تسيز هدكشهوژپ -
سراف جيلخ يكشزپ
رهشوب ينامرد يتشادهب تامدخ و يكشزپ مولع هاگشناد هرامش ،متسيب لاس 6
هحفص ، 385
- 375 ( دنفسا و نمهب 6536
)
،رهشوب* رهشوب یکشزپ مولع هاگشناد نامیاز و نانز هورگ Iran South Med J 2018;20(6): 573-583
یسررب ريثات
ميژر یياذغ رب
ساسا صخاش
هدوت یندب رب
اهدمايپ ی
یرادراب ناردام
رادراب 53
- 02 هلاس لاتبم هب تبايد هعجارم
هدننک ب
ه
ناتسراميب شرآ
بلاطوبا يگيب
MD( 6)
، هنازرف یرظن
MD( 2)
،
*هناحير ينيسح
MD( 2)
، نيشون دازريش
MD( 5)
،
هديرف یرظن
MSc( 4)
، مرکا یراصنا رف
MSc( 3)
هورگ6
نانز و
،نامياز ،يكشزپ هدكشناد هاگشناد
مولع يكشزپ
،نارهت
،نارهت ناريا
هورگ2
نانز و
،نامياز ،يكشزپ هدكشناد هاگشناد
مولع يكشزپ
،رهشوب
،رهشوب ناريا
زکرم5
تاقيقحت ددغ و
،مسيلوباتم هاگشناد مولع يكشزپ
،نارهت
،نارهت ناريا
هورگ4
دوبهب هيذغت
،هعماج تنواعم
،يتشادهب هاگشناد مولع يكشزپ
،رهشوب
،رهشوب ناريا
هورگ3
یريگشيپ زا یراميب یاه
،ريگاوريغ تنواعم
،يتشادهب هاگشناد مولع يكشزپ
،رهشوب
،رهشوب ناريا
( تفايرد :هلاقم 6 / 61 / 33 - شريذپ :هلاقم 63 / 3 / 36 )
هديكچ
هنيمز : تبايد یرادراب يم دناوت هب دشر شيب زا دح
،نينج شيازفا یراجنهان یاه
،ينينج شيازفا عويش
،نويسناترپياه شيازفا
هدرم يياز
لباقريغ هيجوت رجنم .ددرگ ميژر يياذغ شقن رايسب يمهم رد یاهدمايپ یرادراب رد نيا ناراميب ءافيا يم .دنک فده زا نيا هعلاطم ت نييع
ت أ ريث ميژر يياذغ رب ساسا صخاش هدوت يندب رب دمايپ یرادراب مناخ یاه رادراب 53 - 21 هلاس لاتبم هب تبايد هعجارم هدننک هب هاگنامرد
هرپ لاتان ناتسراميب شرآ يم .دشاب
داوم و شور اه : رد نيا ييامزآراک ينيلاب
يفداصت ود وس
،روک 71 مناخ رادراب 53 - 21 هلاس لاتبم هب تبايد رد ود هورگ دهاش و هلخادم
دروم يسررب رارق .دنتفرگ هورگ دهاش تحت نامرد اب ميژر يياذغ یواح 51 ندب نزو مرگوليک ءازا هب یرلاک وليک نودب
هجوت هب صخاش
هدوت يندب رارق .دنتفرگ رد هورگ هلخادم هنومن اه اب صخاش هدوت يندب 3 / 24 - 63 ميژر يياذغ یواح 51 نزو مرگوليک ءازا هب یرلاک وليک
ندب یژرنا و اب صخاش هدوت يندب 3 / 23 - 23 ميژر يياذغ یواح 23 ندب نزو مرگوليک ءازا هب یرلاک وليک یژرنا
تفايرد .دندرک تهج
هيزجت و ليلحت هورگ ود رد یرادراب یاهدمايپ زا
مرن رازفا شياريوSPSS
25 هدافتسا ديدرگ و ( 13 /
>1 )P ينعم راد ظاحل .دش
هتفاي اه : نيگنايم شيازفا نزو رد یاهتنا یرادراب ( 5 / 1
=
،)p نزو نامز دلوت دازون ( 13 / 1
=
،)p نيلوسنا دروم زاين ردام 7 / 1
=
،p دلوت دازون
ايموزورکام (
2 / 1
=
،)p راشف نوخ یلااب ردام ( 6 / 1
= )p و ت أ ريخ دشر لخاد يمحر ( 5 / 1
=
،)p نس یرادراب ماگنه نامياز ( 5 / 1
=
،)p ميسلک
نوخ دازون ( 5 / 1
= )p رد هورگ هلخادم رد هسياقم اب هورگ دهاش توافت ينعم یراد تشادن اما دنق نوخ دازون ( 16 / 1
= )p رد هورگ هلخادم
ب ه روط ينعم یراد رتمک زا هورگ دهاش .دوب
هجيتن :یريگ تيدودحم یرلاک
يتفايرد رب ساسا هيامن هدوت يندب رد هورگ هلخادم رد هسياقم اب هورگ دهاش ت أ یريث رب شيب رت یاهدمايپ
یرادراب زا ليبق نيگنايم شيازفا نزو رد یاهتنا
،یرادراب زاين هب
،نيلوسنا نزو نادازون رد ماگنه
،دلوت دلوت دازون
،يموزورکام با
لات هب
راشف نوخ
،لااب و ت أ ريخ دشر لخاد
،يمحر نس یرادراب ماگنه
،نامياز ميسلک نوخ دازون هتشادن .تسا اهنت دنق نوخ دازون رد هورگ
هلخادم ب ه روط ينعم یراد رتمک زا هورگ دهاش .دوب
ناگژاو یديلک : تبايد
،یرادراب ميژر
،يياذغ هيامن هدوت
،يندب نزو یريگ رد
،یرادراب
،يموزورکام یراشفرپ
نوخ
Downloaded from ismj.bpums.ac.ir at 9:35 +0430 on Monday July 2nd 2018
همدقم
ﺪع م ﻞمﺤﺗ زﻛولگ اب ﺪش ت رﻴﻐﺘﻣ ﻪﻛ وا ﻦﻴﻟ اب ر رد یﻃ
اب يرادر رش عو و ای ﺺﻴﺨشﺗ هداد
وش
،د د ﺖبای اب يرادر
گ ﻪﺘف وشیﻣ د ( 1 ) و ای ﺖباید اب يرادر ﻪب رش ا یﻄی ا ﻼﻃ ق
رگیﻣ دد ﻪﻛ ﺢﻄﺳ زﻛولگ وﺧ ن رد یﻃ اب يرادر ﻻاب ر ﻪﺘف
و ﻢﺋﻼع د ﺖبای رد ﻢناﺧ اب يرادر ﻪﻛ
ًﻼﺒﻗ د ﺖبای رب ا ﺶی
ﺺﻴﺨشﺗ هداد
ﺪشن ه
،ﺖﺳا د ﺪی ه وش د ( 2 .)
ًاﺒیرﻘﺗ 7 ﺪصرد
اﻫیگلﻣاﺣ اب
د ﺖبای اب يرادر اع ر ﻪﺿ راد ﺪش ه و رﺠﻨﻣ ﻪب
ا ﻼﺘب ي ﺶﻴب زا 222222 رﻔن
رد اﺳ ل وشیﻣ .د وﻴش ع نآ
ﻪﺘﺴب ﻪب ﺖﻴﻌمﺟ وﻣ در ﻪﻌﻟاﻄﻣ و ﺖﺴﺗ اﻫ ي یﺼﻴﺨشﺗ زا
1 اﺗ 11 رد ﺪص زگ شرا ﺪش ه ا ﺖﺳ ( 3 .) ﻪﻌﻟاﻄﻣ رد
شوﺧ ﻪﺘﻔﻫ رد ﺖباید عوﻴش ،ناراکمﻫ و ﺖﻴن 22
- 21
نارهﺗ رهش رد يرادراب 9
/ 6 - 9 / 2 ﺖﺳا هﺪیدرگ دروآرب
( 1 .) لاﺳ رد ﺪﻨﻣ ماظن يرورﻣ ﻪﻌﻟاﻄﻣ کی رد 2212
عوﻴش
ناریا رد يرادراب ﺖباید 1
/ 3 ( 6 / 12 - 3 / 1 شرازگ ﺪصرد )
ﺖﺳا هﺪش (
2 .) ﻪیذﻐﺗ یکشزپ ناﻣرد ﺖباید ﻪﻴﻟوا ناﻣرد يا
رد گرزب ﺶﻟاچ ناوﻨع ﻪب یﻗاچ ﻞکشﻣ و ﺖﺳا يرادراب تاﻣاﺪﻗا و نارامﻴب هرواشﻣ ﻪلﺧاﺪﻣ
يرادراب نارود رد يا
یﻣ ﺪشاب ( 6 .) ﺖیدوﺪﺤﻣ کﺪنا
رد ﺖفایرد يرﻟاﻛ رد
نارداﻣ رادراب قاچ ﻼﺘﺒﻣ ﻪب ﺖباید
،يرادراب نوﺪب کنآ ﻪ
رﺠﻨﻣ ﻪب ایرونوﺘﻛ ای رگید تﻼکشﻣ يرادراب
رد رداﻣ و
ﻦﻴﻨﺟ
،دوش ثعاب نزو يرﻴگ ﻪﺘﺴﻫآ رداﻣ رادراب یﻣ دوش
( 7 .) رﻫ ﺪﻨچ یﺧرب تاﻌﻟاﻄﻣ ﺖیاکﺣ
زا نآ دراد ﻪﻛ
ﺖیدوﺪﺤﻣ ياﻫ
یمیژر و ﺶﻫاﻛ ﺪﻨﻗ نوﺧ نارداﻣ رادراب
یﺘباید رﺘمﻛ زا ﻪﻨﻣاد بولﻄﻣ یﻣ ﺪناوﺗ ﻪب ﺪﻟوﺗ زون دا
کچوﻛ يارب ﻦﺳ يرادراب نزو(
ﺪﻟوﺗ رﺘمﻛ زا کﺪص 12 )
ﺪﻣاﺠناﻴب ( 2 .) ﻦﻴﻨچمﻫ ﺶﻫاﻛ ﺪﻨﻗ نوﺧ دازون و زﻴن ﺪﻟوﺗ
دازون سران رد یﺧرب تاﻌﻟاﻄﻣ دروﻣ یﺳررب رارﻗ ﺘفرگ ﻪ
ﺖﺳا ( 9 .)
اﻌﻟاﻄﻣ ت اشن ن هداد ا ﺪن ﻪﻛ د ﺖبای اب يرادر رﻄﺧ ا اﺠی د
یلپ ﺪﻴﻫ آر وﻨﻴﻣ
،س وﻴﺴناﺗرﭙﻴﻫ ن
اب
،يرادر وﻴﺴناﺗرﭙﻴﻫ ن
ﻦﻣزﻣ
، ﺖیرﻔنولﻴپ و
از امی ن ﻪب شور زﺳ را ﻦی ار ا زف ا ﺶی
یﻣ د ﺪﻫ ( 12 .) ا رﺛ تا وﺳ ء د ﺖبای اب يرادر رب يور ﻦﻴﻨﺟ
ﻞﻣاش ا زف ا ﺶی رﻄﺧ ﺪﻟوﺗ دازون رﻛاﻣ وزو یﻣ نزو(
ﺪﻟوﺗ
رﺘشﻴب زا 1
،)مرگولﻴﻛ یمﺴﻴلگوﭙﻴﻫ
ون
،يداز
رﻴلﻴبرﭙﻴﻫ و یمﻨﻴب
، رﺗرﭙﻴﻫ و یف یﺒلﻗ
، یمﺴلﻛوﭙﻴﻫ یﻣ
ﺪشاب
( 2 ، 7 و 12 .) یمﺴلﻛوﭙﻴﻫ اب
رﭙﻴﻫ یمﺗاﻔﺴف و
اگ یﻫ
تاﻗوا زﻴن اب یمیزﻴﻨﻣوﭙﻴﻫ رمﻫ
ها ا ﺖﺳ ( 2 و 11 ).
فﺪﻫ
زا ﻦیا ﻪﻌﻟاﻄﻣ ﻦﻴﻴﻌﺗ ﺗ أ رﻴﺛ ﻢیژر ییاذغ رب ساﺳا ش ﺺﺧا
هدوﺗ ینﺪب رب ﺪﻣاﻴپ يرادراب ﻢناﺧ ياﻫ رادراب 32 - 22
ﻪﻟاﺳ ﻼﺘﺒﻣ ﻪب ﺖباید ﻪﻌﺟارﻣ هﺪﻨﻨﻛ ﻪب هاگناﻣرد پ ير لاﺗان
ناﺘﺳرامﻴب شرآ
یﻣ .ﺪشاب
داوم و شور اه
ﻦیا یﺳررب کی ییاﻣزآراﻛ یﻨﻴﻟاب
یفداﺼﺗ ود ﺳ و روﻛ
.دوب شور ﺺﻴﺼﺨﺗ ﻪنومن
اﻫ ﻪب ود هورگ ﻪب تروص
یفداﺼﺗ يزاﺳ هداﺳ simple randomization( )
و
اب هداﻔﺘﺳا زا لوﺪﺟ داﺪعا یفداﺼﺗ .دوب راﻴﻌﻣ ورو د ﻪب
ﻪﻌﻟاﻄﻣ ﻢناﺧ ياﻫ رادراب 32 - 22 ﻪﻟاﺳ ياراد ﻦﻴﻨﺟ کی
ولﻗ ﻼﺘﺒﻣ ﻪب ﺖباید ﻪﻛ ﻪب هاگناﻣرد هرپ
لاﺗان ب ناﺘﺳرامﻴ
شرآ رد لاﺳ 92 - 91 ﻪﻌﺟارﻣ یﻣ
،ﺪندرﻛ .دوب
ﻪﻴلﻛ ینارداﻣ ﻪﻛ ياراد راﻴﻌﻣ دورو ﻪب ﻪﻌﻟاﻄﻣ ﺪندوب و
رد ﻦیا هزاب یناﻣز ﻪب ناﺘﺳرامﻴب روﻛذﻣ
ﻪﻌﺟارﻣ
،ﺪندومن دراو ﻪﻌﻟاﻄﻣ ﺪنﺪش ﻪﻛ
ًاﺒیرﻘﺗ اب ﻢﺠﺣ ﻪنومن
ﻦﻴﻴﻌﺗ هﺪش طﺳوﺗ رواشﻣ راﻣآ اب هداﻔﺘﺳا زا وﻣون مارگ
ﻦمﺘﻟآ و رد رظن ﻦﺘفرگ فﻼﺘﺧا دراﺪناﺘﺳا هﺪش
22
ﺪصرد و ناوﺗ نوﻣزآ 22 ﺪصرد و ياﻄﺧ عون لوا 2
ﺪصرد و ﻦﻴﻴﻌﺗ ﻢﺠﺣ ﻪنومن 22 رﻔن ( 12 رﻔن رد رﻫ
)هورگ یناوﺨمﻫ .ﺖشاد
رد هورگ ﺪﻫاش ﻢغرﻴلع
يرﻴگﻴپ ﻦﻴﻘﻘﺤﻣ یﺧرب
ﻪنومن اﻫ زا ﻪﻣادا يراکمﻫ
فارﺼنا ﺪنداد
و داﺪﻌﺗ دراوﻣ ﺖﺳدزا ﻪﺘفر رد لوﻃ
Downloaded from ismj.bpums.ac.ir at 9:35 +0430 on Monday July 2nd 2018
ﻪﻌﻟاﻄﻣ 12 رﻔن .ﺪندوب رد ﻦیا یﺳررب ﺖباید رادراب ي
اب ﺖﺴﺗ ﻞمﺤﺗ زﻛولگ ( 72 ای 122 مرگ )زﻛولگ ﻪﻛ رد
ﻪﺘﻔﻫ 22 - 21 يرادراب ماﺠنا یﻣ
،دوش ﺺﻴﺨشﺗ هداد
.ﺪش رد شور 122 مرگ زﻛولگ رد یﺗروص ﻪﻛ ﺪﻨﻗ
اﺘشان رﺘشﻴب زا 92 یلﻴﻣ مرگ رد یﺳد رﺘﻴﻟ ای کی ﺳ ﻪﺘعا
رﺘشﻴب زا 122 یلﻴﻣ مرگ رد یﺳد رﺘﻴﻟ ای ود ﻪﺘعاﺳ ب رﺘشﻴ
زا 122 یلﻴﻣ مرگ رد یﺳد رﺘﻴﻟ ای ﻪﺳ ﻪﺘعاﺳ شﻴب رﺘ زا
112 یلﻴﻣ مرگ رد یﺳد رﺘﻴﻟ دوب و رد شور 72 مرگ
رد یﺗروص ﻪﻛ ﺪﻨﻗ اﺘشان رﺘشﻴب زا 92 یلﻴﻣ مرگ رد
یﺳد رﺘﻴﻟ ای کی ﻪﺘعاﺳ رﺘشﻴب زا 122 یلﻴﻣ مرگ رد
یﺳد رﺘﻴﻟ ای ود ﻪﺘعاﺳ رﺘشﻴب زا 123 یلﻴﻣ مرگ رد
یﺳد رﺘﻴﻟ
،دوب رﻴغ یﻌﻴﺒﻃ هدوب رد یﺗروص ﻛ ﻪ رد ﺖﺴﺗ
122 مرگ ود دروﻣ و رد ﺖﺴﺗ 72 مرگ کی دروﻣ
یﻌﻴﺒﻃرﻴغ
،دوب ﺺﻴﺨشﺗ ﺖباید
يرادراب ﻞﺠﺴﻣ
یﻣ .ﺪیدرگ ینانز ﻪﻛ نازﻴﻣ ﺪﻨﻗ نوﺧ اهنآ رد کی نومن ﻪ
یفداﺼﺗ ﺶﻴب
زا 222 یلﻴﻣ مرگ رد یﺳد رﺘﻴﻟ دوب و
ﻪناشن اﻫ و ﻢﺋﻼع یکﻴﺳﻼﻛ ﺪﻨناﻣ
،یشونرپ یلپ
يروا و
ﺶﻫاﻛ رﻴغ ﻞباﻗ ﻪﻴﺟوﺗ نزو ار ناشن یﻣ ﺪنداد و ای ﻗ ﺪﻨ
نوﺧ ياﺘشان اهنآ ﺶﻴب زا 122 یلﻴﻣ مرگ رد یﺳد رﺘﻴﻟ
،دوب ﻪب ناوﻨع نارامﻴب ﻼﺘﺒﻣ ﻪب ﺖباید راکشآ د ر رظن
ﻪﺘفرگ .ﺪنﺪش ﺪﻌب زا ﺖﻘفاوﻣ ﻪناﻫاگآ
و ءاضﻣا
ﺖیاﺿر ﻪﻣان یﺒﺘﻛ و ﻦﺘشاد طیارش دورو ﻪب ﻟاﻄﻣ
،ﻪﻌ
نارامﻴب اب ﺺﻴﺨشﺗ ﺖباید
يرادراب ای ﺖباید آ راکش
ﻪب روﻃ یفداﺼﺗ ﻪب ود هورگ ﻢﻴﺴﻘﺗ .ﺪنﺪش هورگ لوا
ای هورگ ﺪﻫاش ﺖﺤﺗ ناﻣرد اب ﻢیژر ییاذغ يواﺣ 32
يرﻟاﻛ ولﻴﻛ يژرنا
نﺪب نزو مرگولﻴﻛ ازا ﻪب نوﺪب
ﻪﺟوﺗ ﻪب ﺺﺧاش هدوﺗ
ینﺪب و هورگ مود ای هورگ
ﻪلﺧاﺪﻣ ﺖﺤﺗ ناﻣرد اب ﻢیژر ییاذغ رب ساﺳا ﺺﺧاش
هدوﺗ ینﺪب رارﻗ .ﺪﻨﺘفرگ ﻪب ﻦیا بﻴﺗرﺗ ﻪﻛ اب ﺺﺧاش
هدوﺗ ینﺪب 9 / 21 - 19 ﻢیژر ییاذغ يواﺣ 32 ولﻴﻛ
ازا ﻪب يژرنا يرﻟاﻛ نﺪب نزو مرگولﻴﻛ
و اب ﺺﺧاش هدوﺗ
ینﺪب 9 / 29 - 22 ﻢیژر ییاذغ يواﺣ 22 ولﻴﻛ
نﺪب نزو مرگولﻴﻛ ازا ﻪب يژرنا يرﻟاﻛ ﺖفایرد
رﻛ .ﺪند
ﺖﺒﻗارﻣ ياﻫ ﻦﻴﺗور يرادراب يارب ﻪﻴلﻛ نارامﻴب را ﻪﺋا
.ﺪیدرگ لرﺘﻨﻛ ﺪﻨﻗ نوﺧ نارامﻴب اب هزاﺪنا يرﻴگ ﻗ ﺪﻨ
نوﺧ اﺘشان و ود ﺖعاﺳ سپ زا اذغ ﻪب تروص گﺘﻔﻫ ی
و هزاﺪنا يرﻴگ HbA1C ﻪناﻴﻫاﻣ
.دوب نارامﻴب اﺗ 36
یگﺘﻔﻫ رﻫ 2 ﻪﺘﻔﻫ کی راب و سپ زا نآ رﻫ ﻪﺘﻔﻫ
ﻪﻌﺟارﻣ یﻣ .ﺪندومن رد رﻫ
،ﻪﻌﺟارﻣ راشف نوﺧ و نزو
رامﻴب هزاﺪنا يرﻴگ یﻣ .ﺪیدرگ ناﻣرد اب ﻦﻴﻟوﺴنا رد
يدراوﻣ ﻪﻛ ﺪﻨﻗ نوﺧ اﺘشان رﺘشﻴب زا 92 یلﻴﻣ مرگ رد
یﺳد رﺘﻴﻟ و ود ﺖعاﺳ سپ زا اذغ رﺘشﻴب زا 122
یلﻴﻣ مرگ رد یﺳد رﺘﻴﻟ
،دوب عورش یﻣ .ﺪش رد دراوﻣ
فرﺼﻣ ﻦﻴﻟوﺴنا ﺖﺒﺴن ﻪب لرﺘﻨﻛ و ﻦﻴﻴﻌﺗ ﻨﻗ ﺪ نوﺧ رد
لزﻨﻣ ﻪﻴصوﺗ یﻣ .ﺪیدرگ ﺖهﺟ يرﻴگﻴپ رﻫ ﻪﺘﻔﻫ ب ا
نارامﻴب سامﺗ و ﺖیاعر ﻪﻣانرب ییاذغ يروآدای
یﻣ .ﺪیدرگ رد ﺖیاهن نازﻴﻣ زاﻴن ﻪب ﻦﻴﻟوﺴنا رد رﻫ ی ک
زا هورگ اﻫ و ياﻫﺪﻣاﻴپ يرداﻣ
و یﻨﻴﻨﺟ و يدازون زا
ﻞﻴﺒﻗ نازﻴﻣ ﻼﺘبا ﻪب يراشفرپ
،نوﺧ
،اﻴﻣوزورﻛاﻣ ﺗ
أ رﻴﺧ
ﺪشر ﻞﺧاد
،یمﺣر طﺳوﺘﻣ ﻦﺳ يرادراب رد
ماگﻨﻫ
نامیاز و نزو دازون و ﻢﻴﺴلﻛ نوﺧ نادازون و ﺪﻨﻗ
نوﺧ نادازون رد رﻫ ود هورگ اب ﻢﻫ ﻪﺴیاﻘﻣ .ﺪنﺪش
ياﻫراﻴﻌﻣ جورﺧ
زا
،یﺳررب ﻼﺘبا ﻪب راشف نوﺧ ﻣزﻣ
،ﻦ
لاﻐﺘشا ﻪب شزرو ﻪفرﺣ
،يا ﻪﻘباﺳ يرامﻴب يﺪﺒﻛ و ای
،يوﻴلﻛ ﻪﻘباﺳ يرامﻴب ءوﺳ
،بذﺟ یب یﺋاهﺘشا ع
،یﺒﺼ
تﻻﻼﺘﺧا
،ﺪﻴﺋورﻴﺗ ﻪﻘباﺳ
ﺖیدوﺪﺤﻣ ﺪشر
ﻞﺧاد
،یمﺣر ﻪﻘباﺳ یگراپ( PROM
ﻞﺒﻗ زا ﺪعوﻣ ﻪﺴﻴﻛ
)بآ
،یلﺒﻗ نارامﻴب ﺖﺤﺗ ناﻣرد اب ﻢیژر ياﻫ ییاذغ
،صاﺧ يراگﻴﺳ اﻫ و یناﺴﻛ ﻪﻛ ﻞکﻟا فرﺼﻣ یﻣ ﻨﻨﻛ
،ﺪ
ینارامﻴب ﻪﻛ اب شور ياﻫ کمﻛ يروراب رادراب هﺪش نا ﺪ
و زﻴن مﺪع ﺖیاعر ﻢیژر ییاذغ ظاﺤﻟ .ﺪیدرگ ﻪب وظﻨﻣ ر
ﻞﻴلﺤﺗ ياﻫرﻴﻐﺘﻣ یمﻛ
اﺪﺘبا ﻪب روظﻨﻣ کچ ﻴﻟاﻣرن
،ﻪﺘ
Downloaded from ismj.bpums.ac.ir at 9:35 +0430 on Monday July 2nd 2018
ﻣزآ و ن يراﻣآ فورگومﻟوﻛ فونرﻴمﺳا
ماﺠنا ﺪش ﻪﻛ
ﻪﻴلﻛ ياﻫرﻴﻐﺘﻣ یمﻛ
زا عیزوﺗ لاﻣرن رادروﺧرب وب
.ﺪند
ﻦیارباﻨب ﺖهﺟ ﻪﺴیاﻘﻣ ياﻫرﻴﻐﺘﻣ یمﻛ
رد ود هورگ
نوﻣزآ یﺗ ﻞﻘﺘﺴﻣ ( independent t-test )
ماﺠنا .ﺪش
ﺖهﺟ یﺳررب تواﻔﺗ ﻦﻴب ود هورگ رب ساﺳا ﻴﻐﺘﻣ ياﻫر
یﻔﻴﻛ زﻴن نوﻣزآ ياﻛ رﺋوکﺳا ( χ2 ) دروﻣ هداﻔﺘﺳا رارﻗ
.ﺖفرگ زﻴﻟانآ يراﻣآ اب هداﻔﺘﺳا زا مرن رازفا يراﻣآ
ﺶیاریو SPSS 23
تروص ﺖفرگ
و ( 22 /
>2 )P
یﻨﻌﻣ راد ظاﺤﻟ .ﺪش
هتفاي اه
رد ﻦیا ﻪﻌﻟاﻄﻣ 72 نز اب فﻴﻃ یﻨﺳ 22 اﺗ 32 لاﺳ و
ﻦﻴگناﻴﻣ ﻪیامن هدوﺗ ینﺪب ربارب اب 29 /
±2 79 / 22 دروﻣ
یﺳررب رارﻗ .ﺪﻨﺘفرگ ﻦیرﺘمﻛ ﻪیامن هدوﺗ ینﺪب 27 / 19 و
ﻦیرﺘشﻴب 71 / 29 .دوب
ﻦﻴگناﻴﻣ نزو نارداﻣ ﻞﺒﻗ زا یگلﻣاﺣ رد
هورگ نارداﻣ
رادراب یﺘباید ﺖﺤﺗ ناﻣرد اب ﻢیژر ییاذغ 32 ولﻴﻛ
نﺪب نزو مرگولﻴﻛ ازا ﻪب يژرنا يرﻟاﻛ هورگ(
،)ﺪﻫاش
ربارب 2 /
±2 2 / 61 مرگولﻴﻛ و رد هورگ ﺖﺤﺗ ناﻣرد اب
ﻢیژر ییاذغ رب ساﺳا ﺺﺧاش هدوﺗ
ینﺪب هورگ(
)ﻪلﺧاﺪﻣ 3 /
±7 2 / 72 مرگولﻴﻛ دوب و ﻦیا تواﻔﺗ زا رظن
يراﻣآ یﻨﻌﻣ راد دوب ( 221 /
>2 .)p ﻦﻴگناﻴﻣ ﺶیازفا نزو رد
ياهﺘنا
،يرادراب رد هورگ لوا 2 /
±1 7 / 13 مرگولﻴﻛ و
رد هورگ مود 2 /
±2 6 / 12 مرگولﻴﻛ دوب ﻪﻛ زا رظن يراﻣآ
تواﻔﺗ یﻨﻌﻣ يراد ﺪﻨﺘشاﺪن ( 3 / 2 p= .)
ﻦﻴگناﻴﻣ نزو نادازون نارداﻣ رادراب یﺘباید ﺖﺤﺗ ﻣرد نا
اب ﻢیژر ییاذغ 32 مرگ ولﻴﻛ ازا ﻪب يژرنا يرﻟاﻛ ولﻴﻛ
نﺪب نزو
، ربارب 7 /
±372 3 / 3127 مرگولﻴﻛ و ﻦﻴگناﻴﻣ
نزو نادازون نارداﻣ رادراب یﺘباید ﺖﺤﺗ ناﻣرد اب ﻢیژر
ییاذغ رب ساﺳا ﺺﺧاش هدوﺗ ینﺪب 3 /
±191 9 / 3372
دوب اﻣا ﻦیا تواﻔﺗ زﻴن رد ﺢﻄﺳ 22 / 2 یﻨﻌﻣ راد دوﺒن
( 22 / 2
= .)p ﻦﻴگناﻴﻣ ﺪﻨﻗ نوﺧ نادازون نارداﻣ هورگ لوا
2 /
±12 2 / 66 و رد هورگ مود 2 /
±12 2 / 27 دوب ﻪﻛ ﻦیا
تواﻔﺗ زا رظن يراﻣآ یﻨﻌﻣ راد دوب ( 21 / 2 p= .) ﻦﻴگناﻴﻣ
ﻢﻴﺴلﻛ نوﺧ نادازون نارداﻣ هورگ لوا 6 /
±2 1 / 9 و رد
هورگ مود 2 /
±2 3 / 9 دوب ﻪﻛ زا رظن يراﻣآ یﻨﻌﻣ راد دوﺒن
( 3 / 2 p= .) زﻴﻟانآ يراﻣآ ماﺠنا هﺪش ناشن داد ﻦﺳ يرادراب
رد ماگﻨﻫ نامیاز زﻴن رد ود هورگ تواﻔﺗ یﻨﻌﻣ يراد زا
رظن يراﻣآ ﺖشاﺪن ( 3 / 2
= .)p نازﻴﻣ زاﻴن ﻪب ﻦﻴﻟوﺴنا رد
نارداﻣ رادراب یﺘباید ﺖﺤﺗ ناﻣرد اب ﻢیژر ییاذغ 32
نﺪب نزو مرگولﻴﻛ ازا ﻪب يژرنا يرﻟاﻛ ولﻴﻛ اب
اﻣ نارد
رادراب یﺘباید ﺖﺤﺗ ناﻣرد اب ﻢیژر ییاذغ رب ساﺳا
ﺺﺧاش هدوﺗ ینﺪب تواﻔﺗ یﻨﻌﻣ يراد زا رظن يراﻣآ
ﺖشاﺪن ( 7 / 2 p= .) لوﺪﺟ(
1 .)
لودج 6 صخاش زا يخرب رايعم فارحنا و نيگنايم ) هعلاطم يمک یاه
ريغتم يياذغ ميژر اب نامرد تحت
kcal/kg 51 دهاش هورگ(
N=51 ) رب يياذغ ميژر اب نامرد تحت
ساسا
هلخادم هورگ( يندب هدوت صخاش N=41
p-value )
دازون نزو 7
/
±372 3 / 3127 3
/
±191 9 / 3372 22
/ 2 p=
دازون نوﺧ ﺪﻨﻗ 2
/
±12 2 / 66 2
/
±12 2 / 27 21
/ 2 p=
دازون نوﺧ ﻢﻴﺴلﻛ 6
/
±2 1 / 9 2
/
±2 3 / 9 3
/ 2 p=
)يرادراب ﻪﺘﻔﻫ( نامیاز ماگﻨﻫ رداﻣ یگلﻣاﺣ ﻦﺳ 2
/
±1 2 / 32 1
/
±1 9 / 37 3
/ 2 p=
ﻦﻴﻟوﺴنا ﻪب زاﻴن 6
/
±22 2 / 12 6
/
±33 2 / 11 7
/ 2 p=
لامﺘﺣا ﻼﺘبا ﻪب یﻣوزورﻛاﻣ رد
نارداﻣ رادراب یﺘباید ﺖﺤﺗ
ناﻣرد اب ﻢیژر ییاذغ رب ساﺳا ﺺﺧاش هدوﺗ ب ینﺪ
Downloaded from ismj.bpums.ac.ir at 9:35 +0430 on Monday July 2nd 2018
اب ﻦیا لامﺘﺣا رد نارداﻣ رادراب یﺘباید ﺖﺤﺗ ناﻣرد ب ا
ﻢیژر ییاذغ 32 مرگولﻴﻛ ازا ﻪب يژرنا يرﻟاﻛ ولﻴﻛ و
نز
نﺪب تواﻔﺗ یﻨﻌﻣ يراد زا رظن يراﻣآ ﺖشاﺪن ( 2 / 2 p= .) ﻦﻴﻨچمﻫ
ﻦﻴب ود هورگ زا رظن لامﺘﺣا ﻼﺘبا ﻪب راشف ﺧ نو
ﻻاب و زﻴن ﺗ أ رﻴﺧ ﺪشر ﻞﺧاد
،یمﺣر تواﻔﺗ یﻨﻌﻣ يراد
هﺪﻫاشﻣ ﺪشن ﻪب(
بﻴﺗرﺗ 1 / 2 p= و 3 / 2 p= ) لوﺪﺟ(
2 )
لودج 2 یاهدمايپ يخرب توافت ) دهاش و هلخادم هورگ رد یدازون و یردام
ريغتم هلخادم هورگ
N=41
)دصرد(دادعت دهاش هورگ
N=51
)دصرد( دادعت P.value
یﻣوزورﻛاﻣ 3
( 2 / 7
% ) 2
( 2
% ) 2
/ 2
ﻻاب نوﺧ راشف 9
( 2 / 22
% ) 2
( 7 / 6
% ) 1
/ 2
یمﺣر ﻞﺧاد ﺪشر رﻴﺧأﺗ 1
( 2 / 2
% ) 3
( 12
% ) 3
/ 2
ثحب
رد ﻦیا ﻪﻌﻟاﻄﻣ ﻪب یﺳررب ﺗ أ رﻴﺛ ود ﻢیژر ییاذغ اب ﻴﻣ ناز
يرﻟاﻛ تواﻔﺘﻣ رد نارداﻣ رادراب و ﺗ أ رﻴﺛ نآ رب یﺘﻣﻼﺳ دازون
و رداﻣ ﻪﺘﺧادرپ .ﺪش ﻪﻌﻟاﻄﻣ اﻣ ناشن داد ﻦﻴگناﻴﻣ ﺶیازفا
نزو رد ياهﺘنا يرادراب رد هورگ ﻪلﺧاﺪﻣ رد ﻪﺴیاﻘﻣ اب ورگ ه
ﺪﻫاش تواﻔﺗ یﻨﻌﻣ يراد .ﺖشاﺪن اﻣا ﻦﻴگناﻴﻣ نزو نارداﻣ
ﻞﺒﻗ زا یگلﻣاﺣ رد هورگ ﺖﺤﺗ ناﻣرد اب ﻢیژر ییاذغ رب
ساﺳا ﺺﺧاش هدوﺗ ینﺪب هورگ(
)ﻪلﺧاﺪﻣ رد ﻪﺴیاﻘﻣ اب
هورگ نارداﻣ رادراب یﺘباید ﺖﺤﺗ ناﻣرد اب ﻢیژر ییاذغ ب نوﺪ
ینﺪب هدوﺗ ﻪیامن ظاﺤﻟ هورگ(
،)ﺪﻫاش ب ﻪ روﻃ یﻨﻌﻣ راد ب رﺘشﻴ
.دوب رد یگلﻣاﺣ زا ﻞﺒﻗ نارداﻣ نزو ﻦﻴگناﻴﻣ ندوب رﺗ ﻻاب
ﺪﻫاش هورگ اب ﻪﺴیاﻘﻣ رد ﻪلﺧاﺪﻣ هورگ یﻣ
ﺪناوﺗ رب ﻴﺘن ﻪﺠ
ییاهن ﻦﻴگناﻴﻣ ﺶیازفا نزو رد ياهﺘنا يرادراب و زﻴن ﺳ ریا
ياﻫﺪﻣاﻴپ يرادراب
و يدازون رد ود هورگ ﻣ ؤ رﺛ .ﺪشاب
داهﻨشﻴپ یﻣ ددرگ رد تاﻌﻟاﻄﻣ یﺗآ ب ﻪ ياﺟ شور داﺼﺗ یف
هداﺳ زا شور یفداﺼﺗ يزاﺳ ﻪﻘﺒﻃ يﺪﻨب هﺪش يارب
ﺺﻴﺼﺨﺗ ﺖﻛرش
ناگﺪﻨﻨﻛ ﻪب هورگ دروﻣ و ﺪﻫاش ﺳا هداﻔﺘ
.دوش ﻪب رگید ﻦﺨﺳ ﻪنومن اﻫ ﻪب ﻪنوگ يا دراو ود هورگ
ﺪنوش ﻪﻛ ﻦﻴگناﻴﻣ ﻪیامن هدوﺗ ینﺪب رد ود
،هورگ رد غآ زا
یﺳررب زا رظن يراﻣآ تواﻔﺗ یﻨﻌﻣ يراد ﻪﺘشاﺪن .ﺪشاب
ﻪباشﻣ جیاﺘن ﻪﻌﻟاﻄﻣ اﻣ رد ﻪﻌﻟاﻄﻣ کﻴﺗامﺘﺴﻴﺳ ویر
وی ﻪﻛ
طﺳوﺗ انایو ( Viana ) و ناراکمﻫ ماﺠنا
ﺪش
، هداد ناشن .ﺪش
رد ﻦیا ﻪﻌﻟاﻄﻣ ﺗ أ رﻴﺛ ﻪﺳ عون ﻪلﺧاﺪﻣ یمیژر ﻞﻣاش
ﺖیدوﺪﺤﻣ يژرنا
ﻞﻛ یفرﺼﻣ و ﻢیژر ياﻫ اب تارﺪﻴﻫوبرﻛ
ﻦﻴیاپ و زﻴن سکیﺪنا کﻴمﺴﻴلگ
،ﻦﻴیاپ رب ﻣاﻴپ ياﻫﺪ
يرادراب یﺳررب ﺪیدرگ . روﻄب ﻞباﻗ ﻪظﺣﻼﻣ يا اهﻨﺗ ر ﻢیژ
یناﻣرد اب سکیﺪنا کﻴمﺴﻴلگ
ﻦﻴیاپ رد هورگ ﻪلﺧاﺪﻣ
ﺖﺒﺴن ﻪب هورگ
،ﺪﻫاش اب ياﻫﺪﻣاﻴپ ﺪﻴﻔﻣ
يرادراب زا ﻗ ﻞﻴﺒ
زاﻴن رﺘمﻛ ﻪب ﻦﻴﻟوﺴنا و نزو رﺘمﻛ رد ناﻣز ﺪﻟوﺗ وﺗ أ م دوب .
ﻦﻴﻨچمﻫ داﺪﻌﺗ نادازون کچوﻛ يارب ﻦﺳ يرادراب و زﻴن
ﻼﺘﺒﻣ ﻪب اﻴﻣوزورﻛاﻣ زﻴن
ﺶیازفا اﺪﻴپ دوب هدرکن (
9 .) ﻦچ
( )Chen و ناراکمﻫ رد کی ﻪﻌﻟاﻄﻣ يرورﻣ ناعذا ﺪندومن
ﻦﻴب يوگﻟا یمیژر رداﻣ و ﺪﻣاﻴپ يرادراب طاﺒﺗرا دوﺟو
.دراد يوگﻟا یمیژر ﻪب ناوﻨع کی روﺘﻛاف ﻞباﻗ حﻼصا رد
تﻼﺧاﺪﻣ یﺘشاﺪهب
يارب نارداﻣ رادراب دربراﻛ یناوارف
.دراد يوگﻟا ﻪیذﻐﺗ بﺳاﻨﻣ ﻪن اهﻨﺗ رب ﺪﻣاﻴپ يرادراب ﺗ أ رﻴﺛ
ناوارف
،دراد ﻪکلب رب یﺘﻣﻼﺳ یﻣومع رداﻣ رادراب زﻴن ﻣ ؤ رﺛ
یﻣ ﺪشاب ( 12 .) ییاﺒﻃاﺒﻃ و
ناراکمﻫ زﻴن
ناﻴب ﺪندرﻛ
نزو يرﻴگ دایز رد
،يرادراب رﻄﺧ
ياﻫﺪﻣاﻴپ بولﻄﻣان
يرادراب ار ﺶیازفا یﻣ ﺪﻫد ( 13 .)
جیاﺘن یﺧرب تاﻌﻟاﻄﻣ اب
یﺳررب اﻣ وﺴمﻫان .دوب زا ﻪلمﺟ
رد ﻪﻌﻟاﻄﻣ فﻟو wolff( ) و ناراکمﻫ ﺖفایرد
يژرنا رد
هورگ ﻪلﺧاﺪﻣ ﻪﻛ نارداﻣ رادراب قاچ ﺪندوب
، رد ﻪﺴیاﻘﻣ ب ا
هورگ ﺪﻫاش ب ﻪ روﻃ ﺖﻴﻘفوﻣ يزﻴﻣآ دوﺪﺤﻣ ﺪیدرگ . رد یا ﻦ
Downloaded from ismj.bpums.ac.ir at 9:35 +0430 on Monday July 2nd 2018
یﺳررب ﻦﻴگناﻴﻣ نزو يرﻴگ نارداﻣ زا ﻪﺘﻔﻫ 36 يرادراب
رد هورگ ﻪلﺧاﺪﻣ رد ﻪﺴیاﻘﻣ اب هورگ ﺪﻫاش ب ﻪ روﻃ
یﻨﻌﻣ يراد ﺶﻫاﻛ ﺖفای ( 11 .) گﻨﻴﻟورﺘﺳا streuling(
)
و ناراکمﻫ ناشن
ﺪنداد ﻪلﺧاﺪﻣ یﻨﺘﺒﻣ رب ﺖﻴﻟاﻌف نﺪب
،ی
هرواشﻣ یمیژر ﻪب هارمﻫ تراظن رب لرﺘﻨﻛ نزو يارب
ﺶﻫاﻛ نزو يرﻴگ رداﻣ رد يرادراب و يرﻴگشﻴپ زا
اﺿا ﻪف
نزو دایز ﺖﻴﻘفوﻣ زﻴﻣآ ﺖﺳا هدوب (
12 .)
رد ﻪﻌﻟاﻄﻣ ناگﺪنراگن ﻦﻴب
هورگ ﻪلﺧاﺪﻣ و ﺪﻫاش تواﻔﺗ
یﻨﻌﻣ يراد زا رظن نزو ناﻣز ﺪﻟوﺗ دازون هﺪﻫاشﻣ .ﺪشن
ًﻻومﻌﻣ یکی زا ینارگن اﻫ رد دروﻣ ﻢیژر ياﻫ اب ياوﺘﺤﻣ
يژرنا
،رﺘمﻛ ﺶﻫاﻛ نزو ناﻣز ﺪﻟوﺗ دازون .ﺖﺳا اﻣا اب
ﻪﺟوﺗ ﻪب ﻪﻨﻣاد بولﻄﻣ يارب نزو ﺪﻟوﺗ دازون ﻪﻛ 2222
مرگ اﺗ 1222 مرگ یﻣ ﺪشاب ( 16 ) رد رﻫ ود هورگ ﻪﻌﻟاﻄﻣ
ﻦﻴگناﻴﻣ نزو ﺪﻟوﺗ دازون رد ﻪﻨﻣاد بولﻄﻣ رارﻗ اد ﺖش .
جیاﺘن یﺧرب تاﻌﻟاﻄﻣ اب
یﺳررب رﺿاﺣ وﺴمﻫان وب .د زا
ﻪلمﺟ رﺗورﻛ ( Crowther )
و ناراکمﻫ ناشن
ﺪنداد اب
ناﻣرد ﺖباید يرادراب ﻦﻴگناﻴﻣ نزو ناﻣز ﺪﻟوﺗ رد ورگ ه
ﻪلﺧاﺪﻣ رد ﻪﺴیاﻘﻣ اب هورگ ﺪﻫاش ب ﻪ روﻃ یﻨﻌﻣ يراد
ﺶﻫاﻛ ﺖفای ( 17 .) رد یﺳررب ﻣ ؤ سﺳ و ناراکمﻫ زﻴن
ﻢیژر ياﻫ يواﺣ يژرنا ﻢﻛ ثعاب ﺶﻫاﻛ یﻨﻌﻣ راد نزو
يدازون ﺪیدرگ ( 12 .) رد ﻪﻌﻟاﻄﻣ یﺒﺳاﺘشگ و
ناراکمﻫ
ناشن هداد ﺪش ﻪیامن هدوﺗ ینﺪب رداﻣ رد ياﺪﺘبا يرادراب
اب نازﻴﻣ نزو يرﻴگ رد یﻃ يرادراب و نزو ماگﻨﻫ ﺪﻟوﺗ
دازون طاﺒﺗرا یﻨﻌﻣ راد ﺖشاد ( 19 .)
ﻦﻴﻨچمﻫ رد ﻪﻌﻟاﻄﻣ اﻣ زا رظن ﻦﺳ یگلﻣاﺣ ماگﻨﻫ نامیاز
ﻦﻴب هورگ ﻪلﺧاﺪﻣ و ﺪﻫاش تواﻔﺗ یﻨﻌﻣ يراد هﺪﻫاشﻣ شن .ﺪ
اﻣا رد ﻪﻌﻟاﻄﻣ رﺗورﻛ و ناراکمﻫ ﻦﺳ
يرادراب ماگﻨﻫ
نامیاز رد هورگ ﺪﻫاش ب ﻪ روﻃ یﻨﻌﻣ يراد ﺶﻴب زا هورگ
ﻪلﺧاﺪﻣ دوب ( 17 .) رد ﻪﻌﻟاﻄﻣ ناگﺪنراگن ﻦﻴگناﻴﻣ
ﻦﺳ
یگلﻣاﺣ ماگﻨﻫ نامیاز رد رﻫ ود هورگ رﺘشﻴب زا 37 ﻪﺘﻔﻫ
.دوب ﻪب رﻫ لاﺣ ﺪﻟوﺗ دازون سران ﻦﺳ(
یگلﻣاﺣ رداﻣ ماگﻨﻫ
نامیاز رﺘمﻛ زا ﻪﺘﻔﻫ 37 )يرادراب رد
ﻪﺠﻴﺘن رﺛا
ﻞباﻘﺘﻣ هﺪﻴچﻴپ ﻦﻴب ﻞﻣاوع نوگانوگ زا ﻞﻴﺒﻗ نژ اﻫ ي یﻨﻴﻨﺟ
و ﻞﻣاوع یﻄﻴﺤﻣ و ﻞﻣاوع طﺒﺗرﻣ اب رداﻣ یﻣ ﺪشاب ( 22 .)
رد ﻪﻌﻟاﻄﻣ اﻣ زا رظن نازﻴﻣ زاﻴن ﻪب ﻦﻴﻟوﺴنا ﻦﻴب هورگ
ﻪلﺧاﺪﻣ و ﺪﻫاش تواﻔﺗ یﻨﻌﻣ يراد هﺪﻫاشﻣ .ﺪشن ب ﻪ روﻃ
یهباشﻣ تراچیرپ
- ارارپ ( Perichart-Perera )
و
ناراکمﻫ زﻴن ناشن ﺪنداد نازﻴﻣ يژرنا ﻢیژر ییاذغ رب ﻴﻣ ناز
زاﻴن ﻪب ﻦﻴﻟوﺴنا ﻣ ؤ رﺛ ﺖﺴﻴن ( 21 .) رد ﻪﻌﻟاﻄﻣ ناگﺪنراگن
،
ﻦﻴب هورگ ﻪلﺧاﺪﻣ و ﺪﻫاش تواﻔﺗ یﻨﻌﻣ يراد زا رظن ﻟوﺗ ﺪ
دازون ﻼﺘﺒﻣ ﻪب اﻴﻣوزورﻛاﻣ هﺪﻫاشﻣ
.ﺪشن اﻣا رﺗورﻛ و
ناراکمﻫ ناشن
ﺪنداد رﻄﺧ ﺪﻟوﺗ نادازون اﻴﻣوزورﻛاﻣ رد
هورگ ﻪلﺧاﺪﻣ ﻪﻛ ﻞﻣاش ینارداﻣ دوب ﻪﻛ ﺖباید يرادراب
دوﺧ ار زا قیرﻃ ﻪلﺧاﺪﻣ
،یمیژر لرﺘﻨﻛ ﺪﻨﻗ نوﺧ و یرزﺗ ق
ﻦﻴﻟوﺴنا ناﻣرد هدرﻛ
،ﺪندوب رد ﻪﺴیاﻘﻣ اب هورگ ﺪﻫاش ﻛ ﻪ
ﺖﺒﻗارﻣ ياﻫ لومﻌﻣ و ﻦﻴﺗور ار ﺖفایرد یﻣ
،ﺪندومن ب ﻪ ﻃ رو
یﻨﻌﻣ يراد ﺶﻫاﻛ ﺖفای ( 17 .)
رد ﻪﻌﻟاﻄﻣ گرﺒنرﻫا (
Ehrenberg )
و ناراکمﻫ رﻄﺧ
ﺪﻟوﺗ دازون گرزب يارب ﻦﺳ يرادراب رد نارداﻣ رادراب ﻛ ﻪ
ﻪیامن هدوﺗ ینﺪب نانآ ﻞﺒﻗ زا يرادراب رد هدوﺪﺤﻣ ياﻫ ﻛ ﻢ
،نزو ﻪفاﺿا نزو و قاچ دوب ، اب ینارداﻣ ﻪﻛ ﻪیامن هدوﺗ
ینﺪب نانآ ﻞﺒﻗ زا يرادراب رد هدوﺪﺤﻣ بولﻄﻣ دوب
،
ﻪﺴیاﻘﻣ .ﺪش رد ﻦیا ﻪﻌﻟاﻄﻣ یﻗاچ و ﺖباید ﻞﺒﻗ زا
،يرادراب رﻄﺧ
ﺪﻟوﺗ دازون گرزب يارب ﻦﺳ يرادراب ار
ﺶیازفا داد ( 22 .) یﺳاﻛ ( )KC و ناراکمﻫ زﻴن
ب ﻪ روﻃ
یهباشﻣ ﻦﻴﻨچ ﻪﺠﻴﺘن يرﻴگ ﺪندرﻛ ﻪﻛ ﻦﻴﻨﺟ نارداﻣ چ قا
ﻼﺘﺒﻣ ﻪب ﺖباید يرادراب رد ﻪﺴیاﻘﻣ اب نارداﻣ ﻼﺘﺒﻣ ﻪب
ﺖباید يرادراب ﻪﻛ قاچ ﺪﻨﺘﺴﻴن
، ﻪب نازﻴﻣ يرﺘشﻴب رد
ضرﻌﻣ رﻄﺧ ﺪﻟوﺗ نادازون اﻴﻣوزورﻛاﻣ ﺪﻨشاب یﻣ
( 23 .)
یﻟوﺟ ( Jolly ) و ناراکمﻫ رد
کی ﻪﻌﻟاﻄﻣ
،يرورﻣ
ﻞﻣاوع طﺒﺗرﻣ اب ﺪﻟوﺗ دازون اﻴﻣوزورﻛاﻣ ار
ﻪیامن هدوﺗ
،ینﺪب ﻦﺳ
،رداﻣ
،داژن راشف نوﺧ يﻻاب رداﻣ ﻞﺒﻗ زا
Downloaded from ismj.bpums.ac.ir at 9:35 +0430 on Monday July 2nd 2018
،يرادراب ﻼﺘبا
رداﻣ ﻪب ﺖباید ﻞﺒﻗ زا
،يرادراب باید
ﺖ
يرادراب و لامﻌﺘﺳا تاﻴناﺧد
ناوﻨع ﺪندرﻛ ( 21 .) رد
ﻪﻌﻟاﻄﻣ رﺿاﺣ
،ﻦﺳ لامﻌﺘﺳا
،تاﻴناﺧد ﻪیامن
هدوﺗ نﺪب ی
و داژن رد رظن ﻪﺘفرگ هﺪش دوب اﻣا راشف نوﺧ يﻻاب ﻣ ردا
ﻞﺒﻗ زا يرادراب و ﻼﺘبا ﻪب ﺖباید ﻞﺒﻗ زا يرادراب ﻟ ظاﺤ
هﺪشن .دوب داهﻨشﻴپ یﻣ ددرگ رد تاﻌﻟاﻄﻣ یﺗآ
ﻦیا ود
دروﻣ زﻴن ظاﺤﻟ .دوش رد ﻪﻌﻟاﻄﻣ دوﻫ Heude( ) و
ناراکمﻫ زﻴن
نزو يرﻴگ ﺺﻟاﺧ يرادراب رﺘشﻴب نزو(
هزاﺪنا يرﻴگ هﺪش ﻞﺼﺣاﻣ تواﻔﺗ ﻦﻴب نزو ﺪﻌب زا یاز نام
و نزو ﻞﺒﻗ زا )يرادراب اب
ظاﺤﻟ ندومن تﻻﻼﺘﺧا
نوﺧﺪﻨﻗ و راشف نوﺧ ب ﻪ روﻃ یﻨﻌﻣ يراد اب رﻄﺧ ﺘشﻴب ر
ﺪﻟوﺗ دازون گرزب يارب ﻦﺳ يرادراب طﺒﺗرﻣ دوب ( 22 .)
يراشفرپ نوﺧ
يرادراب زﻴن رد ﻪﻌﻟاﻄﻣ رﺿاﺣ رد هورگ
ﻪلﺧاﺪﻣ و ﺪﻫاش تواﻔﺗ یﻨﻌﻣ يراد .ﺖشاﺪن ﻦیا ﻪﺘفای د ر
تاﻌﻟاﻄﻣ نﺪنﻻ Landon( )
و رﺗورﻛ زﻴن دروﻣ ﻪﺟوﺗ رارﻗ
ﺖفرگ اﻣا اهنآ ناشن ﺪنداد ﻪﻛ نارداﻣ رد هورگ ﺖفایرد
هﺪﻨﻨﻛ يژرنا اب يرﻟاﻛ
،رﺘمﻛ رﺘمﻛ زا هورگ
،ﺪﻫاش چد را
هرپ یﺴﭙﻣﻼﻛا و
رپ يراشف نوﺧ يرادراب ﺪنﺪش ( 17 و
26 .) ﻦﻴﻨچمﻫ نوﺴیرب
( Bryson ) و ناراکمﻫ ﻦﻴﻨچ
ﻪﺠﻴﺘن يرﻴگ ﺪندومن راشف نوﺧ داﺠیا هﺪش رد يرادراب
رد نارداﻣ ﻼﺘﺒﻣ ﻪب ﺖباید يرادراب ﻪﻛ ﻪب نازﻴﻣ ﺘمﻛ ير
ﺖﺒﻗارﻣ ياﻫ ﻞﺒﻗ زا ﺪﻟوﺗ دازون ار ﺖفایرد ﺪندومن یﻣ و
زﻴن رد ﻦﻴب نارداﻣ هاﻴﺳ ﺖﺳوپ ب ﻪ روﻃ یﻨﻌﻣ يراد ب رﺘشﻴ
دوب . ﻦیا یﺳررب ﻪب ﺗ أ رﻴﺛ راﻴﺴب دایز ﺖﺒﻗارﻣ ﻫ يا نارود
يرادراب رب ﺶﻫاﻛ ﻼﺘبا ﻪب رپ يراشف نوﺧ رداﻣ کﺣ ﺖیا
ﺖشاد ( 27 .)
رد ﻪﻌﻟاﻄﻣ اﻣ زا IUGRرظن ای ﺗ أ رﻴﺧ ﺪشر ﻞﺧاد یمﺣر
ﻦﻴب هورگ ﻪلﺧاﺪﻣ و ﺪﻫاش تواﻔﺗ یﻨﻌﻣ يراد هﺪﻫاشﻣ
.ﺪشن ای IUGR ﺗ أ رﻴﺧ ﺪشر ﻞﺧاد یمﺣر رد هورگ
ﻪلﺧاﺪﻣ رد کی دازون رد هورگ نارداﻣ ﺖفایرد هﺪﻨﻨﻛ 22
يرﻟاﻛولﻴﻛ يژرنا
ﻪب ءازا مرگولﻴﻛ نزو نﺪب هﺪید ش ﺪ اﻣا رد
هورگ ﺪﻫاش رد 3 رﻔن هﺪید هﺪش .دوب ﺗ أ رﻴﺧ ﺪشر ﺧاد ﻞ
یمﺣر نزو(
ﻦﻴﻨﺟ ریز کﺪص 3 ) زا ضراوع ﻪﺘﺧاﻨش
هﺪش ﺖﺳا ﻪﻛ رد نارامﻴب یﺘباید ﻪﻛ ﻞﺒﻗ زا يرادراب ناش
ﻪب ﺖباید ﻼﺘﺒﻣ هدوب
،ﺪنا ﻪب ﻞﻴﻟد ﻪﻣﺪص ﻪب قورع و رد
نارداﻣ ﻼﺘﺒﻣ ﻪب ﺖباید يرادراب ﻪب ﻞﻴﻟد ﺖفایرد ز دای
ﻦﻴﻟوﺴنا داﺠیا یﻣ .دوش
نوﻨﻛاﺗ ﻪﻴصوﺗ يا ازﺠﻣ و صاﺧ يارب لرﺘﻨﻛ ﺪﻨﻗ ﺧ نو
يارب نارامﻴب یﺘباید رادراب ﻼﺘﺒﻣ ﻪب ﺗ أ رﻴﺧ شر ﺪ ﻞﺧاد
یمﺣر ﻪﺋارا هﺪشن ﺖﺳا اﻣا زا قیرﻃ لرﺘﻨﻛ قﻴﻗد و ش ﺪیﺪ
ﺪﻨﻗ نوﺧ رد یﻃ ود ﻪﺘﻔﻫ رﺧآ يرادراب یﻣ ناوﺗ زا
ضراوع کﻴﻟوباﺘﻣ يدازون
زا ﻞﻴﺒﻗ اﻴﻣوزورﻛاﻣ و
ﺗ أ رﻴﺧ
ﺪشر ﻞﺧاد یمﺣر باﻨﺘﺟا دومن ( 22 .)
رد یﺳررب ناﻴناهﺟ تاداﺳ ﻪلﺤﻣ و ناراکمﻫ
، لامﺘﺣا
رد IUGR نانز ياراد رﺘمﻛBMI
ای رﺘشﻴب زا یﻌﻴﺒﻃ
،
نامیاز دازون رﺘﺧد و نانز ﻪناﺧ راد رﺘشﻴب .دوب ﻴﻨچمﻫ ﻦ
ﻦﻴب و IUGR ﻪﻘباﺳ يرامﻴب ياﻫ ﻦﻣزﻣ رداﻣ طاﺒﺗرا
ﻢﻴﻘﺘﺴﻣ دوﺟو ﺖشاد ( 29 .)
رد ﻪﻌﻟاﻄﻣ ﺖﺴﻴﻟ ( )List و ناراکمﻫ
، فﻼﺘﺧا يراﻣآ
یﻨﻌﻣ يراد ﻦﻴب ود هورگ ﻪلﺧاﺪﻣ و ﺪﻫاش زا رظن
ياﻫﺪﻣاﻴپ يرادراب
يارب رداﻣ و ﻦﻴﻨﺟ هﺪﻫاشﻣ .ﺪشن رد
ﻦیا یﺳررب رد هورگ
،ﺪﻫاش نارداﻣ
ًافرص رد سﻼﻛ ياﻫ
شزوﻣآ ﻪیذﻐﺗ و ﺖﺒﻗارﻣ ياﻫ یناﻣرد ﺖﻛرش ﺪندومن و
رد هورگ ﻪلﺧاﺪﻣ هوﻼع رب ﺖﻛرش رد سﻼﻛ ياﻫ
،یشزوﻣآ تاکن
يرورﺿ ﻪیذﻐﺗ ﻪب روﻃ يدارﻔنا ﺳوﺗ ط
ﻢیژر سیون رﻫاﻣ و اب ﻪبرﺠﺗ يارب ناشیا يروآدای و
يرﻴگﻴپ ﺪیدرگ یﻣ
( 32 .) اب مامﺗ تواﻔﺗ ییاﻫ ﻪﻛ رد
تاﻌﻟاﻄﻣ فلﺘﺨﻣ ﻪب اهنآ هراشا ﺪش ﻪب روﻃ یلﻛ ﻢﻫ ﻛا نوﻨ
ﻦیا عوﺿوﻣ دروﻣ قفاوﺗ ﺖﺳا ﻪﻛ یﺘﺣ رد نانز اب ید ﺖبا
يرادراب فﻴﻔﺧ ﻢﻫ ناﻣرد اب جیاﺘن رﻴغ ﻞباﻗ راکنا و
يﺪﻨﻣدوﺳ هارمﻫ
.ﺖﺳا ﻦیا عوﺿوﻣ ﻪب هژیو رد ﻪﻌﻟاﻄﻣ
لوکﺳا Scholl( ) و ناراکمﻫ و
زﻴن رﺗورﻛ و ناراکمﻫ
Downloaded from ismj.bpums.ac.ir at 9:35 +0430 on Monday July 2nd 2018
ناوﻨع ﺪیدرگ ( 17 و 31 .)
ﻢهﻣ ﻦیرﺗ ﺖیدوﺪﺤﻣ ﻪﻌﻟاﻄﻣ
اﻣ ﻢﺠﺣ ﻪنومن ﻢﻛ نارامﻴب
دوب ﻪﻛ ثعاب یﻣ دوش ﻢﻴمﻌﺗ جیاﺘن ﻪب ﺖﺳد هﺪﻣآ ب ﻪ
یﺘﺣار رﺴﻴﻣ .ﺪشاﺒن ﻦﻴﻨچمﻫ مﺪع یبایزرا نازﻴﻣ ﻌف ﺖﻴﻟا
ینﺪب نارامﻴب ﻪﻛ دوﺧ ﺗ أ رﻴﺛ راﻴﺴب يدایز رب ﻣرد نا نارداﻣ
رادراب یﺘباید و ﺪنور نزو يرﻴگ درف
،دراد زا رگید
ﺖیدوﺪﺤﻣ ياﻫ
ﻪﻌﻟاﻄﻣ .دوب ﺖفایرد ﻦﻴﻟوﺴنا طﺳوﺗ ﻣ ردا
رد ﻦیا ﻪﻌﻟاﻄﻣ کی رﻴﻐﺘﻣ شوﺪﺨﻣ هﺪﻨﻨﻛ
.دوب هﻨشﻴپ دا
یﻣ ددرگ رد تاﻌﻟاﻄﻣ یﺗآ
هورگ ﺖفایرد هﺪﻨﻨﻛ ﻴﻟوﺴنا ﻦ
زا ﻪﻌﻟاﻄﻣ فذﺣ ای ﻪب ناوﻨع کی هورگ ﻪناگاﺪﺟ دروﻣ
یﺳررب رارﻗ .ﺪنرﻴگ شریذپ ﻢیژر ییاذغ نارامﻴب د ر یﻃ
ﻪﻌﻟاﻄﻣ یﺳررب ﺪیدرگن ﻪﻛ زا رگید ﺖیدوﺪﺤﻣ ياﻫ
ﻦیا
ﻪﻌﻟاﻄﻣ .دوب ﻦﻴﻨچمﻫ شور ﺺﻴﺼﺨﺗ ﺖﻛرش
اگﺪﻨﻨﻛ ن
ﻪب هورگ اﻫ ﻪب تروص هداﺳ يزاﺳ یفداﺼﺗ
simple randomization( )
.دوب ﻪب ﻦﻴمﻫ ﻞﻴﻟد رد
هورگ ﺪﻫاش ﻢناﺧ(
ياﻫ رادراب یﺘباید ﺖﺤﺗ ناﻣرد اب ژر ﻢی
ییاذغ 32 نزو مرگولﻴﻛ ازا ﻪب يژرنا يرﻟاﻛ ولﻴﻛ
نﺪب
،) ﻪمﻫ دارفا یﻌﻴﺒﻃBMI
.ﺪﻨﺘشاد
ﺗأ ﺪﻴﻛ یﻣ دوش ﻦﻴﻘﻘﺤﻣ رد تاﻌﻟاﻄﻣ یﺗآ ﺖهﺟ ﺼﺨﺗ ﺺﻴ
ﺖﻛرش ناگﺪﻨﻨﻛ ﻪب هورگ اﻫ
ًامﺘﺣ زا شور یفداﺼﺗ ﺳ يزا
ﻪﻘﺒﻃ يﺪﻨب هﺪش Stratified randomization( )
هداﻔﺘﺳا
.ﺪﻨیامن رﺘشﻴب تاﻌﻟاﻄﻣ رشﺘﻨﻣ هﺪش رد ﻪﻨﻴﻣز ررب یﺳ ياﻫ
ﻪلﺧاﺪﻣ يا ﻪیذﻐﺗ رد نارامﻴب یﺘباید ﻪب ﺗ أ رﻴﺛ ﺴب راﻴ دایز
ﻢیژر ياﻫ ییاذغ اب ﻪیامن کﻴمﺴﻴلگ ﻦﻴیاپ
و رﺒﻴف ﻻاب رب
ناﻣرد ﺖباید يرادراب ﻪﺘﺧادرپ
.ﺪندوب اذﻟ داهﻨشﻴپ یﻣ
ددرگ ﻦﻴﻘﻘﺤﻣ رد تاﻌﻟاﻄﻣ یﺗآ
ﻪب عوﺿوﻣ روﻛذﻣ
ﻪﺟوﺗ .ﺪﻨیامن
هجيتن یريگ
ﺖیدوﺪﺤﻣ يرﻟاﻛ
یﺘفایرد رب ساﺳا ﻪیامن هدوﺗ نﺪب ی رد
هورگ ﻪلﺧاﺪﻣ رد ﻪﺴیاﻘﻣ اب هورگ ﺪﻫاش ﺗ أ يرﻴﺛ رب ب رﺘشﻴ
ياﻫﺪﻣاﻴپ يرادراب
زا ﻞﻴﺒﻗ ﻦﻴگناﻴﻣ ﺶیازفا نزو رد
ياهﺘنا
،يرادراب زاﻴن ﻪب
،ﻦﻴﻟوﺴنا نزو نادازون رد گﻨﻫ ما
،ﺪﻟوﺗ ﺪﻟوﺗ دازون
،یﻣوزورﻛاﻣ ﻼﺘبا
ﻪب راشف نوﺧ ب
،ﻻا و
ﺗأ رﻴﺧ ﺪشر ﻞﺧاد
،یمﺣر ﻦﺳ يرادراب ماگﻨﻫ
،نامیاز
ﻢﻴﺴلﻛ نوﺧ دازون ﻪﺘشاﺪن .ﺖﺳا اهﻨﺗ ﺪﻨﻗ نوﺧ دازون د ر
هورگ ﻪلﺧاﺪﻣ ب ﻪ روﻃ یﻨﻌﻣ يراد رﺘمﻛ زا هورگ ﺪﻫاش دوب .
ای و ناﻣزاﺳ چﻴﻫ یﻟاﻣ ﺖیامﺣ ﺖﺤﺗ ﻪﻌﻟاﻄﻣ ﻦیا ﻪﺴﺳؤﻣ دراﺪن رارﻗ يا .
ساپس و ينادردق
ﻦیا ﻪﻟاﻘﻣ ﻞصاﺣ نایاپ ﻪﻣان ﻢناﺧ ﻪنازرف يرظن رد لﺣرﻣ ﻪ
يراﻴﺘﺳد نانز
و نامیاز هاگشناد مولع یکشزپ نارهﺗ
هدوب و ﻦیﺪب ﻪلﻴﺳو زا ﻴلﻛ ة ﺖﻛرش ناگﺪﻨﻨﻛ ﻪﻛ ب ا رﺒص و
ﻪلصوﺣ رد ماﺠنا ﻦیا ﺶﻫوژپ اﻣ ار يرای
،ﺪندومن لامﻛ
رکشﺗ و ینادرﺪﻗ ار ﻢیراد .
عفانم داضت ناﻴب ناگﺪﻨﺴیون طﺳوﺗ عفاﻨﻣ ضراﻌﺗ ﻪنوگ چﻴﻫ ﺖﺳا هﺪشن .
References: _
__________________________________________________________1.Canadian Diabetes Association. Diabetes and Pregnancy. Can J Diabetes. 2013; 37: S168- S183.
2.Gunningham F, Leveno K, Bloom S, et al.
Williams obstetrics. 24nd Ed. New York:
McGraw Hill, 2014.
3.American Diabetes Association. Gestational diabetes mellitus. Diabetes Care .2004;
27(1):88-90.
4.Khoshnniat Nikoo M, Abbaszadeh Ahranjani S, Larijani B. A review on the prevalence of gestational diabetes mellitus (GDM) in
Downloaded from ismj.bpums.ac.ir at 9:35 +0430 on Monday July 2nd 2018
different regions of Iran. J Diabetes Metab Disord. 2009; 47-56 (Persian)
5.Jafari Shobeiri M, Ghojazadeh M, Azami- Aghdash S, et al. Prevalence and Risk Factors of Gestational Diabetes in Iran: A Systematic Review and Meta-Analysis. Iran J Public Health. 2015; 44(8):1036-44.
6.Hajifaraji M, Dolatkhah N. gestational diabetes mellitus and associated challenges from the perspective of nutrition sciences: A Review article. J Mazandaran Univ Med Sci. 2017; 27 (149) 202-224. (Persian)
7.Mahan LK, Escott-Stump. Krause’s Food, Nutrition & the Nutrition care process.13th ed.
Philadelphia , Pennsylvania: WB Saunders;
2012: 665 - 699.
8.Langer O, Levy J, Brustman L. et al. Glycemic control in gestational diabetes mellitus-How tight is tight enough: Small for gestational age versus large for gestational age? Am J Obstet Gynecol. 1989; 161(3): 646-653.
9.Viana LV, Gross JL, Azevedo MJ. Dietary Intervention in Patients With Gestational Diabetes Mellitus: A Systematic Review and Meta-analysis of Randomized Clinical Trials on Maternal and Newborn Outcomes. Diabetes Care. 2014; 37(12):3345–3355.
10.Poomalar GK. Changing trends in management of gestational diabetes mellitus.
World J Diabetes 2015; 15: 6(2): 284-295 11.Liu S, Manson JE, Buring JE, et al. Relation
between a diet with a high glycemic load and plasma concentrations of high-sensitivity C- reactive protein in middle-aged women. Am J ClinNutr 2002; 75(3):492–498.
12.Chen X, Zhao D, Mao X, et al. Maternal Dietary Patterns and Pregnancy Outcome.
Nutrients 2016; 8(6) : 2-26.
13.Tabatabaei M, Gestational weight gain, prepregnancy body mass index related to pregnancy outcomesin KAZERUN, FARS, IRAN. Journal of Prenatal Medicine 2011; 5 (2): 35-40.
14.Wolff S, Legarth J, Vangsgaard K, et al. A randomized trial of the effects of dietary counseling on gestational weight gain and glucose metabolism in obese pregnant women.
International Journal of Obesity 2008; 32: 495–
501.
15.Streuling I, Beyerlein A, vonKries R: Can gestational weight gain be modified by increasing physical activity and diet counseling? Ameta-analysis of interventional trials. Am J ClinNutr 2010, 92(4):678-87.
16.Fadakar Soogheh K, Ghavi A, Niknami M, et al. Relationship between Mothers’ Nutritional Status and Weight Gain during Pregnancy with Low Birth Weight. Journal of Guilan University of Medical Sciences. 2012; 21(83):
27-35. (Persian)
17.Crowther CA, Hiller JE, Moss JR, et al.
Australian Carbohydrate Intolerance Study in Pregnant Women (ACHOIS) Trial Group.
Effect of treatment of gestational diabetes mellitus on pregnancy outcomes. N Engl J Med.
2005; 352(24):2477–2486.
18.Moses RG, Luebcke M, Davis WS, et al.
Effect of a low-glycemic-indexdiet during pregnancy on obstetric outcomes. Am J ClinNutr. 2006; 84(4):807–812.
19.Goshtasebi A, Banaem L, Âlizadeh Rodbary M, et al. The Association Between Preconception Body Mass Index and Pregnancy Weight gain on Birth Weight. J Mazandaran Univ Med Sci. 2011, 21(84): 81-85. (Persian) 20.Fiscella K. Race, genes and preterm delivery.
J Natl Med Assoc 2005;97(11):1516-1526.
21.Perichart-Perera O, Balas-Nakash M, Rodrguez-Cano A, et al. Low Glycemic Index Carbohydrates versus All Types of Carbohydrates for Treating Diabetes in Pregnancy: A Randomized Clinical Trial to Evaluate the Effect of Glycemic Control.Int J Endocrinol. 2012; (2012)1-10.
22.Ehrenberg HM, Mercer BM, Catalano PM . The influence of obesity and diabetes on the prevalence of macrosomia. Am J Obstet Gynecol 2004; 191(3): 964–968.
23.KC K, Shakya S, Zhang H. Gestational Diabetes Mellitus and Macrosomia: A Literature Review. Ann Nutr Metab.
2015;66(2):14–20.
24.Jolly MC, Sebire NJ, Harris JP, et al. Risk factors for macrosomia and its clinical consequences: a study of 350,311 pregnancies.
Downloaded from ismj.bpums.ac.ir at 9:35 +0430 on Monday July 2nd 2018
