ﯽﺘﮐﺮﺣ يﺮﯿﮔدﺎﯾ و ﺪﺷر ﯽﺷزرو _
نﺎﺘﺴﻣز –
1399 -413 : ص ، 4 ةرﺎﻤﺷ ،12 ةرود 397 /04/ 08 : ﺖﻓﺎﯾرد ﺦﯾرﺎﺗ 96 /06 /06 :شﺮﯾﺬﭘ ﺦﯾرﺎﺗ 96
ﺎﺘﺴﯾا لدﺎﻌﺗ دﻮﺒﻬﺑ رد يزﺎﺠﻣ ﺖﯿﻌﻗاو تﺎﻨﯾﺮﻤﺗ ﻖﯾﺮﻃ زا
يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ نﺎﮐدﻮﮐ
ﺎﻓ يرﻮﺧآﺮﯿﻣ ﻪﻤﻃ
1∗
رذآرﻮﭘ ﯽﻀﺗﺮﻣ– –2
هدازﺮﻗﺎﺑ ﷲا ﻞﻀﻓ
3
1.
دﺎﺘﺳا
،رﺎﯾ ﺷزرو مﻮﻠﻋ ةﺪﮑﺸﻧاد
،ﯽ ﺑ هﺎﮕﺸﻧاد ﻦﯿ ﻠﻠﻤﻟا ﯽ ﻤﺧ مﺎﻣا
،ﯽﻨﯿ وﺰﻗ
،ﻦﯾ ا ناﺮﯾ 2
،يﺮﺘﮐد.
هوﺮﮔ ﺑﺮﺗ
،ﯽﻧﺪﺑ ﺖﯿ
،ﺪﻬﺸﻣ ،نﺎﯿﮕﻨﻫﺮﻓ هﺎﮕﺸﻧاد ناﺮﯾا
3 هوﺮﮔ ،رﺎﯿﺸﻧاد.
رﺎﺘﻓر
،ﯽﺘﮐﺮﺣ ةﺪﮑﺸﻧاد ﺖﯿﺑﺮﺗ ﯽﻧﺪﺑ و مﻮﻠﻋ ﮕﺸﻧاد،ﯽﺷزرو هﺎ
،ناﺮﻬﺗ ،ناﺮﻬﺗ ناﺮﯾا
هﺪﯿﮑﭼ ﺮﺛا ﯽﺳرﺮﺑ ﺮﺿﺎﺣ ﻖﯿﻘﺤﺗ فﺪﻫ ﺮﻤﺗ
تﺎﻨﯾ ﺘﮐﺮﺣ ﯽ ﺮﻤﺗ زا هدﺎﻔﺘﺳا ﺎﺑ تﺎﻨﯾ
ﻌﻗاو ﺖﯿ زﺎﺠﻣ ي ا لدﺎﻌﺗ ﺮﺑ يﺎﺘﺴﯾ دﻮﮐ نﺎﮐ ﺞﻠﻓ ﺰﻐﻣ ي
.دﻮﺑ ا رد ﻦﯾ ﻌﻟﺎﻄﻣ ﮥ ﻧ ﻪﻤﯿ ﺑﺮﺠﺗ
،ﯽ 20 ﯽﻤﻫ يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ ﺮﺘﺧد ﯽﻨﺳ ﮥﻨﻣاد رد يژﻼﭘ
12 - 7 لﺎﺳ ﻪﺑ ترﻮﺻ بﺎﺨﺘﻧا سﺮﺘﺳد رد
ياﺮﺑ گﺮﺒﻣور ﺪﻨﭘرﺎﺷ نﻮﻣزآ .ﺪﻨﺘﻓﺮﮔ راﺮﻗ لﺮﺘﻨﮐ و ﯽﺑﺮﺠﺗ هوﺮﮔ ود رد و ﺪﻧﺪﺷ هزاﺪﻧا
ﮔ ﯿ ﺮ دﺎﻌﺗ تاﺮﻤﻧ ي ﻪﺑ ﺎﺘﺴﯾا ل
ﻪﺘﻓﺮﮔ رﺎﮐ
تﺪﻣ ﻪﺑ ﯽﺑﺮﺠﺗ هوﺮﮔ .ﺪﺷ 4
ﺪﻨﺘﺧادﺮﭘ يزﺎﺠﻣ ﻂﯿﺤﻣ رد تﺎﻨﯾﺮﻤﺗ مﺎﺠﻧا ﻪﺑ ﻪﺘﻔﻫ لﺮﺘﻨﮐ هوﺮﮔ.
ﻪﻣﺎﻧﺮﺑ ﺎﻫ ي لﻮﻤﻌﻣ ﯽﻧﺎﻣرد
.ﺪﻧداد ﻪﻣادا ار دﻮﺧ نﻮﻣزآ
ﺎﻫ ) يﺮﯿﻐﺘﻣﺪﻨﭼ ﺲﻧﺎﯾراوﻮﮐ ﻞﯿﻠﺤﺗ ي MANCOVA
ﮏﺗ ﺲﻧﺎﯾراوﻮﮐ ﻞﯿﻠﺤﺗ و ( يﺮﯿﻐﺘﻣ
) ANCOVA ﺢﻄﺳ رد (
05 / 0
<
.ﺪﺷ اﺮﺟاP ) رادﺎﻨﻌﻣ توﺎﻔﺗ زا ﯽﮐﺎﺣ ﺞﯾﺎﺘﻧ 001
/ 0
= ﯽﺸﯾﺎﻣزآ هوﺮﮔ ود ﻦﯿﺑ (P ﺣ
ﻞﻗاﺪ
ﺞﯾﺎﺘﻧ سﺎﺳاﺮﺑ ،ﻦﯿﻨﭽﻤﻫ .دﻮﺑ (ﻪﺘﺴﺑ ﻢﺸﭼ /زﺎﺑ ﻢﺸﭼ) ﯽﻟدﺎﻌﺗ يﺎﻫﺮﯿﻐﺘﻣ زا ﯽﮑﯾ رد ﻻﺎﺑ تاﺮﻤﻧ ﻪﺑ ﻪﺟﻮﺗ ﺎﺑ
رد ﺎﺘﺴﯾا لدﺎﻌﺗ ﺮﺗ
زا هدﺎﻔﺘﺳا ﺎﺑ يزﺎﺠﻣ ﺖﯿﻌﻗاو تﺎﻨﯾﺮﻤﺗ ،ﯽﺑﺮﺠﺗ هوﺮﮔ يﺎﺘﺴﯾا لدﺎﻌﺗ دﻮﺒﻬﺑ ﺐﺒﺳXbox
ﺎﻬﻧآ ﺎﺑ ﻪﺴﯾﺎﻘﻣ رد هﺪﺷ لﺮﺘﻨﮐ هوﺮﮔ
.دﻮﺑ ﻢﻫاﺮﻓ ار يﺪﻫاﻮﺷ ﻪﻌﻟﺎﻄﻣ ﻦﯾا ﻣ
ﯽ آ درو ﺻا ﻞﺑﺎﻗ يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ نﺎﮐدﻮﮐ رد ﺎﺘﺴﯾا لدﺎﻌﺗ ﻪﮑﻨﯾا ﺮﺑ ﯽﻨﺒﻣ ﻪﺑ ﺎﻬﻧآ و ﺖﺳا حﻼ
هرود ﺎﻫ ي هﺎﺗﻮﮐ تﺪﻣ ﺦﺳﺎﭘ يزﺎﺠﻣ ﺖﯿﻌﻗاو تﺎﻨﯾﺮﻤﺗ ﻣ
ﯽ ﺪﻨﻫد . ﻪﺑ ﻣ ﺮﻈﻧ ﯽ ﺪﺳر ﺮﻤﺗ تﺎﻨﯾ ﻌﻗاو ﺖﯿ زﺎﺠﻣ ي د ارا ي ﺎﻫدﺮﺑرﺎﮐ ي
ﻟﺎﺑ ﯽﻨﯿ اﺮﺑ ي ﭘاﺮﺗ ﺖﺴﯿ هداﻮﻧﺎﺧ ،ﺎﻫ ﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ ﻪﺑ ﻼﺘﺒﻣ نﺎﮐدﻮﮐ و ﺎﻫ ي
ﺷﺎﺑ ﺪ .
هژاو ﺎﻫ يﺪﯿﻠﮐ ي
ا ﺲﮑﯾ ﺲﮐﺎﺑ ،يزﺎﺠﻣ ﺖﯿﻌﻗاو ،يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ ،لدﺎﻌﺗ ، ﯽﻤﻫ
.يژﻼﭘ
:ﻦﻔﻠﺗ :لﻮﺌﺴﻣ ةﺪﻨﺴﯾﻮﻧ∗
09122083581
Email:[email protected]
ﻪﻣﺪﻘﻣ ﻞﻘﺛ ﺰﮐﺮﻣ تﺎﻧﺎﺳﻮﻧ ناﺰﯿﻣ ﻪﺑ
ناﻮﻨﻋ ﮑﻠﻤﻋ ﯽﺳرﺮﺑ رد ﯽﺘﻣﺎﻗ لدﺎﻌﺗ و يراﺪﯾﺎﭘ زا ﯽﺼﺧﺎﺷ ﻢﺘﺴﯿﺳ ﯽﻟدﺎﻌﺗ دﺮ
ﯽﺒﺼﻋ - ﻪﺑ ﯽﻧﻼﻀﻋ ﯽﻣ رﺎﮐ
) دور 1 ﻪﺑ ﯽﻣﺎﮕﻨﻫ و دراد هرﺎﺷا ﯽﻧﻼﻀﻋ ﯽﺒﺼﻋ ﺖﯿﻟﺎﻌﻓ ﺪﻨﯾاﺮﻓ ﻪﺑ لدﺎﻌﺗ .(
عﻮﻗو
ﻣ ﯽ ﭘﯿ دﺪﻧﻮ شﻼﺗ داﺮﻓا ﻪﮐ ﻣ
ﯽ ﺪﻨﻨﮐ ار دﻮﺧ ﺖﻣﺎﻗ ﺎﺗ ﻪﺑ
ترﻮﺻ ﮓﻨﻫﺎﻤﻫ و مﺮﻧ .ﺪﻨﻨﮐ ﻆﻔﺣ هﺪﺷ
ﻧﺎﻣز ﯽ ﻪﮐ نﺪﺑ
لدﺎﻌﺗ ﻆﻔﺣ ياﺮﺑ يروﺮﺿ ﻞﻣاﻮﻋ ﯽﺧﺮﺑ .ﺖﺳا ﻪﯾﺎﭘ ﮥﺤﻔﺻ رد ﯽﺸﻧاﺮﮔ ﺰﮐﺮﻣ ﻂﺧ زا فاﺮﺤﻧا لﺎﺣ رد ترﺎﺒﻋ
ﺪﻧا
) ﯽﻘﻤﻋ ﺲﺣ و يﺰﯿﻠﻫد ،ﯽﯾﺎﻨﯿﺑ ﻢﺘﺴﯿﺳ :زا 2
رد ﺖﻣﺎﻗ ﻆﻔﺣ مﺎﮕﻨﻫ لدﺎﻌﺗ ﺲﺣ ﻪﺑ ﺎﺘﺴﯾا لدﺎﻌﺗ .(
يور ﺎﺟ
) دراد هرﺎﺷا ﺖﮐﺮﺣ نوﺪﺑ ﺎﭘ ود ﺎﯾ ﮏﯾ 2
ﻌﺘﻣ ﻞﻣاﻮﻋ ﺖﺤﺗ نﺪﺑ يدﺎﻋﺮﯿﻏ تﺎﻧﺎﺳﻮﻧ .(
دﺎﺠﯾا يدﺪ ﻣ
ﯽ دﻮﺷ ﻪﮐ
) ﺖﺳا يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ ﺎﻬﻧآ زا ﯽﮑﯾ 1
.(
يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ 1 ﻪﺑ ﻪﻘﺒﻃ ا ﺮﯿﻏ ﯽﺒﺼﻋ تﻻﻼﺘﺧا زا ي ﭘﯿ
ﺶ هﺪﻧور ﯽﮐدﻮﮐ ﻞﯾاوا ﺎﯾ يدازﻮﻧ رد ﻪﮐ دراد هرﺎﺷا
ﺮﻫﺎﻇ ﻣ ﯽ دﻮﺷ ﺮﺑ ﯽﻤﺋاد تاﺮﯿﺛﺄﺗ و ﺎﻧاﻮﺗ
ﯽﯾ ﺎﻫ ﯽﺴﺣ ي ) دراد ﯽﺘﮐﺮﺣ–
3 .(
ﻤﻫ ﯽ ژﻼﭘ ﮏﯾ ﻞﻣﺎﮐﺎﻧ ﺞﻠﻓ ﺎﯾ ي
ﯾ دوﺪﺣ رد ،نﺪﺑ ﺖﻤﺳ ﮏ
مﻮﺳ تﻻﻼﺘﺧا رﺎﭼد ﻼﺘﺒﻣ كدﻮﮐ ﻪﮐ دراد دﻮﺟو يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ ﻪﺑ ﻼﺘﺒﻣ نﺎﮐدﻮﮐ
ﯽﻣ ﻼﺘﺒﻣ ﺖﻤﺳ رد ﯽﺘﮐﺮﺣ و ﯽﺴﺣ ) دﻮﺷ
4 نﺎﮐدﻮﮐ .(
ﻤﻫ ﯽ ژﻼﭘ ﻪﺑ ي تﺎﯿﺑﺮﺠﺗ ﻦﺘﺷاﺪﻧ ﺎﯾ ندﻮﺑ ﯽﻓﺎﮐﺎﻧ ﻞﯿﻟد
ﯽﺴﺣ - ) ﻼﺘﺒﻣ ﺖﻤﺳ ماﺪﻧا دﺮﺑرﺎﮐ زا ﯽﺷﺎﻧ ﯽﻔﻨﻣ تﺎﯿﺑﺮﺠﺗ و ﯽﻌﯿﺒﻃ ﯽﺘﮐﺮﺣ 5
ﺖﻟﺎﺠﺧ و سﺮﺗ ﻦﯿﻨﭽﻤﻫ و (
ﻣﺎﻧ مﺎﺠﻧا زا ﺐﺳﺎﻨ
ﻟﺎﻌﻓ ﯿ ﺖ ﺎﻫ ) ﻼﺘﺒﻣ ماﺪﻧا ﺎﺑ 6
،(
ﻪﺑ ترﻮﺻ دﺎﯾ ﯽﺠﯾرﺪﺗ ﻣ
ﯽ ﮔ ﯿ ﺪﻧﺮ ﻪﮐ ﻟﺎﻌﻓ ﯿ ﺖ ﺎﻫ ﺎﺑ ًاﺮﺼﺤﻨﻣ ار
.ﺪﻨﻫد مﺎﺠﻧا دﻮﺧ ﻢﻟﺎﺳ ﺖﻤﺳ نﺎﮐدﻮﮐ ﺞﻠﻓ يﺰﻐﻣ ياراد ﯽﺧﺮﺑ تﻼﮑﺸﻣ ﯽﺒﺼﻋ - ﯽﻧﻼﻀﻋ لﻼﺘﺧا ﺪﻨﻧﺎﻣ رد
لﺮﺘﻨﮐ ،ﯽﺘﮐﺮﺣ و دﻮﺟ نﻮﺗ
ﯽﻧﻼﻀﻋ
،ﯽﻌﯿﺒﻃﺮﯿﻏ ﺖﯾدوﺪﺤﻣ
ﯽﺘﻠﮑﺳا ﯽﻧﻼﻀﻋ ﺪﻨﻧﺎﻣ رﺎﺠﻨﻫﺎﻧ ي ﺎﻫ ي
،ﯽﻧاﻮﺨﺘﺳا ﯽﺑ
ﯽﻟدﺎﻌﺗ ﻦﯿﺑ تﻼﻀﻋ
ﻖﻓاﻮﻣ و ﻒﻌﺿ ،ﻒﻟﺎﺨﻣ و
تﻻﻼﺘﺧا ﯽﺴﺣ ا ) ﺪﻧ 7 ﯽﮑﯾ .(
زا تﻻﻼﺘﺧا ﻊﯾﺎﺷ ﻦﯾا رد نﺎﮐدﻮﮐ ﻒﻌﺿ رد ﮐ لﺮﺘﻨ
ﺖﻣﺎﻗ ﺖﺳا
، ﻪﺑ رﻮﻃ ي ﻪﮐ رد ﯽﻧﺎﻣز لﻮﻃ ﻪﮐ
ﻪﺑ ترﻮﺻ يدﻮﻤﻋ اﯾ هدﺎﺘﺴ ﺪﻧا ﺎﺑ،
ﯽﺗﻼﮑﺸﻣ رد ساﻮﺣ ﯽﮕﭼرﺎﭙﮑﯾ
ﺪﻨﻬﺟاﻮﻣ و ﻦﯾا ﺐﺒﺳ ﻪﻠﺌﺴﻣ ﻣ
ﯽ دﻮﺷ ﻪﮐ رد بﺎﺴﺘﮐا و ﻞﻣﺎﮑﺗ ترﺎﻬﻣ ﺎﻫ ي ﯽﺘﮐﺮﺣ ﺮﯿﺧﺄﺗ و فاﺮﺤﻧا ﻪﺘﺷاد
) ﺪﻨﺷﺎﺑ 7 .(
ﻪﺑ رﻮﻃ ﻦﯿﺑ ﯽﻌﯿﺒﻃ نﺎﮐدﻮﮐ ،لﻮﻤﻌﻣ 7
ﺎﺗ 10 ار نﻻﺎﺴﮔرﺰﺑ ﻪﺑﺎﺸﻣ ﯽﻟدﺎﻌﺗ لﺮﺘﻨﮐ يﺎﻫﻮﮕﻟا ﯽﮕﻟﺎﺳ
ﺐﺴﮐ ﻣ ﯽ ﺪﻨﻨﮐ ) 8 ﺺﻗﺎﻧ ﺐﺴﮐ ،يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ ﻪﺑ ﻼﺘﺒﻣ نﺎﻧاﻮﺟﻮﻧ و نﺎﮐدﻮﮐ ،ﻞﺑﺎﻘﻣ رد .(
ﺦﺳﺎﭘ ﺎﻫ ﯽﻟدﺎﻌﺗ ي
ﻪﺑ ﯽﻧﻼﻀﻋ ﺖﯿﻟﺎﻌﻓ و ﺐﺳﺎﻨﻣﺎﻧ يﺎﻫﺮﯿﺧﺄﺗ هاﺮﻤﻫ ﺑ
ﯽ ﻊﻗﻮﻣ ﻪﺑ ﺖﺒﺴﻧ ﮕﺘﻔﺷآ ﯽ ﺎﻫ نﺎﺸﻧ ار ﻣ ﯽ ﺪﻨﻫد ) 7 ﯽﮑﯾ .(
1. Cerebral Palsy
زا ﻠﻋ ﻞ
،ﯽﻟدﺎﻌﺗ تﻼﮑﺸﻣ ﺖﻔﺳ
نﺪﺷ ﻞﺻﺎﻔﻣ ﻦﯾا نﺎﮐدﻮﮐ ا ﺖﺳ ) 9 ﻊﯾﺎﺷ ﺖﻠﻋ .(
ﺮﮕﯾد ﻢﺳﺎﭙﺳا ﺖﺳا ﻪﮐ رد
دراﻮﻣ ﻒﯿﻔﺧ لدﺎﻌﺗ ﺖﺸﭘ ﻪﺑ و رد دراﻮﻣ ﻪﺘﻓﺮﺸﯿﭘ لدﺎﻌﺗ ﻪﺑ ﻮﻠﺟ و لدﺎﻌﺗ ﯽﺒﻧﺎﺟ ار ﻞﺘﺨﻣ ﻣ ﯽ ﺪﻨﮐ ) 9 .(
نﺎﺸﻧ ﻦﯿﺸﯿﭘ تﺎﻘﯿﻘﺤﺗ هداد
ﺪﻧا .ﺪﻧرادرﻮﺧﺮﺑ لدﺎﻌﺗ ﯽﯾﺎﻧاﻮﺗ دﻮﺒﻬﺑ ﺖﯿﻠﺑﺎﻗ زا يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ نﺎﮐدﻮﮐ ﻪﮐ ﺑ
ياﺮ
ﮓﻧﺎﯿﺑ و ﮓﻧﺎﯾ ،لﺎﺜﻣ 1 )
2009 ( ﺛﺄﺗ ﯿ ﺮ يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ نﺎﮐدﻮﮐ رد لدﺎﻌﺗ ﺮﺑ يﺰﮐﺮﻣ تﺎﺒﺛ تﺎﻨﯾﺮﻤﺗ ﻤﻫ
ﯽ ژﻼﭘ ار ي
رد ﺎﺘﺴﯾا لدﺎﻌﺗ ﺖﯿﻠﺑﺎﻗ ﻖﯿﻘﺤﺗ ﻦﯾا رد .ﺪﻧدﺮﮐ ﯽﺳرﺮﺑ 15
ﻣ رﺎﻤﯿﺑ ) يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ ﻪﺑ ﻼﺘﺒ 7
و دﺮﻣ 8 ﺎﺑ (نز
.ﺪﺷ ﯽﺑﺎﯾزرا گﺮﺑ ﯽﻟدﺎﻌﺗ سﺎﯿﻘﻣ زا هدﺎﻔﺘﺳا ﻧدﻮﻣزآ
ﯽ ﺎﻫ تﺪﻣ ﻪﺑ 12 ) ﻪﺴﻠﺟ 3 ﮥﺴﻠﺟ 15 ﻗد ﯿ ﻪﻘ ا ،ﻪﺘﻔﻫ رد ي
تﺪﻣ ﻪﺑ 4 ﯽﻟدﺎﻌﺗ ﺖﯿﻌﺿو دﻮﺒﻬﺑ زا ﯽﮐﺎﺣ ﺎﻬﻧآ ﻖﯿﻘﺤﺗ ﺞﯾﺎﺘﻧ .ﺪﻨﺘﻓﺮﮔ راﺮﻗ ﻦﯾﺮﻤﺗ ﺖﺤﺗ (ﻪﺘﻔﻫ ﻧدﻮﻣزآ
ﯽ ﺎﻫ
) دﻮﺑ يﺰﮐﺮﻣ تﺎﺒﺛ تﺎﻨﯾﺮﻤﺗ مﺎﺠﻧا زا ﺲﭘ 10
يﻮﻣﺎﺷ .(
- كﻮﮐ 2 ) نارﺎﮑﻤﻫ و 2003
ﺮﺑ هﻮﺒﻧا ﻦﯾﺮﻤﺗ ﺮﯿﺛﺄﺗ (
كدﻮﮐ ﺶﺷ لدﺎﻌﺗ لﺮﺘﻨﮐ 7
ﺎﺗ 12 ﻪﺑ ﻼﺘﺒﻣ ﮥﻟﺎﺳ ﺞﻠﻓ
ﺰﻐﻣ .ﺪﻧدﺮﮐ ﻪﻌﻟﺎﻄﻣ ار (ﺮﺘﺧد ود و ﺮﺴﭘ رﺎﻬﭼ) ي
ﺪﯾﺪﺷ تﺎﻨﯾﺮﻤﺗ ﻞﻣﺎﺷ ﺎﻬﻧآ ﯽﻨﯾﺮﻤﺗ ﮥﻣﺎﻧﺮﺑ ﺞﻨﭘ
هزور د نﺎﮐدﻮﮐ .دﻮﺑ كﺮﺤﺘﻣ ﮥﺤﻔﺻ يور ضﺮﻌﻣ ر
100
راﺮﻗ ﯽﻟدﺎﻌﺗ ﯽﮕﺘﻔﺷآ ﻣ
ﯽ ﺪﻨﺘﻓﺮﮔ ﻪﮐ ﻪﺑ رﻮﻃ رد ار ﻪﻘﯿﻗد ﺮﻫ رد ﯽﮕﺘﻔﺷآ ﺶﺷ ﺎﺗ رﺎﻬﭼ ﯽﺒﯾﺮﻘﺗ ﻣﺮﺑ
ﯽ ﺖﻓﺮﮔ .
ﮕﺘﻔﺷآ ﯽ ﺎﻫ ﯽﺘﻧﺎﺳ ﺶﺷ ﺎﺗ ﻪﺳ) ﯽﻔﻠﺧ و ﯽﻣاﺪﻗ لﺎﻘﺘﻧا ﻞﻣﺎﺷ ﻦﯿﺑ ﯽﻓدﺎﺼﺗ ﮥﻨﻣاد رد ﺎﻬﻧآ ﺖﻋﺮﺳ ﻪﮐ دﻮﺑ (ﺮﺘﻣ
12 ﺎﺗ 24 ﯽﺘﻧﺎﺳ راﺮﻗ ﻪﯿﻧﺎﺛ رد ﺮﺘﻣ ﻣ
ﯽ ﺖﻓﺮﮔ زا ﮏﯾﺮﻫ . ﻧدﻮﻣزآ
ﯽ ﻫﺎ ﻪﺑ رﻮﻃ ﮥﻠﺣﺮﻣ ﻪﺳ رد رﺮﮑﻣ ﭘﯿ
ﺶ نﻮﻣزآ ،
ﻪﺑ ﺖﺸﮔزﺎﺑ ﺖﯿﻠﺑﺎﻗ رد نﺎﮐدﻮﮐ ﯽﻣﺎﻤﺗ ار يرادﺎﻨﻌﻣ ﺖﻓﺮﺸﯿﭘ ﺎﻬﻧآ ﺞﯾﺎﺘﻧ .ﺪﻧﺪﺷ ﯽﺑﺎﯾزرا يﺮﯿﮕﯿﭘ و ﻪﻠﺧاﺪﻣ زا ﺲﭘ ﺖﻓﺮﺸﯿﭘ ﻦﯾا و داد نﺎﺸﻧ ار ﯽﻟدﺎﻌﺗ ﺖﯿﻌﺿو 30
ﺪﺷ هﺪﻫﺎﺸﻣ نﺎﻨﭽﻤﻫ ﺰﯿﻧ تﺎﻨﯾﺮﻤﺗ ﻞﯿﻤﮑﺗ زا زور
) 7 ﺐﯾﺎﻌﻣ زا ،ﻦﯾا دﻮﺟو ﺎﺑ .(
ﻪﻣﺎﻧﺮﺑ ﺎﻫ ي ﺎﺗ ﻪﮐ ﺖﺳا ﻦﯾا يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ نﺎﮐدﻮﮐ ياﺮﺑ ﯽﺘﻨﺳ ﯽﻨﯾﺮﻤﺗ هزاﺪﻧا
ا ي
ﻪﺘﺴﺧ هﺪﻨﻨﮐ ﮥﻗﻼﻋ ﮏﯾﺮﺤﺗ ﻪﺑ ردﺎﻗ و ﺪﻧا ﺖﮐﺮﺷ
نﺎﮔﺪﻨﻨﮐ ) ﺪﻨﺘﺴﯿﻧ 11 زا ﯽﮑﯾ ،ﻞﺑﺎﻘﻣ رد .(
شور ﺎﻫ ﯽﻧﺎﻣرد ي
يزﺎﺠﻣ ﺖﯿﻌﻗاو ،هﺪﺷ هدﺎﻔﺘﺳا يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ ﻪﺑ ﻼﺘﺒﻣ داﺮﻓا ﯽﺸﺨﺒﻧاﻮﺗ نﺎﻣرد رد ًاﺮﯿﺧا ﻪﮐ 3)
ا (VR
ﺖﺳ ) 3 رد .(
ﻂﯿﺤﻣ ﻦﯾا ًﺎﻓﺮﺻ ﺮﮕﯾد دﺮﻓ
هﺪﻫﺎﺸﻣ ﺮﮔ ﺮﯾوﺎﺼﺗ لﺎﻌﻓﺮﯿﻏ و ﯽﻧوﺮﯿﺑ ار
ﯾ ﻪﻧﺎ ا ﻪﮑﻠﺑ ،ﺖﺴﯿﻧ ي ﻪﺑ
ناﻮﻨﻋ
ﺖﮐرﺎﺸﻣ ﺪﻨﻨﮐ يزﺎﺠﻣ يﺎﻀﻓ رد لﺎﻌﻓ ة ﻪﺳ
ﺪﻌﺑ ﻞﻤﻋ ﻪﻧﺎﯾار ي ﻣ
ﯽ ﺪﻨﮐ لﺎﻤﻋا ﺎﺑ ار يزﺎﺠﻣ يﺎﻀﻓ ﺖﺳا ردﺎﻗ و
ﯽﺷﻮﻣاﺮﻓ ﻪﺑ ﻪﻗﻼﻋ درﻮﻣ ﺖﯿﻟﺎﻌﻓ ﺮﺑ ﺰﮐﺮﻤﺗ ﺎﺑ ار ﯽﻧوﺮﯿﺑ ﻂﯾاﺮﺷ و ﺖﯿﻌﻗﻮﻣ و ﺪﻨﮐ يرﺎﮑﺘﺳد دﻮﺧ ةدارا و ) درﺎﭙﺴﺑ 12 .(
ﻪﻣﺎﻧﺮﺑ ﺎﻫ يزﺎﺠﻣ ﺖﯿﻌﻗاو ي ﻪﺑ
وﯾ هﮋ تﺎﻨﯾﺮﻤﺗ يﺮﯿﮔدﺎﯾ اﺮﯾز ،ﺪﻧﺪﯿﻔﻣ ﯽﭘاﺮﺗﻮﯾﺰﯿﻓ ﮥﻄﯿﺣ رد
ﺮﺴﯿﻣ ار يراﺮﮑﺗ ﻣ
ﯽ ﺪﻨﻨﮐ ار يرﺎﮐوزﺎﺳ و ﮥﺋارا ياﺮﺑ
قﻮﺸﻣ ﺎﻫ زﺎﯿﻧ درﻮﺧزﺎﺑ ﻪﺑ ﻪﮐ ﯽﻧارﺎﻤﯿﺑ ياﺮﺑ ﺐﺳﺎﻨﻣ ي
1. Yong & Byoung
2. Shumway Cook 3. Virtual Reality (VR)
ﻢﻫاﺮﻓ ،ﺪﻧراد ﻣ
ﯽ ﺪﻧروآ ،ﻢﯿﻘﺘﺴﻣ درﻮﺧزﺎﺑ ﻦﯾا ﻖﯾﺮﻃ زا . ﻪﻣﺎﻧﺮﺑ
ﺎﻫ هوﻼﻋ يزﺎﺠﻣ ﺖﯿﻌﻗاو ي ،نﺎﺠﯿﻫ ﮏﯾﺮﺤﺗ ﺮﺑ
ردﺎﻗ ار ناﺮﺑرﺎﮐ ﻣ
ﯽ ﺪﻧزﺎﺳ ) ﺪﻫد ﻪﻌﺳﻮﺗ ار ﯽﺑﻮﺧ ﯽﻟدﺎﻌﺗ ﺲﺣ ﺎﺗ 13
.(
ﯾ ﻪﺘﻓﺎ ﺎﻫ نﺎﺸﻧ ﻦﯿﺸﯿﭘ تﺎﻘﯿﻘﺤﺗ ي هداد
ﻧا ﺪ ﻪﮐ شور ﺎﻫ ي ﻦﯾﻮﻧ نﺎﻣرد ﺪﻨﻧﺎﻣ ﻪﻣﺎﻧﺮﺑ ﺎﻫ ي ﺖﯿﻌﻗاو و يزﺎﺠﻣ
ﻒﯿﻟﺎﮑﺗ ﯽﻨﺘﺒﻣ ﺮﺑ ﻂﯿﺤﻣ يزﺎﺠﻣ ﺪﻨﻧﺎﻣ زﺎﺑ ي ﺎﻫ ي ار ﯾ ﻪﻧﺎ ا ي ﻪﮐ ﯽﮕﻤﻫ ﻪﺑ ﻋﻮﻧ رد ﯽ تﺎﻨﯾﺮﻤﺗ ةﺮﻣز ﮏﺑﺪﯿﻓﻮﯿﺑ
ﻪﺑ رﺎﻤﺷ ﻣ ﯽ ﺪﻧور
، ﻣ ﯽ ﺪﻨﻧاﻮﺗ ﺮﺛﺆﻣ ) ﺪﻨﺷﺎﺑ 14 .(
ﺑ ياﺮ
،لﺎﺜﻣ مرﻮﺘﺷا 1 نارﺎﮑﻤﻫ و )
2011 ﺪﻧدﺮﮐ شراﺰﮔ (
زﺎﺑ ي ﺎﻫ ي ار ﯾ ﻪﻧﺎ ا ي ﻪﮐ
،باﺬﺟ
،ﺪﻨﻤﻓﺪﻫ هﺪﻧﻮﺷراﺮﮑﺗ يدارا و
ﺖﺳا و ﺐﺒﺳ دﺎﺠﯾا ﺖﮐﺮﺣ مﺎﻤﺗ نﺪﺑ تﺎﻬﺟ رد
ﻒﻠﺘﺨﻣ و ﺎﺑ ﺖﻋﺮﺳ توﺎﻔﺘﻣ ﻣ ﯽ دﻮﺷ
، ﻣ ﯽ ﺪﻨﻧاﻮﺗ ﻪﺑ دﻮﺒﻬﺑ ترﺎﻬﻣ ﺎﻫ ي ﯽﻟدﺎﻌﺗ رد ﮥﺘﮑﺳ نارﺎﻤﯿﺑ يﺰﻐﻣ
ﺮﺠﻨﻣ
) ﺪﻧﻮﺷ 15 ،ﻦﯿﻨﭽﻤﻫ .(
ﻪﻧورﻮﻣ 2 نارﺎﮑﻤﻫ و )
2014 دﻮﺒﻬﺑ ( تاﺮﻤﻧ نﻮﻣزآ ﺎﻫ ي ﯽﻟدﺎﻌﺗ ﺲﭘ زا ﻪﻠﺧاﺪﻣ ﺎﺑ
زﺎﺑ ي ﺎﻫ ي ار ﯾ ﻪﻧﺎ ا ي داﺪﻌﺗ رد ارWii
50 رﺎﻤﯿﺑ ﮥﺘﮑﺳ نﺎﺸﻧ يﺰﻐﻣ ) ﺪﻧداد
16 ﯽﻟ .(
3 و نارﺎﮑﻤﻫ ) 2012 ( ﻧﯿ ﺰ
ﻪﺑ ﮥﺴﯾﺎﻘﻣ ﯽﺸﺨﺑﺮﺛا زﺎﺑ ي ﺎﻫ ي ار ﯾ ﻪﻧﺎ ا ﺎﺑ ي نﺎﻣرد ﺎﻫ ي مﻮﺳﺮﻣ ﯽﺸﺨﺒﻧاﻮﺗ رد
دﻮﺒﻬﺑ داﺪﻌﺗ لدﺎﻌﺗ 40
رﺎﻤﯿﺑ
ﮥﺘﮑﺳ يﺰﻐﻣ ﻦﻣﺰﻣ ﺪﻨﺘﺧادﺮﭘ ار يرادﺎﻨﻌﻣ دﻮﺒﻬﺑ ﺎﻬﻧآ ﺞﯾﺎﺘﻧ.
رد هوﺮﮔ نﻮﻣزآ ﺖﺒﺴﻧ ﻪﺑ هوﺮﮔ لﺮﺘﻨﮐ نﺎﺸﻧ داد
) 17 .(
ﺮﺑ ﯽﻨﺘﺒﻣ تﻼﺧاﺪﻣ ﯽﺸﺨﺑﺮﺛا ﯽﻣﺎﺣ تﺎﻌﻟﺎﻄﻣ ﻦﯿﺑ رد ،يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ ﻪﺑ ﻼﺘﺒﻣ نﺎﮐدﻮﮐ ﯽﺸﺨﺒﻧاﻮﺗ ردVR
) يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ كدﻮﮐ رﺎﻬﭼ زا كدﻮﮐ ﻪﺳ داﺪﻌﺗ ﯽﺳﺮﺘﺳد ﮏﯿﺗﺎﻤﻨﯿﮐ رد ﯽﯾﺎﻫدﻮﺒﻬﺑ ﺞﯾﺎﺘﻧ 18
لﺮﺘﻨﮐ دﻮﺒﻬﺑ ،(
ﮏﭼﻮﮐ هوﺮﮔ ﮏﯾ رد ﯽﻧﺎﻗﻮﻓ ماﺪﻧا ﺎﻬﭼ
هﺮﻔﻧر ) يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ نﺎﮐدﻮﮐ زا 3
ﭻﻣ ﯽﺑﺎﺨﺘﻧا ﯽﺘﮐﺮﺣ لﺮﺘﻨﮐ دﻮﺒﻬﺑ ،(
شﺰﯿﮕﻧا ﻦﯿﻨﭽﻤﻫ و ﺎﭘ ﺖﮐﺮﺷ
نﺎﮔﺪﻨﻨﮐ هوﺮﮔ ﮏﯾ رد هد
هﺮﻔﻧ ) 19 نﺎﺸﻧ ار ( هداد ﺪﻧا . ﺘﮑﻧ ﮥ نﺎﯾﺎﺷ درﻮﻣ رد ﺮﮐذ
تﺎﻘﯿﻘﺤﺗ
، مﺎﺠﻧا تﺎﻌﻟﺎﻄﻣ كﺪﻧا رﺎﯿﺴﺑ داﺪﻌﺗ ﺘﻓﺮﮔ
ﺞﻠﻓ ﻪﺑ ﻼﺘﺒﻣ نﺎﮐدﻮﮐ يور ﺮﺑ يزﺎﺠﻣ ﺖﯿﻌﻗاو شور ﻪﺑ ﻪ
يﺰﻐﻣ ﺳا ﺖ ﻮﯿﺷ ﻪﺑ ﯽﮕﻤﻫ ﺰﯿﻧ كﺪﻧا تﺎﻌﻟﺎﻄﻣ ﻦﯾا ﻪﮐ ة
ﮏﺗ ﻪﺘﻓﺮﮔ ترﻮﺻ يدرﻮﻣ ﺪﻧا
ﺖﻓﺮﺸﯿﭘ تﺎﻌﻟﺎﻄﻣ ﯽﺧﺮﺑ .
رد ﺮﺘﺸﯿﺑ هوﺮﮔ ﺎﻫ ﺎﺑ ﻪﺴﯾﺎﻘﻣ رد ار يزﺎﺠﻣ ﺖﯿﻌﻗاو ﯽﻨﯾﺮﻤﺗ ي هوﺮﮔ
ﺎﻫ شراﺰﮔ ﯽﺘﻨﺳ ﯽﻨﯾﺮﻤﺗ ي هدﺮﮐ
ﺪﻧا .ﺑ ياﺮ
،لﺎﺜﻣ ﺮﺑ ي 4 و نارﺎﮑﻤﻫ ) 2011 ( و ﺖﻓاﺮﮐوﺎﻫ 5 نارﺎﮑﻤﻫ و )
2012 صﻮﺼﺧ رد ( زﺎﺑ
ي ﺎﻫ ي رد ﯽﯾﻮﺋﺪﯾو
ﺤﻣ ﯿ ﻂ ﺎﻫ ي يزﺎﺠﻣ
، دﻮﺒﻬﺑ ﯾﺎﻫ ﺶﺒﻨﺟ رد ار ﯽ ﺳﺎﻨﺷ
ﯽ ﯽﺘﮐﺮﺣ ﺞﻠﻓ نﺎﮐدﻮﮐ يﺰﻐﻣ
داد نﺎﺸﻧ ) ﺪﻧ 20 ، 21 (.
1. Szturm
2. Morone 3. Lee 4. Berry 5. Howcroft
ﻟﺎﺣرد ﯽ ﻪﮐ ﯽﻨﯾﺮﻤﺗ شور ود ﻪﺑﺎﺸﻣ ﺖﻓﺮﺸﯿﭘ زا ﯽﮐﺎﺣ تﺎﻘﯿﻘﺤﺗ ﺮﯾﺎﺳ ) ﺪﻧا
22،23 ﯾ ،ﻦﯿﻨﭽﻤﻫ .(
ﻪﺘﻓﺎ ﺎﻫ ي
رﯾ ﺪ 1 ) 2002 ( ﻪﺑ رﻮﻃ ) دﺮﮑﻧ ﺖﯾﺎﻤﺣ يزﺎﺠﻣ ﺖﯿﻌﻗاو تﻼﺧاﺪﻣ زا يرادﺎﻨﻌﻣ 3
.(
ﯽﻟﺎﻤﺘﺣا يﺎﯾاﺰﻣ ﻪﺑ ﻪﺟﻮﺗ ﺎﺑ زﺎﺑ
ي ﺎﻫ ) يزﺎﺠﻣ ﻂﯿﺤﻣ رد 3
، 18،19 تﺎﻘﯿﻘﺤﺗ ندﻮﺑ دوﺪﺤﻣ ،(
مﺎﺠﻧا ﻪﺘﻓﺮﮔ
) يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ نﺎﮐدﻮﮐ رد يزﺎﺠﻣ ﺖﯿﻌﻗاو ﯽﺘﮐﺮﺣ تﺎﻨﯾﺮﻤﺗ زا هدﺎﻔﺘﺳا صﻮﺼﺧ رد 20،21
ﺾﻗﺎﻨﺗ ،(
ﺘﻧ ﺞﯾﺎ
) ﻻﺎﺑ تﺎﻌﻟﺎﻄﻣ ﯽﺧﺮﺑ 3
، 22 ، 23 رد ﯽﺟرﺎﺧ و ﯽﻠﺧاد ﻪﺑﺎﺸﻣ تﺎﻘﯿﻘﺤﺗ دﻮﺒﻧ ﻦﯿﻨﭽﻤﻫ و ،(
ا صﻮﺼﺧ ﯽﺸﺨﺑﺮﺛ
ﻦﯾﺮﻤﺗ ﺮﯿﺛﺄﺗ ﯽﺳرﺮﺑ ،يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ نﺎﮐدﻮﮐ لدﺎﻌﺗ ﺮﺑ يزﺎﺠﻣ تﺎﻨﯾﺮﻤﺗ ﻗاو ﻢﺘﺴﯿﺳ زا هدﺎﻔﺘﺳا ﺎﺑ
يزﺎﺠﻣ ﺖﯿﻌ ﺮﺑ
لدﺎﻌﺗ رد ﺎﺘﺴﯾا ﻪﺑ ﻼﺘﺒﻣ نﺎﮐدﻮﮐ ﺞﻠﻓ
يﺰﻐﻣ ﻤﻫ ﯽ ژﻼﭘ ﻪﺑ يروﺮﺿ و مزﻻ ي ﺮﻈﻧ
ﻣ ﯽ ﺪﺳر . ﻦﯾاﺮﺑﺎﻨﺑ
، ﺮﺑ ﻖﻘﺤﻣ
ﺎﺗ ﺖﺳا نآ ﺎﺑ
ﻼﺘﺒﻣ نﺎﮐدﻮﮐ رد يزﺎﺠﻣ ﯽﺘﮐﺮﺣ تﺎﻨﯾﺮﻤﺗ ﯽﺳرﺮﺑ ﻪﺑ
ﺞﻠﻓ يﺰﻐﻣ ﻪﺑ ﺶﺳﺮﭘ ﻦﯾا ﺳﺎﭘ
ﺦ ﺪﻫد
ﺎﯾآ ﻪﮐ و ﯾ ﮔﮋ ﯽ ﺎﻫ ﯽﻨﯾﺮﻤﺗ ي زﺎﺑ
ي ﻪﻧﻮﮔ رد رﺮﮑﻣ و ﺤﻣ
ﯿ ﻂ ﺎﻫ يزﺎﺠﻣ ي ﻣ
ﯽ ﺪﻧاﻮﺗ ﺗ دﻮﺒﻬﺑ ﺐﺒﺳ لدﺎﻌ
رد ﺎﺘﺴﯾا
.دﻮﺷ نﺎﮐدﻮﮐ ﻦﯾا
ﻖﯿﻘﺤﺗ شور ﯽﻣﺎﻤﺗ ﺮﺿﺎﺣ ﻖﯿﻘﺤﺗ يرﺎﻣآ ﮥﻌﻣﺎﺟ ﺶﻧاد
نازﻮﻣآ .ﺪﻧدﻮﺑ ناﺮﻬﺗ ﺮﻬﺷ ﯽﯾﺎﻨﺜﺘﺳا سراﺪﻣ رد ﺮﺿﺎﺣ يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ
داﺪﻌﺗ 20 زا ﺮﻔﻧ ﺶﻧاد نازﻮﻣآ ﮏﯿﺘﺳﺎﭙﺳا يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ ﻪﺑ ﻼﺘﺒﻣ ﻤﻫ
ﯽ ژﻼﭘ ﯽﻨﺳ ﮥﻨﻣاد رد ي 7
ﺎﺗ 12 ﺎﺑ لﺎﺳ
شور ﻪﻧﻮﻤﻧ ﮔ ﯿ ﺮ و ﺪﻧﺪﺷ بﺎﺨﺘﻧا ،ﺪﻧدﻮﺑ ﻪﻌﻟﺎﻄﻣ رد ﺖﮐﺮﺷ ﺐﻠﻃواد ﻪﮐ سﺮﺘﺳد رد داﺮﻓا ﻦﯿﺑ زا ﺪﻨﻤﻓﺪﻫ ي
ﻪﺑ رﻮﻃ وﺮﮔ ود رد ﯽﻓدﺎﺼﺗ ) ﺪﻨﺘﻓﺮﮔ راﺮﻗ لﺮﺘﻨﮐ و ﯽﺑﺮﺠﺗ ه
11 ترﺎﺒﻋ يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ نﺎﮐدﻮﮐ يدورو يﺎﻫرﺎﯿﻌﻣ .(
:زا دﻮﺑ 1 ،(دﻮﺑ ناﺮﺘﺧد ﻞﻣﺎﺷ ﺮﺿﺎﺣ ﻖﯿﻘﺤﺗ رد ﻪﮐ) ﺖﯿﺴﻨﺟ . 2
ﮏﯿﺘﺳﺎﭙﺳا يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ ﻪﺑ ﻼﺘﺑا . ﻤﻫ
ﯽ ژﻼﭘ ي
سﺎﯿﻘﻣ سﺎﺳاﺮﺑ ﻪﮐ ﻪﺳ ﺎﺗ ﮏﯾ ﺢﻄﺳ ﺴﻘﺗ
ﯿ ﻢ ﺪﻨﺑ ﺖﺷرد ﯽﺘﮐﺮﺣ دﺮﮑﻠﻤﻋ ي 2 )
GMFCS
ﻦﯿﯿﻌﺗ ( ﻣ ﯽ ﻮﺷ د .
GMFCS
ﺘﺴﯿﺳ ، ﻢ ﻪﻘﺒﻃ ﺪﻨﺑ ﺞﻨﭘ ي ار يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ ﻪﺑ ﻼﺘﺒﻣ نﺎﮐدﻮﮐ ﺖﺷرد ﯽﺘﮐﺮﺣ دﺮﮑﻠﻤﻋ ﻪﮐ ﺖﺳا ﯽﺤﻄﺳ
ﻒﯿﺻﻮﺗ ﺮﭽﻠﯾو ﺎﺑ ﺖﮐﺮﺣ و ندﺎﺘﺴﯾا ،ﻦﺘﺴﺸﻧ ﺮﺑ هﮋﯾو ﺪﯿﮐﺄﺗ ﺎﺑ و ﺎﻬﻧآ ﯽﺘﮐﺮﺣ ﺖﯿﻠﺑﺎﻗ سﺎﺳاﺮﺑ ﻣ
ﯽ ﺪﻨﮐ .
،ﺪﻧراد راﺮﻗ ﻪﺳ ﺎﺗ ﮏﯾ ﺢﻄﺳ رد ﻪﮐ ﯽﻧﺎﮐدﻮﮐ ﻣ
ﯽ ﺪﻨﻧاﻮﺗ ﺪﻨﻫد مﺎﺠﻧا ار دﻮﺧ تﺎﮐﺮﺣ ﺮﭽﻠﯾو زا هدﺎﻔﺘﺳا نوﺪﺑ
ﻦﯾازا و ﻪﺑ ﺮﺿﺎﺣ ﻖﯿﻘﺤﺗ رد ور .ﺪﻨﺘﻓر رﺎﮐ
3 ﺪﻗﺎﻓ . ﺎﻧاﻮﺗﺎﻧ ﯽﯾ ﺎﻫ ،ﯽﻨﻫذ ي 4 ﻦﯿﺑ) ﻦﺳ . 7
ﺎﺗ 12 يﺎﻫرﺎﯿﻌﻣ .(لﺎﺳ
:زا دﻮﺑ ترﺎﺒﻋ ﯽﺟوﺮﺧ 1
ﻪﺑ ﻼﺘﺑا . ﺑﯿ رﺎﻤ ي ﺎﻫ ،ﯽﺒﺼﻋ ﺐﯾﺮﺨﺗ ي 2
زﺎﯿﺘﻣا) ﺪﯾﺪﺷ ﯽﺘﯿﺳﺎﭙﺳا تﺎﺟرد ﻦﺘﺷاد .
1. Reid
2. Gross Motor Function Classification System
4 ﻞﯾﺪﻌﺗ سﺎﯿﻘﻣ زا + ثرﻮﺷا ةﺪﺷ
1 ،(
3 . ﺳآ ﯿ ﺐ ﺎﻫ ،ﺮﺳ ﯽﺘﺣاﺮﺟ ي 4
،ﯽﯾاﻮﻨﺷ و ﯽﯾﺎﻨﯿﺑ ﺺﻘﻧ . 5
. ﺐﻘﻋ ﮔﺪﻧﺎﻣ ﯽ
و ﺪﯾﺪﺷ ﺎﺗ ﻂﺳﻮﺘﻣ ﯽﻨﻫذ 7
- ﻪﮐ عﺮﺻ يرﺎﻤﯿﺑ ﻣ
ﯽ ﺪﻧاﻮﺗ ﻪﺑ ﻄﺳاو يد ﯽﺳ لا رﻮﻧ ﮥ 2
.دﻮﺷ ﮏﯾﺮﺤﺗ
ﺲﮐﺎﺑ ﺲﮑﯾا هﺎﮕﺘﺳد 3
ﺮﯾﻮﺼﺗ ﻦﺷﻮﻟوزر ﺎﺑ 1920
× 1080 ﯽﺑ سا ﻮﯾ ترﻮﭘ ﺞﻨﭘ ﻪﺑ ﺰﻬﺠﻣ 4،
ترﻮﭘ ﮏﯾ
ﺖﮑﻨﯿﮐ صﻮﺼﺨﻣ 5 ،
ﺟوﺮﺧ ﯽ ﺎﻫ يآ ما يد چا ي 6
يو يا و 7 ﯽﺟوﺮﺧ ، ﮏﻨﯿﻠﺳﺎﺗ
8 ﯽﺑ ﮥﮑﺒﺷ ﻦﯿﻨﭽﻤﻫ و ﻢﯿﺳ
يﺎﻓ ياو 9 ﻪﺑ هدﺎﻔﺘﺳا يزﺎﺠﻣ ﺖﯿﻌﻗاو تﺎﻨﯾﺮﻤﺗ مﺎﺠﻧا رﻮﻈﻨﻣ ﺪﺷ
.
ﻞﮑﺷ 1 ﺖﮑﻨﯿﮐ ﮏﯿﺗﺎﻤﺷ ﺮﯾﻮﺼﺗ . ﺲﮐﺎﺑ ﺲﮑﯾا
1
ياﺮﺑ هزاﺪﻧا ﮔ ﯿ ﺮ ي لدﺎﻌﺗ ﺎﺘﺴﯾا زا نﻮﻣزآ ﺪﻨﭘرﺎﺷ گﺮﺒﻣور هدﺎﻔﺘﺳا ﻪﮐ ﺪﺷ رﺎﺒﺘﻋا ﺑ يدﺎﯾز ياﺮ ﯽﺑﺎﯾزرا
لدﺎﻌﺗ دراد ) 24 (.
ﻻﻮﺋﺎﭘ و نارﺎﮑﻤﻫ ) 2000 ﺑاﺮﺑ زﺎﺑ ﻢﺸﭼ ﺖﻟﺎﺣ رد ار نﻮﻣزآ ﻦﯾا رﺎﺒﺘﻋا ( ﺮ
91 / 0 - 90 / 0 رد و
ﻪﺘﺴﺑ ﻢﺸﭼ ﺖﻟﺎﺣ 77
/ 0 76– / 0 ناﻮﻨﻋ هدﺮﮐ ﺪﻧا ) 22 .(
راﺰﺑا ﯽﯾﺎﯾﺎﭘ ﻦﯿﯿﻌﺗ ياﺮﺑ ،ﻦﯿﻨﭽﻤﻫ نﻮﻣزآ شور زا ﺎﻫ
-
نﻮﻣزآ ﮥﻠﺣﺮﻣ ود ﻦﯿﺑ نﻮﺳﺮﯿﭘ ﯽﯾﺎﯾﺎﭘ ﺐﯾﺮﺿ ﻪﮐ ﺪﺷ هدﺎﻔﺘﺳا دﺪﺠﻣ نﻮﻣزآ آ ياﺮﺑ و ﺪﺷ ﻪﺒﺳﺎﺤﻣ
نﻮﻣز
ﺎﺑ ﺮﺑاﺮﺑ زﺎﺑ نﺎﻤﺸﭼ ﺎﺑ گﺮﺒﻣور ﺪﻨﭘرﺎﺷ 86
%
= اﺮﺑ ﻪﺘﺴﺑ نﺎﻤﺸﭼ ﺎﺑ گﺮﺒﻣور ﺪﻨﭘرﺎﺷ نﻮﻣزآ وr
ﺎﺑ ﺮﺑ 93%
=
r
ﻪﺑ .ﺪﻣآ ﺖﺳد
اﺪﺘﺑا ﺎﺿر ﯾ ﺖ ﻪﻣﺎﻧ ﺎﻫ ﻦﯾﺪﻟاو زا ﯽﺒﺘﮐ ي ﺖﮐﺮﺷ
نﺎﮔﺪﻨﻨﮐ ﻖﯿﻘﺤﺗ رد ﻊﻤﺟ
روآ
،ﺲﭙﺳ .ﺪﺷ ي ةﻮﺤﻧ
ياﺮﺟا
تﺎﻨﯾﺮﻤﺗ و نﻮﻣزآ ﺎﻫ ﻂﺳﻮﺗ سﺎﻨﺷرﺎﮐ ﺑﺮﺗ
ﯿ ﺖ ﻧﺪﺑ ﯽ و مﻮﻠﻋ ﯽﺷزرو ﻪﺑ ﻧدﻮﻣزآ ﯽ ﺎﻫ ﺶﯾﺎﻤﻧ و شزﻮﻣآ هداد
ﻣ ﯽ ﺪﺷ . شور ياﺮﺟا ﻦﯾا نﻮﻣزآ ﻪﺑ ﻦﯾا ترﻮﺻ ﺖﺳا ﻪﮐ ﯽﻧدﻮﻣزآ ﺲﭘ زا مﺮﮔ
،ندﺮﮐ ﺎﺑ يﺎﭘ ﻪﻨﻫﺮﺑ يرﻮﻃ راﺮﻗ
ﻣ ﯽ ﺖﻓﺮﮔ ﻪﮐ ﺮﻫ ود ﺎﭘ رد ﮏﯾ ﻂﺧ ﺪﻨﺷﺎﺑ و ﯽﮑﯾ زا ﺎﻬﻧآ يﺎﭘ) (ﺮﺗﺮﺑ ﺮﺗﻮﻠﺟ زا يﺎﭘ ﺮﮕﯾد و ﺎﻫوزﺎﺑ ﻪﺑ ترﻮﺻ
1. Modified Ashworth Scale (MAS)
2. LCD 3. Xbox
4. USB (Universal Serial Bus) 5. Kinect
6. HDMI 7. AV 8. TOSLINK 9. WiFi
يرﺪﺑﺮﺿ يور ﻪﻨﯿﺳ راﺮﻗ .ﺪﻧﺮﯿﮔ تﺪﻣ ﯽﻧﺎﻣز ﻪﮐ ﺮﻫ ﯽﻧدﻮﻣزآ ردﺎﻗ دﻮﺑ ﻦﯾا ﺖﻟﺎﺣ ار ﺎﺑ ﻢﺸﭼ زﺎﺑ و ﻪﺘﺴﺑ ﻆﻔﺣ
،ﺪﻨﮐ ﻪﺑ ناﻮﻨﻋ ﻪﺘﻓﺮﮔ ﺮﻈﻧرد يو زﺎﯿﺘﻣا ﻣ
ﯽ ﺪﺷ . ﻧدﻮﻣزآ ﯽ ﺎﻫ ياﺮﺑ ﯽﯾﺎﻨﺷآ ﺪﻨﭼ رﺎﺑ نﻮﻣزآ ار ﺮﻤﺗ ﯾ ﻦ ﻣ ﯽ ﺪﻧدﺮﮐ .
ﺲﭘ زا نآ ﺮﻫ ﯽﻧدﻮﻣزآ ﺪﻌﺑ زا ﺪﻨﭼ ﻪﻘﯿﻗد
،ﺖﺣاﺮﺘﺳا ﻪﺳ
رﺎﺑ ﺎﺑ نﺎﻤﺸﭼ زﺎﺑ و ﻪﺳ رﺎﺑ ﺎﺑ نﺎﻤﺸﭼ ﻪﺘﺴﺑ نﻮﻣزآ
ار اﺮﺟا ﻣ ﯽ دﺮﮐ و ﻦﯿﮕﻧﺎﯿﻣ ﻦﯾا ﻪﺳ راﺮﮑﺗ ﻪﺑ ناﻮﻨﻋ درﻮﮐر وا ﺖﺒﺛ ﻣ ﯽ ﺷ ﺪ .
ﮥﻠﺣﺮﻣ رد ﭘﯿ
ﺶ نﻮﻣزآ ، هزاﺪﻧا ﮔ ﯿ ﺮ ي ﺎﻫ رد يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ ﻪﺑ ﻼﺘﺒﻣ نﺎﮐدﻮﮐ زا ﺎﺘﺴﯾا لدﺎﻌﺗ ﻪﺑ طﻮﺑﺮﻣ ي
هوﺮﮔ ﺎﻫ ﯽﻣﺎﻤﺗ .ﺖﻓﺮﮔ ترﻮﺻ لﺮﺘﻨﮐ و ﯽﺑﺮﺠﺗ ي ﺖﺴﺗ
ﺎﻫ ﺲﭙﺳ .ﺖﻓﺮﮔ مﺎﺠﻧا ﻪﺴﻠﺟ ﮏﯾ رد ﯽﻟدﺎﻌﺗ ي 20
يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ كدﻮﮐ ﻤﻫ
ﯽ ژﻼﭘ ﺎﺑ ﯽﺑﺮﺠﺗ هوﺮﮔ رد ﺮﺿﺎﺣ ي .ﺪﻧﺪﺷ ﺎﻨﺷآ يزﺎﺠﻣ ﺖﯿﻌﻗاو ﻒﯿﻠﮑﺗ مﺎﺠﻧا ةﻮﺤﻧ
ﻪﺑ يزﺎﺠﻣ ﺖﯿﻌﻗاو ﻂﯿﺤﻣ رد ﯽﮑﺳا ﺖﺟ ﻦﯾﺮﻤﺗ دﻮﺒﻬﺑ رﻮﻈﻨﻣ
ﻠﺑﺎﻗ ﯿ ﺖ ﺎﻫ يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ نﺎﮐدﻮﮐ رد ﯽﻟدﺎﻌﺗ ي
ﻪﺑ ﻞﮑﺷ) ﺪﺷ ﻪﺘﻓﺮﮔ رﺎﮐ 2
.(
ﻞﮑﺷ 2 ﺖﮑﻨﯿﮐ رد ﯽﮑﺳا ﺖﺟ يزﺎﺑ ﮏﯿﺗﺎﻤﺷ ﺮﯾﻮﺼﺗ . XBOX
رد ﯽﺑﺮﺠﺗ هوﺮﮔ رد يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ ﻪﺑ ﻼﺘﺒﻣ ﯽﻧدﻮﻣزآ ﻪﮐ دﻮﺑ ترﻮﺻ ﻦﯾا ﻪﺑ ﻦﯾﺮﻤﺗ مﺎﺠﻧا ةﻮﯿﺷ ﻞﺑﺎﻘﻣ
LCD
راﺮﻗ رﻮﺘﯿﻧﺎﻣ زا يﺮﺘﻣ ود ﮥﻠﺻﺎﻓ رد ﻣ
ﯽ ﺖﻓﺮﮔ ﯽﮑﺳا ﺖﺟ ﻦﯾﺮﻤﺗ مﺎﺠﻧا ﻪﺑ ﺖﮑﻨﯿﮐ ﻂﺳﻮﺗ ﯽﯾﺎﺳﺎﻨﺷ زا ﺲﭘ و
ﻣ ﯽ ﺖﺧادﺮﭘ ﻦﯾﺪﺑ . ﺎﺑ ﻪﮐ ﺐﯿﺗﺮﺗ ﭼ ﻪﺑ ﯽﮑﺳا ﺖﺟ ﺖﻬﺟ ﺮﯿﯿﻐﺗ
ﭗ و ﻣ ﻊﻧاﻮﻣ يور زا ﺖﺳار ﯽ
ﺖﺷﺬﮔ . ﺖﺳد ﺎﻫ
ﻮﻠﺟ ﺖﻤﺳ ﻪﺑ راﺮﻗ
ﻣ ﯽ ﺖﻓﺮﮔ ﻪﺑ ، ﻪﮐ يﻮﺤﻧ ﯽﯾﻮﮔ
ﺮﯿﮕﺘﺳد ة ﺟ يﻮﻠﺟ ﺖ ﻪﺘﻓﺮﮔ ار ﯽﮑﺳا و دﻮﺑ
نﺪﺷ ﻢﺧ ﺎﺑ
لدﺎﻌﺗ ﻆﻔﺣ و ﭗﭼ ﺎﯾ ﺖﺳار ﻪﺑ نﺪﺑ ﻞﮐ
، يﺮﯿﮔﻮﻠﺟ ﻊﻧاﻮﻣ ﻪﺑ درﻮﺧﺮﺑ زا ﯽﻣ
دﺮﮐ ﻣ ﻪﻣادا ﺮﯿﺴﻣ ﻪﺑ و ﯽ
داد .
ﺮﯿﺴﻣ ﯽﮑﺳا ﺖﺟ ﺖﮐﺮﺣ ﻣ ﺮﯿﯿﻐﺗ رﺎﺑ ﺮﻫ
ﯽ دﺮﮐ ﻪﺑ ، ﻪﮐ يﻮﺤﻧ ﺣ ﺖﯿﻠﺑﺎﻗ ﻔ ﻦﯾﺮﻤﺗ ندﻮﺑ يراﺮﮑﺗ و يﺮﯿﮔدﺎﯾ و ﻆ
دﻮﺟو دﺮﻓ ياﺮﺑ .ﺖﺷاﺪﻧ
ﺖﯿﻌﻗاو هوﺮﮔ ﯽﻨﯾﺮﻤﺗ ﮥﻣﺎﻧﺮﺑ يزﺎﺠﻣ
تﺪﻣ ﻪﺑ 4 ﺖﻋﺎﺳ ﮏﯾ ،نﺎﯿﻣ رد زور ﮏﯾ ،ﻪﺘﻔﻫ
اﺪﯿﭘ ﻪﻣادا ﺖﻋﺎﺳ ﮏﯾ تﺪﻣ ﻪﺑ تﺎﻨﯾﺮﻤﺗ و دﻮﺑ زور رد ﻢﯿﻧ و ﻣ
ﯽ دﺮﮐ . ﯽﻧﺎﻣرد ﯽﻌﯿﺒﻃ ﺪﻧور ﺎﻬﻨﺗ لﺮﺘﻨﮐ هوﺮﮔ
ﺪﻧدﻮﺑ يزﺎﺠﻣ ﺖﯿﻌﻗاو عﻮﻧ زا ﻦﯾﺮﻤﺗ ﻪﻧﻮﮔﺮﻫ ﺪﻗﺎﻓ ،ﺪﻧدﺮﮐ ﻆﻔﺣ ،ﺪﻨﺘﺷاد ﻪﻌﻟﺎﻄﻣ ﻪﺑ دورو زا ﻞﺒﻗ ﻪﮐ ار دﻮﺧ ﺖﮐﺮﺷ ﯽﺑﺎﯾزرا تﺎﺴﻠﺟ رد ﺎﻬﻨﺗ و ﻣ
ﯽ ﺪﻧدﺮﮐ . نﻮﻣزآ و ﻦﯾﺮﻤﺗ ﻞﺣاﺮﻣ ﯽﻣﺎﻤﺗ ﺢﺒﺻ
ﺎﻫ ترﻮﺻ مارآ ﯽﻄﯿﺤﻣ رد و
.ﺖﻓﺮﮔ ﺪﺠﻣ ،ﯽﻨﯾﺮﻤﺗ ةرود مﺎﻤﺗا زا ﺲﭘ ًاد
ﺺﺧﺎﺷ ﺎﻫ رد ﺎﺘﺴﯾا لدﺎﻌﺗ ﻪﺑ طﻮﺑﺮﻣ ي ﻧدﻮﻣزآ
ﯽ ﺎﻫ ﯽﺸﯾﺎﻣزآ هوﺮﮔ ي
.ﺪﺷ ﯽﺑﺎﯾزرا لﺮﺘﻨﮐ و ﯽﺳرﺮﺑ ﻪﺑ ﯽﻔﯿﺻﻮﺗ رﺎﻣآ ﺶﺨﺑ رد ﺺﺧﺎﺷ
ﺎﻫ ﯽﮔﺪﻨﮐاﺮﭘ و يﺰﮐﺮﻣ ي هوﺮﮔ
ﺎﻫ رد .ﺪﺷ ﻪﺘﺧادﺮﭘ ﻖﯿﻘﺤﺗ ي
ﻪﺑ ﺰﮑﻠﯾو وﺮﯿﭘﺎﺷ نﻮﻣزآ زا ﯽﻃﺎﺒﻨﺘﺳا رﺎﻣآ ﺶﺨﺑ ﻊﯾزﻮﺗ ندﻮﺑ ﯽﻌﯿﺒﻃ زا ﯽﻫﺎﮔآ رﻮﻈﻨﻣ
هداد ﺎﻫ هدﺎﻔﺘﺳا .ﺪﺷ
ياﺮﺑ ﮥﺴﯾﺎﻘﻣ ﮥﻠﺣﺮﻣ رد (ﻪﺘﺴﺑ و زﺎﺑ ﻢﺸﭼ ﺎﺑ) ﺎﺘﺴﯾا لدﺎﻌﺗ تاﺮﻤﻧ ﺲﭘ
نﻮﻣزآ ﺑ ﺎ ﭘ ﺮﺛا لﺮﺘﻨﮐ ﯿ
ﺶ نﻮﻣزآ زا
ﻞﯿﻠﺤﺗ ﺲﻧﺎﯾراوﻮﮐ ﻦﭼ
يﺮﯿﻐﺘﻣ ﻪﺑ ،ﻦﯿﻨﭽﻤﻫ .ﺪﺷ هدﺎﻔﺘﺳا ﯽﺳرﺮﺑ رﻮﻈﻨﻣ
توﺎﻔﺗ ﻞﺤﻣ هﺪﻫﺎﺸﻣ
ﺪﺷ ياﺮﺑ ه ﺮﻫ
ماﺪﮐ زا يﺎﻫﺮﯿﻐﺘﻣ ) ﻪﺘﺴﺑاو
ﻪﺘﺴﺑ و زﺎﺑ ﻢﺸﭼ ﺎﺑ ﺎﺘﺴﯾا لدﺎﻌﺗ ﻞﯿﻠﺤﺗ ود (
ﯾ ﺲﻧﺎﯾراوﻮﮐ ﻪﻫاﺮﮑ
اﻮﮑﻧﺎﻣ ﻦﺘﻣ رد ﺑ ﺎ
ﭘ ﺮﺛا لﺮﺘﻨﮐ ﯿ
ﺶ نﻮﻣزآ .ﺖﻓﺮﮔ مﺎﺠﻧا ﺢﻄﺳ
رادﺎﻨﻌﻣ ﯽﻣﺎﻤﺗ ياﺮﺑ ي ﻐﺘﻣ
ﯿ ﺎﻫﺮ 05 / 0
<
ﯽﻣﺎﻤﺗ .ﺪﺷ ﻪﺘﻓﺮﮔ ﺮﻈﻧرد P
ﺰﺠﺗ ﯾﻪ ﻠﺤﺗو ﯿ ﻞ ﺎﻫ زا هدﺎﻔﺘﺳا ﺎﺑ يرﺎﻣآ ي مﺮﻧ
راﺰﻓا
SPSS 18
زا ﺰﯿﻧ ﺎﻫرادﻮﻤﻧ ﻢﺳر ياﺮﺑ و ﺖﻓﺮﮔ مﺎﺠﻧا مﺮﻧ
راﺰﻓا
Excel
.ﺪﺷ هدﺎﻔﺘﺳا ﯾ ﻪﺘﻓﺎ ﺎﻫ لوﺪﺟ
1 . ﺺﺧﺎﺷ ﺎﻫ رد ﮏﯿﻓاﺮﮔﻮﻣد ي ﻧدﻮﻣزآ
ﯽ ﺎﻫ ﻖﯿﻘﺤﺗ ي
رد لوﺪﺟ 1 ﺺﺧﺎﺷ ﺎﻫ ي ﮏﯿﻓاﺮﮔﻮﻣد ﻧدﻮﻣزآ
ﯽ ﺎﻫ ي هوﺮﮔ لﺮﺘﻨﮐ و ﯽﺑﺮﺠﺗ نﺎﯿﺑ
هﺪﺷ ﺖﺳا ﺞﯾﺎﺘﻧ ،ﻦﯿﻨﭽﻤﻫ.
نﻮﻣزآ ﻦﯿﺑ ﻪﮐ داد نﺎﺸﻧ ﻞﻘﺘﺴﻣt
يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ نﺎﮐدﻮﮐ ﻤﻫ
ﯽ ژﻼﭘ يرادﺎﻨﻌﻣ توﺎﻔﺗ لﺮﺘﻨﮐ و ﯽﺑﺮﺠﺗ هوﺮﮔ ود رد ي
رد ﻫ ﯿ ﭻ ﯾ ﮏ زا ﺺﺧﺎﺷ ﺎﻫ .دراﺪﻧ دﻮﺟو ﮏﯿﻓاﺮﮔﻮﻣد ي ﻞﮑﺷ
يﺎﻫ 3 و 4 ﺘﺴﯾا لدﺎﻌﺗ تاﺮﻤﻧ ﻦﯿﮕﻧﺎﯿﻣ ﻪﺘﺴﺑ ﻢﺸﭼ) ﺎ
ﻞﺣاﺮﻣ رد (زﺎﺑ ﻢﺸﭼ و ﭘﯿ
ﺶ نﻮﻣزآ و ﺲﭘ نﻮﻣزآ يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ نﺎﮐدﻮﮐ رد ار ﻤﻫ
ﯽ ژﻼﭘ نﺎﺸﻧ ي ﻣ ﯽ ﻫد ﻨ ﺪ.
ﺎﻫﺮﯿﻐﺘﻣ هوﺮﮔ
ﺎﻫ
داﺪﻌﺗ ﻦﯿﮕﻧﺎﯿﻣ
دراﺪﻧﺎﺘﺳا فاﺮﺤﻧا
ﯽﺑﺮﺠﺗ ﻦﺳ 10
2 / 9 47
/ 1
لﺮﺘﻨﮐ 10
6/
9 50
/ 1
ﯽﺑﺮﺠﺗ ﺪﻗ 10
1 / 138 63
/ 10
لﺮﺘﻨﮐ 10
5 / 145 92
/ 7
ﯽﺑﺮﺠﺗ نزو 10
4 / 33 45
/ 7
لﺮﺘﻨﮐ 10
8 / 34 77
/ 7
0 10 20 30 40
ﯽﺑﺮﺠﺗ لﺮﺘﻨﮐ
ﻪﺘﺴﺑ ﻢﺸﭼ زﺎﺑ ﻢﺸﭼ
ﺎﺘﺴﯾا تاﺮﻤﻧ ﻦﯿﮕﻧﺎﯿﻣ)ﻪﯿﻧﺎﺛ(
ﻞﮑﺷ 3 ﻦﯿﮕﻧﺎﯿﻣ . ﺎﺘﺴﯾا لدﺎﻌﺗ تاﺮﻤﻧ ﮥﻠﺣﺮﻣ رد
ﭘﯿ ﺶ نﻮﻣزآ
ﻞﮑﺷ 3 ﻦﯿﮕﻧﺎﯿﻣ . ﺎﺘﺴﯾا لدﺎﻌﺗ تاﺮﻤﻧ ﮥﻠﺣﺮﻣ رد
ﭘﯿ ﺶ نﻮﻣزآ
ﻞﮑﺷ 4 ﻦﯿﮕﻧﺎﯿﻣ . ﺎﺘﺴﯾا لدﺎﻌﺗ تاﺮﻤﻧ ﮥﻠﺣﺮﻣ رد
ﺲﭘ نﻮﻣزآ
زا ﯽﮐﺎﺣ ﺎﻫﺮﯿﻐﺘﻣ ﯽﻣﺎﻤﺗ رد ﺰﮑﻠﯾو وﺮﯿﭘﺎﺷ نﻮﻣزآ ﺞﯾﺎﺘﻧ ﻊﯾزﻮﺗ ندﻮﺑ لﺎﻣﺮﻧ
هداد ﺎﻫ ي ﭘﯿ ﺶ نﻮﻣزآ يﺎﻫﺮﯿﻐﺘﻣ
.دﻮﺑ ﻪﻌﻟﺎﻄﻣ درﻮﻣ ﮥﻠﺣﺮﻣ رد نﻮﻟ نﻮﻣزآ ﺞﯾﺎﺘﻧ ،ﻦﯿﻨﭽﻤﻫ
ﺲﭘ نﻮﻣزآ ﻪﺘﺴﺑ ﻢﺸﭼ ﺎﺑ ﺎﺘﺴﯾا لدﺎﻌﺗ يﺎﻫﺮﯿﻐﺘﻣ
) 081 /0
= ،P
41 /3 ) = 1،18 ( ) زﺎﺑ ﻢﺸﭼ ﺎﺑ ﺎﺘﺴﯾا لدﺎﻌﺗ و (F
066 / 0
= ،P
82 /3 ) = 1،18 ( ) ﺪﺸﻧ رادﺎﻨﻌﻣ (F
05 / 0
>
ﻪﮐ (P
نﺎﺸﻧ ةﺪﻨﻫد ﯽﻨﮕﻤﻫ راو ﯾ ﺲﻧﺎ ﺎﻫ .دﻮﺑ نﻮﻣزآ ﺞﯾﺎﺘﻧ ﺲﮐﺎﺑ M
ﺰﯿﻧ يﺮﺑاﺮﺑ زا ﯽﮐﺎﺣ ﺮﺗﺎﻣ
ﯾ ﺲ ﺎﻫ ي
راوﻮﮐ ﯾ ﺲﻧﺎ ﮥﻠﺣﺮﻣ رد ﻪﺘﺴﺑاو يﺎﻫﺮﯿﻐﺘﻣ ﻦﯿﺑ رد ﺲﭘ
نﻮﻣزآ ) دﻮﺑ 743 / 0 = ،P
41 /0 ) = 83 /5 ، 3 ( .(F
0
10 20 30 40
ﯽﺑﺮﺠﺗ لﺮﺘﻨﮐ
ﻪﺘﺴﺑ ﻢﺸﭼ زﺎﺑ ﻢﺸﭼ
ﺎﺘﺴﯾا تاﺮﻤﻧ ﻦﯿﮕﻧﺎﯿﻣ)ﻪﯿﻧﺎﺛ(
ﯽﺸﯾﺎﻣزآ هوﺮﮔ ﯽﺸﯾﺎﻣزآ هوﺮﮔ
لوﺪﺟ 2 ) يﺮﯿﻐﺘﻣﺪﻨﭼ ﺲﻧﺎﯾراو ﻞﯿﻠﺤﺗ . MANCOVA
(
نﻮﻣزآ مﺎﻧ راﺪﻘﻣ
ﻪﯿﺿﺮﻓdf ﺎﻄﺧdf
F ﺎﺗا روﺬﺠﻣ sig
يﻼﯿﭘ ﺮﺛا 831
/ 0 2 15 917 / 36 001 / 0 831 / 0
ﺰﮑﻠﯾو ياﺪﺒﻣﻻ 169
/ 0 2 15 917 / 36 001 / 0 831 / 0
ﮓﻨﯿﻠﺘﻫ ﺮﺛا 922
/ 4 2 15 917 / 36 001 / 0 831 / 0
گرﺰﺑ ﺮﺗ ﯾ ﻦ يور ﮥﺸﯾر 922
/ 4 2 15 917 / 36 001 / 0 831 / 0
نﺎﻤﻫ ﻪﻧﻮﮔ لوﺪﺟ رد ﻪﮐ 2
ﻪﻈﺣﻼﻣ ﻣ ﯽ دﻮﺷ لﺮﺘﻨﮐ ﺎﺑ يرادﺎﻨﻌﻣ حﻮﻄﺳ ، ﭘﯿ
ﺶ نﻮﻣزآ ﻪﮐ ﺖﺳا نآ ﺮﮕﻧﺎﯿﺑ
ﺞﻠﻓ نﺎﮐدﻮﮐ ﻦﯿﺑ ﺰﻐﻣ
لﺮﺘﻨﮐ هوﺮﮔ و ﺶﯾﺎﻣزآ هوﺮﮔ رد ﺮﺿﺎﺣ ي ﻞﻗاﺪﺣ
لدﺎﻌﺗ) ﻪﺘﺴﺑاو يﺎﻫﺮﯿﻐﺘﻣ زا ﯽﮑﯾ رد
) دراد دﻮﺟو يرادﺎﻨﻌﻣ توﺎﻔﺗ (زﺎﺑ ﻢﺸﭼ ﺎﺑ ﺎﺘﺴﯾا لدﺎﻌﺗ ﺎﯾ ﻪﺘﺴﺑ ﻢﺸﭼ ﺎﺑ ﺎﺘﺴﯾا 001
/ 0
= ،p
917 / 36
= ياﺮﺑ .(F
ﺲﻧﺎﯾراوﻮﮐ ﻞﯿﻠﺤﺗ ود ،دراد دﻮﺟو رادﺎﻨﻌﻣ توﺎﻔﺗ هوﺮﮔ ود ﻦﯿﺑ ﺮﯿﻐﺘﻣ ماﺪﮐ ظﺎﺤﻟ زا ﻪﮐ ﻪﺘﮑﻧ ﻦﯾا ﻪﺑ ندﺮﺑ ﯽﭘ ﯾ ﻪﻫاﺮﮑ ﮔ مﺎﺠﻧا اﻮﮑﻧﺎﻣ ﻦﺘﻣ رد لوﺪﺟ رد نآ ﺞﯾﺎﺘﻧ ﻪﮐ ﺖﻓﺮ
3 .ﺖﺳا هﺪﺷ ﻪﺋارا
لوﺪﺟ 3 ﯾ ﺲﻧﺎﯾراوﻮﮐ ﻞﯿﻠﺤﺗ . ﻪﻫاﺮﮑ
اﻮﮑﻧﺎﻣ ﻦﺘﻣ رد
ﺮﯿﻐﺘﻣ تاﺮﯿﯿﻐﺗ ﻊﺒﻨﻣ عﻮﻤﺠﻣ
تاروﺬﺠﻣ ﻦﯿﮕﻧﺎﯿﻣ df
تاروﺬﺠﻣ F
روﺬﺠﻣ p ﺎﺗا
ﻢﺸﭼ ﻪﺘﺴﺑ ﭘﯿ
ﺶ نﻮﻣزآ 638
/ 0 1 638 / 0 939 / 0 347 / 0 05 / 0
هوﺮﮔ 424
/ 73 1 424 / 73 03 / 108 000 / 0 87 / 0
ﺎﻄﺧ 874
/ 10 16 874 / 10 -
- -
عﻮﻤﺠﻣ 3558
20 -
- -
-
ﻢﺸﭼ زﺎﺑ ﭘﯿ
ﺶ نﻮﻣزآ 336
/ 4 1 336 / 4 23
/ 3 091 / 0 16 / 0
هوﺮﮔ 723
/ 235 1
723 / 235 01
/ 176 000 / 0 91 / 0
ﺎﻄﺧ 428
/ 21 16 428 / 21 -
- -
عﻮﻤﺠﻣ 22854
20 -
- -
-
ﯾ ﺲﻧﺎﯾراوﻮﮐ نﻮﻣزآ ﺞﯾﺎﺘﻧ ﻪﻫاﺮﮑ
لوﺪﺟ رد اﻮﮑﻧﺎﻣ ﻦﺘﻣ رد 3
نﺎﮐدﻮﮐ ﻦﯿﺑ يرادﺎﻨﻌﻣ توﺎﻔﺗ ﻪﮐ داد نﺎﺸﻧ
يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ هوﺮﮔ
ﺎﻫ ) ﻪﺘﺴﺑ ﻢﺸﭼ ﺎﺑ ﺎﺘﺴﯾا لدﺎﻌﺗ رد لﺮﺘﻨﮐ و ﯽﺑﺮﺠﺗ ي 87
/ 0 =
h2
، 000 / 0
= ،P
03 / 108
= ( F
و
) زﺎﺑ ﻢﺸﭼ ﺎﺑ ﺎﺘﺴﯾا لدﺎﻌﺗ 91
/ 0 =
h2
، 000 / 0
= ،P
01 / 176
= ﻪﺑ .ﺖﺷاد دﻮﺟو (F
زا ﺲﭘ ،ﺮﮕﯾد ترﺎﺒﻋ لﺮﺘﻨﮐ
ﭘﯿ ﺶ نﻮﻣزآ ﺎﺑ ، تﺎﻨﯾﺮﻤﺗ ﯽﺑﺮﺠﺗ هوﺮﮔ رد (ﻪﺘﺴﺑ و زﺎﺑ ﻢﺸﭼ ﺎﺑ) ﺎﺘﺴﯾا لدﺎﻌﺗ تاﺮﻤﻧ ﺮﺗﻻﺎﺑ ﻦﯿﮕﻧﺎﯿﻣ ﻪﺑ ﻪﺟﻮﺗ
.ﺪﺷ لﺮﺘﻨﮐ هوﺮﮔ ﺎﺑ ﻪﺴﯾﺎﻘﻣ رد ﺎﻬﻧآ لدﺎﻌﺗ ﺖﻓﺮﺸﯿﭘ ﺐﺒﺳ يزﺎﺠﻣ ﺖﯿﻌﻗاو
و ﺚﺤﺑ ﺘﻧ ﯿ ﻪﺠ ﮔﯿ ﺮ ي
يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ ﻤﻫ
ﯽ ژﻼﭘ نﺎﮐدﻮﮐ لدﺎﻌﺗ و ﺖﮐﺮﺣ رد يرﺎﯿﺴﺑ تﻼﮑﺸﻣ دﺎﺠﯾا ﺐﺒﺳ ي ﻣ
ﯽ دﻮﺷ ﻧ رد ﻒﻌﺿ . تﺎﻧﺎﺳﻮ
داﺮﻓا زا هوﺮﮔ ﻦﯾا لدﺎﻌﺗ و يﺮﭽﺳﻮﭘ ندﺎﺘﻓا
ﺎﻫ ) دراد ﯽﭘ رد ار ﺎﻬﻧآ رد ﯽﻟاﻮﺘﻣ ي 19
.(
د ﺮﺿﺎﺣ ﺶﻫوﮋﭘ ر ﺛﺄﺗ
ﯿ ﺮ
رﺮﺑ يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ نﺎﮐدﻮﮐ ﯽﻟدﺎﻌﺗ ﺖﯿﻠﺑﺎﻗ ﺮﺑ ﺲﮐﺎﺑ ﺲﮑﯾا هﺎﮕﺘﺳد زا هدﺎﻔﺘﺳا ﺎﺑ ﯽﺘﮐﺮﺣ تﺎﻨﯾﺮﻤﺗ .ﺪﺷ ﯽﺳ
ﯾ ﻪﺘﻓﺎ ﺎﻫ ﺐﺒﺳ يزﺎﺠﻣ ﺖﯿﻌﻗاو ﯽﻨﯾﺮﻤﺗ ﮥﻣﺎﻧﺮﺑ ﻪﮐ داد نﺎﺸﻧ د ﺎﺘﺴﯾا لدﺎﻌﺗ رادﺎﻨﻌﻣ دﻮﺒﻬﺑ
ﻪﺑ ﻼﺘﺒﻣ نﺎﮐدﻮﮐ ر
يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ ﻤﻫ
ﯽ ژﻼﭘ ي ﻣ ﯽ دﻮﺷ .
ﯾ ﻪﺘﻓﺎ ﺎﻫ يﺎﺘﺳار رد ﺮﺿﺎﺣ ﻖﯿﻘﺤﺗ ي ﺶﻫوﮋﭘ
ﺎﻫ ﺮﻨﺗرﺎﺑ ﺪﻨﻧﺎﻣ ﯽﯾ
1 ) 1998 ) ( 5 تﺎﮐﻻو ،(
2 ) 1998 ) ( 37 ،(
ﻻﺎﺟدﺮﻓ ) نارﺎﮑﻤﻫ و3
2002 ) ( 27
،(
4ﭻﯾود ) نارﺎﮑﻤﻫ و 2009
) ( 28 مرﻮﺘﺷا ،(
) نارﺎﮑﻤﻫ و5
2014 ) ( 15 ،(
ﻪﻧورﻮﻣ ) نارﺎﮑﻤﻫ و6
2014 ) ( 16 ) نارﺎﮑﻤﻫ و ﯽﻟ ،(
2012 ) ( 17 ) نارﺎﮑﻤﻫ و ﻦﭼ ،(
2015 ) ( 18 ﮏﯾﻮﺳ ،(
) نارﺎﮑﻤﻫ و 2016
) ( 29 ) نارﺎﮑﻤﻫ و يوار و ،(
2017 ) ( 30 ا ( ﺖﺳ دﻮﺒﻬﺑ زا ﯽﮐﺎﺣ رﻮﮐﺬﻣ تﺎﻌﻟﺎﻄﻣ ﯽﻣﺎﻤﺗ .
.ﺖﺳا يزﺎﺠﻣ ﺖﯿﻌﻗاو تﻼﺧاﺪﻣ ﮥﺠﯿﺘﻧ رد ﯽﺘﮐﺮﺣ دﺮﮑﻠﻤﻋ ﺑ
،لﺎﺜﻣ ياﺮ ود
ﯾ ﭻ و نارﺎﮑﻤﻫ ) 2009 ( ﻪﺑ رﻮﻃ
ﻢﺘﺴﯿﺳ هدﺎﻔﺘﺳا ﺎﺑ يزﺎﺠﻣ ﺖﯿﻌﻗاو ﯽﻨﯾﺮﻤﺗ هوﺮﮔ رد ار يﺰﻐﻣ ﮥﺘﮑﺳ ﻪﺑ ﻼﺘﺒﻣ نارﺎﻤﯿﺑ ﯽﻓدﺎﺼﺗ هوﺮﮔ وWii
ﺎﺑ ﯽﻨﯾﺮﻤﺗ هوﺮﮔ ﻪﮐ داد نﺎﺸﻧ ﺞﯾﺎﺘﻧ و ﺪﻧداد راﺮﻗ مﻮﺳﺮﻣ تﺎﻨﯾﺮﻤﺗ ﻪﺑ
ﮔرﺎﮐ ﯿ ﺮ ﻢﺘﺴﯿﺳ ي زا يﺮﺗﻻﺎﺑ ﮥﺟردWii
و ﺪﻧداد نﺎﺸﻧ ار ﯽﻟدﺎﻌﺗ دﺮﮑﻠﻤﻋ رد دﻮﺒﻬﺑ ﻧﺎﻣز
ﯽ ﻪﮐ يزﺎﺠﻣ تﺎﻨﯾﺮﻤﺗ ياﺮﺟا ﻪﺑ نارﺎﻤﯿﺑ ﻣ
ﯽ ﺪﻨﺘﺧادﺮﭘ زا ،
) ﺪﻧدﻮﺑ رادرﻮﺧﺮﺑ يﺮﺘﺸﯿﺑ ﮥﻗﻼﻋ و قﺎﯿﺘﺷا 28
.(
ﻻﺎﺟدﺮﻓ و نارﺎﮑﻤﻫ ) 2002 ﺖﯿﻌﺿو ﯽﺳرﺮﺑ ﻪﺑ ﻪﮐ ﺰﯿﻧ (
ﯾ ،ﺪﻨﺘﺧادﺮﭘ ﻢﻟﺎﺳ نﺎﮐدﻮﮐ و يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ ﻪﺑ ﻼﺘﺒﻣ نﺎﮐدﻮﮐ رد لدﺎﻌﺗ ﻪﺘﻓﺎ
ﺎﻫ ﺪﯿﯾﺄﺗ ار ﺮﺿﺎﺣ ﻖﯿﻘﺤﺗ ي ﻣ
ﯽ ﺪﻨﻨﮐ .
ﻨﮐ ﺶﯾاﺰﻓا ﺎﻬﻧآ ﺮﻈﻧ زا يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ نﺎﮐدﻮﮐ رد لدﺎﻌﺗ دﻮﺒﻬﺑ ﺐﺒﺳ ﺎﭘ ﭻﻣ تﻼﻀﻋ لﺮﺘ
ﻣ ﯽ دﻮﺷ ) 27 ،ﻦﯿﻨﭽﻤﻫ .(
) ﺮﻨﺗرﺎﺑ ﺮﻈﻧ ﺮﺑﺎﻨﺑ 1998
) تﺎﮐﻻو و ( 1998
تﻼﻀﻋ ﻢﺳﺎﭙﺳا ( ﻢﺧ
هﺪﻨﻨﮐ زا هﺪﻨﻨﮐزﺎﺑ تﻼﻀﻋ ﯽﮔﺪﯿﺸﮐ و
ﯽﻣ ﺶﻫﺎﮐ ﯽﺘﮐﺮﺣ تﺎﻨﯾﺮﻤﺗ ﻖﯾﺮﻃ ﺶﯾاﺰﻓا نﺎﮐدﻮﮐ رد لدﺎﻌﺗ ﻆﻔﺣ ﯽﯾﺎﻧاﻮﺗ و ﺪﺑﺎﯾ
ﻣ ﯽ ﺪﻫد ) 5 ، 37 .(
ﻪﻠﻤﺟ زا
ﻐﺗ تاﺮﯿﯿ ﯽﮑﯿﻧﺎﮑﻣﻮﯿﺑ يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ ﻪﺑ ﻼﺘﺒﻣ نﺎﮐدﻮﮐ رد
ﻤﻫ ﯽ ژﻼﭘ ي ﻣ ﯽ ناﻮﺗ ﻪﺑ ﻦﺸﮑﻠﻓ ﻦﺸﮑﻠﻓ ،نار
،ﻮﻧاز
ﺶﺧﺮﭼ يرﻮﺤﻣ ﯽﻓﺎﺿا ناﻮﺨﺘﺳا ﺖﺷرد ﻧ و ﯽ ﮏﯾدﺰﻧ نﺪﺷ ﻪﺠﻨﭘ ﺎﭘ ﻪﺑ قﺎﺳ ﺎﭘ ) ﺖﯿﻌﺿو ﯽﺳرود ﻦﺸﮑﻠﻓ رد (
ناﻮﺨﺘﺳا ﮥﻨﺷﺎﭘ تاﺮﯿﯿﻐﺗ ﻦﯾا .دﺮﮐ هرﺎﺷا ﺎﭘ ﯽﮑﯿﻧﺎﮑﻣﻮﯿﺑ
رد يﺎﺘﺳار ﻪﺑ ﺖﻣﺎﻗ ﺺﻘﻧ هاﺮﻤﻫ هﺎﮕﺘﺳد
ﯽﺒﺼﻋ
1. Burtner
2. Woollacott 3. Ferdjallah 4 . Deutsch 5 . Szturm 6 .Morone
يﺰﮐﺮﻣ ﺪﻨﻧﺎﻣ ﯽﺘﯿﺳﺎﭙﺳا لﺮﺘﻨﮐ رد لﻼﺘﺧا ﺐﺒﺳ
لدﺎﻌﺗ نﺎﮐدﻮﮐ ﻼﺘﺒﻣ ﻪﺑ ﺞﻠﻓ يﺰﻐﻣ ﻣ ﯽ دﻮﺷ ) 31 .(
ﻪﺑ ﺮﻈﻧ
ﻣ ﯽ ﺪﺳر ﻂﯿﺤﻣ رد ﯽﮑﺳا ﺖﺟ يزﺎﺑ ﻪﺑ ﻦﺘﺧادﺮﭘ ﻖﯾﺮﻃ زا ﺮﺿﺎﺣ ﻖﯿﻘﺤﺗ رد يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ ﻪﺑ ﻼﺘﺒﻣ نﺎﮐدﻮﮐ
دراﻮﻣ ﻖﯾﺮﻃ زا ار يﺮﺗﻻﺎﺑ ﯽﻟدﺎﻌﺗ ﺖﯿﻠﺑﺎﻗ ،تﻼﻀﻋ ندﻮﺑ ﺮﯿﮔرد و يزﺎﺠﻣ هﺪﺷﺮﮐذ
ﺪﻨﻧﺎﻣ رﻮﮐﺬﻣ تﺎﻘﯿﻘﺤﺗ رد
.ﺪﻨﺷﺎﺑ هدﺮﮐ ﺐﺴﮐ ﯽﻧﻼﻀﻋ ترﺪﻗ دﻮﺒﻬﺑ و ﯽﻧﻼﻀﻋ ﯽﮔﺪﯿﺸﮐ و ﻢﺳﺎﭙﺳا ﺶﻫﺎﮐ ،ﯽﻧﻼﻀﻋ لﺮﺘﻨﮐ ﺖﯾﻮﻘﺗ نﺎﮐدﻮﮐ ،ﻦﯿﻨﭽﻤﻫ ﺞﻠﻓ
يﺰﻐﻣ مﺎﮕﻨﻫ ندﺎﺘﺴﯾا زا يﮋﺗاﺮﺘﺳا ﭻﻣ ﺎﭘ ياﺮﺑ ﻆﻔﺣ لدﺎﻌﺗ هدﺎﻔﺘﺳا ﻤﻧ ﯽ ﺪﻨﻨﮐ لدﺎﻌﺗ و
ﯽﻣاﺪﻗ - ﯽﻔﻠﺧ دﻮﺧ ار ﻂﻘﻓ ﺎﺑ هدﺎﻔﺘﺳا زا دﺮﮑﻠﻤﻋ ﻪﻨﺗ و ماﺪﻧا ﯽﻧﺎﻗﻮﻓ ﻆﻔﺣ ﻣ ﯽ ﺪﻨﻨﮐ
، ﻦﯾاﺮﺑﺎﻨﺑ يراﺪﻬﮕﻧ لدﺎﻌﺗ
رد ﺖﻬﺟ ﯽﻣاﺪﻗ - ﯽﻔﻠﺧ ياﺮﺑ ﻦﯾا رﺎﯿﺴﺑ نﺎﮐدﻮﮐ ﺖﺨﺳ
ﺖﺳا ) 32 ( ﻪﮐ ﺰﯿﻧ ﺮﺿﺎﺣ ﻖﯿﻘﺤﺗ رد ﺎﺘﺴﯾا لدﺎﻌﺗ .
ﻪﺑ ترﻮﺻ يﺎﭘ زا ﺮﺗﻮﻠﺟ ﺮﺗﺮﺑ يﺎﭘ نداد راﺮﻗ ﺳآ
ﯿ ﺐ دﯾ هﺪ ﺖﻬﺟ) ﯽﻣاﺪﻗ - تﺎﻨﯾﺮﻤﺗ مﺎﺠﻧا ﺎﺑ ،ﺪﺷ ﯽﺑﺎﯾزرا (ﯽﻔﻠﺧ
رد ﯽﮑﺳا ﺖﺟ يزﺎﺑ ﻖﯾﺮﻃ زا يزﺎﺠﻣ ﺖﯿﻌﻗاو ﻧدﻮﻣزآ
ﯽ ﺎﻫ .ﺖﻓﺎﯾ دﻮﺒﻬﺑ ﯽﺑﺮﺠﺗ هوﺮﮔ ي
ﻪﺑ ﮔرﺎﮐ ﯿ ﺮ ﺐﺒﺳ ﻪﮐ ار ﺮﺿﺎﺣ ﻖﯿﻘﺤﺗ رد ﺲﮐﺎﺑ ﺲﮑﯾا ﻢﺘﺴﯿﺳ زا هدﺎﻔﺘﺳا ﺎﺑ يزﺎﺠﻣ ﺖﯿﻌﻗاو تﺎﻨﯾﺮﻤﺗ ي
،دﻮﺑ هﺪﺷ يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ نﺎﮐدﻮﮐ يﺎﺘﺴﯾا لدﺎﻌﺗ دﻮﺒﻬﺑ ﻣ
ﯽ ناﻮﺗ رد وﯾ ﮔﮋ ﯽ ﺎﻫ ﺖﺴﻧاد تﺎﻨﯾﺮﻤﺗ عﻮﻧ ﻦﯾا ﺖﺒﺜﻣ ي
ا ﺮﯾز دراﻮﻣ ﻞﻣﺎﺷ ﻪﮐ ﺖﺳ
: 1 دﺮﮑﻠﻤﻋ رد نﺎﮐدﻮﮐ ﺖﻓﺮﺸﯿﭘ ﻪﺑ ﻪﺟﻮﺗ ﺎﺑ ﻒﯿﻠﮑﺗ يراﻮﺷد ةﺪﻨﯾاﺰﻓ ﻦﺘﻓر ﻻﺎﺑ .
) ﯽﻟدﺎﻌﺗ 28 ؛(
2 درﻮﺧزﺎﺑ ﺖﻓﺎﯾرد . ﻪﺑ
رﻮﻃ دﺎﺠﯾا درﻮﻣ ﻦﯾا ﻪﮐ يزﺎﺑ ياﺮﺟا مﺎﮕﻨﻫ ﯽﻧدﻮﻣزآ ﻂﺳﻮﺗ ﻢﯿﻘﺘﺴﻣ
و كدﻮﮐ ﻂﺳﻮﺗ ﺖﯿﻟﺎﻌﻓ ياﺮﺟا ياﺮﺑ ﯽﻧﺎﻣز ﮥﻠﺻﺎﻓ ﻦﯿﺑ زا ار ﯽﺑﺮﻣ ﻂﺳﻮﺗ درﻮﺧزﺎﺑ ﺖﻓﺎﯾرد
ﻣ ﯽ دﺮﺑ ) 6 .(
ﺮﮕﺴﺣ
ﻢﺘﺴﯿﺳ رد ﯽﺘﮐﺮﺣ ﻪﺑXbox
رﺎﮐ ﻪﺘﻓﺮﮔ هﺪﺷ ﺮﺿﺎﺣ ﻖﯿﻘﺤﺗ رد ﻣ
ﯽ ﺖﺴﻧاﻮﺗ ار ﯽﻌﻣﺎﺟ و ﻖﯿﻗد ﯽﺘﮐﺮﺣ ﮥﻨﻣاد
ﻂﯿﺤﻣ رد ﻪﺳ ﺪﻌﺑ هداد ﺶﯾﺎﻤﻧ ﻪﺤﻔﺻ يور ﻪﮐ ﺪﻨﮐ دﺎﺠﯾا ار رﺎﻤﯿﺑ يزﺎﺠﻣ ﺮﯾﻮﺼﺗ و ﺪﻫد ﺺﯿﺨﺸﺗ ي ﻣ
ﯽ ﺪﺷ .
تﺎﮐﺮﺣ زا ار ﯽﻌﻗاو نﺎﻣز رد يﺮﺼﺑ درﻮﺧزﺎﺑ ﺮﯾﻮﺼﺗ ﻦﯾا هﺪﺷاﺮﺟا
ﻢﻫاﺮﻓ ﻣ ﯽ دﺮﮐ رد يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ كدﻮﮐ ﻪﺑ ﻪﮐ
هزﺎﺟا ﯽﺑﺮﺠﺗ هوﺮﮔ ﻣ
ﯽ داد و ﺪﻨﯿﺒﺑ ﺶﯾﺎﻤﻧ ﮥﺤﻔﺻ يور نآ ﯽﻌﻗاو نﺎﻣز رد ار ﯽﺘﮐﺮﺣ يﺎﻫﻮﮕﻟا زا ﯽﺸﯾﺎﻤﻧ ﺎﺗ
ﻪﺑ يﺮﺼﺑ درﻮﺧزﺎﺑ ﻦﯾا .ﺪﻨﮐ حﻼﺻا ار ﯽﻧاﺮﺒﺟ ﯽﺘﮐﺮﺣ يﺎﻫﻮﮕﻟا ﻫرﻮﺘﺳد هاﺮﻤﻫ
ﺖﺳا ﻦﮑﻤﻣ ﯽﺑﺮﻣ ﯽﻫﺎﻔﺷ يﺎ
ﻪﺑ ﯽﻟدﺎﻌﺗ قﺎﺒﻄﻧا ﻞﯿﻬﺴﺗ ار ﺮﺿﺎﺣ ﻖﯿﻘﺤﺗ رد ﯽﮑﺳا ﺖﺟ ﻒﯿﻠﮑﺗ ياﺮﺟا مﺎﮕﻨﻫ ﯽﮑﯿﻧﺎﮑﻣﻮﯿﺑ ﯽﯾﺎﺘﺳاﺮﻤﻫ هاﺮﻤﻫ
؛ﺪﺷﺎﺑ هدﺮﮐ 3
و باﺬﺟ ﻂﯿﺤﻣ . زﺎﺑ
ي ﻪﻧﻮﮔ يﺪﯿﻣاﺎﻧ و ﺖﺴﮑﺷ زا سﺮﺗ ﻦﺘﺷاﺪﻧ ﻦﯿﻨﭽﻤﻫ و يزﺎﺠﻣ ﻂﯿﺤﻣ رد
ﻓ ﻪﺑ ﻼﺘﺒﻣ نﺎﮐدﻮﮐ .يزﺎﺠﻣ ﻦﯾﺮﻤﺗ تﻼﺧاﺪﻣ رد ﯽﻧاﻮﺗﺎﻧ زا يﺰﻐﻣ ﺞﻠ
ﻤﻫ ﯽ ژﻼﭘ ﻪﺑ ي ﺖﻟﺎﺠﺧ و سﺮﺗ ﻞﯿﻟد
بﻮﻠﻄﻣﺎﻧ ياﺮﺟا زا ﯽﺷﺎﻧ ﻟﺎﻌﻓ
ﯿ ﺖ ﺎﻫ هدﺎﻔﺘﺳا ﺮﺘﺸﯿﺑ دﻮﺧ ﻢﻟﺎﺳ ماﺪﻧا زا ، ﻣ
ﯽ ﺪﻨﻨﮐ ﯾ ﻪﺑ ﺮﻣا ﻦﯿﻤﻫ و ﻪﻓﺮﻄﮑ
نﺪﺷ
ماﺪﻧا ﺎﻫ ﺮﺠﻨﻣ ﻣ ﯽ دﻮﺷ ) 3،5 زا ﯽﮑﯾ .(
وﯾ ﮔﮋ ﯽ ﺎﻫ ﻪﮐ دﻮﺑ ﻦﯾا ﺮﺿﺎﺣ ﻖﯿﻘﺤﺗ رد يزﺎﺠﻣ ﺖﯿﻌﻗاو تﻼﺧاﺪﻣ ي
يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ ﻪﺑ ﻼﺘﺒﻣ نﺎﮐدﻮﮐ ﻤﻫ
ﯽ ژﻼﭘ ردﺎﻗ ار ي ﻣ
ﯽ ﺖﺧﺎﺳ ﺮﻫ ﺎﺑ ﺎﺗ ﻪﺟرد ا زا ي ﻪﺑدﺎﻤﺘﻋا ﺲﻔﻧ ﺮﺑ لﺮﺘﻨﮐ و
؛ﺪﻧزادﺮﭙﺑ يزﺎﺠﻣ تﺎﻨﯾﺮﻤﺗ لﻮﻃ رد ﯽﮑﺳا ﺖﺟ يزﺎﺑ ياﺮﺟا ﻪﺑ ،ﻂﯾاﺮﺷ 4
ﻪﺑﺎﺸﺗ . ﻪﮑﺒﺷ ﺎﻫ ﺮﯿﮔرد ﯽﺒﺼﻋ ي
ﻞﺑﺎﻘﻣ ﺖﻤﺳ زا ﺲﮑﺗرﻮﮐ ﺖﯿﻟﺎﻌﻓ لﺎﻘﺘﻧا نآ ﮥﺠﯿﺘﻧ ﻪﮐ ﯽﻌﻗاو ﻂﯿﺤﻣ ﺎﺑ يزﺎﺠﻣ ﻂﯿﺤﻣ رد ﻦﯾﺮﻤﺗ ﻦﯿﺣ رد ﻪﺑ ترﻮﺻ ﻪﻓﺮﻃود ﺲﮑﺗرﻮﮐ ﺖﻤﺳ ﻪﺑ ﺳآ
ﯿ ﺐ دﯾ هﺪ ) ﺖﺳا 33 و ؛(
5 ﯾ . ﻪﭼرﺎﭙﮑ زﺎﺳ شور ﺖﺒﺜﻣ يﺎﯾاﺰﻣ ي ﺎﻫ
ي
زا ﯽﺒﺼﻋ ﻢﺘﺴﯿﺳ ﮥﺘﯿﺴﯿﺘﺳﻼﭘ ﻪﮐ ﺖﮐﺮﺣ ﺪﯿﻠﻘﺗ و ﺖﮐﺮﺣ رﻮﺼﺗ ،ﺖﮐﺮﺣ ةﺪﻫﺎﺸﻣ ،رﺮﮑﻣ تﺎﻨﯾﺮﻤﺗ ﯽﻧﺎﻣرد ﻖﯾﺮﻃ نورﻮﻧ ﺎﻫ ي آﯾ ﻪﻨ ا
1ي ﻪﺑ ار ) دراد لﺎﺒﻧد 14
ﺎﯾ يرﻮﺌﺗ سﺎﺳاﺮﺑ .(
د يزﻮﻣآزﺎﺑ و يﺮﯿﮔدﺎﯾ ،ﯽﺘﮐﺮﺣ يﺮﯿﮔ
ﻪﺑ رﺮﮑﻣ تﺎﻨﯾﺮﻤﺗ هاﺮﻤﻫ ﻟﺎﻌﻓ
ﯿ ﺖ ﺎﻫ دﻮﺟو ﺎﺑ ﯽﮑﯾﺰﯿﻓ و ﯽﻄﯿﺤﻣ ﻒﻠﺘﺨﻣ ﻂﯾاﺮﺷ رد يدﺮﮑﻠﻤﻋ ي ﻓﯿ
ﮏﺑﺪ ﺎﻫ ي
ترﻮﺻ ﺐﺳﺎﻨﻣ ﻣ
ﯽ ﮔ ﯿ دﺮ ) 34 ﻒﯿﻠﮑﺗ ﯽﻟاﻮﺘﻣ راﺮﮑﺗ ،ﻦﯾاﺮﺑﺎﻨﺑ .(
ﺮﻈﻧدرﻮﻣ ﻪﺑ يزﺎﺠﻣ ﻂﯿﺤﻣ رد تﺎﺣﻼﺻا هاﺮﻤﻫ
د ﺮﺿﺎﺣ ﻖﯿﻘﺤﺗ رد يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ ﻪﺑ ﻼﺘﺒﻣ نﺎﮐدﻮﮐ ﯽﻟدﺎﻌﺗ يﺎﻫﻮﮕﻟا ﺖﺳا ﻦﮑﻤﻣ مواﺪﻣ ﯽﻟدﺎﻌﺗ يزﺎﺑ لﻮﻃ ر
.ﺪﺷﺎﺑ هداد دﻮﺒﻬﺑ ار يزﺎﺠﻣ ﯽﻟدﺎﻌﺗ ﯾ ،ﻦﯾا دﻮﺟو ﺎﺑ ﻪﺘﻓﺎ
ﺎﻫ ﺎﺑ ﺮﺿﺎﺣ ﻖﯿﻘﺤﺗ ي ﺎﺘﻧ
ﯾ ﺞ ر ﯾ ﺪ و
2ﻞﭙﻤﮐ ) 2006 ( ) 12 ا ،(
ﯾ
3ﺮﺴ نارﺎﮑﻤﻫ و )
2008 (
) 23 ( ﺮﮔورﺎﮐ و نارﺎﮑﻤﻫ و4
) 2009 ) ( 22 ( ﺾﻗﺎﻨﺗ .دراد ﺪﻨﭼﺮﻫ ) ﻞﭙﻤﮐ و ﺪﯾر ﮥﻌﻟﺎﻄﻣ 2006
ﯽﺳرﺮﺑ ﻪﺑ ﺰﯿﻧ (
ﯽﻟو ،ﺖﺧادﺮﭘ يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ نﺎﮐدﻮﮐ رد يزﺎﺠﻣ ﺖﯿﻌﻗاو ﺛﺄﺗ
ﯿ ﺮ ﯽﻧﺎﻗﻮﻓ ماﺪﻧا دﺮﮑﻠﻤﻋ رد يزﺎﺠﻣ ﺖﯿﻌﻗاو تﻼﺧاﺪﻣ
ﻧدﻮﻣزآ ﯽ ﺎﻫ ) دﻮﺒﻧ رادﺎﻨﻌﻣ يرﺎﻣآ ﺮﻈﻧ زا 12
ﻪﺑ راﺰﺑا .(
رﺎﮐ ﻪﺘﻓﺮﮔ هﺪﺷ ماﺪﻧا ﺖﯿﻔﯿﮐ نﻮﻣزآ ﯽﻨﻌﯾ ﺎﻬﻧآ ﻖﯿﻘﺤﺗ رد
ﯽﻧﺎﻗﻮﻓ
5 )
QUEST
ﻓا رد ( داﺮ 18 ﺎﺗ ﻪﻫﺎﻣ 8 رد ﻦﯾا ،دﻮﺑ هﺪﺷ ﯽﺳرﺮﺑ ﻪﻟﺎﺳ ﻟﺎﺣ
ﯽ ﺖﺳا ﺮﺿﺎﺣ ﻖﯿﻘﺤﺗ رد ﻪﮐ
يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ نﺎﮐدﻮﮐ ﯽﻟدﺎﻌﺗ دﺮﮑﻠﻤﻋ 7
ﺎﺗ 12 ﯽﻟدﺎﻌﺗ ندﻮﻣزآ زا هدﺎﻔﺘﺳا ﺎﺑ ﯽﻧﺎﺘﺤﺗ ماﺪﻧا رد ﻪﻟﺎﺳ ﺪﻨﭘرﺎﺷ
گﺮﺒﻣور ﺪﺷ ﯽﺳرﺮﺑ رد .
ﮥﻌﻟﺎﻄﻣ اﯾ ﺮﺴ و نارﺎﮑﻤﻫ ) 2008 رد يﺰﻐﻣ ﮥﺘﮑﺳ ﻪﺑ ﻼﺘﺒﻣ داﺮﻓا ﺰﯿﻧ ( 60
ﯽﮕﻟﺎﺳ
دﻮﺒﻬﺑ ﺮﻈﻧ زا مﻮﺳﺮﻣ نﺎﻣرد و يزﺎﺠﻣ ﺖﯿﻌﻗاو نﺎﻣرد ﻦﯿﺑ يرﺎﻣآ ظﺎﺤﻟ ﻪﺑ يرادﺎﻨﻌﻣ توﺎﻔﺗ ﻪﮐ ﺪﻧﺪﺷ ﯽﺳرﺮﺑ ،ﯽﻧﺎﺘﺤﺗ ماﺪﻧا ﯽﺘﮐﺮﺣ ﮥﻨﻣاد ﺮﺤﺗ
ﯾ ﮏ ﺬﭘ ﯾﺮ ) ﺪﻧدﺮﮑﻧ هﺪﻫﺎﺸﻣ ﺖﯿﻟﺎﻌﻓ ﺢﻄﺳ ﺎﯾ ي 23
مﺪﻋ .(
ﺛﺄﺗ ﯿ ﺮ رادﺎﻨﻌﻣ
تﻼﺧاﺪﻣ يزﺎﺠﻣ ﺖﯿﻌﻗاو رد
ﮥﻌﻟﺎﻄﻣ رد ﯽﺘﮐﺮﺣ ﺖﯿﻠﺑﺎﻗ دﻮﺒﻬﺑ ﺮﮔورﺎﮐ
و نارﺎﮑﻤﻫ ) 2009 ﻪﺑ طﻮﺑﺮﻣ ﺰﯿﻧ (
ﻧدﻮﻣزآ ﯽ ﺎﻫ ) ﺖﺳﺎﻬﻧآ ﻖﯿﻘﺤﺗ رد توﺎﻔﺘﻣ ي 22
ﺮﺿﺎﺣ ﻖﯿﻘﺤﺗ رد .(
نﺎﻣزﺎﺳ ﻫد زا ﯽﺷﺎﻧ يﺮﺸﻗ دﺪﺠﻣ ﯽ
ﺖﻤﺳ رد ﯽﻟدﺎﻌﺗ دﺮﮑﻠﻤﻋ دﻮﺒﻬﺑ ﺐﺒﺳ يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ نﺎﮐدﻮﮐ رد يزﺎﺠﻣ ﺖﯿﻌﻗاو تﻼﺧاﺪﻣ ﺳآ
ﯿ ﺐ دﯾ هﺪ ﺎﻣا ،ﺪﺷ
ﺖﺣاﺮﺟ ياراد داﺮﻓا ) نارﺎﮑﻤﻫ و ﺮﮔورﺎﮐ ﮥﻌﻟﺎﻄﻣ رد ﯽﮕﺘﺧﻮﺳ
2009 ) ﺪﻧداﺪﻧ نﺎﺸﻧ ار ﺖﯾﺰﻣ ﻦﯾا ( 22
.(
1. Mirror Neurons
2. Reid & Campbell 3. Eser
4. Carrougher
5. Quality of Upper Extrimity (QUEST)
ﯾ توﺎﻔﺗ ﻞﯿﻟد ،ﻦﯾاﺮﺑﺎﻨﺑ ﻪﺘﻓﺎ
ﺎﻫ ﻪﺑ ﺖﺳا ﻦﮑﻤﻣ رﻮﮐﺬﻣ تﺎﻌﻟﺎﻄﻣ ﺎﺑ ﺮﺿﺎﺣ ﻖﯿﻘﺤﺗ ي ماﺪﻧا
ﺎﻫ ،ﻪﻌﻟﺎﻄﻣ درﻮﻣ ي
راﺰﺑا هزاﺪﻧا ﮔ ﯿ ﺮ و ﻦﺳ ﻦﯿﻨﭽﻤﻫ و ي عﻮﻧ
ﻧدﻮﻣزآ ﯽ ﺎﻫ .ﺪﺷﺎﺑ طﻮﺑﺮﻣ
ﺖﯿﻌﻗاو شور ﺖﺒﺜﻣ يﺎﯾاﺰﻣ دﻮﺟو ﺎﺑ ﻪﻠﻤﺟ زا ،يزﺎﺠﻣ
دوﺪﺤﻣ ﯾ ﺖ ﺎﻫ ﺮﺿﺎﺣ ﻖﯿﻘﺤﺗ ي ﻣ
ﯽ ناﻮﺗ موﺰﻟ ﻪﺑ
ﻪﺑ ﮔرﺎﮐ ﯿ ﺮ ﻢﺘﺴﯿﺳ ي ﻪﺑXbox
ﻪﺑ ﺎﻬﻧآ زا هدﺎﻔﺘﺳا ﻪﮐ دﺮﮐ هرﺎﺷا ﯽﻨﯾﺮﻤﺗ تﻼﺧاﺪﻣ مﺎﺠﻧا رﻮﻈﻨﻣ ﻪﺑ زﺎﯿﻧ ﻞﯿﻟد
هﺎﮕﺘﺳد ﺎﻫ ﻪﻠﻤﺟ زا .ﺖﺴﯿﻧ روﺪﻘﻣ يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ نﺎﮐدﻮﮐ ﯽﻣﺎﻤﺗ ياﺮﺑ دﺎﯾز ﮥﻨﯾﺰﻫ ﺎﺑ و ﻪﺘﻓﺮﺸﯿﭘ ي دوﺪﺤﻣ
ﯾ ﺖ ﺎﻫ ي
ﻖﯿﻘﺤﺗ ﺮﮕﯾد ) يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ عﻮﻧ و (ناﺮﺘﺧد) ﺖﯿﺴﻨﺟ ﺮﺿﺎﺣ
ﻤﻫ ﯽ ژﻼﭘ تﺎﻘﯿﻘﺤﺗ زا يرﺎﯿﺴﺑ ،لﺎﺣ ﻦﯾا ﺎﺑ .دﻮﺑ (ي
ﺪﻨﻧﺎﻣ ﻠﻓ ﯿ ﻦ ) نارﺎﮑﻤﻫ و1
35 ( ) 2007 ( ﺳ ، ﯿ ﻮﻠﺟﺎﮑ نارﺎﮑﻤﻫ و2
) 2012 ( ) 36 ﭼﻼﭘ و ،(
ﯿ ﻮﻨ نارﺎﮑﻤﻫ و3
) 2012 ( ) 37 نﺎﺸﻧ ( ﺪﻧداد ﺑ يﺮﺛﺆﻣ ﯽﮕﻧﺎﺧ نﺎﻣرد شور ًﻻﺎﻤﺘﺣا يزﺎﺠﻣ ﺖﯿﻌﻗاو ﯽﺷزرو تﺎﻨﯾﺮﻤﺗ ﻪﮐ ياﺮ
ﻪﮐ ﯽﻠﺒﻗ تﺎﻘﯿﻘﺤﺗ ﺎﺑ ﻪﺴﯾﺎﻘﻣ رد .ﺪﺷﺎﺑ هﺪﻨﯾآ رد ﯽﻟدﺎﻌﺗ لﻼﺘﺧا رﺎﭼد نارﺎﻤﯿﺑ ﻪﺑ
ترﻮﺻ ﮏﺗ مﺎﺠﻧا يدرﻮﻣ
ﯾ ،ﺪﻧدﻮﺑ ﻪﺘﻓﺮﮔ ﻪﺘﻓﺎ
ﺎﻫ دﺮﮑﻠﻤﻋ يﺎﻘﺗرا ﺖﯿﻠﺑﺎﻗ زا يزﺎﺠﻣ ﺖﯿﻌﻗاو تﺎﻨﯾﺮﻤﺗ ﻪﮐ داد نﺎﺸﻧ ﺮﺿﺎﺣ ﻖﯿﻘﺤﺗ ي
يﺰﻐﻣ ﺞﻠﻓ ﻪﺑ ﻼﺘﺒﻣ نﺎﮐدﻮﮐ ﯽﻟدﺎﻌﺗ ﻤﻫ
ﯽ ژﻼﭘ زا يﺮﺘﺸﯿﺑ داﺪﻌﺗ رد ي ﻧدﻮﻣزآ
ﯽ ﺎﻫ ) 20 (ﺮﺿﺎﺣ ﻖﯿﻘﺤﺗ رد ﺮﻔﻧ
نﺎﮐدﻮﮐ زا هوﺮﮔ ﻦﯾا رد يزﺎﺠﻣ ﺖﯿﻌﻗاو تﻼﺧاﺪﻣ دﺮﺑرﺎﮐ ﻢﯿﻤﻌﺗ ﺖﻬﺟ رد ﻮﻠﺟ ﻪﺑ ور ﯽﻣﺎﮔ و ﺖﺳا رادرﻮﺧﺮﺑ ﯽﻘﻠﺗ ﻣ ﯽ دﻮﺷ ﻦﯾازا . دﺎﻬﻨﺸﯿﭘ ور ﻣ
ﯽ دﻮﺷ ﺮﺸﻗ ﻦﯾا ياﺮﺑ ﯽﻧﺎﻣرد تﻼﺧاﺪﻣ ﺮﯾﺎﺳ رﺎﻨﮐ رد تﺎﻨﯾﺮﻤﺗ عﻮﻧ ﻦﯾا ﻪﮐ
ﻪﺑ ﻪﻌﻣﺎﺟ داﺮﻓا زا .دور رﺎﮐ
ﻣ و ﻊﺑﺎﻨﻣ ﺬﺧﺂ
1. Behrman, PF., & Kliegman, RM. (2002). “Nelson essential of Pediatrics”. 4th ed, Philadelphia WB, Saunders, pp: 29-44.
2. Ross, SE., Linens, SW., Wright, CJ., et al. (2011). “Balance assessments for predicting functional ankle instability and stable ankles”. Gait Posture, 34, pp: 539- 542.
3. Reid, D. (2002). “Benefits of a virtual play rehabilitation environment for children with cerebral palsy on perceptions of self-efficacy: a pilot study”. Pediatr Rehabil, 5, pp: 141- 158.
4. Brady, K., & Garcia, T. (2009). “Constraint-induced movement therapy: pediatric applications”. Dev Dis Res Rev, 15, pp: 102-111.
5. Deluca, SC., Echols, K., Law, CR., & Ramey, SL. (2006). “Intensive pediatric constraint- induced therapy for children with cerebral palsy: randomized, controlled crossover trial”. J Child Neurol, 21(11), pp: 931-938.
1. Flynn
2. Cikajlo 3. Pluchino
