%1/92 ﯽﻤﮑﺷ ﻪﺴﺑآ ،%1/92 ﻢﺧز ﺖﻧﻮﻔﻋ ،%0/96 مﻮﺗﺎﻤﻫ زﺎـﺑ و ﺖـﯿﺒﻠﻓﻮﺒﻣﺮﺗ ،اﺮــﻔﺻ ﺖﺸﻧ ،ﻞﻤﻋ زا ﺲﭘ یﺰﯾرنﻮﺧ .ﺪﺸﻧ هﺪﯾد ﻢﺧز نﺪﺷ ﯽـﺳرﺮﺑ هﺪـﻧوﺮﭘ 104 رد ﺮـﻈﻧ درﻮـﻣ هاﺮــﻤﻫ یﺎﻫیرﺎﻤﯿﺑ یﺎــﻫیرﺎﻤﯿﺑ ،ﻢــﺳآ ﺪﻨﻧﺎـــﻣ یﻮـﯾر تﻼﮑـﺸﻣ ﻞﻣﺎـﺷ ،هﺪـﺷ
ﯽـﻣﺪﯿﭙﯿﻟﺮﭙﯿﻫ و نﻮــــﺧ رﺎــﺸﻓ تﻻﻼﺘﺧا و ﯽــﺒﻠﻗ ﮏﯿﻤﮑﺴﯾا ترﺎـﺒﻋ (1 هرﺎﻤـﺷ رادﻮـﻤﻧ)ﺎـﻫنآ ﯽــﻧاواﺮﻓ ﺪــﺻرد ﻪــﮐ دﻮــﺑ تﻻﻼـــﺘﺧا و ﯽـــﺒﻠﻗ ﮏـــﯿﻤﮑﺴﯾا یﺎــــﻫیرﺎﻤﯿﺑ :زا دﻮــــﺑ ﯽـــﺴﻔﻨﺗ تﻼﮑـﺸﻣ و %15 ﯽـــﻣﺪﯿﭙﯿﻟﺮﭙﯿﻫ ،%48 نﻮــﺧ رﺎﺸﻓ .%7 ﻂــﺳﻮﺘﻣ رﻮﻃ ﻪﺑ FBS ﻦﯿﻟوا ،نﻮﺧ ﺪﻨﻗ ناﺰﯿﻣ ﯽﺳرﺮﺑ رد ﻂـــﺳﻮﺘﻣ رﻮـﻃ ﻪـﺑ ﻞـﻤﻋ زا ﻞـﺒﻗ FBS ،(SD=68/9)169/80 ﻂـﺳﻮﺘﻣ رﻮـﻃ ﻪــﺑ ﻞﻤﻋ زا ﺲﭘ FBS و (SD=74/8)159/66 .(2 هرﺎﻤﺷ رادﻮﻤﻧ)دﻮﺑ (SD=93/67)184/16
نارﺎﻤﯿﺑ رد هاﺮﻤﻫ یﺎﻫیرﺎﻤﯿﺑ ﯽﻧاواﺮﻓ ﺪﺻرد -1 هرﺎﻤﺷ رادﻮﻤﻧ
نﺎﺘﺳرﺎﻤﯿﺑ رد ﯽﻣﻮﺘﮑﺘﺴﯿﺳ ﻪﻠﮐ ﯽﺣاﺮﺟ ﻞﻤﻋ ﺖﻬﺟ هﺪﺷ یﺮﺘﺴﺑ ﯽﺘﺑﺎﯾد 1380-1371 یﺎﻫلﺎﺳ ﯽﻃ ،(ص)مﺮﮐا لﻮﺳر تﺮﻀﺣ هﺪﺷ یﺮﺘﺴﺑ ﯽﺘﺑﺎﯾد نارﺎﻤﯿﺑ رد نﻮﺧ ﺪﻨﻗ ﻦﯿﮕﻧﺎﯿﻣ -2 هرﺎﻤﺷ رادﻮﻤﻧ
لﻮﺳر تﺮﻀﺣ نﺎﺘﺳرﺎﻤﯿﺑ رد ﯽﻣﻮﺘﮑﺘﺴﯿﺳ ﻪﻠﮐ ﯽﺣاﺮﺟ ﻞﻤﻋ ﺖﻬﺟ 1380-1371 یﺎﻫلﺎﺳ ﯽﻃ ،(ص)مﺮﮐا
رد ﯽﻣﻮﺘﮑﺘـــﺴﯿﺳ ﻪـﻠﮐ ﻞـﻤﻋ ﻦـﯿﺣ ضراﻮـﻋ ﯽـﺳرﺮﺑ رد ﺎﻬـﻨﺗ ،(نﻮــﺧ ﺪﻨﻗ لﺮﺘﻨﮐ ناﺰﯿﻣ ﺐﺴﺣﺮﺑ)ﻪﻌﻟﺎﻄﻣ درﻮﻣ نارﺎﻤﯿﺑ
،دﻮﺒﻧ ﮏﯿﻧژوﺮﺗﺎﯾا و هدﻮﺑ طﺎﺒﺗرا رد نﻮﺧ ﺪﻨﻗ ﺎﺑ ﻪﮐ ﯽﺿراﻮﻋ هﺪـﺷ هدروآ 1 هرﺎﻤـﺷ لوﺪـﺟ رد ﻪــﮐ ﺪﺷ ﯽﺳرﺮﺑ ﮏﯿﮑﻔﺗ ﻪﺑ .ﺖﺳا یرﺎـﻣآ ﻪـﻄﺑار ﻪـﻧﻮﮔ ﭻـﯿﻫ ﻪـﮐ ﺖـﺳا مزﻻ ﻪـﺘﮑﻧ ﻦــﯾا ﺮﮐذ ﺖﺑﺎـﯾد ﻪـﺑ ﻼــﺘﺒﻣ نارﺎﻤﯿﺑ رد نﻮﺧ ﺪﻨﻗ لﺮﺘﻨﮐ ﻦﯿﺑ یرادﯽﻨﻌﻣ ﻪــﻟﻮﮐ ﯽــﺣاﺮﺟ ﻞــﻤﻋ ﻦــﯿﺣ ضراﻮــﻋ زوﺮـــﺑ ﺎـﺑ ﻦﯾﺮﯿـﺷ .ﺪﻣﺎﯿﻧ ﺖﺳد ﻪﺑ ﯽﻣﻮﺘﮑﺘﺴﯿﺳ
لﻮﺳر تﺮﻀﺣ نﺎﺘﺳرﺎﻤﯿﺑ رد هﺪﺷ یﺮﺘﺴﺑ ﯽﺘﺑﺎﯾد رﺎﻤﯿﺑ 104 رد ﯽﻣﻮﺘﮑﺘﺴﯿﺳﻪﻠﮐ ﯽﺣاﺮﺟ ﻞﻤﻋ ﻦﯿﺣ ﺪﯾﺪﺟ ضراﻮﻋ ﯽﻧاواﺮﻓ ﺪﺻرد -1 هرﺎﻤﺷ لوﺪﺟ
نﻮﺧ ﺪﻨﻗ لﺮﺘﻨﮐ ناﺰﯿﻣ ﺐﺴﺣﺮﺑ 1371-80 یﺎﻫلﺎﺳ ﯽﻃ ،(ص)مﺮﮐا
ﺎﺘﺷﺎﻧ نﻮﺧ ﺪﻨﻗ FBS ﻦﯿﻟوا
ﻞﻤﻋ زا ﻞﺒﻗ FBS
ﻪﺿرﺎﻋ مﺎﻧ لﻮﺒﻗ ﻞﺑﺎﻗﺮﯿﻏ
لﻮﺒﻗ ﻞﺑﺎﻗ لﻮﺒﻗ ﻞﺑﺎﻗﺮﯿﻏ
لﻮﺒﻗ ﻞﺑﺎﻗ
ﯽﺴﻔﻨﺗ تﻼﮑﺸﻣ ﺮﻔﺻ
ﺮﻔﺻ ﺮﻔﺻ
ﺮﻔﺻ
نﻮﺧ رﺎﺸﻓ و ﺐﻠﻗ تﻼﮑﺸﻣ 3(%2/88)
1(%0/96) 3(%2/88)
1(%0/96)
ﻰﺒﻠﻗ تﻼﮑﺸﻣ
%٤٨ ﻢلﺎﺳ
%٣٠
ﻰﺴﻔﻨﺗ تﻼﮑﺸﻣ
%٧ ﻰﻣﺪﻴﭙﻴلﺮﭙﻴه
%١٥ 169/8
159/66
184/16
140 150 160 170 180 190
ﺎﺘﺷﺎﻧ نﻮﺧﺪﻨﻗﻦﯿﻟوا
ﻞﻤﻋزاﻞﺒﻗﺎﺘﺷﺎﻧ نﻮﺧﺪﻨﻗ
ﻞﻤﻋزا ﺲﭘ ﺎﺘﺷﺎﻧ نﻮﺧ ﺪﻨﻗ
ﯽﺘﺑﺎــﯾد نارﺎﻤﯿﺑ رد ﯽﻣﻮﺘﮑﺘﺴﯿﺳ ﻪﻠﮐ ﻞﻤﻋ زا ﺲﭘ ضراﻮﻋ .ﺖﺳا هﺪﺷ ﺮﮐذ 2 هرﺎﻤﺷ لوﺪﺟ رد ﻪﮐ ﺪﺷ ﯽﺳرﺮﺑ ﮏﯿﮑﻔﺗ ﻪﺑ ﻪـﮐ ﯽﻧارﺎـﻤﯿﺑ زا ﺮـﻔﻧ 8 ،هﺪـﻣآ ﺖــﺳد ﻪﺑ ﺞﯾﺎﺘﻧ ﻪﺑ ﻪﺟﻮﺗ ﺎﺑ ﺪـﻨﻗ ﺶﯾﺎـﻣزآ رد (Acceptable)لﻮــﺒﻗ ﻞﺑﺎﻗ نﻮﺧ ﺪﻨﻗ یاراد ﺪـﻧدﻮﺑ (Preoperative FBS)ﯽـﺣاﺮﺟ ﻞــﻤﻋ زا ﻞﺒﻗ یﺎﺘﺷﺎﻧ رد ﻪـﮐ ﯽﻟﺎــﺣ رد .ﺪﻧﺪﺷ نﻮﺧ رﺎﺸﻓ ﺎﯾ و ﯽﺒﻠﻗ ضراﻮﻋ رﺎﭼد (Not acceptable)لﻮﺒﻗ ﻞﺑﺎﻗﺮﯿﻏ نﻮﺧ ﺪﻨﻗ ﻪﮐ یداﺮﻓا درﻮﻣ ناﻮـﺗﯽﻣ نآ ﻪــﺑ ﻪـﺟﻮﺗ ﺎــﺑ ﻪﮐ دﻮﺑ ﺮﻔﻧ 12 داﺪﻌﺗ ﻦﯾا ،ﺪﻨﺘﺷاد زا ﻞـﺒﻗ نﻮـﺧ ﺪــﻨﻗ لﺮﺘﻨﮐ ﻦﯿﺑ یرادﯽﻨﻌﻣ یرﺎﻣآ طﺎﺒﺗرا ﺖﻔﮔ ﻞــﻤﻋ زا ﺲـﭘ نﻮـﺧ رﺎـﺸﻓ و ﯽـﺒﻠﻗ ضراﻮـﻋ زوﺮـﺑ و ﻞــﻤﻋ .(Pvalue<0/05)دراد دﻮﺟو ﯽﻣﻮﺘﮑﺘﺴﯿﺳﻪﻠﮐ ﯽﺣاﺮﺟ ﻞﺑﺎـــﻗ نﻮـــﺧ ﺪـــﻨﻗ یاراد ﻪـــﮐ ﯽﻧارﺎــــﻤﯿﺑ زا ﺮــﻔﻧ ﺞــﻨﭘ ﻞـﻤﻋ زا ﺲـﭘ یﺎﺘـﺷﺎﻧ ﺪــﻨﻗ ﺶﯾﺎﻣزآ رد (Acceptable)لﻮﺒﻗ زا ﺮﻔﻧ 15 ﻦﯿﻨﭼ ﻢﻫ و ﺪﻧدﻮﺑ (Postoperative FBS)ﯽﺣاﺮﺟ (Not acceptable)لﻮﺒﻗ ﻞﺑﺎﻗﺮﯿﻏ نﻮﺧ ﺪﻨﻗ ﺢﻄﺳ ﻪﮐ یداﺮﻓا .ﺪﻧﺪﺷ نﻮﺧ رﺎﺸﻓ ﺎﯾ ﯽﺒﻠﻗ تﻼﮑﺸﻣ رﺎﭼد ،ﺪﻨﺘﺷاد ﻦـﯿﺑ یرادﯽـﻨﻌﻣ ﻪـﻄﺑار هﺪـﻣآ ﺖـﺳد ﻪــﺑ رﺎﻣآ ﻪﺑ ﻪﺟﻮﺗ ﺎﺑ
رﺎـﺸﻓ و ﯽـﺒﻠﻗ ضراﻮــﻋ زوﺮﺑ و ﻞﻤﻋ زا ﺲﭘ نﻮﺧ ﺪﻨﻗ لﺮﺘﻨﮐ دﻮــــﺟو ﯽﻣﻮﺘﮑﺘــﺴﯿﺳﻪﻠﮐ ﯽــﺣاﺮﺟ ﻞــﻤﻋ زا ﺲــﭘ نﻮــﺧ .(Pvalue<0/05)دراد و ﺖﺑﺎـﯾد ﻪـﺑ ﻼـﺘﺑا تﺪـﻣ لﻮــﻃ ﻦﯿﺑ طﺎﺒﺗرا ﻪﻌﻟﺎﻄﻣ ﻦﯾا رد ﻪـﮐ ﺪـﺷ ﯽـﺳرﺮﺑ ﯽﺘﺑﺎـﯾد دﺮـﻓ 104 رد ﺰﯿـﻧ ضراﻮــﻋ ناﺰﯿﻣ هوﺮﮔ رد %19/2 ،مود هوﺮﮔ رد %40/4 ،لوا هوﺮﮔ رد %17/3 زوﺮـﺑ ناﺰﯿـﻣ .ﺪﻨﺘـﺷاد راﺮــﻗ مرﺎﻬﭼ هوﺮﮔ رد %22/1 و مﻮﺳ ﻞـﻤﻋ زا ﺲــﭘ نﻮﺧ رﺎﺸﻓ تاﺮﯿﯿﻐﺗ و ﯽﺒﻠﻗ ﮏﯿﻤﮑﺴﯾا تﻼﮑﺸﻣ ﻪـﮐ دﻮـﺑ %19/23 ،ﮏﯿﺘﺑﺎــﯾد نارﺎﻤﯿﺑ ﻞﮐ رد ﯽﻣﻮﺘﮑﺘﺴﯿﺳ ﻪﻠﮐ لﻮـﻃ سﺎـﺳاﺮﺑ هﺪـﺷ ﻦــﯿﯿﻌﺗ هوﺮﮔ 4 رد نآ ﯽﻧاواﺮﻓ ﺪﺻرد ،%10 مود هوﺮﮔ ،%30 لوا هوﺮﮔ :زا دﻮﺑ ترﺎﺒﻋ ﺖــﺑﺎﯾد تﺪﻣ ﻪـﺑ ﺞﯾﺎـﺘﻧ ﻪــﺑ ﻪﺟﻮﺗ ﺎﺑ .%20 مرﺎﻬﭼ هوﺮﮔ و %40 مﻮﺳ هوﺮﮔ زوﺮـﺑ ﺎـﺑ ﻦﯾﺮﯿـﺷ ﺖﺑﺎـﯾد ﻪـﺑ ﻼـﺘﺑا تﺪـﻣ لﻮـﻃ هﺪــﻣآ ﺖﺳد یرادﯽــﻨﻌﻣ یرﺎـــﻣآ ﻪـﻄﺑار نﻮـﺧ رﺎـﺸﻓ و ﯽـﺒﻠﻗ ضراﻮـﻋ .(Pvalue=0/0037)دراد
تﺮﻀﺣ نﺎﺘﺳرﺎﻤﯿﺑ رد هﺪﺷ یﺮﺘﺴﺑ ﯽﺘﺑﺎﯾد رﺎﻤﯿﺑ 104 رد ﯽﻣﻮﺘﮑﺘﺴﯿﺳﻪﻠﮐ ﯽﺣاﺮﺟ ﻞﻤﻋ زا ﺲﭘ ﺪﯾﺪﺟ ضراﻮﻋ ﯽﻧاواﺮﻓ ﺪﺻرد -2 هرﺎﻤﺷ لوﺪﺟ
نﻮﺧ ﺪﻨﻗ لﺮﺘﻨﮐ ناﺰﯿﻣ ﺐﺴﺣﺮﺑ 1371-80 یﺎﻫلﺎﺳ ﯽﻃ ،(ص)مﺮﮐا لﻮﺳر
ﺎﺘﺷﺎﻧ نﻮﺧﺪﻨﻗ FBS ﻦﯿﻟوا
ﻞﻤﻋ زا ﻞﺒﻗ FBS ﻞﻤﻋ زا ﺲﭘ FBS
ﻞﮐ
ﻪﺿرﺎﻋ مﺎﻧ لﻮﺒﻗ ﻞﺑﺎﻗﺮﯿﻏ
لﻮﺒﻗ ﻞﺑﺎﻗ لﻮﺒﻗ ﻞﺑﺎﻗﺮﯿﻏ
لﻮﺒﻗ ﻞﺑﺎﻗ لﻮﺒﻗ ﻞﺑﺎﻗﺮﯿﻏ
لﻮﺒﻗ ﻞﺑﺎﻗ ﯽﻧاواﺮﻓ
ﺪﺻرد
یﺰﯾرنﻮﺧ ﺮﻔﺻ
ﺮﻔﺻ ﺮﻔﺻ
ﺮﻔﺻ ﺮﻔﺻ
ﺮﻔﺻ ﺮﻔﺻ
ﺮﻔﺻ
نﻮﺧ رﺎﺸﻓ و ﯽﺒﻠﻗ تﻼﮑﺸﻣ 14(%13/4)
6(%5/76) 12(%11/53)
8(%7/69) 15(%14/42)
5(%4/80) 20
19/23
یﻮﯿﻠﮐ تﻼﮑﺸﻣ 3(%2/88)
2(%1/92) 3(%2/88)
2(%1/92) 3(%2/88)
2(%1/92) 5
4/8
ﻢﺧز ﻞﺤﻣ ﻖﺘﻓ 2(%1/92)
1(%0/96) 1(%0/96)
2(%1/92) 2(%1/92)
1(%0/96) 3
2/88
یﻮﯾر تﻼﮑﺸﻣ 3(%2/88)
ﺮﻔﺻ 3(%2/88)
ﺮﻔﺻ 1(%0/96)
2(%1/92) 3
2/88
ﯽﺘﯿﻟوﺮﺘﮑﻟا تﻼﮑﺸﻣ 2(%1/92)
1(%0/96) 3(%2/88)
ﺮﻔﺻ 2(%1/92)
1(%0/96) 3
2/88
ﺐﺗ ﺮﻔﺻ
1(%0/96) ﺮﻔﺻ
1(%0/96) ﺮﻔﺻ
1(%0/96) 1
0/96
هﺪﻨﺒﺴﭼ یﺎﻫﺪﻧﺎﺑ 2(%1/92)
1(%0/96) 1(%0/96)
2(%1/92) 3(%2/88)
ﺮﻔﺻ 3
2/88
مﻮﺗﺎﻤﻫ ﺮﻔﺻ
1(%0/96) ﺮﻔﺻ
1(%0/96) ﺮﻔﺻ
1(%0/96) 1
0/96
ﺖﻧﻮﻔﻋ 1(%0/96)
1(%0/96) 1(%0/96)
1(%0/96) 1(%0/96)
1(%0/96) 2
1/92
ﻪﺴﺑآ ﺮﻔﺻ
2(%1/92) ﺮﻔﺻ
2(%1/92) ﺮﻔﺻ
2(%1/92) 2
1/92
اﺮﻔﺻ ﺖﺸﻧ ﺮﻔﺻ
ﺮﻔﺻ ﺮﻔﺻ
ﺮﻔﺻ ﺮﻔﺻ
ﺮﻔﺻ ﺮﻔﺻ
ﺮﻔﺻ
ﺖﯿﺒﻠﻓﻮﺒﻣﺮﺗ ﺮﻔﺻ
ﺮﻔﺻ ﺮﻔﺻ
ﺮﻔﺻ ﺮﻔﺻ
ﺮﻔﺻ ﺮﻔﺻ
ﺮﻔﺻ
ﯽﺳﺎﺒﺘﺣا یاﺮﻔﺻ ﮓﻨﺳ ﺮﻔﺻ
ﺮﻔﺻ ﺮﻔﺻ
ﺮﻔﺻ ﺮﻔﺻ
ﺮﻔﺻ ﺮﻔﺻ
ﺮﻔﺻ
ﻢﺧز ﻞﺤﻣ نﺪﺷ زﺎﺑ ﺮﻔﺻ
ﺮﻔﺻ ﺮﻔﺻ
ﺮﻔﺻ ﺮﻔﺻ
ﺮﻔﺻ ﺮﻔﺻ
ﺮﻔﺻ
عﻮﻤﺠﻣ 27(%25/96)
16(%15/38) 24(%23/07)
19(%18/26) 27(%25/96)
16(%15/38) 41/34 43
طﺎـﺒﺗرا ﺖﺑﺎـﯾد ﻪـﺑ ﻼـﺘﺑا تﺪــﻣ لﻮﻃ و ضراﻮﻋ ﺮﯾﺎﺳ ﻦﯿﺑ ضراﻮـﻋ زا ﮏـﯾ ﺮﻫ ﺪﺻرد .ﺖﺷاﺪﻧ دﻮﺟو یرادﯽﻨﻌﻣ یرﺎﻣآ هدروآ 3 هرﺎﻤـﺷ لوﺪـﺟ رد هﺪـﺷ ﻒــﯾﺮﻌﺗ هوﺮﮔ 4 سﺎﺳاﺮﺑ
.ﺖﺳا هﺪﺷ
لﻮﺳر تﺮﻀﺣ نﺎﺘﺳرﺎﻤﯿﺑ رد هﺪﺷ یﺮﺘﺴﺑ ﯽﺘﺑﺎﯾد نارﺎﻤﯿﺑ رد ﯽﻣﻮﺘﮑﺘﺴﯿﺳﻪﻠﮐ ﯽﺣاﺮﺟ ﻞﻤﻋ زا ﺲﭘ ﺪﯾﺪﺟ ضراﻮﻋ ﯽﻧاواﺮﻓ ﺪﺻرد -3 هرﺎﻤﺷ لوﺪﺟ
ﺖﺑﺎﯾد ﻪﺑ ﻼﺘﺑا تﺪﻣ لﻮﻃ ﺐﺴﺣﺮﺑ لﺎﺳ 10 ﯽﻃ ،(ص)مﺮﮐا ﺖﺑﺎﯾد ﻪﺑ ﻼﺘﺑا تﺪﻣ لﻮﻃ
ﻪﺿرﺎﻋ عﻮﻧ لﺎﺳ 1 زا ﺮﺗﻢﮐ
لﺎﺳ 1-5 لﺎﺳ 5-10
لﺎﺳ 10 زا ﺶﯿﺑ عﻮﻤﺠﻣ
ﺮﻔﻧ 6
2 8
4 20
ضراﻮﻋ ﻞﮐ زا ﺪﺻرد 30
10 40
%20
100 تاﺮﯿﯿﻐﺗ و ﯽﺒﻠﻗ ﮏﯿﻤﮑﺴﯾا تﻼﮑﺸﻣ
رﺎﺸﻓ نارﺎﻤﯿﺑ ﻞﮐ زا ﺪﺻرد
5/76 1/92
7/69 3/84
19/23
ﺮﻔﻧ -
1 3
1 5
یﻮﯿﻠﮐ تﻼﮑﺸﻣ ضراﻮﻋ ﻞﮐ زا ﺪﺻرد
- 20
60 20
100
نارﺎﻤﯿﺑ ﻞﮐ زا ﺪﺻرد -
0/96 2/88
0/96 4/80
ﺮﻔﻧ -
1 -
2 3
ﯽﺣاﺮﺟ ﻞﺤﻣ ﻖﺘﻓ ضراﻮﻋ ﻞﮐ زا ﺪﺻرد
- 33/3
- 66/7
100
نارﺎﻤﯿﺑ ﻞﮐ زا ﺪﺻرد -
0/96 -
1/92 2/88
ﺮﻔﻧ 1
1 -
1 3
یﻮﯾر تﻼﮑﺸﻣ ضراﻮﻋ ﻞﮐ زا ﺪﺻرد
33/3 33/3
- 33/3
100
نارﺎﻤﯿﺑ ﻞﮐ زا ﺪﺻرد 0/96
0/96 -
0/96 2/88
ﺮﻔﻧ -
1 1
1 3
ﯽﺘﯿﻟوﺮﺘﮑﻟا تﻻﻼﺘﺧا ضراﻮﻋ ﻞﮐ زا ﺪﺻرد
- 33/3
33/3 33/3
100
نارﺎﻤﯿﺑ ﻞﮐ زا ﺪﺻرد -
0/96 0/96
0/96 2/88
ﺮﻔﻧ -
1 -
- 1
ﺐﺗ ضراﻮﻋ ﻞﮐ زا ﺪﺻرد
- 100
- -
100
نارﺎﻤﯿﺑ ﻞﮐ زا ﺪﺻرد -
0/96 -
- 0/96
ﺮﻔﻧ -
- 1
2 3
هﺪﻨﺒﺴﭼ یﺎﻫﺪﻧﺎﺑ ضراﻮﻋ ﻞﮐ زا ﺪﺻرد
- -
33/3 66/7
100
نارﺎﻤﯿﺑ ﻞﮐ زا ﺪﺻرد -
- 0/96
1/92 2/88
ﺮﻔﻧ -
1 -
- 1
مﻮﺗﺎﻤﻫ ضراﻮﻋ ﻞﮐ زا ﺪﺻرد
- 100
- -
100
نارﺎﻤﯿﺑ ﻞﮐ زا ﺪﺻرد -
0/96 -
- 0/96
ﺮﻔﻧ 1
- -
1 2
ﻢﺧز ﺖﻧﻮﻔﻋ ضراﻮﻋ ﻞﮐ زا ﺪﺻرد
50 -
- 50
100
نارﺎﻤﯿﺑ ﻞﮐ زا ﺪﺻرد 0/96
- -
0/96 1/92
ﺮﻔﻧ -
2 -
- 2
ﯽﻤﮑﺷ ﻪﺴﺑآ ضراﻮﻋ ﻞﮐ زا ﺪﺻرد
- 100
- -
100
نارﺎﻤﯿﺑ ﻞﮐ زا ﺪﺻرد -
1/92 -
- 1/92
ﺮﻔﻧ 8
10 13
12 43
عﻮﻤﺠﻣ ضراﻮﻋ ﻞﮐ زا ﺪﺻرد
18/60 23/25
30/23 27/90
100
نارﺎﻤﯿﺑ ﻞﮐ زا ﺪﺻرد 7/69
5/61 12/5
11/53 41/34
ﺚﺤﺑ و هدﻮﺑ ﻊﯾﺎﺷ رﺎﯿﺴﺑ ﺪﺷ ﺮﮐذ ﻪﮐ ﻪﻧﻮﮔ نﺎﻤﻫ ﺖﺑﺎﯾد یرﺎﻤﯿﺑ ﻦــﯿﻤﺨﺗ ﺖﯿﻌﻤﺟ ﻞﮐ رد ﺪﺻرد %1-2 دوﺪﺣ نآ عﻮﯿﺷ ﺪﺻرد یﻮﺳ زا .ﺪﺷﺎﺑﯽﻣ ﯽﯾﻻﺎﺑ رﺎﯿﺴﺑ ﻢﻗر ﻪﮐ (4 و2)ﺖﺳا هﺪﺷ هدز نارﺎـﻤﯿﺑ ﻦـﯾا ،یرﺎـﻤﯿﺑ صﺎـﺧ یژﻮﻟﻮﯾﺰﯿﻓﻮﺗﺎــﭘ ﻞﯿﻟد ﻪﺑ ﺮﮕﯾد اﺮــﻔﺻ ﻪــﺴﯿﮐ ﮓﻨــﺳ ﻪـــﻠﻤﺟ زا ﯽﺻﺎـﺧ ضراﻮـﻋ ﺪﻌﺘـﺴﻣ 308 یور 1996 لﺎــﺳ رد ﻪﮐ ﯽﺳرﺮﺑ ﮏﯾ رد .(13 و12)ﺪﻨﺘﺴﻫ ،ﺪـﺷ مﺎــﺠﻧا ﺪﻫﺎﺷ هوﺮﮔ ناﻮﻨﻋ ﻪﺑ رﺎﻤﯿﺑ 318 و ﯽﺘﺑﺎﯾد رﺎﻤﯿﺑ و %32/7 ﮏﯿﺘﺑﺎـﯾد داﺮـﻓا رد اﺮــﻔﺻ ﻪﺴﯿﮐ یﺎﻫیرﺎﻤﯿﺑ عﻮﯿﺷ .ﺖﺳا هدﻮﺑ %20/8 ﯽﺘﺑﺎﯾدﺮﯿﻏ داﺮﻓا رد زوﺮــﺑ ﺎــﺑ یرادﯽــﻨﻌﻣ ﻪــﻄﺑار ﺖﺑﺎـــﯾد ﻪـﻌﻟﺎﻄﻣ ﻦـﯾا رد ﻦــﯿﻨﭼ ﻢﻫ .(Pvalue<0/001)ﺖﺷاد اﺮﻔﺻ ﻪﺴﯿﮐ یﺎﻫیرﺎﻤﯿﺑ NIDDM ﻪـﺑ ﻼـﺘﺒﻣ نارﺎـﻤﯿﺑ رد ﻖــﯿﻘﺤﺗ ﻦﯾا ﺞﯾﺎﺘﻧ سﺎﺳاﺮﺑ هدﻮــﺑ IDDM زا ﺮــﺗﺶﯿﺑ یواﺮــﻔﺻ یﺎـــﻫیرﺎﻤﯿﺑ عﻮﯿـﺷ .(11)(Pvalue<0/05)ﺖﺳا داﺮـــــﻓا رد ﯽــﺣاﺮﺟ زا ﺪـــﻌﺑ و ﯽـﺣاﺮﺟ ﻦـﯿﺣ ضراﻮﻋ ﺪــــﻫﺎﺷ هوﺮــﮔ داﺮﻓا زا ﺶﯿﺑ ﯽﻬﺟﻮﺗ ﻞﺑﺎﻗ ناﺰﯿﻣ ﻪﺑ ﯽـﺘﺑﺎﯾد .(14)دﻮﺑ زا ﯽـﺷﺎﻧ ﺮﯿـﻣ و گﺮــﻣ ﻪﮐ هﺪﺷ نﺎﯿﺑ ﻦﯿﻨﭼ ﻪﻌﻟﺎﻄﻣ ﮏﯾ رد ﺖﺑﺎـﯾد ﻪـﺑ ﻼـﺘﺒﻣ هوﺮـﮔ رد ﯽﻣﻮﺘﮑﺘـﺴﯿﺳ ﻪـﻠﮐ ﯽــﺣاﺮﺟ ﻞﻤﻋ ﻪــﮐ ﯽﻟﺎﺣ رد (15)ﺪﺷﺎﺑﯽﻣ ﺖﺑﺎﯾد ﻪﺑ ﻼﺘﺒﻣﺮﯿﻏ هوﺮﮔ زا ﺮﺗﺶﯿﺑ 175 یور 1982 لﺎــــﺳ رد هﺪــــﺷ مﺎـــــﺠﻧا ﻪـــﻌﻟﺎﻄﻣ رد ﻞﻣﺎـــﻋ ﯽـــﯾﺎﻬﻨﺗ ﻪـﺑ یﺪـﻨﻗ ﺖﺑﺎـﯾد ﻪـﮐ ﺪـﺷ هﺪﻫﺎـﺸﻣ،رﺎـﻤﯿﺑ ﻪﺑ ﺪﻨﻣزﺎﯿﻧ نارﺎﻤﯿﺑ ﯽﻬﮔآﺶﯿﭘ ﻦﯿﯿﻌﺗ یاﺮﺑ یاهﺪﻨﻨﮐ ﯽﯾﻮﮔﺶﯿﭘ و یﻮـﯿﻠﮐ یﺎــﻫیرﺎﻤﯿﺑ و ﺪﺷﺎﺑﯽﻤﻧ اﺮﻔﺻ ﻪﺴﯿﮐ ﯽﺣاﺮﺟ ﻞﻤﻋ ﻪــﻨﯿﻣز ﻦــﯾا رد یﺮﺗﻢﻬــﻣ رﺎﯿــﺴﺑ ﻞـــﻣاﻮﻋ قوﺮـﻋ داﺪـﺴﻧا و ﯽــﺒﻠﻗ ضراﻮـﻋ درﻮـﻣ رد ﺮﺿﺎـﺣ ﻪـﻌﻟﺎﻄﻣ رد .(16)ﺪﻨﺘـﺴﻫ ﺞﯾﺎـﺘﻧ ﻞــﻤﻋ زا ﺲﭘ و ﻞﻤﻋ ﻦﯿﺣ نﻮﺧ رﺎﺸﻓ ﯽﻧﺎﻬﮔﺎﻧ تاﺮﯿﯿﻐﺗ ﻪـﺿرﺎﻋ ﻦﯾﺮﺗﻊﯾﺎــﺷ ﻪﮐ یرﻮﻃ ﻪﺑ ﺪﻣآ ﺖﺳد ﻪﺑ ﯽﺒﻟﺎﺟ رﺎﯿﺴﺑ .دﻮﺑ نﻮﺧ رﺎﺸﻓ تاﺮﯿﯿﻐﺗ و ﯽﺒﻠﻗ تﻼﮑﺸﻣ ،ﯽﺘﺑﺎﯾد نارﺎﻤﯿﺑ رد زا ﺶـﯿﭘ نﻮـﺧ ﺪـﻨﻗ لﺮﺘـﻨﮐ ﺎــﺑ ﯽﺤﺿاو رﻮﻃ ﻪﺑ ضراﻮﻋ ﻦﯾا رد %28/57 زا ناﺰﯿــﻣ ﻦﯾا ﻪﮐ یرﻮﻃ ﻪﺑ ﺪﻨﺘﻓﺎﯾﯽﻣ ﺶﻫﺎﮐ ﻞﻤﻋ ﺎـﺑ نارﺎـﻤﯿﺑ رد %13/11 ﻪـﺑ لﻮـﺒﻗ ﻞﺑﺎــﻗﺮﯿﻏ FBS ﺎﺑ نارﺎﻤﯿﺑ ﻪـﮐ ﺪـﺳرﯽﻣ ﺮـﻈﻧ ﻪــﺑ ﻦﯿﻨﭼ ﻢﻫ .دﻮﺑ هﺪﯿﺳر لﻮﺒﻗ ﻞﺑﺎﻗ FBS رد اﺮـﯾز ﺪﻨــﺷﺎﺑ طﺎﺒﺗرا رد ﻞﻤﻋ زا ﺪﻌﺑ FBS ﺎﺑ ضراﻮﻋ ﻦﯾا
لﻮـﺒﻗ ﻞﺑﺎـﻗ هدوﺪـﺤﻣ رد ﺎــﻫنآ ﻞﻤﻋ زا ﺲﭘ FBS ﻪﮐ یداﺮﻓا یداﺮﻓا رد و %11/11 هﺪﺷ ﺮﮐذ ﻪﺿرﺎﻋ ﯽﻧاواﺮﻓ ﺪﺻرد ،دﻮﺑ راﺮـﻗ لﻮــﺒﻗ ﻞﺑﺎﻗﺮﯿﻏ هدوﺪﺤﻣ رد ﺎﻫنآ ﻞﻤﻋ زا ﺲﭘ FBS ﻪﮐ دﻮـﺟو لﺎـﻤﺘﺣا ﻦـﯾا ﻦــﯿﻨﭼ ﻢﻫ .ﺪﻣآ ﺖﺳد ﻪﺑ %27/27 ،ﺖﺷاد هﺪـﺷ ﺮــﮐذ ﻪﺿرﺎﻋ ﺎﺑ ﻪﻌﺟاﺮﻣ مﺎﮕﻨﻫ رد FBS ﻦﯿﻟوا ﻪﮐ دراد .(13)ﺪﺷﺎﺑ ﻪﺘﺷاد یرادﯽﻨﻌﻣ ﻪﻄﺑار یرادﯽـﻨﻌﻣ طﺎـﺒﺗرا یرﺎـﻣآ ﻞــﯿﻠﺤﺗ و ﻪﯾﺰﺠﺗ سﺎﺳاﺮﺑ ﺎﻣا .ﺪـﺷﺎﺑ ﯽﻓﺎـﮐﺎﻧ ﻪـﻧﻮﻤﻧ ﻢــﺠﺣ نآ ﺖﻠﻋ ﺪﯾﺎﺷ ﻪﮐ ﺖﺷاﺪﻧ دﻮﺟو ،ﻪــﻨﯿﻣز ﻦـﯾا رد هﺪـﺷ مﺎـﺠﻧا تﺎـﻌﻟﺎﻄﻣ زا یداﺪـﻌﺗ سﺎـﺳاﺮﺑ ﺮـﻄﺧ ضﺮـﻌﻣ رد ﻢﻟﺎـﺳ نارﺎـﻤﯿﺑ ﻪـﺑ ﺖﺒــﺴﻧ ﯽﺘﺑﺎﯾد نارﺎﻤﯿﺑ ﻞــﻤﻋ زا ﺲﭘ و ﻦﯿﺣ رد ﯽﺒﻠﻗ ضراﻮﻋ ﻪﺑ ﻼﺘﺑا یاﺮﺑ یﺮﺗﺶﯿﺑ .(12)ﺪﻨﺘﺴﻫ ﯽﻣﻮﺘﮑﺘﺴﯿﺳﻪﻠﮐ ﯽﺣاﺮﺟ ﻦــﯿﺑ یرادﯽـﻨﻌﻣ یرﺎـﻣآ طﺎـﺒﺗرا ﺰﯿـﻧ ﺮﺿﺎـﺣ ﻪـﻌﻟﺎﻄﻣ رد ضراﻮــﻋ زوﺮﺑ و ﯽﺣاﺮﺟ ﻞﻤﻋ زا ﺲﭘ و ﻞﺒﻗ نﻮﺧ ﺪﻨﻗ لﺮﺘﻨﮐ .(Pvalue<0/05)ﺪﺷ هﺪﯾد نﻮﺧ رﺎﺸﻓ و ﯽﺒﻠﻗ طﺎـﺒﺗرا ﺰﯿــﻧ ﯽﺒﻠﻗ ﻪﺿرﺎﻋ و ﺖﺑﺎﯾد ﻪﺑ ﻼﺘﺑا تﺪﻣ لﻮﻃ ﻦﯿﺑ ﻪــﮐ ﺐﯿﺗﺮﺗ ﻦﯾﺪﺑ .(Pvalue=0/0037)ﺖﺷاد دﻮﺟو یرادﯽﻨﻌﻣ 5 ﻦـﯿﺑ ﺎــﻫنآ یﻼﺘﺑا تﺪﻣ لﻮﻃ ﻪﮐ ﺖﺑﺎﯾد ﻪﺑ ﻼﺘﺒﻣ نارﺎﻤﯿﺑ رد ﻦـﮑﻤﻣ ﻦﯾاﺮﺑﺎـﻨﺑ ﺪـﺷ هﺪــﯾد ﺮﺗﺶﯿﺑ ضراﻮﻋ ،دﻮﺑ لﺎﺳ 10 ﺎﺗ شوﺪـﺨﻣ ﻞﻣﺎــﻋ ﮏﯾ ناﻮﻨﻋ ﻪﺑ ﺖﺑﺎﯾد ﻪﺑ ﻼﺘﺑا تﺪﻣ لﻮﻃ ﺖﺳا .ﺪﺷﺎﺑ حﺮﻄﻣ هﺪﻨﻨﮐ یرﺎـﻣآ طﺎـﺒﺗرا ﻪـﻧﻮﮔ ﭻـﯿﻫ ﻪـﮐ ﺖـﺳا مزﻻ ﻪــﺘﮑﻧ ﻦﯾا ﺮﮐذ ﺖﺑﺎـﯾد ﻪـﺑ ﻼــﺘﺒﻣ نارﺎﻤﯿﺑ رد نﻮﺧ ﺪﻨﻗ لﺮﺘﻨﮐ ﻦﯿﺑ یرادﯽﻨﻌﻣ ﯽــﺣاﺮﺟ ﻞــﻤﻋ زا ﺲـــﭘ ضراﻮـﻋ ﺮﯾﺎـﺳ زوﺮـﺑ ﺎـﺑ ﻦﯾﺮﯿـﺷ ﻢـﺠﺣ ﺪــﻧاﻮﺗﯽﻣ نآ ﺖﻠﻋ ﻪﮐ ﺪﻣﺎﯿﻧ ﺖﺳد ﻪﺑ ﯽﻣﻮﺘﮑﺘﺴﯿﺳﻪﻟﻮﮐ ﻪـﮐ ﺎـﺟ نآ زا و ﯽـﻤﻠﻋ نﻮــﺘﻣ سﺎﺳاﺮﺑ ﺎﻣا ﺪﺷﺎﺑ ﻦﯿﯾﺎﭘ ﻪﻧﻮﻤﻧ رد نآ صﺎـﺧ یژﻮﻟﻮﯾﺰﯿﻓﻮﺗﺎـﭘ و ﺖﺑﺎـﯾد رد قوﺮــﻋ یﺮﯿﮔرد زا ﺶـﯿﭘ نﻮـﺧ ﺪـﻨﻗ لﺮﺘـﻨﮐ ،ﺪﻨﺘــﺴﻫ ﺮﺛﻮﻣ تﻼﮑﺸﻣ ﻦﯾا دﺎﺠﯾا ﺐﯿﺗﺮﺗ ﻦﯾﺪﺑ ﺎﺗ ﺪﺳرﯽﻣ ﺮﻈﻧ ﻪﺑ یروﺮﺿ ﻞﻤﻋ ﻦﯿﺣ رد و ﻞﻤﻋ .(10)ﺪﺑﺎﯾ ﺶﻫﺎﮐ ضراﻮﻋ ﻦﯾا ﮏﯿﺘﺑﺎـﯾد نارﺎـﻤﯿﺑ رد ﯽـﺣاﺮﺟ ضراﻮــﻋ ﻦﯾﺮﺗﻢﻬﻣ زا ﯽﮑﯾ ﯽﺒـﺴﻧ ﺺـﻘﻧ ﺖـﻠﻋ ﻪــﺑ ﯽﺘﺑﺎﯾد نارﺎﻤﯿﺑ ﻪﮐ ﺖﺳا ﻢﺧز ﺖﻧﻮﻔﻋ ﻪــﺑ ﻼــﺘﺑا ﺮــﻄﺧ رد یﺮــﺗﺶﯿﺑ ناﺰﯿـــﻣ ﻪـﺑ ﯽـﻨﻤﯾا ﻢﺘـﺴﯿﺳ
.(10)ﺪﻨﺘـﺴﻫ ﯽــﺣاﺮﺟ یﺎﻫﺖﻧﻮﻔﻋ ﻪﻠﻤﺟ زا ﻒﻠﺘﺨﻣ یﺎﻫﺖﻧﻮﻔﻋ ﺮﻈﻧ زا ﻒﻠﺘﺨﻣ یﺎﻫهوﺮﮔ رد ﺖﻧﻮﻔﻋ ناﺰﯿﻣ ﺮﺿﺎﺣ ﻪﻌﻟﺎﻄﻣ رد ﻞـﯿﻟد ﻪـﺑ ﺪﯾﺎــﺷ ﻪﮐ ﺖﺷاﺪﻧ ﯽﺻﺎﺧ توﺎﻔﺗ نﻮﺧ ﺪﻨﻗ ﺖﯿﻌﺿو .ﺪﺷﺎﺑ ﻪﻧﻮﻤﻧ ﻢﺠﺣ ندﻮﺑ ﻦﯿﯾﺎﭘ دﺎـــﺠﯾا ﻪـﻌﻟﺎﻄﻣ ﻦـﯾا رد ﻪـﺟﻮﺗ ﻞﺑﺎـﻗ یﺎـﻫ ﻪـﺘﻓﺎﯾ زا ﯽـﮑﯾ FBS سﺎـﺳاﺮﺑ ﻪـﮐ دﻮـــﺑ ﯽــــﮔﺪﻨﺒﺴﭼ زا ﯽـــﺷﺎﻧ یﺎﻫﺪﻧﺎﺑ و لﻮـﺒﻗ ﻞﺑﺎـﻗﺮﯿﻏ FBS ﺎــﺑ داﺮﻓا رد ﺎﻬﻨﺗ ﯽﺣاﺮﺟ ﻞﻤﻋ زا ﺲﭘ ﺎـﺗ ﺪﻧﻮـﺷﯽﻣ ﺐﺒـﺳ ﺎـﻫﺪﻧﺎﺑ ﻦـﯾا .ﺪــﺷ هﺪﯾد ﺪﻌﺑ یﺎﻫلﺎﺳ ﯽﻃ راﺮـﻗ ﯽــﺣاﺮﺟ زا ﯽﺷﺎﻧ سﺮﺘﺳا ﺖﺤﺗ دﺪﺠﻣ رﻮﻃ ﻪﺑ نارﺎﻤﯿﺑ .ﺪﻧﺮﯿﮔ زا ،زوﺮـﺑ ناﺰﯿـﻣ فﻼــﺘﺧا ﻦﯾا ﻪﮐ ﺖﺳا مزﻻ ﻪﺘﮑﻧ ﻦﯾا ﺮﮐذ .ﺖﺳا هدﻮﺒﻧ رادﯽﻨﻌﻣ یرﺎﻣآ ﺮﻈﻧ FBS ﻦــﯿﻟوا سﺎﺳاﺮﺑ ﻞﻤﻋ زا ﺪﻌﺑ و ﻦﯿﺣ ﯽﺴﻔﻨﺗ تﻼﮑﺸﻣ ﻞﺑﺎــﻗﺮﯿﻏ نﻮﺧ ﺪﻨﻗ ﺎﺑ یﺎﻫهوﺮﮔ رد ﺎﻬﻨﺗ ﻞﻤﻋ زا ﺶﯿﭘ FBS و ﻞـﻤﻋ زا ﺲﭘ FBS درﻮﻣ رد ﻪﻄﺑار ﻦﯾا ﺎﻣا ﺖﺷاد دﻮﺟو لﻮﺒﻗ .دﻮﺒﻧ قدﺎﺻ زا ﻪـﮐ ﺖـﯿﺒﻠﻓﻮﺒﻣﺮﺗ و یﺰـﯾرنﻮﺧ ﺪﻨﻧﺎــﻣ ﯽﺻﺎﺧ ضراﻮﻋ ﻦـﯾا رد ،ﺪﻧﻮـﺷﯽﻣ بﻮـﺴﺤﻣ اﺮـﻔﺻ ﻪــﺴﯿﮐ ﯽﺣاﺮﺟ ضراﻮﻋ رد ﻪـﮐ ﻢـﺧز نﺪـﺷ زﺎـﺑ ﻦـﯿﻨﭼ ﻢـﻫ .ﺪـﺸﻧ هﺪﻫﺎــﺸﻣ نارﺎﻤﯿﺑ ﻦـﯾا رد ،ﺖـﺳا رادرﻮـﺧﺮﺑ یاهﮋــﯾو ﺖﯿﻤﻫا زا ﯽﺘﺑﺎﯾد نارﺎﻤﯿﺑ .ﺖﺷاﺪﻧ دﻮﺟو نارﺎﻤﯿﺑ زا هوﺮﮔ دﻮــﺟﻮﻣ تﺎﮑﻧ ﺰﯿﻧ و هﺪﺷ ﺮﮐذ یﺎﻫیﺮﯿﮔﻪﺠﯿﺘﻧ ﻪﺑ ﻪﺟﻮﺗ ﺎﺑ ﻪـﺑ ﯽــﺘﺣ نﻮﺧ ﺪﻨﻗ لﺮﺘﻨﮐ ﻪﮐ ﻦﯾا ﺮﺑ ﯽﻨﺒﻣ ﻊﺑﺎﻨﻣ و تﻻﺎﻘﻣ رد و ﻦﯿﺣ ضراﻮﻋ ﺶﻫﺎﮐ ﺐﺒﺳ ،ﻞﻤﻋ زا ﺶﯿﭘ و ﯽﻌﻄﻘﻣ ترﻮﺻ مزﻻ ،دﻮﺷﯽﻣ ﺖﺑﺎﯾد ﻪﺑ ﻼﺘﺒﻣ نارﺎﻤﯿﺑ رد ﯽﺣاﺮﺟ ﻞﻤﻋ زا ﺲﭘ ﺎـﯾ بﻮـﺧ ﺢﻄـﺳ ﻪــﺑ ﻞﻤﻋ زا ﺶﯿﭘ نارﺎﻤﯿﺑ نﻮﺧ ﺪﻨﻗ ﻪﮐ ﺖﺳا ضراﻮﻋ و تﺪﻣ هﺎﺗﻮﮐ ضراﻮﻋ زا ﺎﺗ دﻮﺷ هﺪﻧﺎﺳر لﻮﺒﻗ ﻞﺑﺎﻗ ﻖﺘﻓ و نﻮﺧ رﺎﺸﻓ تﻻﻼﺘﺧا و ﯽﺒﻠﻗ تﻼﮑﺸﻣ ﺪﻨﻧﺎﻣ ﯽﺗﺪﻣ زارد .دﻮﺷ یﺮﯿﮔﺶﯿﭘ ﯽﮔﺪﻨﺒﺴﭼ زا ﯽﺷﺎﻧ یﺎﻫﺪﻧﺎﺑ و ﻞﻤﻋ ﻞﺤﻣ ﯽﻓﺎـﮐ دﻮــﺟﻮﻣ ﺖﯾدوﺪﺤﻣ ﻦﯾﺮﺗﻢﻬﻣ ﯽﺗﺎﻘﯿﻘﺤﺗ حﺮﻃ ﻦﯾا رد ﺖـﺳد ﻪـﺑ و ﻖــﯿﻘﺤﺗ ﻦﯾا نداد مﺎﺠﻧا یاﺮﺑ ﻪﻧﻮﻤﻧ ﻢﺠﺣ ندﻮﺒﻧ ﺮـﮕﯾد یﻮـﺳ زا .ﺖـﺳا هدﻮـﺑ رادﯽــﻨﻌﻣ یرﺎﻣآ ﻪﻄﺑار ندروآ (ص)لﻮـﺳر تﺮـﻀﺣ ﯽﻧﺎـﮕﯾﺎﺑ رد لﺎــﺳ 10 زا ﺶﯿﺑ ﯽﺳرﺮﺑ .دﻮﺒﻧ ﺮﯾﺬﭘنﺎﮑﻣا ﻪﻧﻮﻤﻧ ﻢﺠﺣ ﺎﺑ ﻖﯿﻘﺤﺗ ﻦﯾا ﮏﯾدﺰﻧ یاهﺪﻨﯾآ رد ﻪﮐ ﺖﺳا ﺪﯿﻣا
.داد ﻢﯿﻤﻌﺗ ﻪﻌﻣﺎﺟ ﻞﮐ ﻪﺑ ار نآ ناﻮﺘﺑ ﺎﺗ دﻮﺷ مﺎﺠﻧا یﺮﺗﻻﺎﺑ
ﻊﺑﺎﻨﻣ 1- Braunwald E., Fauci A., Kasper D.
Harrisan’s principal of medicine, 14 th ed., New York, McGraw Hill companies, 1998, PP: 1631- 1707.
2- Andreoli T., Bennett JC., Carpner C., Plum F. Cecil text book of medicine, 21 st ed., Philadelphia, Saunders company, 2001, PP:
1504-1587.
3- Schrier D. A problem oriented approach to clinical diabetes mellitus, 3 rd ed., Boston, Little, Brown&Company, 1999, PP: 212-256.
4- Andreoli., Bennett JC., Carpner C., Plum F.
Cecil essential of medicine, 5 th ed., philadelphia, Saunders Commpany, 2001, PP:
533-546.
5- junquira C. Basic histology, 9 th ed., NewYork, Appleton&Lange Company, 1998, PP: 402-431.
6- Sabiston D. Textbook of surgery, the biological basis of modern surgical practice, 15 th ed, NewYork, Saunders, 1997, PP: 555- 593.
7- Schwartz. Principles of surgery, 7 th ed, NewYork, McGraw Hill companies, 1999, PP:
533-601.
8- Sadler TW. Langman’s medical embryology. 7 th ed., NewYork, McGraw Hill, companies, 1996, PP: 258-292.
9- Guyton P., Hall G. Textbook of medical physiology, 10 th ed, NewYork, Appleton&Lange company, 1998, PP: 991- 1005.
10- Lawarence M. Choelcytectomy, Surg clin Nor Am, 1994 Aug, 74(4): 741-754.
11- Chapman BA. Prevalence of gall bladder diseases in diabetes mellitus, Dig pis sci, 1996 Nov, 41(11): 2222-8.
12- Shpitz B., Sigal A., Kaufman Z. Acute cholecystitis in diabetic patients, Am Surg, 1995 Nov, 61(11): 964-7.
13- Danely D. Complicaticns of cholecystectomy, Surg Clin Nor Am 1994 Aug, 74(4): 809-819.
14- Bedirli A. Laparascopic cholecystectomy for symptomatic gallstones in diabetic patients, J Laparoendosc Adv Surg Tech A, 2001 Oct, 11(5): 281-4.
15- Landau O. The risk of cholecyctectomy for acute cholecystitis in diabetic patients, Hepatogastroentrology, 1992 Oct, 39(5): 437-8.
16- Walsh DB., Burney RB. Risk associated with diabetes mellitus in patients undergoing gallbladder surgery, Surgery, 1982 Mar, 91(3):
254-7.
Determining the Relationship between Blood Glucose Level in Patients with Diabetes Mellitus and Cholecystectomy Complications During and
After Cholecystectomy
I II
*M. Khavaninzadeh, MD L. Modarress Enshaee, MD
Abstract
Diabetes mellitus is the most common endocrine disease in the world, the prevalence of which is perhaps one to two percent of the world population. Most findings show that hyperglycemia is the most important cause of diabetic complications although genetic factors may also play a role. In this observational analytical historical cohort survey, data were gathered from all diabetic patients who underwent cholecystectomy surgery in Hazrat Rasoul-e-Akram Hospital from 1992-2001. The data were then analyzed via x2 test and SPSS software. There was no significant statistical relationship between controlled glucose level and cholecystectomy complications during the surgery. However, there was a significant statistical relationship between controlled blood glucose levels both before and after surgery and cardiovascular complications after the surgery(P<0.05). Moreover, there was also a significant statistical relationship between the length of the disease and cardiovascular complications(P<0.05). There was no relationship between other complications and the life of the disease. Perhaps the duration of the disease is a destructive factor. In reference to the above findings, other journal articles and texts, controlling glucose levels before surgery will decrease surgical complications; therefore, blood glucose levels must be brought to an acceptable and ideal level. This will prevent short and long-term complications such as cardiovascular complications, blood pressure hypertention, incisional hernia and adhesional bands.
Key Words: 1) Blood Sugar Control
2) Diabetes Mellitus 3) Cholecystectomy
4) Cardiovascular Complications and Blood Pressure Hypertention
This article is a summary of the thesis by L.Modarress Enshaee,MD under supervision of M.
Khavaninzadeh, MD, 2001-2002.
I) Assistant Professor of General Surgery. Hazrat Rasoul-e-Akram Hospital, Iran University of Medical Sciences and Health Services. Tehran, Iran(*Corresponding Author).
II) General Practitioner
