NGHIEN C i i u TRAO DOI
Ccl hoi va thach thuc trong qua trinh
tdi coi cdu ngdnh Nong nghiep Viet Nam
* La Thj Hudng
I di dung eua Nghi quyet so 26 NQ/TW Hpi nghi lan thii 7 Ban Chap hdnh Trung uong Dang khod X, ngdy 05/8/2008 ve ndng nghidp, ndng ddn, ndng thdn da dugc cu the hda trong nhieu nghi quyet eua Chinh phu: Nghi quyit s i 24/2010/NQ-CP ban hdnh Chuong trinh hanh ddng thuc hidn Nghi quyet so 26/NQ- TW ngdy 05/8/2008; Nghi quyet so 06/NQ-CP ngay 07/3/2012 ban hdnh Chuong trinh hdnh ddng eua Chfnh phil nhidm ky 2011 - 2016; Nghi quyet so 10/
NQ-CP ngay 24/4/2012 ban hanh Chuong trinh hanh dpng trien khai thuc hien Chien luge phdt trien kinh t l - xd hdi 2011 - 2020
va phuang hudng, nhidm vu phdt triln dat nudc 5 nam 2011 2015. Dac biet, ngdy 10/6/2013, Thd tudng Chinh phii da ban hdnh Quyet dinh so 899/QD-TTg phe duyet De dn tdi ca eau ngdnh Ndng nghiep theo hudng ndng cao gia tri gia tang va phdt trien ben vung, theo dd dua ra edc mue tieu, quan dilm, ndi dung, giai phap thuc hien Qua 1 nam trien khai De an da cho thay nhiing co hdi vd thdch thiic dat ra trong qud trinh tdi cO eau ngdnh Ndng nghiep Viet Nam.
N H O N G CO HOI
Trong nhirng nam g i n day, ndng nghiep duy tri tang trudng
d miic tuong doi khd. Sdn xult ndng nghiep da tgo ra nguon cung luong thuc, thuc phim doi dao, ddm bdo an ninh luong thuc quIc gia.
Ndng nghiep Viet Nam da co nhiing thanh tuu ddng kl, d6ng vai trd quan trpng trong qud trinh phdt trien kinh te - xd hpi eda dat nudc. Bat chap nhiing kho khan ve thi trudng, thidn tai va dich benh, ndng nghidp van duy tri tdng trudng d miie tuong dli khd. Sdn xult ndng nghiep da tao ra nguIn cung luong thuc, thgc pham d l i ddo, dam bao an ninh luong thuc quIc gia. Dieu nay co the nhdn thIy qua cac chi tidu dat dugc ciia ngdnh Ndng nghidp
| | g HOngftflnN/lfiil Ky 2 Thane 6/2014
NGHIEN CLflJ TRAO DOI
qua cdc nam. Theo Tong cue Thong kd, gia tri sdn xuat ndng, Idm nghiep vd thuy sdn nam 2012 theo gia so sdnh 1994 dgt 255,2 nghin ty dong, tang 3,4%
so vdi nam 2011 (ndng nghiep dgt 183,6 nghin t^ dong, tang 2,8%; Idra nghidp dat 8,3 nghin ty dong, tang 6,4%; thuy sdn dgt 63,3 nghin ty dong, tang 4,5%), nara 2013 theo gia so sdnh 2010 dgt 801,2 nghin t^ ding, tang 2,95% so vdi nara 2012 (ndng nghiep dat 602,3 nghin ty ding, tang 2,47%; lam nghidp dat 22,4 nghin ty dong, tang 6,04%; thuy sdn dgt 176,5 nghin ty dong, tang 4,22%)...
Sdn lugng ndng nghiep tang on dinh trong nhung nam gan ddy da giiip on dinh nguon eung luong thuc vd thu nhdp cua ngudi dan ndng thdn trong boi cdnh kinh t l vl rao tiera an nhieu rui ro, d i n g thdi gdp phIn quan trpng I n dinh gid ndng sdn tai Vi0t Nam. Dde biet Id gia luong thuc dupc duy tri d raiic tgo silc cgnh tranh xuat khIu, ddng gdp quan trgng eho tdng trudng kinh te vd on dinh xa hdi.
Xuat khau ndng sdn tang lien tyc, gdp phan can bang can can thuong ragi qu6e gia, tao sde hap ddn dli vdi nhd d i u tu trong vd ngoai nudc dau tu vdo ndng nghiep.
Neu nhu nam 2011, kim ngach xuat khau ndng, lam, thuy san dgt trdn 25 ty USD, thi nam 2012, tuy nen kinh t l t h i gidi van chua cd diu hieu phuc hoi rd ret, nhung kim ngach xuat khau ndng, ldm, t h u t sdn vdn dat khoang 27 tf- USD, tang 8% so vdi nam 2011.
Din nam 2013, tong kira ngach xult khau cac mgt hdng ndng, ldm sdn vd thiiy sdn on dinh, dat gan 27,5 ty USD, tang 0,7%
so vdi ndm 2012. Han the nua, Vigt Nam dd trd thdnh mdt trong
nhiing nudc xuat khau hdng dau the gidi ve cae mat hang nhu: gao, eao su, ca phe, hgt tieu... Trong khi Viet Nam lien tuc tham hut thuong mai, ndng nghidp Igi la ngdnh duy nhat cd thang du, xuat khau rong tang on dinh ngay cd trong thdi diem tang trudng kinh te suy giam. Nam 2012 la nam dau tien sau 20 nara Viet Nam
cd thang du cdn can thuang mai vdi gid tri 284 trieu USD, ehil y i u nhd xuat khau ndng sdn vd xuat khau eua cdc doanh nghiep d i u tu true tilp nudc ngoai... Thang du xult khau ndng nghiep da gdp phan quan trpng cdn bang cdn cdn thuang raai quoc gia.
Chuang trinh ndng thdn radi (NTM) da dugc khdi dpng sdm.
K n Thane 6/2014 N g n g f l r t n l ^ ^ | g |
NGHIEN CliLl TRAO DOI
nhd dd ma tai co eau ngdnh Ndng nghiep dd ed nhung thudn Icri nhat dinh.
De dn tdi ca cau nganh Cdng nghidp cung ddt ra ndi dung day manh thuc hien chuong trinh xay dung NTM. Ddy cung Id mdt trong nhting ndi dung quan trpng ciia Chuang trinh NTM, nhd dd md vide tdi CO cau dd cd nhiing nen tdng nhlt dinh. Theo Bd Ndng nghiep vd Phat trien Ndng thdn (NNPTNT), d i n cuoi nam 2013, ty le cac xa hodn thdnh quy hogch NTM dgt 93%, ed g i n 8.000 xd trdn hon 9.000 xa (ehilm 79,2%) phd duyet xong de an xay dung NTM. Chuang trinh NTM da nang cap vd xay dung mdi dupc gan 13.000 cdng trinh ha ting vd tren 7.000 rao hinh san xuat, gdp phIn ndng cao hieu qud sdn xuat, tdng thu nhdp cho ddn cu ndng thdn.
Trong nam2013, Chuang trinh NTM da huy dgng dupc 41.365 t^ dong v6n, trong dd ngdn sdch trung uang ho trg la 1.680 ty dong, ngan sach dia phuang Id 12.594 t^ dong, von tfn dung Id 15.152 ty dong, von ciia doanh nghiep va cpng dong la 11.939 t^ ding H I U h i t edc dia phuang dd quan tdm phdt trien co sd vdt chat van hda, giao dye, thuc day cac hogt ddng t h i due the thao quan ehiing, tang cudng cdng tde xil ly d nhidm vd phdt trien mdi trudng xanh, sach, dep.
Kit qua quan trpng trong giai doan dau eua tien trinh tdi ca elu nong nghiep se giup cho tiln dp vd ehat lupng tdi co clu ndng nghidp cdn dich nhu myc tieu da d l ra.
Viec don dien doi thila dang duge tiln hdnh trdn pham vi rdng.
Dieu nay giiip giai quyit tinh trang manh miin, phan tan rudng dIt, tgo dieu kien quy hoach vdng
sdn xuat chuyen canh, tdp trung, tdng hieu suit lao dpng; hoan chinh bd viing, bd thiia, hd thong giao thdng, thuy loi noi dong de du dieu kien dp dung ea gidi hda, ndng eao nang suat iao dpng, idm cho ngudi ndng ddn tich cgc cai tgo dat va dau tu vdo ndng nghidp
NHONG THACH THDC Ndm 2013 ia nam dau tien thue hidn D I dn tdi CO clu ngdnh Ndng nghiep theo Quyet dinh so 899/QD-TTg, dong thdi ddy cung Id ndm tilp theo nganh ndng nghiep trien khai ke hoaeh cdng tac trong dieu kien phdi doi mat vdi nhieu idid khan, thdch thilc ed trong vd ngodi nude. Bdn canh nhiing ca hdi, nhieu khd khan, thach thiic dat ra trong qud trinh tdi eo elu ngdnh Ndng nghidp.
Tha nhdt, raac dii dat dugc nhiing thanh tuu dang ke va ddng gdp tich cue eho vide duy tri on dinh kinh te - xa hpi trong giai dogn 2010 - 2013, nhimg tang trudng ndng nghiep van chii yeu dua tren viec khai thac tai nguyen thidn nhidn (tdng dien tieh dat, thdm dung nudc tudi de tang vu...) cdng miic sd dung vdt tu dau vdo eao nhung ham lupng doi radi cdng nghd vd t h i c h i thap.
Chat lupng tang trudng thIp duge bieu hien d raiic ton that sau thu hogeh cao, chat lugng san pham khdng ding diu, ve sinh an todn thuc pham khdng dam bao, khd nang tao gid tri mdi thIp, ndng suat lao ddng thap.
Nang suit lao dpng Vi^t Nam dat thap va cd xu hudng gidm trong nhung nam gan ddy. Theo TS. Ho Dde Hiing, Dai hpe Kinh te thdnh pho Ho Chi Minh, nang s u i t lao ddng ciia nudc ta thIp ban nhilu cdc nude trong khu vuc vd chdu A: Thap hon In-dd-nd-xi-a 10
lln. Thai Lan gan 30 lan vd Nhat Bdn 135 lan. Nang suat lao dpng Clia Viet Nam tang thap ban mdc tang luong ldm gidm khd ndng canh tranh eua n i n kinh te.
Nhirng han che, bat cap da khien tang trudng ndng nghiep sau mOt thdi gian ddi khdi sdc, da bat dau chiing lai vd syt gidm ttr miic 4,5% nam trong giai dogn 1995 - 2000 xuing cdn 3,8% giai doan 2000 - 2005, 3,4% giai doan 2006 - 2011, gidm tilp xuong 2,7% trong nam 2012 vd chi cdn 2,47% nam 2013.
Qua trinh chuyen dli ca cau sdn pham ndng nghiep dien ra chdm, chua thuc su phdn dnh Igi t h i so sdnh vd chua ddp iing trien vgng nhu elu trong tuang lai.
Trong trpt van chiem tren 50% co cau ndi ngdnh Ndng nghidp, trong do Ilia ggo v§n chiera ty trong ehinh. Tuy chiera phan Idn dien tich cay trong hdng ndm nhung hieu qua kinh te ciia cay liia dem lai khdng cao, vi vay da xuat hien tinh trgng ndng ddn khdng thiet tha vdi dat liia, khdng tham canh tang vu, nhat Id d Ding bang sdng Hong...
Tha hai, lye lugng lao dpng ndng thdn ed trinh dp thap, kha nang tilp thu vd iing dung khoa hoc cdng nghe cdn ban che.
Tinh d i n h i t ndm 2013, lao ddng ndng thdn c6 khodng 32,7 tridu ngudi, chilm tdi 76% dan so trong dp tuoi lao ddng ciia ca nudc. Day la luc lugng lao ddng ed vai trd quan trpng trong qua trinh thgc hign sg nghidp cdng nghiep hda - hi#n dai hda dat nudc. Tuy nhien, lgc lupng lao dgng ndng thdn dupc dao tao vd boi dudng kiln thiic v l nghe nghiep chilm ty Id thIp, h l u het edc kiln thiic, kinh ngtiidm ngudi lao ddng sil dung d i u thdng qua su diic riit kinh nghidm trong qud trinh ldm vide...*
H a NanfittrtaMOl Ky 2 Thang 6/2014
