:لوئسم هدنسيون*
یميرک دیمح
E-mail: [email protected]
The Effect of Ergonomics on the Occupational Burnout, Stress, and Productivity of Agricultural Expert (The case of Kerman Province)
LATIF HAJI1, HAMID KARIMI*2, NASER VALIZADEH3
1, Ph.D. Student, Department of Agricultural Extension and Education, School of Agriculture, Shiraz University, Shiraz, Iran
2, Assistant Professor, Department of Agricultural Extension and Education, Faculty of Agriculture, University of Zabol, Zabol, Iran
3, Ph.D. Graduate, Department of Agricultural Extension and Education, School of Agriculture, Shiraz University, Shiraz, Iran
(Received: Aug. 11, 2021- Accepted: Jan. 4, 2022) ABSTRACT
Regarding the crucial role of human resources in any organization, addressing issues that lead to reducing occupational injuries and increasing their productivity in the workplace is of great significance. However, primary studies show that little research has been done in this area. In this regard, investigating the effect of employing workplace ergonomic principles on occupational productivity of experts through the mediating role of occupational stress and burnout in Kerman Agricultural Jihad Organization was determined as the aim of present study. Present research is an applied and causal-correlational study that was carried out using a cross-sectional survey and structural equation modeling. The statistical population of the study was the experts of Kerman Agricultural Jihad Organization (N=1418). The sample size was estimated to be 306 cases using Krejcie and Morgan sampling table. The samples were selected by stratified random sampling approach. The data gathering instrument was a questionnaire whose face and content validities were confirmed by a panel of experts. The reliability of instrument was achieved using Cronbach's alpha coefficients and composite reliability indices. Structural equation modeling findings demonstrated that the direct effect of ergonomic principles on productivity was positive and significant. The direct effects of ergonomic principles on occupational stress and burnout were negative and significant. Furthermore, the direct effects of occupational stress and burnout on productivity were negative and significant. The direct effect of occupational stress on burnout was positive and significant and the indirect effect of ergonomic principles on productivity was significant, as well. Finally, the findings revealed that three independent variables (ergonomic principles in the workplace, occupational stress, and burnout) could account for 61% of the variance in productivity of experts in Kerman Agricultural Jihad Organization.
Keywords: Ergonomics, Occupational Stress, Occupational Burnout, Employees Productivity, Kerman Province.
Extended Abstract Objectives
Regarding the crucial role of human resources in any organization, addressing issues that lead to reducing occupational injuries and increasing their productivity in the workplace is of great significance. However, primary studies show that little research has been done in this area. In this regard, investigating the effect of employing workplace ergonomic principles on occupational productivity of the experts through the mediating role of occupational stress and burnout in Kerman Agricultural Jihad Organization was determined as the aim of present study. To this end, a theoretical framework was developed based on the literature review.
Methods
Present research is an applied and causal-correlational study that was carried out using a cross- sectional survey and structural equation modeling. The statistical population of the study was the experts of Kerman Agricultural Jihad Organization (N=1418). The sample size was estimated to be 306 cases using Krejcie and Morgan sampling table. The samples were selected by stratified random sampling approach. The data gathering instrument was a questionnaire whose face and content validities were confirmed by a panel of experts. The reliability of the instrument was achieved using Cronbach's alpha coefficients and composite reliability indices. Structural equation modeling (SEM) by LISREL statistical package was applied to analyze the relationships among the variables. It is worth mentioning that some fitness indices including Comparative fit index (CFI), Goodness of fit index (GFI), Adjusted Goodness of Fit Index (AGFI), Normed fit index (NFI), Incremental Fit Index (IFI), Root Mean Square Error of Approximation (RMSEA), and chi-square normalized by degrees of freedom (CMIN/DF) were applied to evaluate the model in this process.
Results
The findings show that there is a positive and significant correlation between ergonomics and productivity of the experts in Agricultural Jihad Organization of Kerman province (r=0.849 and Sig=0.001). Results also revealed that occupational burnout and job stress positively and significantly correlated at one percent of error (r=0.646 and Sig=0.001). This finding indicates that from the perspective of experts, the application of ergonomic principles by the managers of this organization leads to an increase in their productivity. Structural equation modeling findings demonstrated that the direct effect of ergonomic principles on productivity was positive and significant. These results are in line with the findings of other researchers. The direct effects of ergonomic principles on occupational stress and burnout were negative and significant.
Furthermore, the direct effects of occupational stress and burnout on productivity were negative and significant. The direct effect of occupational stress on burnout was positive and significant and the indirect effect of ergonomic principles on productivity was significant. Finally, the findings revealed that three independent variables (ergonomic principles in the workplace, occupational stress, and burnout) could account for 61% of the variance in productivity of experts in Kerman Agricultural Jihad Organization.
Discussion
Managers of Kerman Agricultural Jihad Organization should try to emphasize the importance of workplace ergonomic principles for the experts. To this end, setting up workshops to promote ergonomics in the workplace can be very useful. In addition, the managers of the organization should make a serious effort in designing the workplace based on the ergonomic principles. Due to the fact that the application of ergonomic principles is a personal matter and cannot be compelled or enforced by experts, it is recommended to motivate the experts of this organization to increase the productivity and reduce occupational stress and burnout. One of the strategies for motivation is to pay attention to the interests and expectations of the employees of the Agricultural Jihad Organization by managers and decision makers. Like other studies, the present study had its limitations. One of the most important of them is the type of independent and mediating variables that were examined in this study. Therefore, it is suggested that in order to improve the productivity of the experts of Agricultural Jihad Organization, issues related to leadership in the organization, the structure of the organization, and etc. be considered by researchers and planners as the additional independent and mediating variables.
هرهب و یلغش سرتسا ،یلغش یگدوسرف رب یمونوگرا لوصا ریثأت یرو
یزرواشک ناسانشراک )نامرک ناتسا :هعلاطم دروم(
فیطل
1یجاح
، دیمح یمیرک
2
و*
رصان یلو
3هداز
1 یوجشناد ، یرتکد
شخب ت جیور و شزومآ
،یزرواشک هدکشناد
،یزرواشک هاگشناد
ناریا ،زاریش ،زاریش
2 رایداتسا ، هورگ جیورت و شزومآ
،یزرواشک هدکشناد
،یزرواشک هاگشناد
ناریا ،لباز ،لباز
3 شناد ، هتخومآ یرتکد ی شخب جیورت و شزومآ
،یزرواشک هدکشناد
،یزرواشک هاگشناد
ناریا ،زاریش ،زاریش
ایرد خیرات(
:تف 20 / 5 / 1400 - :بیوصت خیرات 14
/ 9 / 1400 )
هدیکچ
یشقن هب هجوت اب هک
یورین یناسنا رد ره نامزاس
،دراد نتخادرپ هب
یتاعوضوم هک
رجنم هب
شهاک بیسآ یاه یلغش و شیازفا هرهب یرو نانآ رد طیحم راک یم دوش ینایاش تیمها زا
یسررب اما .تسا رادوخرب یم ناشن اه
شهوژپ هک دهد یاه
.تسا هدش ماجنا هنیمز نیا رد یمک
،اتسار نیا رد هب رثا یسررب
هرهب رب راک طیحم رد یمونوگرا لوصا یریگراک یلغش یرو
یجنایم اب نامرک ناتسا یزرواشک داهج نامزاس ناسانشراک یگدوسرف و یلغش سرتسا یرگ
هب یلغش هعلاطم کی ،رضاح قیقحت .دش نییعت رضاح شهوژپ فده ناونع ی
ربراک یّلع و ید
لدم و یعطقم شیامیپ زا هدافتسا اب هک تسا یطابترا – .دش ماجنا یراتخاس تلاداعم یزاس
دندوب نامرک ناتسا یزرواشک داهج نامزاس ناسانشراک ،شهوژپ نیا یرامآ هعماج ( 1418
= .)N
رک لودج زا هدافتسا اب هنومن مجح هرهب اب و ناگروم و یسج
شور زا یریگ
هنومن یفداصت یریگ ،بسانتم باستنا اب
306 عمج رازبا .دش باختنا رفن هداد یروآ
همانشسرپ اه
و دیدرگ دییأت ناصصختم زا یلناپ طسوت نآ ییاوتحم و یروص ییاور هک دوب اب زین نآ ییایاپ
زا هدافتسا هتفای .دیدرگ ققحم یبیکرت ییایاپ و خابنورک یافلآ بیارض
یاه لدم تلاداعم یزاس
داد ناشن یراتخاس میقتسم رثا هک
هرهب رب یمونوگرا لوصا ینعم و تبثم ،یرو
رثا .دوب راد
ینعم و یفنم یلغش یگدوسرف و یلغش سرتسا رب یمونوگرا لوصا میقتسم رثا نینچمه .دوب راد
هرهب رب یلغش یگدوسرف و یلغش سرتسا میقتسم ینعم و یفنم یرو
سرتسا میقتسم رثا .دوب راد
تبثم یلغش یگدوسرف رب یلغش ینعم و
رب یمونوگرا لوصا میقتسم ریغ رثا و تسا راد
هرهب ینعم یرو یم راد
هتفای ،تیاهن رد .دشاب اه
هک داد ناشن هعلاطم دروم لقتسم ریغتم هس
نییبت ییاناوت )یلغش یگدوسرف و یلغش سرتسا ،راک طیحم رد یمونوگرا لوصا(
61 دصرد
هرهب سنایراو تارییغت زا نامزاس ناسانشراک یرو
یم اراد ار نامرک یزرواشک داهج .دنشاب
هژاو :یدیلک یاه هرهب ،یلغش یگدوسرف ،یلغش سرتسا ،یمونوگرا
ناتسا ،نانکراک یرو
.نامرک
همدقم
يزرواشک هاگياج
یمهم رد داصتقا يرایسب زا اهروشک
دراد و عبنم نیمأت
،شاعم اذغ و راک يارب فیط
هدرتسگ يا زا تیعمج ( تسا ناهج
Haji et al., 2018
.)
هب ،نینچمه هطساو
ي هطبار ي اب نآ رياس شخب ياه
يداصتقا زا
تیمها یيلااب رادروخرب هب ،تسا
يروط هک
یشقن کيژتارتسا رد
ماظن يداصتقا و
یعامتجا اهروشک
و تلاسر ینیگنس رد دربشیپ فادها یلم هعسوت و
نیمات
ياهزاین یساسا
عماوج رب هدهع دراد (
Karimi-
Gougheri & Rezvanfar, 2014
) رد يرایسب لماوع .
مهم هک دنتسه لیخد يزرواشک هعسوت لماع نآ نيرت
( تسا یناسنا
Haji et al., 2020a
.) نشور تسا هک
يورین یناسنا
،اراک مهم نيرت هيامرس ره ینامزاس هب رامش
یم دور (
Monajemzadeh & Baradaran, 2009
.) رد
؛هجیتن یهيدب تسا تهج ياقترا يزرواشک رد
روشک
یتسياب هب انم ب ع نآ هجوت نلاک شاد .ت یناسنا عبانم یکي
زا اب شزرا نيرت انم ب ع هزوح يزرواشک فلاخ رب هک تسا
رياس عبانم زا حطس کرد و روعش رادروخرب هدوب
و رب
هدافتسا رتهب زا رياس لماوع دیلوت ، زین راذگرثا یم دشاب
Baradaran & Valijani, 2016( نیب نيا رد .)
،يزرواشک ناصصختم هب
ناونع زغم رکفتم و یيورین
کرحم يارب دشر و لوحت شخب
،يزرواشک یيازسب شقن
یم ءافيا يزرواشک هعسوت رد ( دننک
Karimi-Gougheri
& Rezvanfar, 2013; Haji et al., 2020
هک اريز ؛)
زرواشک هعسوت ي
هدافتسا و ناصصختم تکراشم مزلتسم
لوصا زا ملع ی لوت رد ی د تسا لوصحم (
Allahyari et
al., 2016
هک تسا حضاو رپ .) هدافتسا
و شناد زا
ناسانشراک ینف تاعلاطا
، یم یمهم و يدیلک شقن دناوت
هرهب و یياراک دوبهب رد زا بسانم يرادرب
رياس لماوع
افيا دیلوت ء
دنک يدیلوت نامزاس کي يزرواشک شخب .
هب یم باسح و ديآ
هرهب م يریگ لیسناتپ زا بسان ياه
وقلاب ه ي نيا شخب
، مزلتسم هرهب يرو دارفا تسا (
Haji et
al., 2020
هرهب .) زا رثأتم نانکراک رتهب درکلمع و يرو
یم راک طیحم بسانم یناور و نميا طيارش دشاب
Deouskar, 2017( راک .)
شقن یمهم رد تملاس و
هعسوت یعامتجا و يداصتقا کي هعماج ( دراد
Aghahi et
al., 2018
طیحم ،ساسا نيا رب .) راک
رد نامزاس اه زا
تاعوضوم یمهم
تسا هک حرطم هتسویپ و
رب تیمها و یگنوگچ
داجيا یطیحم بسانم و اراک يارب ياهورین
یناسنا دیکأت یم
؛دوش کي طیحم
،بوخ یم دناوت دشر رب
شزرا ياه
،لنسرپ شيازفا ناوت و هرهب يرو نانآ راذگرثا
( دشاب
Nikpour & Zare-Kaseb, 2011
هک تسا حضاو .)
تفرشیپ کي
هب نامزاس هلیسو
یتملاس و
یتسردنت
نآ نانکراک صخشم
یم ( دوش
Movahedi & Yousefy,
هب لین يارب نانکراک ینميا و تملاس ،نياربانب .)2011
هب ،نامزاس فادها تیمها زياح يزرواشک شخب رد هژيو
( تسا
Aziz et al., 2011
وجو نيا اب .) نيا نانکراک د
شخب راک مجح :دننام يرایسب یلغش يازراشف لماوع اب یتح و ،راک طیحم رد یفاکان تيامح ،ینامز راشف ،لااب
هجاوم دارفا گرم یهاگ یلغش یگدوسرف هجیتن رد هک دنا
يرامیب و هب نانآ يارب ار یحور و یمسج ياه دراد لابند
Portoghese et al., 2014( امزاس ؛رما نيا .)
ن نانکراک و
هنوگ هب ار نآ یم رارق ریثأت تحت یفنم يا
دهد
Westermann et al., 2014( بیسآ .)
تحت یلغش ياه
هب تدم زارد رد یلغش سرتسا و یلغش یگدوسرف ناونع کيرحت ،نیياپ هیحور ،يراک هزیگنا شهاک ،يريذپ
هرانک ،نیياپ سفن تزع ،یگدنامرد تفا ،یناور يریگ
امدخ هيارا تیفیک ،لغش کرت و یياجباج هب ليامت ،ت
تبیغ یتياضران ،یگدرسفا و بارطضا شيازفا ،ررکم ياه
یم رجنم نامزاس و راک هب دهعت شهاک و یلغش دوش
Lambert et al., 2001; Makhbul et al., 2013; (
Babamiri et al., 2015; Mirkamali et al., 2019
.)
شرازگ هرهب صخاش هک تسا نآ زا یکاح اه و
يورین ير
قرش و هقطنم ياهروشک اب هسياقم رد ناريا رد یناسنا هب .تسا نیياپ رایسب ،ایسآ هرود کي یط رد هک يروط
( هلاس شش ینامز 2006
- 2000 صخاش دشر طسوتم )
هرهب دودح یناسنا يورین يرو 2
هاگياج و هدوب دصرد
نایم رد ناريا 14
هرهب وضع روشک هبتر رد یيایسآ يرو
9 یم دشاب
et al., 2017(
Habibi
.) نامزاس رامآ قبط
نیب هنلااس ،راک یللملا 160
رد یلغش يرامیب نویلیم
یم هديد ناهج کي زا شیب گرم هب رجنم هک دوش
یم رفن نویلیم تفررده ثعاب عوضوم نيا .ددرگ
4 دصرد
( دش دهاوخ ناهج رد ،یلم صلاخان دیلوت
Ghazanfari
et al., 2014
یم ناشن اهرامآ .) د
و گرم نازیم هک ده
ات ،هعسوت لاح رد ياهروشک رد یلغش ثداوح ریم 4
( تسا رتشیب ربارب
Babaei & Rahimzadeh, 2016
رد .)
دودح هنایلاس زین ناريا 14
خر یلغش هثداح رازه
یم ( دهد
Movahedi & Yousefy, 2011
.) رب ساسا امآ ر
دوجوم کيدزن هب 45 دصرد زا يرامیب اه و بیسآ ياه
یلغش رد يزرواشک طوبرم
هب و یتلکسا تلالاتخا
ینلاضع یم
شاب ( د
Agricultural Jihad Organization
of Khuzestan Province, 2017
نيا زا .) ياقترا ،ور
حطس ینميا تشادهب و راک
و هجوت هب داعبا تملاس
طیحم
،راک هب شهاک نايز و لرتنک کسير رجنم و هدش
تيولوا زا هعسوت همانرب ره ياه
هب یناسنا عبانم رامش
یم ( ديآ
Rachid et al., 2015
) . تیمها عبانم یناسنا هب
بتارم زا يروانف
،ديدج عبانم یلام و يدام رتشیب تسا
(
Nekouei-Moghaddam & Malaei-Fard, 2009
.) رب
،ساسا نيا رد یناسنا يورین هک یشقن و تیمها هب هجوت
هک یتاعوضوم هب نتخادرپ ،دراد نامزاس ره هب رجنم
بیسآ شهاک هرهب شيازفا و یلغش ياه
رد نانآ يرو
یم راک طیحم گنررپ ار دوش
یم رت ( دنک
Karimi et al.,
).2013
یم هک یلماوع زا یکي بیسآ شهاک هب دناوت
ياه
هرهب و یلغش کمک راک طیحم رد یناسنا يورین يرو
هرهب ،دنک ياهروتکاف یسدنهم( یمونوگرا ملع زا يریگ
)یناسنا ( تسا
Dual & Neumann, 2009; Ouellet &
Vézina, 2014
.) یمونوگرا هطبار
ي
،ناسنا لباقتم طیحم
و نیشام و تلاآرازبا ار
یسررب یم و دنک رد یپ هنیهب
ندومن بسانت نآ اه اب تسا رگيدکي (
Dual &
2018 et al., Neumann, 2009; Mortazavi
) ،نياربانب .
یناسنا عبانم هعسوت ققحت تهج رثوم ياهرازبا زا یکي ،
هرهب شيازفا يارب زا هنیهب هدافتسا و نانکراک يرو
تیفرظ یياناوت و اه نآ یهورگ و يدرف ياه
ياتسار رد اه
یناسنا عبانم هعسوت فادها هجوت )ینامزاس(
لوصا هب
راک طیحم رد یمونوگرا دوب دهاوخ
(
Hartman &
Huirne, 2005
هب .) لع زا هدافتسا اب ،هک يروط م
یم کیمونوگرا يداصتقا عفانم و دوس شيازفا دهاش ناوت
.دوب روشک يزرواشک يارب هب
روط حلاطصا رد ،یلک
زا هک تسا یشناد هعومجم یمونوگرا ملع ،يدربراک متسیس ،یناسنا يژولويزیف ،یتسيز مولع قیفلت و اه
شور تسا هدمآ دوجو هب راک طیحم و لغاشم یحارط ،اه
هرازبا ؛دراد یعس هک هاگتسد ،ا
هجوت اب ار راک طیحم و اه
1. Musculoskeletal Disorders
یياناوت نتفرگ رظن رد هب و يرکف ،ینامسج ياه
تيدودحم ناسنا قيلاع و اه
دنک یحارط اه (
Nikpour &
Zare-Kaseb, 2011
.) قلاطا یتاعلاطم هب یمونوگرا
یم یحارط ،راک نامزاس و بیکرت ،تخاس نآ رد هک دوش
اب هطبار رد راک لحم و لغش ،تازیهجت یناسنا لماع
شور نيا رد و هتفرگ رارق یسررب دروم لياسم هب اه
هجوت ناسنا يراتفر يدح ات و یکاردا ،یکيژولوزیف یم ددرگ
Hassani et al., 2012( ).
یمونوگرا یملع
تسا
هک هب سرتسا اه و بیسآ ياه هدراو هب ناسنا رد هطبار اب
لغش و تیلاعف ياه یلغش نآ یم دزادرپ و فده یلصا نآ
يریگولج زا
تلالاتخا طوبرم
هب راک و رياس مئلاع تسا
Aghahi et al., 2018( .)
فده یمونوگرا لین
هب شيازفا
یهدزاب
،دیلوت تملاس و تشادهب و
ناسنا یتحار اه
یم هب و دشاب لابند
دوبهب هرهب
،يرو
،یتملاس ینميا
و
مدرم شياسآ و
شيازفا یياراک لباقتم متسیس ياه
ناسنا - نیشام - طیحم ( تسا
Sila, 2007
.) رد یمونوگرا
هطیح راهچ ،هدمع
« یسانشناور یسدنهم
»
،
« يژولويزیف
راک
» ،
« کیناکمویب یلغش
» و
« يرتموپورتنآ
» تیلاعف
یم .دنک یسانشناور یسدنهم
: لماش ياهروتکاف یطیحم
یکيزیف و یيایمیش دننام
رس و
،ادص
،شاعترا
،یيانشور
بآ و اوه و داوم یيایمیش یم
هک دشاب یم دنناوت يور رب
،ینميا یتملاس و شياسآ دارفا ریثأت ( دراذگب
Cook,
.)2013
هفیظو يژولويزیف راک
نيا تسا هک نازیم یتخس
راک ار هزادنا يریگ دنک و نآ ار اب یياناوت اه و تردق درف
بسانتم ( دزاس
Procter, 2008
میهافم .)
،یگتسخ
یسررب ياهراک اتسيا و ايوپ و ژر مي ياه راک و تحارتسا زا
يژولويزیف هاگديد راک
هيزجت و لیلحت یم ددرگ
Ghazanfari et al., 2014( .)
ملع یناکمویب زا ک نیناوق
کيزیف و میهافم یسدنهم يارب
فیصوت تکرح
شخب ياه فلتخم ندب و يورین دراو رب نآ اه یط رد
تیلاعف هنازور هدافتسا یم .دوش راشف موادم یشان زا تباث
ندوب کي تیعضو ندب و اي تاکرح يرارکت نآ رب يور
تلاضع ندب رجنم هب داجيا یگتسخ یعضوم رد نآ اه
یم دوش يرتموپورتنآ . ؛
لماش عمج يروآ و ریسفت
2. Engineering Psychology
3. Work physiology
4. Occupational Biomechanics 5. Anthropometry
هداد ياه طوبرم هب لکش و هزادنا داعبا ندب داعبا( ناسنا
،یلوط
،یضرع یطیحم )نزو و یم رگيد ینایب هب ،دشاب
يرتموپورتنآ ترابع
سا ت زا هزادنا يریگ کیتامتسیس
ندب اب هدافتسا زا لياسو هزادنا يریگ (
Babaei &
Rahimzadeh, 2016
.) هداد ياه کيرتموپورتنآ ار
یم ناوت هب روط يرثؤم رد یحارط هاگتسيا ،تازیهجت ياه
،راک تلاآرازبا و
تلاوصحم هب
راک تسب (
Ghazanfari et
al., 2014
یلغش یگدوسرف رگيد یيوس زا .) زا یتلاح ،
هاوخلد هجیتن لوصو هب هک تسا یماکان اي یگتسخ یمن ( دماجنا
Leiter, 2008
.) یلغش یگدوسرف ینامز
خر
یم دهد هک راک ماجنا
،هدش سپ زا تدم یهاتوک يارب درف
موهفمان هولج .دنک نینچمه یم
دناوت
،بارطضا هجیتن اي
ینوگانوگ رد
ياهراک طوبرم هب درف و اي هجیتن لماوع
ف يدر دشاب
Babaei & Rahimzadeh, 2016( )
زا . هاگديد
Carney & Jaffe 2014(
یم ) یگدوسرف ناوت یلغش
ار
نامه ناگناشن یگتسخ ینامسج یناجیه و تسناد
هک رد
هجیتن هعسوت تاشيارگ یفنم
یلغش و نداد تسد زا
ساسحا هقلاع و تبسن هب راک رد
،درف داجيا یم دوش .
جيار نيرت فيرعت یگدوسرف یلغش
طوبرم هب
Maslach &
Jackson 1981(
) تسا هک نآ ار یمردنس یتخانشناور
لکشتم زا هس دعب
« یگتسخ یساسحا اي
خسم ،یناجیه
تیصخش و
شهاک ساسحا تيافک یصخش
» یم .دنتسناد
یناجیه اي یساسحا یگتسخ و تسا یناور راشف یعون ؛
نم نتفر نایم زا و نتفرگ رارق اپ ريز ساسحا هباثم هب عبا
یم دادملق درف رد یناجیه نکمم تلاح نيا رد .دوش
یب راک هب تبسن درف تسا یب و تبغر
خسم .دوش توافت
تیصخش هک تسا يدارفا هب بسانمان و یفنم خساپ ؛
تفايرد ،صخش يوس زا ًلاومعم .دنتسه تمدخ ناگدننک
بابرا هب تبسن هدوسرف درف شرگن ،تیعضو نيا رد عوجر
م روصت و تسا یفنم ی
راکبلط ینعي عوجر بابرا هک دنک
یم يور يرگشاخرپ هب ،نياربانب .اهراشف زاغآ و .دروآ
یصخش تيافک ساسحا شهاک ساسحا ندش مک ؛
یبايزرا کي و تسا یصخش هفیظو ماجنا رد یگتسياش هب راک ماجنا صوصخ رد وا زا یفنم یم رامش
دور
Maslach, & Jackson, 1981( مهم ،رگيد يوس زا .)
يرت ن
1. Emotional Exhaustion
2. Depersonalization
3. Personal Accomplishment Reduced
یلماع هک تملاس یلغش ار هب رطخ یم دزادنا و عبنم
زا يرایسب بیسآ
ياه یلغش یم
،دشاب سرتسا یلغش تسا
Ahsan et al., 2009; Babamiri et al., 2015( )
هک
هرهب یم رارق ریثأت تحت ار دارفا يرو دهد
(
Makhbul et
al., 2007
.) هسسؤم یلم تینما و تملاس
،یلغش سرتسا
یلغش ار یشان زا تلاکشم دايز
رد طیحم
،راک تارییغت
موادم جراخ زا
،لرتنک هباج یياج
،موادم هفاضا
،يراک
تعاس يراک دايز و یب یمظن تعاس يراک یم دناد
Edwards et al., 2000; Ekienabor, 2016( نيا .)
لماوع
سرتسا از ؛لماش
« شقن ماهبا ضراعت ،
شقن و نارگ يراب
شقن
» ( تسا
Fisher, 2001
) .
،شقن ماهبا ینامز
خر
یم دهد هک کي تاعلاطا دنمراک
،یفاکان تسایس اه و
لمعروتسد ياه
تفايرد مهبم یم
.دنک
،نياربانب ماهبا
شقن هب تلع لصاح راشف زا
فافش ندوبن اي کرد ندرکن
قیقد درف شقن زا دوخ
رد نامزاس داجيا یم دوش
DeZoort & Lord, 1997( .)
ضراعت رد ،شقن یتیعضو
خر یم دهد هک صخش زا ود وس ضرعم رد
،تاراظتنا
هتساوخ اه و ياهراشف يداضتم
یم رارق .دریگ هب نایب
،تاراظتنا رگيد هتساوخ
اه و یياهراشف هک
صخش زا کي
وس اب نآ هبور ور تسا اب
،تاراظتنا هتساوخ
اه یياهراشف و
هک زا یيوس رگيد رب وا دراو یم يراگزاسان ،دوش دراد
(
Marvian-Hosseini & Lari-Dasht-Bayaz, 2015
.)
نارگ يراب
،شقن یتیعقوم تسا
هک رد نآ ساسحا درف
یم دنک نیب تاعقوت يراک اب یياناوت ياه و يو اي ینامز
هک وا يارب ماجنا نآ اه رد رایتخا بسانت ،دراد دوجو
درادن
Rebele & Michaels, 1990( .)
هک تسا یلاح رد نيا
هرهب يرو يورین یناسنا و یسررب قیمع نآ یکي زا
تيولوا ياه تفرشیپ و هعسوت ره ینامزاس هب یم رامش دور
Sumiyati et al., 2016( هب .)
هلمج زا هک يروط مهم
نيرت
یلماوع تسا هک ماود و ياقب نامزاس اه ار رد يایند رپ
تباقر یلعف نیمضت یم ( دنک
Henri et al., 2008
.)
هرهب يرو ترابع تسا ساسحا زا ثا
،یشخبر
،یياراک
یهدزاب و يدنمناوت درف
رد نامزاس و هب رگيد
،نخس
هرهب يریگ و هدافتسا هنیهب زا يورین
،راک
،ناوت دادعتسا و
تراهم يورین ( یناسنا
Sumiyati et al., 2016; Sapele
4. Role ambiguity
5. Role Conflict 6. Role Overload
et al., 2020
یم هک ،) هنيزه شهاک هب دناوت
دوبهب ،اه
امدخ هيارا و تیفیک شيازفا ،یلغش تياضر شيازفا ،ت
( دوش رجنم دمآرد و دیلوت
Baleshzar et al., 2019;
Sapele et al., 2020
تحت یلدم ؛طابترا نیمه رد .)
ویچا ناونع و درکلمع نییعت رد ناريدم هب کمک تهج ،
هرهب دنترابع لدم نيا داعبا هک تسا هدش هيارا دارفا يرو
یياناوت زا حوضو ،
کمک ، هزیگنا ، یبایشزرا ، عا ،
رابت
طیحم و
et al., 2012(
Etebarian
.) ،ویچا لدم عقاو رد
هب ار قوف دراوم رب راذگریثأت و یلصا لماوع ناونع
هرهب یم یناسنا يورین يرو .دناد
یياناوت
؛ و شناد هب
تراهم ماجنا يارب یياناوت .دراد هراشا نانکراک ياه
تیقفوم .تسا هدش لوحم نامزاس رد هک يراک زیمآ
نانکراک هديد يرتشیب و رتهب شزومآ هک ی هک دنرداق ،دنا
هدافتسا يرتدمآراک وحن هب و رتشیب و رتهب ،هيامرس زا دنهد ليوحت يرتشیب لوصحم و دننک (
Yaghoubi et
al., 2009
) . هوحن شريذپ و کرد هب ؛حوضو لحم ،راک ي
یم هتفگ نآ ماجنا یگنوگچ و نآ يارب .دوش
ناوریپ هک
لکشم زا یلماک کرد نآ يارب دياب ،دنشاب هتشاد
اه
دصاقم و فدها نيا ندیسر هوحن ،هدمع فادها و دصاقم تيولوا و هب نآ ياه دنشاب هدش حضاو و حيرص لماک روط
Bates & Khasawneh, 2005( )
؛کمک . يدعب ماگ
تیقفوم مامتا يارب درف زا تيامح و کمک هب طوبرم زیمآ
تيامح یخرب .تسا هلوحم تیلاعف مزاس ياه
یم ینا دناوت
تازیهجت و تاناکما ،بسانم هجدوب نوچ يدراوم لماش هباشم يدراوم و ینامزاس ياهدحاو رگيد یهارمه ،یفاک تیقفوم ماجنا يارب دشاب تیلاعف کي زیمآ
(
Etebarian et
al., 2012
.) فرط زا راک ماجنا ليامت هب هزیگنا حلاطصا
1. ACHIEVE
2. A= Ability 3. C= Clarity 4. H= Help 5. I= Incentive 6. E= Evaluation 7. V= Validity 8. E= Environment
صاخ هفیظو ندرک لماک يارب شزیگنا اي ناوریپ ب ه هنوگ قیفوت يا یم قلاطا زیمآ
دوش (
Yaghoubi et al.,
)2009
. یبایشزرا
؛ رازبا زا شخب نيا
، هب هراشا
یسررب نینچمه و هنازور یمسرریغ ياهدروخزاب ياه
هرود هيارا دنيآرف کي .دراد درف درکلمع زا یمسر يا
یم ار ناکما نيا درف هب رثوم دروخزاب زا یبوخ هب ات دهد
درکلمع تیعضو دوش هاگآ دوخ ي
(
Etebarian et al.,
.)2012
،دشابن هاگآ دوخ درکلمع هوحن زا يدرف یتقو ار نآ دناوتب دیشاب هتشاد راظتنا هک تسا یقطنمریغ
دهد دوبهب (
Yaghoubi et al., 2009
) . رابتعا ؛ زین هب
ندوب ربتعم زا ريدم کي طسوت هدش ذاختا تامیمصت
هزوح رد ندوب ینوناق و یتسرد رظن هراشا یناسنا عبانم
دننک لصاح نانیمطا دياب ناريدم .دراد هک
یمامت
نآ تامیمصت طباوض و نیناوق اب قبطنم دارفا دروم رد اه
تسایس رب قبطنم و یم هتفرگ نامزاس ياه
دوش
Yaghoubi et al., 2009; Etebarian et al., 2012( ).
یم هتفگ یجراخ لماوع نآ هب طیحم حلاطصا هک دوش
یم ت ،حوضو ،یياناوت یمامت نتشاد دوجو اب یتح دنناو و درکلمع مه زاب ،لغش يارب مزلا هزیگنا و تيامح
هرهب یم رارق ریثأت تحت ار دارفا يرو دهد
(
McCann,
ار يزرواشک شخب هب یمونوگرا ثحب ياپ در .)2004
یم يروآون اب هطبار رد زرجار تاعلاطم یگدنکارپ رد ناوت
( درک لابند
Rogers, 1995
تسا نکمم هچرگا .)
هک دشاب هدش ماجنا یمونوگرا اب هطبار رد یتاعلاطم هب هژيو روط هعلاطم دروم هعرزم طیحم رد ار نازرواشک يا
اي دربراک زا یبرجت دهاوش دوجو نيا اب .دشاب هداد رارق نامزاس رد یمونوگرا لوصا دربراک مدع داهج ياه
ادن دوجو ناريدم يوس زا روشک يزرواشک .در
شهوژپ ياه یفلتخم رد هنیمز ي یگنوگچ ریثأت
لوصا
سرتسا و یلغش یگدوسرف رب راک طیحم رد یمونوگرا نآ رثا تياهن رد و یلغش رب اه
هرهب يرو تروص هتفرگ هک
رد لودج 1 هصلاخ هب مهم زا يا
نيرت نآ اه هراشا هدش
تسا .
لودج 1 - هطبار هنیمز رد هدش ماجنا تاعلاطم هصلاخ قیقحت ياهریغتم نیب
ناونع تحت رضاح شهوژپ یلک فده هب هجوت اب هب رثا یسررب رب راک طیحم رد یمونوگرا لوصا يریگراک
هرهب يزرواشک داهج نامزاس ناسانشراک یلغش يرو
ب نامرک ناتسا یجنایم ا
و یلغش سرتسا ياهریغتم يرگ
،يرظن ینابم و تایبدا رورم ،یلغش یگدوسرف بوچراچ
ديدرگ نییبت و یحارط شهوژپ یموهفم (
لکش 1 و )
هیضرف یم حرطم حرش نيدب شهوژپ ياه :دنوش
هیضرف ( تسخن
H1
هفلؤم ) لوصا يریگراکب ياه
ینعم و تبثم ریثأت یمونوگرا هرهب رب يراد
يرو
سانشراک
،دنراد نا هیضرف ( مود
H2
هفلؤم ) لوصا يریگراکب ياه
ینعم و یفنم ریثأت یمونوگرا یلغش سرتسا رب يراد
،دنراد ناسانشراک هیضرف
( موس ي
H3
هفلؤم ) لوصا يریگراکب ياه
ینعم و یفنم ریثأت یمونوگرا یلغش یگدوسرف رب يراد
،دنراد ناسانشراک هیضرف ( موس ي
H4
یجنایم شقن ) هفلؤم يرگ
ياه
هب اب هطبار رد یلغش سرتسا یمونوگرا لوصا يریگراک
ینعم و تبثم ریثأت ناسانشراک یلغش یگدوسرف رب يراد
،دنراد هیضرف ( موس ي
H5
یجنایم شقن ) هفلؤم يرگ
ياه
هب اب هطبار رد یلغش سرتسا یمونوگرا لوصا يریگراک
ینعم و یفنم ریثأت هرهب رب يراد
،دنراد ناسانشراک يرو
هیضرف ( موس ي
H6
یجنایم شقن ) هفلؤم يرگ
ياه
هب اب هطبار رد یلغش یگدوسرف یمونوگرا لوصا يریگراک
ینعم و یفنم ریثأت هرهب رب يراد
.دنراد ناسانشراک يرو
لکش 1 - شهوژپ یموهفم بوچراچ
فيدر اهریغتم هطبار
رگشهوژپ هطبار عون
و رااک طیحم رد یمونوگرا لوصا يریگراکب 1 یلغش یگدوسرف Kaplan & Norton, 2005; Dual & Neumann, 2009;
Ouellet & Vézina, 2014; Sadra-Abarghouei, &
Jafarpour, 2017 ینعم و یفنم
راد
یمونوگرا لوصا يریگراکب 2 و رااک طیحم رد
یلغش سرتسا Dual & Neumann, 2009; Ouellet & Vézina, 2014
ینعم و یفنم راد
و رااک طیحم رد یمونوگرا لوصا يریگراکب 3 هرهب يرو Kaplan & Norton, 2005; Leblebici , 2012; Sadra-
Abarghouei, & Jafarpour, 2017; Habibi et al., 2017 ینعم و تبثم
راد
4 رف یلغش سرتسا و یلغش یگدوس Griffin et al., 2010; Babamiri et al., 2015;
Marvian-Hosseini & Lari-Dasht-Bayaz, 2015 ینعم و تبثم
راد
5 هرهب و یلغش یگدوسرف Griffin et al., 2010; Babamiri et al., 2015; يرو
Marvian-Hosseini & Lari-Dasht-Bayaz, 2015 ینعم و یفنم
راد
6 هرهب و یلغش سرتسا Makhbul et al., 2007; Marvian-Hosseini & Lari- يرو
Dasht-Bayaz, 2015 ینعم و یفنم
راد
لوصا مونوگرا ــ هب ی
ــ هر يرو
گدوسرف ـ ی
لغش ـ ی سرتسا
لغش ـ ی
قیقحت شور
شهوژپ عون زا فده ظاحل زا رضاح شهوژپ ياه
يدربراک هداد تیهام ظاحل زا و
یم یّمک اه .دشاب
اب ،نینچمه هجوت
هب نيا هک هنیمز ،رضاح شهوژپ ي
دوجوم هوحن و طابترا نیب ياهریغتم دروم
هعلاطم ار
نییبت یم
؛دنک زا شهوژپ ،اذل عون
یشيامیپ یلیلحت -
و
ینتبم رب لیلحت سيرتام سنايراووک
اب هدافتسا زا
لدم یباي تلاداعم سا يراتخاس
.ت دروم يرامآ هعماج
داهج ناسانشراک زا لکشتم ،شهوژپ نيا رد هعلاطم ( دوب نامرک ناتسا يزرواشک 1418
= .)N
رب هنومن مجح
هنومن لودج ساسا يریگ
Krejcie & Morgan 1970(
،)
دادعت هب 306
هنومن يارب .ديدرگ دروآرب رفن زا يریگ
هنومن شور هقبط یفداصت يریگ
بسانتم باستنا اب يا
ا يارب .دش هدافتس نيا
،روظنم هعماج دروم رظن رب ساسا
تیعمج ناسانشراک نامزاس
داهج يزرواشک ناتسا
و
داهج تيريدم يزرواشک
يزرواشک داهج زکارم و ره
کي
زا ناتسرهش یتاقبط هب اه
ازجم دندش میسقت .
رد
هلحرم ي دعب مجح هنومن دروم رظن بسانتم اب مجح نیب
تاقبط فلتخم میسقت يدرگ د .
لودج 2 - هنومن مجح و يرامآ هعماج شنکارپ دروم ي
هعلاطم
ناتسرهش مجح
هعماج مجح
هنومن ناتسرهش مجح
هعماج مجح
هنومن
هیئوزرا 60
13 ناجریس 131
28
رانا 18
4 کبابرهش 70
15
تفاب 72
15 دابآربنع 10
2
ریسدرب 64
14 بايراف 22
5
مب 32
7 جرهف 16
3
تفریج 158
34 هعلق جنگ 42 9
ربار 12
3 نامرک 315
68
روار 18
4 نانبهوک 23
5
ناجنسفر 81
17 جونهک 82
18
رابدور 32
7 ناجونم 46
10
ناگير 14
3 ریشامرن 18
4
دنرز 82
18
:هعماج لک مجح 1418
رفن :هنومن لک مجح
306 رفن
ققحم همانشسرپ شهوژپ رازبا هتخاس
اب هک( دوب يا
رپ زا ماهلا همانشس
یلغش سرتسا ياه یلغش یگدوسرف ،
Maslach & Jackson
هرهب ، يرو
Hersey & Blanchard
راک طیحم رد یمونوگرا لوصا و
Hedge et al.
نيودت
ناصصختم زا یلناپ زا هدافتسا اب نآ یياور هک )ديدرگ هزوح دیيأت دروم يزرواشک شزومآ و جيورت و تملاس ي
تهج .تفرگ رارق دیيأت
یياياپ نآ زا هعلاطم یتامدقم اب
لیمکت 30 همانشسرپ رد
هقطنم يا جراخ زا هعماج
،يرامآ اما اب طيارش هباشم هب هعماج هعلاطم دروم
هدافتسا شخب جنپ رد هدش یحارط همانشسرپ .ديدرگ
یگژيو هب طوبرم لوا شخب .ديدرگ میظنت ياه
تیعمج خساپ یتخانش هب طوبرم مود شخب .دوب نايوگ
تسم ریغتم دوب )راک طیحم رد یمونوگرا لوصا( یلصا لق
یياياپ( دوب هفلؤم راهچ لماش و 91
/ 0 موس شخب .)
یم یلغش سرتسا لوا یجنایم ریغتم هب طوبرم و دشاب
یياياپ( دوب هفلؤم هس لماش 89
/ 0 مراهچ شخب .)
)یلغش یگدوسرف( مود یجنایم ریغتم هب طوبرم شهوژپ یم هفلؤم هس ياراد هک دوب ياپ( دشاب
یيا 93 / 0 رد .)
یلصا هتسباو ریغتم هب طوبرم مجنپ شخب تياهن رهب(
ه دوب هفلؤم تفه لماش هک دوب )نانکراک يرو
یياياپ(
87 / 0 ره شجنس يارب هدافتسا دروم سایقم .)
هفلؤم زا کي نيا رد .دوب یحطس جنپ ترکیل فیط اه
هداد لیلحت يارب شهوژپ هرامآ زا اه
،یفیصوت ياه
نومزآ تسبمه ياه لدم کینکت و یگ
يزاس تلاداعم
هرهب اب يراتخاس مرن زا يریگ
ياهرازف
win22
SPSS
و
LISREL8.80
.دش هدافتسا
ثحب و جیاتن
هتفاي هک داد ناشن شهوژپ یفیصوت رامآ ياه
نايوگخساپ ینس نیگنایم 11
/ 42 هقباس ظاحل زا .دوب
،راک 104 ( نت 36 زا رتمک هقباس ياراد )دصرد 10
،لاس
65 نت ( 5 / 22 هقباس ياراد )دصرد 10
ات 20 و لاس
120 ( نت 5 / 41 زا رتشیب راک هقباس ياراد )دصرد 20
( دندوب لاس 6
راک هقباس نازیم زین نايوگخساپ زا رفن
زا ناسانشراک شنکارپ .)دندوب هدرکن صخشم ار دوخ نایب یلیصحت هتشر رظن هدننک
هک دوب نآ ي 54
نت
1. OSIPOW
( 5 / 18 ،تعارز )دصرد 42
( نت 4 / 14 ،ینابغاب )دصرد 28
( نت 6 / 9 ،یماد مولع )دصرد 3
( نت 1 و جيورت )دصرد
،يزرواشک شزومآ 30
( نت 3 / 10 ،یکشزپهایگ )دصرد
16 ( نت 5 / 5 ،تلایش )دصرد 9
( نت 1 / 3 داصتقا )دصرد
،يزرواشک 12
( نت 1 / 4 ،يزرواشک نویسازیناکم )دصرد
36 ( نت 3 / 12 ،يرایبآ )دصرد 15
( نت 1 / 5 عترم )دصرد
آ و ،يرادزیخب 13
( نت 5 / 4 عبانم ) دصرد و یعیبط
طیحم و تسيز 34 ( نت 6 / 11 هتشر رياس زین )دصرد ار اه
ناونع هب هاگشناد رد دوخ یلیصحت هتشر
و اه زکارم
هدرک ناونع یلاع شزومآ هب نايوگخساپ زا نت هس( دنا
.)دنوب هدادن خساپ شسرپ نيا تیعضو یسررب
تلایصحت حطس ظاحل زا نايوگخساپ رتشیب هک داد ناشن
( نايوگخساپ 187
سناسیل یلیصحت کردم ياراد )رفن
زین لهأت تیعضو ظاحل زا .دندوب 219
( نت 75 )دصرد
و لهأتم 73
( نت 25 .دندوب درجم )دصرد نیب طباور
لدم ياهریغتم یموهفم
شهوژپ
، لدم بلاق رد يزاس
مرن طسوت يراتخاس تلاداعم .ديدرگ دروآرب لرزیل رازفا
ورخ یج مرن رازفا زا نیمخت ياه درادناتسا بلاق رد
لکش
2 .تسا هدش هدروآ اب
هجوت هب رادقم شرازگ هدش يارب
صخاش زا کي ره لدم شزارب ياه
رد لودج 3
، رادقم
هجرد رب ود ياک يوس زا و دراد یبسانم رادقم يدازآ ي
هدشن مرن صخاش ،یگدنزارب صخاش رادقم رگيد ي
گدنزارب صخاش ،یگدنزارب یگدنزارب صخاش ،هدنيآزف ی
زا رتلااب ،یقیبطت 90
/ 0 .دنراد یبسانم رادقم هک دنتسه
هشير رادقم رتمک زین ،بيرقت ياطخ روذجم نیگنایم ي
زا 08 / 0 یم .دشاب زا نيا
،ور رد نيا یم شخب ناوت
ياهرتماراپ دروآرب
هدش رد لدم هب تسد هدمآ ار لباق ءاکتا
تسناد . هب روط لودج جياتن ،یلک 3
هک تسا نآ زا یکاح
اب لدم هداد اه شزارب یبسانم دنراد . زا نيا
،ور یم ناوت
ياهرتماراپ دروآرب
هدش رد لدم هب تسد هدمآ ار لباق
ءاکتا هب هجوت اب .تسناد یلماع ياهراب ريداقم
ياهرگناشن هزاس زا کي ره
نعم حطس و اه ی
نآ يراد اه ( هب هجوت اب
رادقم )t
یم ، تشاد نایب ناوت اهرگناشن هک
ي دروم
ار یلوبق لباق قباطت قیقحت يروئت يانبريز اب هدافتسا م ناشن ی دهد لودج(
5 ).
هک اجنآ زا رادقم
هرامآ ي
t
شرازگ یمامت يارب هدش رظن دروم اهرگناشن
زا جراخ
ینارحب طاقن 96
/ 1 - و 96 / 1
،تسا+
ناشن هدنهد نعم ی راد
یمامت ندوب اهرگناشن
روکذم ي رد
صرد کي حطس د
تسا . راب هب هجوت اب شرازگ یلماع
زا کي ره يارب هدش
لودج( اهرگناشن 4
،) صخشم یم
دوش هک نیب زا
هفلؤم هفلؤم ،راک طیحم رد یمونوگرا لوصا ياه
رد ار ریثأت نيرتشیب يرتموپورتنآ لکش
يریگ ریغتم نيا
هدش درادناتس بيرض اب( تسا هتشاد نونکم 82
/ 0 .)
رد نینچمه لکش
یغتم يریگ ياهر
و یلغش سرتسا
هفلوم ،یلغش یگدوسرف ضراعت و یساسحا یگتسخ ياه
بيرض اب بیترت هب شقن ،درادناتسا ياه
79 / 0 و 76 / 0
رد ،تياهن رد .دنراد ار ریثأت نيرتشیب لکش
يریگ ریغتم
هرهب هفلؤم يرو یلماع راب اب( یطیحم بسانت ي
84 / 0 )
ار رثا نيرتشیب .دراد
لودج 3 - صخاش شزارب ياه لدم
هزادنا صخاش ي
بولطم
* رادقم هدش شرازگ
ياک ( يدازآ هجرد/ريوکسا
2/df )χ
≥3 32
/ 2
یگدنزارب صخاش GFI(
) 90
/
≤0 94 / 0
یگدنزارب ليدعت صخاش (
)AGFI 90
/
≤0 91 / 0
مرن صخاش ( یگدنزارب هدش )NFI
90 /
≤0 93 / 0
مرن صخاش یگدنزارب هدشن
( )NNFI 90
/
≤0 95 / 0
( هدنيازف یگدنزارب صخاش )IFI
90 /
≤0 92 / 0
یقیبطت یگدنزارب صخاش CFI(
) 90 /
≤0 96 / 0
ياطخ سنايراو دروآرب مود هشير بيرقت ( RMSEA 08 )
/
≥0 067 / 0
*Byrne (2016)
لودج 4 - هصلاخ ي تاعلاطا لدم ياه هزادنا يریگ هزاس ياه هتفهن ي شهوژپ
نعم**
ی راد رد ي دصرد کي حطس
يرتمو ورتن
راک ي و وي يف
ينا مويب یلغش
یسا شناور یس هم
یمونوگرا لوصا
نارگ يراب قن راعت
قن قن اهبا
یلغش سرتسا 0/79
اک سا ا يا ک
یص ش ی ت
یسا ا اي
یناجي م
يص ش
یلغش یگدوسرف 0/76
ک
یبايزرا
يحم
را ت ا هرهب
يرو
ه ي نا و و یياناوت
0/36
لکش 2 - ياهراب شيامن اب شهوژپ ياهریغتم نیب یلع طباور درادناتسا
هدش
( لودج رد هدش هيارا جياتن 5
) نومزآ اب هطبار رد ،
هیضرف ناشن اه هدنهد نیب ریثأت بيارض هک تسا نيا ي
هتفهن ياهریغتم هتفهن ریغتم و ینوریب ي
رد ،ینورد ي
حطس 01 / 0 ینعم دصرد یم راد
رادقم و دنشاب
t-Values
نآ ( ینارحب تبسن زا جراخ اه 96
/ 1 جياتن هک دراد رارق )±
یم ناشن هب ؛دهد ونوگرا لوصا يریگراک میقتسم ریثأت یم
ینعم و هرهب رب يراد ( دراد ناسانشراک يرو
49 / 0 .)
ریثأت ،راک طیحم رد یمونوگرا لوصا يریگراکب ،نینچمه ینعم و سوکعم ( یلغش سرتسا رب يراد
41 / 0 - و )
( یلغش یگدوسرف 34
/ - 0 ،هدمآ تسدب جياتن قبط .دراد )
ینعم و میقتسم رثا یلغش سرتسا یگدوسرف رب يراد
راد یلغش ( د
36 / 0 ( یلغش سرتسا تياهن رد .) 37
/ 0 - و )
ریغتم هفلوم
ریغتم عون کرت یياياپ
یياور یبی یصیخشت هدش درادناتسا بيرض
t
لوصا یمونوگرا يرتموپورتنآ
لقتسم 85
/ 0 58
/ 0 82
/
** 0 35 / 12
يژولويزیف راک 77
/
** 0 28 / 11
کیناکمویب یلغش
69 /
** 0 06 / 10
یسانشناور یسدنهم
78
** . / 43 / 11
یلغش سرتسا شقن ماهبا
یجنایم 77
/ 0 53
/ 0 72
/ _ 0
ضراعت شقن 79
/
** 0 28 / 9
نارگ يراب شقن 67
/
** 0 96 / 7
یگدوسرف یلغش خسم
تیصخش یجنایم
75 / 0 50
/ 0 67
/ 0
یگتسخ یساسحا اي یناجیه 76
/
** 0 38 / 8
شهاک ساسحا تيافک یصخش 69
/
** 0 46 / 7
هرهب يرو یياناوت
یلصا هتسباو 92
/ 0 62
/ 0 80
/ 0 ا
حوضو 81
/
** 0 93 / 10
هزیگنا 81
/
** 0 69 / 10
کمک 74
/
** 0 94 / 8
یبايزرا 77
/
** 0 20 / 10
طیحم 84
/
** 0 58 / 11
رابتعا 75
/
** 0 75 / 9
