A ktiviti ce mas
T
\ Itl I i Ah hanya i;j k i l o m e t e r d a r i|iii >i I..mil.ii i.iy.i, luii.in l a d a n g iii .iiiiii I'euyclidikan P e r h u t a n a n Malnv a.i (I KIM) «Ii k e p o n g di Kuala
!,uiiit'in. nirn.iwai Kan p e n g a l a i n a n mi li.ii il' Iniip.i )x-i til bei b e l a n j a besar bagi M ii i .i luii.i y a n g iiicnyukai a l a m semula jadi
I 'ill Mi' 11 al<iiv ill boleh d i l a k u k a n u n t u k mi nil in,in I c i l i d a h a n f a u n a d a n IKii.i «Ii .iiii, .iiilmanya ialali m e m e r h a t i , iij, hi ii n ,i|i I n n mi)', d i I' a y a B u r u n g y;li if, i III in I- ,i m i" m i l i n y a k e p a d a u m u m l)(Ji ninl.i l', Kl.n lepas
llci ..mi i iin.i 11 lagi peserta, p e n u l i s bqi'|11 -111.11ii' iin ni'iluili akliviti t e r s e b u l yang (li.ni|in I- in iilrli < lawangan Ekopeluni "ii)..in I KIM, d a l a m usalia inslilni iin i n e n d e k a l k a n m a s y a r a k a t deny,.in .il.nii > inula jadi.
Iiil.il i" iIn p e t a l . i t a n c a n g g i h d a n malial, ••< I "I n . e h u a h b i n o k u l a r berku.illlI alaii l e l e s k o p a t a u h a n y a bci sauil.n I .in p e n g l i h a t a n m a t a kasar sella ii pill i a clllid d a l a m t e l e f o n p i h t a r a t a u b i i k u i u | u k a n s p e s i e s b u r u n g b a g i y a n g iii)',ni n i r n n i b a .
Mai.ili, jit i lii-i nasib baik, a n d a b e r p e l u a n g " l e r s e r w n p a k " d e n g a h Inn line, i.11 lang duil a l a u n a m a
salnlilii' nya Vancllus i n d i c u s , iaitu a n t a r a uilgga'. li i Inn l u n g y a n g h a m p i r p u p u s di Malaysia
Kelihaau penulis clan p e s e r t a "Projek Sains Kemasyai a k a t a n M e n g e n a i B u r u n g "
; pail.i •/ paj'.i ili I'aya B u r u n g d i s a m b u t c i a p a n p e l b a g a i u n g g a s d a n b u n y i c e n g k e u k Sinai i n a t a h a r i p a g i y a n g b e l u m I n i k herserla h e m b u s a n b a y u s e j u k l i iasa b e g i l u n y a m a n d a n m e n e i i a n g l . a n bagi p e n u l i s y a n g b a n y a k m e n g l i a b i s k a n m a s a di t e n g a h - t e n g a h h u t a n b a l u y a n g p a n a s k e r i n g .
"Set i n iok i lya," u j a r r a k a n p e s e r t a Amira N o r S a b r i n a A m b r a n , 21, k e p a d a B e r n a m a . M e n u n i l p e n u n t u t universiti t e m p a t a n terse I >« I, il 11 a d a l a h kali p e r t a m a baginya m e n g i k u t 1 akliviti s e d e m i k i a n .
"Saya d a p a l p e l a j a r i b a n y a k b e n d a , b u k a n s a h a j a m e n g e n a l i spesies b u r u n g t e t a p i j u g a h a b i t a t , cara h i d u p d a n k e p e n t i n g a n m e m e l i h a r a a l a m s e m u l a jadi," k o n g s i n y a .
Selain itu k a t a n y a t i d a k s u k a r u n t u k m e l a k u k a n aktiviti c e r a p b u r u n g .
"Apabila d e n g a r s a h a j a b u n y i b u r u n g , k a m i m e n g e s a n d a r i m a n a a r a h b u n y i itu d a t a n g d a n k e m u d i a n m e n g g u n a k a n b i n o k u l a r u n t u k m e n g e n a i p a s t i j e n i s
( i u m b a r liinstm.
b u r l i n g m e l a l u i ciri-ciri I'i/.ikal," i t j a r g a d i s t e r s e b u l . Bagi Shukri M o h d Y u s o f , 3 1 , aktiviti m e n c e r a p b u r u n g boleh m e n e n a n g k a n j i w a selain m e n g e n a l i spesies b u r u n g d a n h a b i l a n y a .
"Jika b e r n a s i b baik, b o l e h l e n g o k b u r u n g h i j r a h y a n g d a t a n g p a d a t e m p o h - t e m p o h t e r t e n t u . Kila d a p a t l e n g o k cara h i d u p b u r u n g h i j r a h y a n g berasal d a r i n e g a r a lain, misalnya spesies y a n g m e n a n g k a p ikan m e n g g u n a k a n p a r u h n y a y a n g p a n j a n g di tasik, k a t a p e m a n d u v a n d a r i Selayang Baru b e r k e n a a n .
S e m e n t a r a itu, Ketua P r o g r a m E k o p e l a n c o n g a n d a n I l u t a n B a n d a r , C a w a n g a n E k o p e l a n c o n g a n FRIM Ahmacl A z a r u d d i n M o h d N o o r b e r k a t a p r o j e k s a i n s k e m a s y a r a k a t a n tersebul d i h a r a p d a p a t b e r t i n d a k s e b a g a i s e r a m p a n g d u a m a t a , iaitu m e n d e k a l k a n o r a n g r a m a i d e n g a n a l a m s e m u l a j a d i d a n m e n i n g k a t k a n keseclaran mereka m e n g e n a i k e p e n t i n g a n p e m u l i h a r a a n biodiversiti.
M e n u r u t n y a , setakat ini t e r d a p a t 86 spesies b u r u n g di Paya B u r u n g t e r m a s u k e m p a t y a n g b a r u d i k e n a l pasti o l e h p e s e r t a p r o j e k t e r s e b u t .
"Selain d a p a t m e m b a n t u m e n d a p a t k a n d a t a m e n g e n a i spesies b u r u n g d i k a w a s a n I RIM ini, k a m i t u r u t m e m b e r i p e n d e c l a h a n k e p a d a p e s e r t a t e n t a n g aktiviti p e m c r h a t i a n b u i u n g y a n g s e b e n a r n y a sangal m e n y e r o n o k k a n , "
k a t a n y a .
j e l a s beliau, d e n g a n m e n g g u n a k a n b u k u r u j u k a n spesies b u r u n g serta aplikasi eBird t e l e f o n p i n t a r , peserta d a p a t m e n g e n a i pasti b u r u n g m e n g i k u t j a n t i n a , k a r a k t e r , ciri-ciri serta h a b i t a t
f o t o B K R N A M A
s e b e l u m lokasi p e n e m u a n d i t a n d a d a n d i s u m b a n g k a n k e p a d a m a k l u m a t d a l a m aplikasi itu.
"Pada m a s a y a n g s a m a , k a m i b e r h a r a p p r o j e k ini d a p a t m e n i n g k a t k a n keseclaran m a s y a r a k a t , k h u s u s n y a p e l a j a r - p e l a j a r s e k o l a h , t e n t a n g k e p e n t i n g a n m e n g e n a l i clan m e m a h a m i s u m b e r a l a m s e m u l a j a d i iaitu b u i u n g y a n g m e n j a d i i n d i k a t o r k e k a y a a n flora clan f a u n a , " k a t a n y a .
Bercerita l a n j u t , A h m a d A z a r u d d i n b e r k a t a Paya B u i u n g y a n g b e r k e l u a s a n l a p a n h e k t a r itu m e n j a d i h a b i t a t serta p e r s i n g g a h a n p e l b a g a i j e n i s b u r u n g d i s e b a b k a n k e p e l b a g a i a n s u m b e r m a k a n a n y a n g b a n y a k selain k a w a s a n hijau y a n g sent iasa b e r s i h d e n g a n perseki t a r a 11 l e m b a p .
M e n u r u t n y a , d e n g a n k e r j a s a m a p e m a i n s e k t o r p e l a n c o n g a n , aktiviti m e n c e r a p b u r u n g b o l e h d i j a d i k a n s e b a g a i a n t a r a t a r i k a n u t a m a e k o p e l a n c o n g a n .
"jika s e b u t pasal e k o p e l a n c o n g a n , kami t i d a k m a h u p e n g u n j u n g h a n y a m e n i k m a t i k e i n d a h a n a l a m s a h a j a cli t e m p a t - t e m p a t t a r i k a n p e l a n c o n g , k e s e d a r a n m e n g e n a i p e m e l i h a r a a n d a n p e m u l i h a r a a n biodiversiti m e n e r u s i k e r j a s a m a d e n g a n b a d a n b u k a n k e r a j a a n d a n p e n d u d u k k a m p u n g j u g a s a n g a t p e n t i n g .
"Misalnya, kita boleh l i b a t k a n k o m u n i t i s e t e m p a t u n t u k m a i n k a n p e r a n a n s e b a g a i p e m a n d u p e l a n c o n g d a l a m aktiviti c e r a p b u r u n g . Usaha ini sekali g u s m e n g a j a k k o m u n i t i s e t e m p a t u n t u k b e r s a m a - s a m a t e r l i b a t d a l a m p e m u l i h a r a a n a l a m d a n
e k o p e l a n c o n g a n , " k a t a n y a . - B e r n a m a