Tap chi Tai Mui Hong ViSt Nam - Volume (59-21), N°3- October, 2014
PHAU THUAT NOl SOI TAI DIEU TRI BENH XO NHI
Nguyen Tan Phong
TOM TAT
Phau thugt go xa dinh trong dieu tri benh xa nhi hem 10 nam qua da boc Id nhuac diem rat can ban la khong ngdn duac qua trinh xo hod tai dien sau phau thugt vi vgy sue nghe vita duoc cdi thien sau phau thugt chi duy tri duac mot thai gian ngdn Igi tut xuong Muc tieu: danh gia hiiu qua cua ky thugt thay the xuong con xo dinh bang tru gom sinh hoc tren benh nhdn xo nhi tai giica. Bdi titomg va phirffng phdp: (1) Nghien cuu hinh thai lam sang vd chuc nang nghe cua benh nhdn xo nhi tai giira. (2) Danh gia hieu qua cua ky thugt noi soi ga xa dinh vd thay the xuong con bang tru gom sinh hoc. Kit qua: Ton thuang tai giQa do benh xa nhi la voi hod mang nhi va cung khap xuong con. Trong do 17% xa cimg chuoi xuong con don thudn va 73% Id ton thuong xuong con kit hop voi mang nhi. Ton thuong nay gay suy gidm sice nghe trdm trong tie 40dB din 4 7dB a ca 3 tdn so 500Hz,1000Hz vd 2000Hz.Phdu thugt go xo dinh don thudn vd thay the xuang con xo dinh bang tru gom sinh hoc diu mang lai hiiu qua tuong duong trong 6 thdng ddu sau mo.Tuy nhien sau 1 nam thi sue nghe bat ddu tut xuong a cd 3 tdn so 500Hz,lOOOHz vd 2000Hz voi nhimg truang hap chi phdu thugt go xo dinh dan thudn( Bang 4). Ket luan:
Phau thuat go xa dinh dan thudn trong diiu tri benh xa nhi tai gii^a cho kit qud phuc hoi sue nghe khong on dinh do hien tuong tai xo hod. Trdi lai ky thugt thay the xuong con bang tru gom sinh hoc cho kit qud on dinh vd bin vihig han. Ky thugt moi, hiiu qud va sang tgo nay cdn mang tinh kinh ti vdpho cap nua.
Tic khoa: Xa nhi, chinh hinh xuong con, tru gom sinh hoc
ENDOTRANSCANAL APPROACH FOR SURGERY OF TYMPANOSCLEROSE The weakness of the tympanoplastic repairefor the tympanosclerosis is the recurrence of the fibro-sclerotic tissue postoperative.Objectives: To evaluate the result of the osculoplasty by the bioceramic prothesis on the tympanosclerosis. Methods: (1) 60 patients evalueted by the Oto-endoscope and audiometry preoperation and postoperation 12 months. (2) The removal of the fibro-sclerotic lesion and the ossculoplasty by ceramic prothesis have been performed for these cases. Results and conclusion: (1) Endo-
tympanoplastic repair by the ceramic prothesis for tympanosclerosis has impruved the hearing better than the removal of the fobro-sclerotic only. (2) The endo-transcanal technique is suitable for tympanoplastic repair. Keywords:
Tu khoa: ympanoplasty. Tympanosclerosis, bioceramic prothesis
I DAT VAN DE ^"J tiii a mang nhi hoac lan ra chuoi xuong ,,^,, , , , . . . , , , , , con tham chi ca cac thong bao chum. Xa Xa nhi la qua tnnh vol hoa hom nhi , ~ i ' , . , - ,, , ~ . , - >
, i . , ^ , - . , ; nhi gom hai loai la xo nhi mang nhi va xo gay suy giam dan sue nghe . Xa nhi co the
* Bp mon TMH DHY Ha Npi
Tap chf Tai Mui Hong Viet Nam - Volume (59-21) N°3-October, 2014
dinh chuoi xuong con. Loai xa nhi mang nhr chi gay nghe kem muc dp nhe trai lai hien tugng xa nhi trong hom tai lam dinh hoac gian doan chuoi xuong con gay diec nang, kha nang giao tiep kho khan. Day la loai ton thuang phai can thiep phau thuat.
Tuy nhien phau thuat ga xa dinh dan thuan khong the ngan duoc qua trinh tai xo hoa (1) vi vay kha nang nghe ciia nguai benh tuy co phuc hoi sam sau phSu thuat nhung lai giam dan theo thai gian do hien tuong calci hoa tai dien gay xa cung cac xuong con.
Muc tieu nghien cuu:
1. Nghien cuu hinh thai lam sang benh xa nhi doi chieu voi nghiem phap tham do chiJc nang va chup cat lap vi tt'nh.
2. Danh gia hieu qua phuc h6i chuc nang nghe ciia phau thuat noi soi go xa dinh va chinh hinh xuong con b4ng tru g6m sinh hoc
2. PinrONG TIEN VA PHlTONG PHAP l.LBdi tirffng nghien cmi
60 benh nhan xa nhi tai giiia tai BV Tai Miii Hong trung uang co di^c ddn truyen hoac h6n hop ma khoang tr6ng giira duong khi va duong xuang ABG (Air bone gap) tren 40dB.
- Tieu chuan lua chon la nhimg benh nhan cd voi hoa hoac xa day mang nhi kem theo hien tuong xo cung khop chu6i xuang con dugc xac dinh frong phSu thuat.
2.2. Phu-oBg phap nghien ciru Phuang phap nghien cuu a day la mo ta tung truang hop co can thiep
3. Tien trinh nghien ciru:
a. Noi soi danh gia:
- Hinh thai voi hoa mang nhi, xuang con (HI)
f^
HI. Voi hoa mang nhi b. Danh gia chuc nang tai giOa bang thinh lure va nhi luong. Thinh lire d6 danh gia loai di& va khoang trong giOa duong khi va duong xuong (ABG). Nhi d6 danh gia muc do Cling khop xuong con vi thong thoang vol nhi.
c. Chup cat lop vi tinh tai giiJa danh gia ton thuong xuong con
d. TiSn trinh phlu thuat:
- Ma vao hom nhi qua thanh sau 6ng tai (H2).
H2. Dirong rach da 18
Tap chi Tai Mui Hpng Viet Nam -Volume (59-21) N°3- October, 2014
- Go mang voi hoa tren mang nhi (H3). 3. K £ T QUA
Bang 1. Phcin loai x a nhT
con (H4).
H3. Ga mang voi hoa mang nhi.
- Ga xa dinh va voi hoa quanh xuang
H4. Ga xa dinh va voi hoa quanh xuang con
Ma khuyet xuang goc sau fren vong khungnhi.
- Ga Xa bpc \o gian doan xuong . - Thay the xuong con bi xa cung bang tru gom sinh hoc (H5).
Vjtri Xo cung xu'ong con XCT m^ng nhT - xu'ong con
N
n 13 47 60
%
27%
73%
Trong hai loai hinh thai xa nhT tai giua neu trong bang 1 thi loai xa mang nhi - xuong con de chan doan vi no thuong thAy nhiing dam voi hoa tren mang nhT khi ta noi soi tai. Trai lai hinh thai xa cung chu6i xuang con don thuan, mang nhT khong thung thi chan doan chi co the can cu vao thinh lire, nhi luong va chup cat lop vi tinh.
Loai nay chi chiem 27% theo nghien cmi cua chiing toi
Bang 2. ABG tru'6'c p h l u thu$t (dB)
^ \ Hz
Vj tri ^ \ Xa dinh xirang con Xo MN + xo dinh xu'ong con
500
41,1dB
47,5dB 1000
40.1dB
45 2dB 2000
39,0dB
43.1dB Bang 2 cho thay khi ton thuong chuoi xuong con do xa dinh du la dan thuin hay phoi ha^ sue nghe deu mat trung binh >
40dB bieu hien bang cac chi so mat nghe ABG. a tkn s6 500 Hz chi s6 nay la 47,5 dB, lOOOHz la 45,2 dB va 2000Hz la 39dB.
Chi so mat nghe ABG trung binh ca 3 tin so fren khi vuot tren 40 dB co thi coi la mot tieu chuan vang chan doan co tdn thuang chu6i xuang con trong benh xa nhT.
Tap chi Tai Mui Hong Viet Nam - Volume (59-21), N°3- October. 2014
Bang 3. ABG sau p h j u thuat 6 thSng X Hz
Loai ^ \ p h i u t h u a t ^ \
G o xo dinh Thay x u c n g con
500
28,9dB
29,0dB 1000
28,5dB
28,4dB 2000
27.6dB
27,2dB
Bang 3 cho thiy hieu qua tang cucmg sue nghe cua ca 2 loai phlu thuat gS xo dinh giai phong chuSi xuong con hoac thay thS xucmg con bang tru g6m sinh hoc la gan nhu nhau trong 6 thang diu sau mo bieu hien bang chi s6 ABG thu hep lai til >40dB (bang 2) chi con 27-29 dB d ca 3 tin so 500, 1000 va 2000 Hz (bang 3)
Bang 4. ABG sau phlu thuSt 12 thing
^ \ Hz L o a i ^ ^ .
phlu t h u $ l ^ \ G o xo dinh Thay xu'ong con
500
25 6dB 29,edB
1000
24.3dB 28.4dB
2000
26 7dB 27,3dB
Bang 4 cho thay hieu qua tang cuang sue nghe sau mot nam cua ki thuat thay the xuong con bang tru gom sinh hoc tot hon kT thuat go xo dinh dan thuan bleu hien bang su thu hep chi so mat nghe ABG sau mot nam tu 24 den 26 dB 6 ca 3 tin s6. Trong khi do chi mat nghe ABG cua ki thuat ga xo dinh xuang con don thuan khong thay doi tham chi con tang len o tin so 500Hz la 29,8 dB.
4. BAN LUAN
1. Xo nhT chi khu tru 6 mang nhT dan thuan thuong chi gay giam nhe thinh lire (<20dB) va khong c4n thiep phau thuat trai lai xa nhT gay ton thuang chu6i xuong con
don thuin hoac ph6i hap voi xo hoa mang nhT thuang dilc din truyen nang 6 ca 3 tin s6 500Hz, lOOOHz, 2000Hz frong bang 2 voi ABG>40dB. Nhung benh nhan nay giao tilp r4t kho khan nhat la khi ho bi ca hai tai. Nhiing truong hop nhu vay can phai can thiep phlu thuat.Hai ky thuat dugc chi dinh frong nhien cuu nay ky thuat npi soi go xa dinh chu6i xuang con don thuan va ky thuat thay th^ xuong con bSng tru g6m sinh hoc. Ca hai ky thuat dhu mang lai kk qua phuc hoi sue nghe gan nhu nhau frong 6 thang diu sau phau thuat qua chi so ABG bang 3
2.Tuy nhien nhiing truang hop xcr cimg chuoi xuong con neu su dung phuong phap ga xo dinh dan thuan ket qua phuc h6i sue nghe chi on dinh trong nam dau va tuong duang voi ket qua thay the xuong con bang tru gom sinh hoc ( Bang 3 cho thay ket qua phuc hoi siic nghe bang su thu hep khoang trong ABG giira hai loai phau thuat sau 6 thang la tuong duang nhau) . Tuy nhien sau mot nam sue nghe lai giam xuong doi voi nhiing truong hop chi phlu thuat go xo dinh chuoi xuong con dan thuan do hien tuong xo dinh tai dien.
Ngugc lai ky thuat thay the xuong con xa dinh bang tru gom sinh hoc cho ket qua on dinh hon ( Bang 4 cho thay khoang tr6ng ABG d6i voi ky thuat ga xo dinh bi tut xuong sau mot nam frong khi do l^ thuSt thay xuang con bang tru gom van on dinh sure nghe) Nguyen lieu tao tru gom thay the xuang con lai san xuat dugc trong nu6c nen phau thuat chac chan se mang tinh kha thi va pho cap.
3. Ky thuat m6 noi soi qua duang ong tai trong dieu tri benh xo nhT co 4 uu diem vuot troi so voi nhiing duong mb sau tai va trong 6ng tai qua kinh hien vi phau thuat.Thu nhit duang m6 thing ti^c ti^p
20
Tap chf Tai Mui Hpng Viet Nam - Volume (59-21). N 3- October. 2014
vao mang nhT va chuoi xuong con can dugc can thiep. Chinh vi vay ta co thi quan sat toan bg 3 xuong con, cac khop va muc do xo hoa. Cling khop de xu ly.Trong truang hop can thao khop bua de dk thay thi xuong de khi no bi ciing hoac bi gian doan ta CO the mo khuyet xuang a goc sau tren vong khung nhT bang thia nao xuong vi phau mot each de dang. Thu hai chinh nho CO mot phau truang rgng nhin qua man hinh ma khong bi vuong loa soi tai nhu diing kinh hien vi phau thuat nen dl dang CO the go xo dinh quanh cac khop xuang con hon niia viec nhin qua man hinh de mo thi phau thuat vien co the chiu dung dugc nhung ca mo keo dai phuc tap ma khong cam thay bi nhuc mat nhu nhin qua kinh hien vi tang sang. Thii ba goc chieu sang cua ong noi soi va do phong dai co the co the thay doi nhanh chong va thuan tien bang tay cam ong nen co the de dang kiem soat cac ngoc nghach trong hom tai nhu thugng nhT hoac ha nhT.Va cuoi cung la nhiing ton thuong giai phiu gay ra do phlu thuat noi soi qua ong tai la toi thieu so voi nhiing duang mo khac chinh vi ly do nay ma nguai benh hiem khi cam thay dau nhuc do phu ne sau phau thuat.
5. KET LUAN
1. Chi dinh phiu thuat tao hinh tai giiia doi voi benh ly xo nhT tai giiia chi dugc dat ra khi mat nghe giiia ducmg khi va duang xuang (ABG) fren 40dB tuc la co ton thuang chuoi xuong con.
2 Ky thuat ga xa dinh giai phong chuoi xuang con cho ket qua khong on dinh o ca 3 tin s6 500Hz,1000H2 va 2000Hz sau mot nam. Trai lai thay the xuang con don thuin( xuong de hoac xuong ban dap) bang tru g6m sinh hgc cho ket qua tang sue nghe
on dinh va ben viing ban han ky thuat go xa dinh dan thuan.
3. Ky thuat noi soi qua duang ong tai dieu tri benh xo nhT tai giiia (Phong's technique) mang lai hieu qua vugt troi so voi kinh hien vi phlu thuat ca ve tfnh hieu qua cua phau thuat ciing nhu tinh kinh te.
Ky thuat lai su dung chinh bg noi soi phlu thuat xoang lam chii dao nen no rat kha thi ve tinh ung dung
Bibliography
1. M. Stakovic.( 2009). Hearing results of surgery for tympanosclerosis . EUFOS Vol. 266
2. Asiri S, Hasham A, al Anazy F, et al (1999).Tympanosclerosis: Review of literature and incidence among patients with middle-ear infection. J laryngol Otol.l 13(12): 1076-80
3. McRea D, Gatiand DJ,Yongs R, et al (1989). Aspiration of middle ear effusions prior togrommet insertion an etiological factor in tympanosclerosis. J Otolaryngol. 18(5): 229-31
4. Vincent R,Oates J, Speriin NM(2002).
Stapedotomy for tympanosclerotic stapes fixation .Otol Neurotol.
23(6):866-72.
5. Hampal S, Flood LM, Kumar BU (1991).The mini-grommet and tympanosclerosis. J laryngol Otol.
105(3): 161-4.
6. Nguyen Tan Phong(2000). Phlu thuat tai.NXB YhocHangi
7. Nguyin Tin Phong(2009). Phlu thuat noi soi chuc nang tai. NXB Y hgc Ha Noi
