' . I >
M O T S O D A C D I E M SINH
THAI SINH HOC CUA KY SINH NHONG VA VAI TRO CUA CHUNG TRONG VIEC HAN CHE SO LU'ONG SAU BlfCM HAI LUA*
• • • • '• Vii Quang Con, Bui Tuan Viet, Nguyen Van San
Trung tdm Sinh thdi hgc vd Tdi nguyen sinh vdt
Cac loai ky sinh nhgng dong vai tro dang ke trong viec han che so lugng sau budm hai Ilia, nhung cho den nay tai lieu ve chiing cdn rat it d Viet Nam ciing nhu d nhieu nuoc Chau A. Tuy nhien trong mgt so cong trinh [8, 9, 10, 11, 12, 13, 15] cd de cap den mgt vai loai ky sinh nhgng thudng gap trong sinh quan dong liia. De cd the Igi dung dugc cac ky sinh nhgng, chiing toi da dat nhiem vu nghien ciiu dac diem sinh thai sinh hgc va vai trd ciia chiing trong bao ve cay trong. Viec nghien ciin dugc bat dau tir nam 1977 tren canh dong Tir Liem, Ha Ngi va mgt so tinh mien Bac. Dieu tra tren dong rugng dugc thuc hien dinh ky 5 ngay 1 lan, nhiing thuc nghiem dugc tien hanh trong Phong thi nghiem Sinh thai con trimg. Viec phan loai dugc tien hanh tai Vien Dgng vat - Vien Han lam khoa hgc Lien X6, Leningrat. Cac tac gia xin chan thanh cam on ong D. R. Kaeparyan va ba I. A. Storozheva da giiip dinh ten cac loai ky sinh.
Ket qua la chiing toi da phat hien 12 Ioai ky sinh tren nhgng sau buom hai Wa: Hg Ichneumonidae: Xanthopimpla emaculata (Szepligeti), X. punctata Fabricius, Goryphus basilaris (Holmgren), Goryphus sp., Itoplectis naranyae (Ashmead), Phaeogenes sp., Pimpla sp., Triptognatus sp.; hg Chacididae: Brachymeria excarinata Gahan, Brachymeria sp.; Antrocephalus apicatis (Walker); hg Eulophidae: Trichospilus diaPaeae Chirian et Margaban dhu. Trong so cac loai tren thi X. emaculata,X. punctata, Phaeogenes sp., B. excarinata la pho bien nhat trong sinh quan dong liia.
DAC DIEM PHAT TRIEN CUA PHA NON
Thdi gian phat trien cac pha va tudi cua ky sinh Phaeogenes sp. trong nhgng eiia sau cuon la nho C. medinalis vao thang 10 va 11 nhu sau: Tning phat trien trong 1-2 ngay, au trimg tuoi 1 la 1 - 2 ngay, tuoi 2: 1 - 2 ngay, tuoi 3 : 3 - 4 ngay, tuoi 4: 4 - 5 ngay, nhgng: 5 - 7 ngay. Tho'i gian phat trien tuong tu ciing gap thay a I. naranyae khi chiing phat trien trong nhgng ciia Gallaria mdlondla a nhiet do 25°C [11]. So lieu dieu tra nghien ciin da xac dinh rang: 6 da so cac loai ky sinh nhgng, chi gap 1 ca the phat trien day dd trong 1 nhgng vat chii. Khi so lugng tning ky siiih de trong mgt nhgng vat
• Da dupe dang trong Tap chi Sinh hpc, 12-1988, 10 (3+4), tr. 21-26.
chii Ion hon 1 thi cac ku triing tudi 1 cua Phaeogenes sp. va Itoplectis naranyae se tieu diet nhau nhd doi ham sic va khoe [15]. Cudi cimg chi con 1 ca th8 khoe va thich nghi nhat se dugc ton tai trong 1 nhgng vat chu.
Thdi han phat trien tir tning d8n trudng thanh d Phaeogenes sp. va X. emaculata trong nhgng ciia sau cuon la nhd thay doi ro rang trong cac thang khac nhau. Doi vdi Phaeogenes sp., vao thang 1 thdi gian do la 32 ngay, thang 5 la 10 - 12 ngay, thang 11:
1 0 - 1 6 ngay, thang 12 la 17 - 23 ngay, cdn doi vdi X. emaculata thi 11 - 13 ngay vao thang 10. Chua phat hien thay hien tugng dinh due qua dong a 1 loai nay.
Thod gian phat triin ciia ky sinh phu thugc vao miic do chuyin hda phat trien cua nhgng. Hien tuong nay phat thien thay d I. naranyea. Trong nhiet do 25°C khi nhgng vat chii cang d giai doan phat trien sau thi thdi gian phat trien ky sinh trong chiing cang dai hon [11]. . _
DAC DIEM SINH HOC, SINH THAI CUA KY SINH TRU'ONG THANH
Trong dieu kien vimg Ha Ngi, nhung ky sinh trudng thanh vii hda tir nhgng d hai giai doan chii yeu: Giai doan 1 tir thang 4 den thang 6, giai doan 2 tii thang 8 den thang 11. Doi vdi loai Xanthopimpla emaculata, thdi diem vii hda hang loat (dinh cao) chi gap vao cuoi thang 9, dat tdi 33,10% tdng so cac ca the dieu tra thay trong 1 nam. Ngugc lai, nhiing ca the trudng thanh eua Phaeogenes sp. cd dinh cao vii hda vao d§u thang 5 (16,13%) va diu thang 10 (9,67%). Nhin chung dinh cao vu hoa ky sinh trudng thanh ciia 2 Ioai khong triing nhau. Hien tugng tuong tu ciing phat hien thiy d nhieu ky sinh eiia sau non [15]. Dac diem tren cua ky sinh trudng thanh cd th§ lam giam sir canh tranh giiia cac loai khac nhau khi chiing de tning len cung mgt pha vat chu, ciing nhu ciing dinh duong bang bach huyet tir nhiing vet thuong do con trudng thanh dimg mang de tning cham thimg tren than nhgng.
Thdi gian song cua cac ky sinh trudng thanh Phaeogenes sp. giao dgng dang kS trong cac miia khac nhau. Khi dinh duong bing dung dich dudng 5-10%, thdi gian sdng cua chiing vao miia he (thang 6, 7) giao dong trong pham vi 1 - 33 ngay, trung binh 11,2 ngay, vao miia thu (thang 9, 10) la 2 - 23 ngay trung bmh 15,38 ngay, vao cudi mua xuan (thang 4, dau thang 5) la 18 - 25 ngay, trung binh 22 ngay. Ky sinh trudng thanh sdng dai ngay la dilu kien thuan Igi de chiing keo dai thdi gian tim kilm va ky sinh len nhgng vat chu, tang len tinh hieu qua diet sau cua chiing tren dong rugng.
Nhung eon cai ciia Phaeogenes sp. de tning chii yeu vao dSu va nguc nhong vat chu, chua phat hien thay chiing de tning vao cac dot cuoi cimg ciia nhgng (hinh 1)
61?
50 40 30 20 10 6
i
J i
1
(!
'i 1 1 1
! ^ 1
1 2 1 3
^^im
4
[I>
Hinh 1. So luong trimg do con cdi Phaeogenes sp. de d cdc viing khdc nhau trin thdn nhgng sdu
cuon Id nho. True tung: Ty li trimg de (%). True hodnh: S6 thic
tie cdc viing thdn nhgng Tap tinh ua de len phia dau cua nhgng cd y nghia thich nghi quan trgng. Nhieu tac gia [3, 6, 14] da thira nhan rang khi dua vao co the nhgng vat chii nhiing chat lieu tir tuyIn dgc ciia ky sinh va chat san sinh trong qua trinh phat trien cua tning va au trimg ky sinh khong lam ngan trd viec hoan thanh phat trien ciia vat chii.' Khong phu thugc vao vi tri de tning tren than vat chii, nhiing au trimg ky sinh sau khi nd lap tiic di chuyen len dau vat chil, pha hiiy nao va co quan chung quanh. Au trimg ky sinh nhu vay da loai trir hoat dong cua CO quan dieu khien sir phat trien ciia nhgng, tao dieu kien cho ky sinh hoan thanh sir phat trien trong vat chu. Cac ky sinh trudng thanh Phaeogenes sp. tap trung de vao dau va bg phan gan dau eua nhgng sau cuon la nhd (trong thuc nghiem eua chiing toi) da lam tang kha nang va hieu qua kim ham nhanh hoat dgng cua co quan chi huy sir phat trien cua nhong, tao dieu kien phat trien tot cho ky sinh. Phu hgp vdi dac tinh nay, con cai trudng thanh thuong ua de vao giai doan phat trien dau ciia nhgng. Cac dan lieu tren ehiing td rang sir tien hda thich nghi lam dinh tre sir phat trien ciia nhgng vat chu the hien khong chi d au trimg ky sinh ma con d nhiing ky sinh cai truong thanh.
Dae diem phan bo dinh vi eiia ky sinh truoc tien dugc xac dinh bdi nhiing phan irng ciia ky sinh trudng thanh doi vdi dieu kien ben ngoai. Trong sinh quin dong liia nhiing sau non cua sau cuon la liia hda nhgng chii yeu tren do cao 7-10 cm so vdi mat bim.
Trong khi do hieu qua ky sinh cao nhat eua X. emaculata va nhiing loai khac doi voi nhgng cua sau cudn la nhd gap tren do cao 13-24cm so vdi mat bim. Vi vay mgt bo phan dang ke eua chiing quan vat chii nam ngoai pham vi hoat dgng tich cue ciia eon cai ky sinh (hinh 2).
Hien tugng tuong tu con gap thay d Itoplectis naranyae ky sinh d sau cuon la nho tren canh dong liia Nhat Ban [11] hoac tren ddi tugng khac gap d My [4]. Nhirng tap tinh ciia vat chd ke tren co the dugc xem nhu la viec tao thanh noi an nap ciia vat chu de tranh khdi sir tan cong tieu diet cua ky sinh. Tap tinh cua sau non tuoi cuoi cimg cua sau due than liia budm hai cham chuyen dgng xudng bg phan goc cua cay liia de hoa nhgng, nhieu trudng hgp thap hon mat nuac va bim, day ciing la dac diem thich nghi de lan tranh sir tan cong ciia ky sinh. Vi vay da dan den giam dang ke thanh phan ky sinh nhong ciing nhu ty le ky sinh ciia chiing [15].
;
24 22 h 20 18 16 14 • 12 10 8 - G 4 2
n ^ ^ i-i 10 12 14 16 18 20 22 24 26 28 30 32 34 36 -'/-
SO
10
Hinh 2. Ty li ky sinh bdi Xanthopimpla emaculata (I) vd bdi cd tap'hgp ky sinh (2) tren nhgng sdu cuon Id nho phdn bo d cdc do cao khdc nhau ke tic mat bim (3)
True tung: I. So lugng nhpng (%), II. Ty le nhong bj ky sinh (%). True hodnh: Chiiu cao tren mat biin (cm), bo phan ggch cheo la bgphgn nhgng bi ky sinh bdiX. emaculata
Tir nhiing dan lieu da dugc phan tich d tren cho phep chiing ta di din nhan xet rihu sau: Nguyen nhan lam cho pham vi hoat dgng tich cue ciia ky sinh va noi tap trung vat chii de hda nhgng khong trung nhau, khong chi la phan ling khac nhau ciia vat chii va ky sinh doi vdi vi khi hau nhu Viktorov [14] da chi ra ma la nhung phan ung thich nghi ciia sau non vat chu cd khuynh hudng lin tranh ky sinh [15], vi vay da lam giam s6 lugng ca the bi ky sinh tieu diet, cho mat do chiing quan trong tu nhien dugc 6n dinh hon.
Nhiing loai ky sinh nhgng Xanthopimpla emaculata, Goryphus basilaris va Phaeogenes sp. thugc vl nhdm nhiing loai cd sir phat triln tning lien tuc gin hit trong suot giai doan hoat dgng song ciia con cai. Dinh duong phu cd mgt vai trd quan trong cho hoat dgng song cua chiing. Nhilu trudng hgp ky sinh trudng thanh dimg mang de trimg cham thimg nhgng va an nhiing dich bach huylt tilt ra tir vlt thuong tren than nhgng lam cho nhgng sau hai chet kha nhieu. Thuc nghiem da chiing minh ring s6 lugng nhong sau cuon la chet vl hi cham bdi mang de tning ciia X. emaculata, G. basilaris va Phaeogenes sp. thudng thudng cao hon so lugng nhgng chit do nhiing ky sinh phat triln trong nhgiig, trong khi do d 16 kiem tra khong tiep xiic vdi ky sinh trudng thanh, ty le chet rat thap (bang 1).
Bang L Anh hu-ong hoat dong cua cac ky sinh cai len sy song sot cua nhons Cnaphalocrocis medinalis
Loai ky sinh trong cac thi nghiem va
d6i chu'ng Xanthopimpla emaculata
Goryphus basilaris Phaeogenessp.
061 chi>ng
So lu'p'ng nhpng thi nghif m
29 (100%) 17(100%) 72(100%) 12(100%)
So iLPp-ng nhpng bj
ky sinh 6 (20,7%)
1 (5,9%) 21 (29,2%)
Sd iLFqrng nhpng chdt do bi cham
10(34,5%) 8 (47,05%) 17(23,6%)
36 lup'ng nhpng hoan thanh sy phat trien
13(44,8%) 8 (47,05%) 34 (47,2%) 11 (91,7%)
Tong s6 nhpng chit
^ ( 5 5 , 2 % ) 9 (52,9%) 38 (52,8%)
1 (8,3%)
'" Hien tugng tuong tu ciing phat hien thay d nhieu doi tugng khac [1, 2, 5]. Nhu vay, ty le chit thuc do anh hudng ciia hoat dgng cua ky sinh trong thien nhien se cao hon nhilu so vdi ty le nhgng bi nhiem ky sinh. Dieu do xac nhan tinh hieu qua cao cua ky sinh nhong trong diu tranh sinh vat vdi cae loai sau hai liia.
Y NGHIA CUA KY SINH NHONG TRONG BIEN DONG SO LLTONG SAU HAI S6 lieu dilu tra cho bilt nhung loai Xanthopimpla emaculata, Phaeogenes sp. va X. punctata cd vai tro dang k l trong viec dilu hoa so lugng nhgng vat chu. Nhgng ciia nhung ca thi sau hai C. medinalis, Parnara guttata, Brachmia sp. da bi ky sinh se khong thi song sdt. 6 chung quin ciia sau cudn la nhd tren canh dong liia vu chiem, hoat dong ciia ky sinh tich cue nhit tir thang 3 den thang 5, vao vu miia tir cuoi thang 8 din thang 10. So lugng nhgng bi ky sinh giao dgng trong pham vi 1,6 - 4,3%). Nhin chung hieu qua cao nhat the hien tren chiing quan sau cuon la nho vao vu mua.
Phaeogenes sp. ed vai trd dac biet ro rang trong viec han che so lugng sau cuon la nhd vao vu chiem xuan, tir cuoi thang 3 den cuoi thang 5. Vao vu nay, ty le nhgng sau cuon la nhd bi Ioai nay ky sinh trong pham vi 2 - 80%, trong khi do vu miia la 1 - 29%.
Hieu qua cua cac ky sinh nhgng vao nhiing nam khac nhau thi khong giong nhau. Vao nam 1981 ty le nay kha cao. Ngoai sau cudn la nhd loai nay con ky sinh tren nhgng ciia sau Brachmia sp. (sau cuon la nho dau den).
Xanthopimpla punctata ky sinh tren nhgng sau cuon la nhd dau den va chu yeu tren sau cudn la Ion. Nhung hieu qua ky sinh khong on dinh: Vao nam 1977 ty le nhgng sau cudn la ldn bi ky sinh dat 64,28%), con vao cac nam khac hoat dgng cua chiing kem hon.
Nhin chung hoat dgng cua mdi loai ky sinh rieng biet thudng khong ldn lam, nhung hieu qua tap hgp eiia chiing trong sinh quan dong liia cd vai trd quan trgng trong bien dgng so lugng cua sau budm hai liia [15].
Tap hgp cac Ioai ky sinh bac 1 ciia sau cuon la nhd bao gom 8 loai {X. emaculata, X. punctata, G. basilaris, I naranyae, Phaeogenes sp., B. excarinata, A. apicalis,
T. diatraeae), trong dd hoat dgng cua hai loai X. emaculata va Phaeogenes sp. cd vai tro quyet dinh dang ke din hieu qua hoat dgng cua ca tap hgp ky sinh nhgng (bang 2).
Bang 2. Ty le ky sinh t r u n g binh cua nhong sau cuon la nho bdi ca
•
Loai va tgp hp'p ky sinh Xanthopimpla emaculata Phaeogenes sp.
Brachymeria excarinata Goriphus basilaris Xanthopimpla punctata Cac loai khac
Ca tap hp'p ky sinh
I tap hgp ky sinh
Ty 1? ky sinh trung binh (%) trong cac nam 1980
19,82 7,90 1,08 0,82 0,54 8,72 38,95
1981 13,02 4,42 1,20 0,13 0,94 0,40 20,11
1982 9,05 12,07
0,37 2,26 0,37 1,13 252,5
Ty le trung binh nhgng neu ra d tren, hoat dgng ciia Phaeogenes sp. bilu hien cao vao vu chiem va loai Xanthopimpla emaculata nhilu hon vao vu mua. Do do hieu qua hoat dgng ciia ca tap hgp d 2 vu khac nhau khong nhilu, mac du mat do ciia nhgng sau cuon la nho vao vu chiem thap hon nhieu so vdi vu mua. Sir phu thugc ty le ky sinh vao mat do sau hai the hien ro nhat vao vu mua 1981, nhung vai trd chung cua ky sinh trong giai doan nay lai giam khi mat do nhgng vat chii tang qua cao (hinh 3).
8- 6 4- 2-
16- 14- 12- 10- 8- 6- 4-
2
12- 10- 8- 6- 4- 2
¥•-* 2 1980
1981 y^.
^.'\
1982
40 30 20 10
80 70 60 50 40 30 20 10
60 50 40 30 20 10 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12
Hinh 3. Biin dgng so luong cua nhgng sdu cuon Id nho vdtyliky sinh cua cd tap hgp ky sinh: I - Mat do nhgng; 2 - Ty li k^ sinh; true tung: Trdi - mat do nhgng (con/m^),
phdi - Ty le nhgng bi ky sinh; True hodnh: Thdng
Tap hgp ky sinh ciia nhgng sau cuon la ldn bao gdm 6 loai (X. emaculata X. punctata, G basilaris, I naranyae, Brachymeria sp., Pimpla sp.), trong do Ioai dong vai tro chinh trong bien dgng cua sau hai \aX. punctata. Ty le ky sinh eua nhong bdi ca tap hgp dugc trinh bay tren bang 3.
Bang 3. Ty le ky sinh nhong sau cuon la Ion P. guttata bai ca tap hon kv sinh
NhOna loai va t | p hqyp ky sinh
Xanthopimpla punctata NhOng loai khac Ca tap hp'p ky sinh
Ty Ig ky sinh trung binh (%) trong cac na 1977
35,84 19,50 55,31
nam 1978
24,32 10,81 35,13
1979 15,00 20,00 35,00
So lieu dilu tra trong 3 nam cho thiy, ty le ky sinh trung binh cua nhgng la 50,33%) (151:300). Ty le ky sinh tnmg binh bdi ca tap hgp thudng cao hon dang k l so vdi ty le ky sinh trung binh bdi 1 loai cu the nao do. Ty le ky sinh trung binh cua nhgng bdi tap hgp ky sinh moi nam thay doi phu thugc tuong doi vao mat do trung binh cua nhgng.
Phin tram nhgng bi ky sinh bdi Ioai uu the nhat cua tap hgp nhu X. punctata, phu thugc ro rang vao mat do nhgng vat chu, trong khi do hoat dgng cua nhiing loai cdn lai khong bilu hien tinh phu thuge chat che vao mat do vat chd (hinh 4).
//
60 50 40 .
30 . 20 10
2 o>.
3 +.
0.02 0.01
B
1977 1978 1979
Hinh 4. Ty li ky sinh trung binh cua nhgng sdu cuon Id ldn (Parnara guttata) bdi cd tap hgp ky sinh (1) Xanthopimpla punctata; (2) cdc lodi khdc;
(3) vd su thay doi mat do cua nhgng (cot) trong cdc nam khdc nhau True tung: I Mat do vdt chit (con/m^), II. Ty le ky sinh (%)
Vai tro ky sinh nhgng tren cac loai due than liia thudng khong ldn. Yasumatsu [12]
thong bao rang, trong rat nhieu nude d chau A, khong phat hien thay ky sinh chuyen cua nhong sau due than liia 2 cham. Tiep sau do nhieu tac gia [7, 9, 10] ciing xac nhan hieu qua cua ky sinh nhgng sau hai nay khong cd y nghia dang ke. Trong sinh quan dong liia d mien Bac Viet Nam, chiing toi chi phat hien thay 1 loai Goryphus basilaris ky sinh d ca sau non va nhgng, ty le ky sinh cua chiing khong qua 5%. Nguyen nhan cua hien tugng nay cd the la do sau non tuoi cuoi cimg ciia sau hai thudng hda nhgng trong goc Ilia, nhieu khi duai mat nuac hoac mat bim, dieu do da han che dang ke sir tan cong eua cac ky sinh doi vdi pha nhgng.
Tir nhirng dan lieu neu tren, co the nhan dinh rang: Hieu qua hoat dgng cua cac ky sinh nhgng khong chi phu thugc vao mat do cua chiing quan hai ma con phu thugc vao vi tri hda nhgng ciia sau non tuli culi.
TAI LIEU THAM KHAO
1. Camphell R. W., 1963: Some ichneumonid - sarcophagid interaction in the gypsy moth Porthetria dispar (L.) Lepidoptera: Lymantriideae). - Canad. Entomol., Vol, 95, N4. P. 337 - 395.
2. De Bach P., 1943: The importance of host - feeding by adult parasites in the reduction of host population - J. Eco. Etomol., Vol. 36, N.5, p. 647 - 658.
3. Fiiher E., Kilicer N., 1972: Dse motorishe Aktivitat der endoparasitischen larven von Pimpla turionellae L. und Pimpla flovicoxis Ths. (Hym., Ichncum.) in der wirtspuppe, - Entomophaga, Paris, t.l7,N.2,p. 149-163.
4. Janes H. A., 1954: Parasitization of spruce budwor, larvae at diferent erovra height by Apanteles and Glypta. - J. Econ. Entomol, Vol. 47, p. 355 - 356.
5. Leius K., 1965: Influence of food on fecundity and lougevity of sdults of Itoplectis conpuisiter (Say) (Hymenoptera: Ichneumonidae). - Carad. Entomol., Vol. 97, N.3, p. 314 - 316.
6. Nishida T., Worgsiri T., 1972: Rice stem borer population and biological control in Thailand. In:
Research on rice borers, related best and their natural enemies Mushi, Vol. 45, Tppl, p. 25 - 37.
7. Loughton B. G., 1965: The effect of parastization by Pimpla turionellae (L) on the emergence from the pupal case of its host, Galleria mellonelia (L). - Canad. Entomol. Vol. 97, N. 3, p. 314 - 316.
8. Pham Bmh Quyen, 1972: Ong ky sinh sau due than lua hai cham {Tryporyza incertulas Walker) a mien BSc Viet Nam. Thong bSo khoa hpc sinh vat hpc, DHTH - Hi Npi, t. 3 - 11.
9. Rao V. P., 1972: Rice stem borers and their natural enemies in India, Pakistan, Ceylon and Malaysia, Mushi, Vol. 45, suppl p. 07 - 23.
10. Rhothschild G. H. L., 1970: Parasites of rice stem boters in Sarawak (Malysian Borneo).
Entomophaga, 15, p. 21 - 51.
11. Shin Y. H., 1970: On the bionomics of Itoplects Naranyae (Ashead) (Ichneumonidae, Hymenoptera) - Juamal of the faculty of agriculture Kyushu Univ., Vol. 16, N,. 1, p. 1 - 75.
12. Yasumatsu K., 1967: Distribution and bionomics of Natural enamies of rice stem borers (research on the natural enemies of stem borers)., Mushi, Vol. 39, p. 33 - 44.
13. Yasumatsu K., Wongdiri T, Tirawat C , Wongriri N., Lewvanich A., 1981: Contribution to the development of intergrated pest control in Thailand. JICA, p. 1-104.
14. Viktorov G. A., 1976: Ecologiya parazitov - Entomophagov. Iz-vo "Nauka", M., s. 1-152.
15. Vu Quang Con, 1985: Khozyaino - parazitnye otnosheniya chesuhekrylykh - vreditelej risa i ikh parazitov v usloviyakh severa Vietnama. Avtoref doktor. dis. Sc, L. s.l - 41.
SUMMARY
Some biological, ecological peculiarities of pupal parasites a n d their role in restriction of rice lepidopterous population
, va Q^ang Con, Biii Tudn Viet, Nguyin Vdn Sdn
'••' On rice lepidopterous pest there are 12 species of pupal hymenopterous parasites. The X. emaculata, X. punctata. Phaeogenes sp., B. excarinata are dominant of them.
In the paper some data about development of preimaginal stages behaviour, oviposltlon and longivity of adults, etc. are given.
In the field parasitism of pupa by parasite complex is high and up to 80% of Cnaphalocrocis medinalis populaWon and 65% - Parnara guttata. The Phaeogenes so haq a"n role In March - May, X. emaculata - August - October. Effect of pupal parasites depends not only on host population density but also place of pupation.
