3)
E.».
l8S1.25'6.4) I4• 18S2·2S''·
- 422 -
en naaktheid. • 1
) It' •o!'d ecter veraoed dev te 'Mmerk da\ die ••n•• oral• cret1& na die eYancelie luiater.
D•• van Yeldea bet
•a
moo1 at . . ceba4 en kon veral·Coed YOOJ'Iilli • V:roelr •oe1 b7 1A clle kOD.WeAt1Nelt ill Holland h1erd1e poe vul. ltet 41e 1nwyd1Q& van die kerk-
&ebou in lloaatonteln in 18S2 waa b7 ook teeawoordia. Die beer 11\llter ,.. a1 moec •an die naweek •• Iiili en w1Ak vir 41• Y&B felden oa YOOI' te &&an. Daar waa eater ~t1tel OS
41e bladq t.e Yind, toe die brawe oubaa1 •111• lt•rrenlMr&
Pretoriua Luther •• MOQden Honderd• uitcee en die aanae veraaderlDI hartellk
••••lac.
2)Die latteroorloc
3)
het noc voort&e4Gur, maar in1853
het die JD&•l•• Recer1n& '-•luit om die YrTataat aaa die Boen tei'UI tec•••
Yan Velden ont'f'&DI a.ou 'n beroep a.a Lad;aalth JC.P. u al •• die ceaeentea.w.,
Iiller& noo1t pera1ttereA 4at onse pre41kant 'NUaat, • ltealv.it b7 oa na• l'l 4r1e~ar1&e Yerblyt in Wlnbul'a Da La4yaa1 Ul te verb\lia, waar taT ay laaate bed1eA1ncaJare 4euraebrin& bet. 17
1DYloecl ill 41• V17abat 1n die vroecate 'Q'4 1a Die te
~ereke nie. ladat b1
wee
1a skr7f ..ou
1Dtereated in hia own••ul"
1n •n da&blad vaA boat .. that aD&•l 1A huun tleaht bow 4oea he labour aaonc u Jt:Ur he haa lett&Would that all ain1atera retleoted tb ... elvea 1n that apoatle of olll' dqa, 1A that aervut ot b.11 Lord, u4 learn• 1lD they are to herd the tlook."
•>
Op 17 rela na die DQwe verblyf vero... bF reeds van 1 A 4re1&eo4e akeur1nc ••
anoll
vu utevl'etldhe14 oor 41e crenal.7ne Yan die nuv.·e a•eenta. Die lecte aan die voet••DI••••••
1) 2 hr. 11 "'• 26, 'Z/.
2) !be tr1en4, 19 Julie 18S2.
3) HS.entn 1kryf rq- dat •• 41• teuwoordiae ka,ty41q,.
•1d4el ceen
ala••n•
veJ>ooc.oeG1&1A& 4tA naa1onale tel"\\&•keer tot 41e s .. r b .. erk nie, aDder oordele sal vola.
nBe\ 1a hier • • ' c!ea aeeat der ver~lindi.Da en verbard1nc a1 seer ver cekOIIeD.. Wat rq aanaaatj 1k weuch 1n den
• - en de uaoht a7u Ooda Ezech. 'f' .18 ateeda voor rq te he~bea, want aat 4e hand op clat woord beb 1k JQ1l M4 van aetrouwneicl atcelecd.• Korr. Ller II. 2 no.l6.N.s.A.
Digitised by the Department of Library Services in support of open access to information, University of Pretoria, 2019.
- 423 ...
van die La.Dcel»e!"l wou J&le oDder LadJ'aaith.
aor, ..
r Die,uar liewera
onder l1vera4ale val.Die
R1nc keur hulle versoekaoe4. .., •r
ee.rste betoek aan .LaA&eMr& is die&•o.t•r•
bedaar "dear aen
dadel1~k ontdekteaet
t . .and
tedoea
heb'beft 41e, reat door ••• • aieta an.4ers 4ul.d.de du oru en wet.•
•••r.aaal
betd••
van Yelden baa openbaarat •n
••cter wat YiP n1ka attdt ale. l'fl' nak AO\l in
•a
atl74 aet 41• BlDC Ya.D. lwelleada, waan'U dr.w.
ttobertaoa 41•IOl'iM 11, OOJI 41e lhASlyn•t maar ook 001' tn laak YU tq
wat b7 1n die
a•••nt•
to•I•Pl• h1t1 sat• a t aelta veo.r••rak.Se S1no4ea d1en. OD&elWCki& vee bT J'Ue , .. ate11k ••
oorwiDDaar u1 t die hele
artlre me
en ko.na•ntr .. r qbaa'
rondOil die aortba, wat aapahalwe ••• opt•••• feral is 41t 41e lft'al na4at. 17 vroa •a h.wice ,...., • .., u e1DkSqa1ekte op4Mn, nanan 11 kor\ daaraa M~Wl'k· Sy he\ utceroepa
.Ik heb .... vreeaaell~k• atette aaa ... aartahuiobelaar 1\olter\aoa te
oaken.•
l) ,.,- 3aar wor 17 d0o41 1a 1878,akl7f br 11 h•l"lw~•rirlle ••• 17 klnd•r• n . . r
u.
leet ld.er41e. 2)
cr1et ua leweDiltc 1n 11 bart.
Dirk YaA felden karl eaaa ae' 41. G.W.A. YU de
Llnc•n en R. lballd ln • • aroep cereken 1r0rt11 atreq
c•-
retonaeercl ell behoudeDd 1n die leer, welke ataD.I'Jput h\llle onder IMR 1\oele en 'baake
••ac ..
t.-Jt bet n1e, u u 4aarbf, e1euard1& • ln bate opa1ate, ao4at bulle ••• •••• vu bulle ••rvr.-.4 he\.
Hoar8tal
27/••••••••
1)
._.ire,
19.2) J • Blo•elldaal tipeer • • Yelclea HD prot. Lauta u
.... a rea\11Ju:a1&
aoneuraaker, ... a1eUeose Dopa\10\ll of 11 . . er tw1atllakert.• Lau-ta-lolleka1e, b81ld 2,aaAWl.Da ll lo. 223, r
.s .A.
- 424 -
HOtnftll Z/.
A! Jlrtt41ktr
&n
l!~.al.Dau 1M1taaa •a ooJ>laerlAc dat 4r. •• Faure • 17 at.l\lltte 1end1Da • latal. IO\l aeal he'ta .lulle w11 rq DJ.•
onn&n~ .Die, doc •• .:, tewa. •• predikant
ut
Holland klaar- koll, aal ek boa u~ulle
stwar.• l) D!'. B.l. J'aue 11 4an ook op 9 . . 1 18,.3 1D Pt.eterur1u\Nita u nrate pei'JI&unte l•nar van 41e Bed. Ger. Kerk in Natal beY•t1c.itf het 17 Aquetu 1826 op LHaenru\ ill die laap- atad die l•euli& unakoG ea h•t u ay ooa wat ,,. .. maa.Dde voor . , ceboorte aa teoloaieae atudent •• U\reoht oorlede la, Die 301'118 Hendrik Z..nuel waa leerliac 1A d.ie Z.&. AtbeaaeWI waar
bT
bOa so ollderake1 dathJ'
1A 184' tot aaa1aten\ vaa pJOf,4r. A4-on aanceatel word. Ia 17 aeiAt1eD4e laar .,._., ...
b7 na Hollaad • boa 1D. Utreo.bt •• nance11H1enaar \e hlaraam.
a>
If1' het reeds die BeN Yan Mb7 ceJcea. Ia die
at•
arplike doo4 van 17 ouer bJ'MJ' Will• 4ev atl"llilc.ronra ulwy ._'Mai 1n 18441 be\ die ce.aade •an God 1A 11 bar'
ltect.a.
werk ea het b7 tot bekerlDc 1ekoaa. 87 •a aekere 1 . . 1eeatbe14 1D Holland eoubr
uit&eroep bets JD1er'-re broader Wlll•l•oa
aaar 22 jaar ou4ea toen ... ,
door •oorde.aaan-h.anden aeane\l'Yel4,
uw
dood ••• m1Ja le1'enl Ik wlat. dat &13oaar J•u waart cecaaA, en 1k .beb Diet aeJ>Ut voor dat 1k
kOB
cetllicu,
4at 1k u sou wee.n1ea 'b7 Heal•Ill utrecht bet IQ' AO& die Yoorrec ceAiet era
ee
van17
vader •• proteaaore, dr.Rooraarda,
totleer.. ..
ater tehi.
Die/ •••••• ,
1) A. l>reJ'era Za•r-..lt YaA dle Jled. Geret. Xel'ke in S.A.
1931,
S9·
2) Die Prle Dooton• J'a..re 'bJ' A. Drqera laarboek yaa cU.e
••• Oer•t • Jtene 1D. S.A. 1929, 49 • S2.
Digitised by the Department of Library Services in support of open access to information, University of Pretoria, 2019.
... 42S ..
D1e Nkend• V1nlte ••• •n a.nder hoocleraar. Op 3 Julie 18S1 11 bT tot doctor 1n die &od&eleerdhe1d aeproao•••r na
••r·
4ed1&1AC vaa •a L&tlA•• dla•ertalle c.titels .axecet1oo- theoloc1oa, oont1uu annatat1on• 1n no&lmllla lou
MIMI
1n Aotuua Apo•tol1corQa 11bro reterent1• 4e Paulo adCbr1at~ coAYerao.• HF dra 11 tea1• op aan HPareatibu.
optt.i• car1•aia1e•, aowel •• aaa 17 oaa "Patruo d11eet11•
ai.ao Pb111ppo &4ar4o J'aue 18. Ant1at1t1 leolealae
Bederl.u41co-Auatro-ltncanae IJ'D041 b. t. Praea141. • •
n aamt
later 11 dieJonc•
do~tor• toe alec• 22 Jaar owl, dear die Prtn'iut.le Jterkbe•tuv.r YanOY•I7•••1
te Zwolleonderao.k eA \ot die preek41e.u toecelaat. Da.arM 11 b7 111 41e klooatel'kerk 1n • a Gra'fe.abace tot 17 upswe.rk
ae-
order&. Yoor 11 Yertrek tuR h7 1A die bv.-.. 11k cetree aet
IODkVrolle Marl&D.De llftJ'Jl•
DlNeltcte 4ac •• waa.rop b7 voet aaa wal 1D l&apata4 ait, 11
hJ
dear 17 Ya4er, die aotuar1ua IJnodi c•l•&1tiaeer.ID. BollU.cl •••• bat by 'A 'be.roep na P1eteJ'UI'1U'bura ont.Yil.DI c 4a. A.. Faure twt A0\1 alle preaa1e op die • • • uiqeoetea oa die llerMp aaa t.e n••· l) Jere bl.T b.T .,, ...
.. ,.. 1A laapttad Y1r die &1oo4e
Yan
18S2 - oa onnod1ce onko1te te••~·
a)..Di' atNlc 87 tot h•aerlih
a•ao .. ,"
10 bet ••· Dirk••n Velden
a••kr1f ... te
yerne .. dat P1eteraar1tabura••l4ra 'A aetrou eA wakkere leraar aal hi, en ek boll rq dune ••raeker dat h1eN1e leraar hl on4eJ~Y1n4 dat b7
••t •eat•
te cloen bet wt all• nar«• h . . aaa erutie• en cetroue eYU&el1eprMik1nc •" l) D1 t f t l waar belde Yaaprt41kv/ ••••••
1) Ataohe1dt"ord te DoelbV&, Geretoraeef'tl .llaaadblad, 1897, 104.
2) Brief 4.d. bapstad 17 Jtalie l8S2, au lerkraad, J:orr.
Ller, II. 2 Jo. 17.
3) OercteneJ-t OJll kerk 1n d1e Tranaaar1ep, 94.
-426-
prediker ea boordere
o
4as raa was die ontaoet1Q& u 41e• • . . . rk1na itt 41• nuwe a•eente ba1e hartelik.
J)1e lwYeat1&1n& be' c•alded op ' . . 1 1853 48\U' •••
••n Yeldea YaA 'liftlNrc. fo\ tea bet
b.11ene• J•r•
1 -.. 17•• 41e
••ndac
YaA diec•••-'•
ei1Uiti& bepaalltT
n t leraa.rea ceaaeeau we«••&erla ••n
awar kaA••rwaa.
Iadie • ·
a144ac oa Yier\UU' betv.
Fave q iatreer.Se ceb.ou aa aan.- le141q vaa 2 Xor.5
v. 20a ,.0n1 tr•• 4aA op u , .. ante a Chr1a'tu ODhil, uof Oocl deu OM YeJ~JUu. Oat tJ14lulla
a. Cbriatu. ont.lla laat Julle ae\ God veraoen.•B7 be<lank clie kouul.eat, wat b7 reeda 1n le4el"labd seUI:l bet,
ria • a MOr« Yo
welkaa aaa da. D1rkvaa
der Hott u.b14 Oo4a
••In
op boa at •lr ·~ werk oorkaat 41e Yaalr1Y1er. 1) Dieaawe
doain . . bet 4ade11k allea ln •1 ~1\cebre1dewerkkr1Qc 'be&1n ,. . . la l"e&laten in oJI'de cebJ-1n&t 'n
AOtul.eboek Uqell Wl Vii' d 1e &elda.U 41e D.Od1&e boeke aevind. In tan Yerskillead.e plekke aoea h7 aaan pr . . k,
. . . aal te perd oor bru&lo•e r1Y1ere en laaa• oncebaande
wei.
HT
net die Marianu-kerk (wet •o aeno• 11 na 11 vrou) cebou ea. diec•••'•
utreoh' (alae vef'DO• u IT akad•1•ta4) ceat1c, wat b7 •• k:ou.alen\ ae4t11"11 'bearbe1 bet. 81 arbe:ld waa ba1e OIDY-17k1 te YHl vir 17 uacte.Ja1c•
uude na 11 1A\ree, noc voor d1e e1nde Y&D 41e Jaar, wo:rcl • ., Yrou. s1ek aan baar keel en a4v1•••r diec•·
neetbHI' •a dnW klSaaat. 87 WO\t Die 4aanan hoor n1e, aaar •P aaadraaa vaa een. J>aa1el Llndlq 'be1lui' bT • haar aa Eaap1tad te ne... Die ve~\rek vaa 41e leraal" bet croot ontevredeDhe1d 'bJ' 41e nou heJ'derlose c•eeAte &ftek. J.D.
Karqua%"4 110ea Yaa .hapatecl (d.d. 28 »-••'bel' 18Sl) 'n ple1t•
brief
•krfw•
oa hulle tot ae4u14 \e maaa ~7 weet 11 ...Broeders wlen 11J hebt 1D 4r. Faure, rechtainnil in leer
ea./ •••••••••
Digitised by the Department of Library Services in support of open access to information, University of Pretoria, 2019.
- 47/.
ea acd.vruohtic 1n wandel.• l) Halla wet n1e welke plaaa- vervanger hall• ••1 kr,r nie.
Ook 41• leraar •kl7t aan hulle (d.ct. 2S
.n.••"Mr
18Sl>. 2) Daar\llt leer 0111 1ete van sy phd1k1na ken. JJaclat hT 41a omatandi&hecle Yer4lt1clel1k b•t, ve~ b.7 boaaelf dat h7 17 d1euwel'k ODder b.ulle celtrekk1& Yerric b.et. Daar 11 w...o.ct 1A •7 ltlnnea\e
wann•er
bT bOtalllt ahra watter na•balle van 17 pred1kSaa cetrek bet. ,.Dle pre41kla& na
c•·
llrekki& ••~" a1J wa1 oolc oprea\ - (a ••. ceakelld) en op- wuldnca to' ltek .. riDI • aal1ahe14 ..._ ... 'bil .., ld.\
l1et4e voort. 1k w114e 1a all• erut u \llt are 'belan&•
a \•ll1Ai " opekkc oa 4u toekoaendea toot'A te onnl1 .. en.
door ta • • ' Gotl te late veraoenena 3) door bet dierbaar blo.d vaa Chr1atua Jeaua he' laa Go4t dat 4e aonde ••• wereld
wee•
dJ'Uit • •••• •• nar s1~1'l de nu.entea?• B.r aatwoord aelt op dle vraacs ffa.laaal 1k ken • , .... - lk
w ..
t vaa ceen eu die aebract 11 caordea tot 4• ke.rmia van a1oh aelvea enYaA Z13nea Zal1gaaker door a13ae pre41k1D&.•
Wa\ •a bel7d•D1• v1r •a leraar oa te 4oen1 Daaro.
4a t h1 d1• tout ook 'b7 h•a•lt IUD so•lt he\ e.a later lt7
lr1cbton aet\111 dat bT 1A a&JW\llltmde toeruetlAa on.tYaJ\1 bet.
Aaa di• &Mer kant
110•t
ontboa word dat 41e aeu Ale st..SaYJ'lll op 17 arlte14 Ilea .111e.
Dl t 1a aaot Faure aou 1n 17 brief pr•k• ..
o,
wat wordt er 4aa van awe alelea ala 41• woordea tecen a zoetea aetuiaen op dieadaa ••• u ..
ren •• , •• Wat aal h•t v. '-ten 4at 11rtk
waar' en aaa.1•817k en we1Yaread op de aarde - bedeDktdlt tOOh 11711• nar4aten1 Yooral 'b7' bet w1aaelea vaa c.tea
~aanrt.oa. • Du no• bF •ra• nt
eu, ..
n vir bOaaelt aoetatel 1
3oa •
ou.d,l'1k
en am, otter en k1A4, al.aal, aatweor4S..
;... .
1) Eorr. Ller II. 2 10. 17,
1.s.1.
2) I4••
3) Vsl.ar 1ntreepre•k•
.. 426 ..
•• bulle ••• •1 11efde mac twrtel, noo1t aaa die l1et4e van 41e 8al1caaker Die.
Aan 41e e1n4e Yra
bT
dat 416 brier op P1etenaar1ta- burc, MOo1r1v1er <••tal), Weenen, ll1pr1Y1er •••• wyke voor•c•l"'
aoe\ wor4.'aS.t die korre8pondeu1e Tan .taardie 4ae bl)ic dat b.7
••' beal18\he1d 87 au kon a\un. lfT bet 41e J'qte van 17
kerk cebaftdhaat teenoor d1e ftecertnc, veral 1n die atr,d oor die bft'eatic1A& van hawelike. 1) Vir meer u ftl'l • • •
b7 te on'bu1c8a• en 8tt-ena. - bet benaar aemaak te•n die doop wan klndera van ouere wat op die renbaan aealen 11
ot
••' 4eeln ... aan wlrel4•e Yer.aake. Die kerkfead bet toe bealu1t om die ouera
ln
lletde te ••~aG en 41e klndera te laa\ cSoop.D1t ltk ot h7t net aooa 17 vader, 41e ln&elae Receri.a& aoedcu1nd • • en due bier
coed c•pe•
het 1D.tualle uaaa. In .. een laase en 1ndrukwekken4e r.devoeriq•
beple1t by 41e wenal1khe14 oa kinder• onderrla in die En&•lae taal \e 1e•• a) lelt het b7 le4Vie voor die 8Jrot8e c••ente opcetree en bulle 'Dedlen. l"ev. lrauaua Salt akryt 011trent b.caa
.cae
Man 18 tecemroordla h1er, aoo cneu•nt op 4e leeratoel, en aoo naderi&t ell lietd .. ol in aijne OIIIUit 4at YrieiMI en YyaDd h • bftonder4. deSohotten of lobobe aemeesat•n 'Meoho-..d be ala "n wonder ln eta en bedonea t1Jd, a1J
aecaen,
a1Ja. leer 11 ala die Yan 4e oude"DPU
1D. aohotland. En boor4 h• aaarne, ala hJ 1A de Scbotaoh JCerk prtd1Jrt 18 de kerk vol. • 3)Yoorda' 41e Skotte . hull• e1e kerk bes1t het, waa hull• anOOA oa hul ere41eute 1A die led. Geret. lerqebou te bou. 4 ) foe 41e Skot•• kerk 1n 18S4 101.-.r 11, het die
precl1kant/ •••••
1) K.B. 18Slt 98.
2) De War• Patriot, 10 llaart 18S7.
3>
Brief 4.4. 2 JUDielBS?,
lee. 8/1221•.s.A.
4) lotule kerkraad f1eterur1tzbura, 7 Oktoller 1844.
Digitised by the Department of Library Services in support of open access to information, University of Pretoria, 2019.
- 429-
pred1ltut Caapbell Fa\IJ'tl cena • "a short a4dreea• te ' "
ell anra • to uae you.r people to taYO\U' wa w1~ their
preaeue u4 to &14 ua liT their eontr1wt1oaa at the opeaino aen1oea of ov n• obvoh.• l) D1t lrk 4u ot die 1••1nd·
belt a eden 41e 'beaoek
Yaa
dieouere
ra \U'e 1n 1843
ltale••r•
aAder het.
~rlk illtuw.el 11\U'e aoea 'n aoe1e pre41ker
c••••
bet. T11
t
'A••rala&
I)•aa .,
Mloek au L84J'M1 th 1Alatel boor ons det hJ dle la\eNa&a144e& YoorlMre141ncad1eu
&ebOU he,, uliJae to.boorders .... tende 0. Slob aet alle ootaoe41&he14 Yoor deft Beer• te butcen." D1e aaad word b14•
aav
aebou,
waar1Jl tltrabaa lplea, ltare1 Lalldaan •n IYert Pot,a1-'er vooraau. nte Sondap8re YiAd die a1clle41eu pl•••• 17 len. ••k cU.e cloel ••a 41• he111ae nrboDila•teke.a. lMtkeal ••
1t7
dte tatel apreek b7 dieupaalacanc•r•
"•' ... voortrettel1Jke •1~••• toe. Dle ••ralatlew•r laat
4aA Yolac
_an
&eYoel Yan a:;.afloeAill& 110et aea aiob. oyer-a .. atel'd Yoelen, 1Acsten aen aet'li&• 11, aet welke 1Q'aoD4we plect1che1d de U.111&• ltbdteebu 111 de ifollan4aohe Gel'et.
Xerk toece4lu4 ea de dlepe ••r-1e4 ut welu all ont-
••ncu
word•• Debroederen cloen ou au
PatrlanheJlvan
owla &e4eAku." Die weu 1r0l'4 , . . laak clat h1erd1e waard1&e vol.k laer hlllle oonproDkl1ke eeJWoud 'bl7 bebou • vir
al\74 vr,: bl7
••a
41e oncSeuade • oncelu.k -~ baD4 aan b.u4••t
die ltaakawill& cepaard &aan. .., 41e 4aDkaecc1ncadleu auk clr. Fal.'IH 1n•r
redwoerlnl .. • • d1ep-1AcSJ'Wimakc4etoepa•a1q" op dle ceMuteA1••• ••• die 4a&1 welke b7 op •n e1aneb . . l41&• .,,. tMpaa op die t.oeata.ad YU q , . . .
au
1abut aoDdlce atr,rd aet 41• X•Diae Yan die
koAinl•·
D1•1•••••••
1)
I.a.
Kerlc Pleteraarluburc !torr. lhr II. 1 no. 1, oOkx.a.
18S4, 411.2) De Wa.re Patriot, 11 rewuar1• 1811·
.. 430 -
Die koerant~ria YerYolc deur te
el
Cat bulle Diaaer ctr. J'eure aet aHr •rna, aeeadr1t ea-.a1na
die Woord Yancite Bert boor ••rkond1& bet •• op hler41e
a•l ..
ntbeld ale •..~>• lAdruk nlke s1~Ae pre41kat1ert, aebeflen, eu. op a1'ae toeboorctere uak••n,
n•
t:rettead, en oocenaob.)"Dl1k op1e4era celaat t.e 1esea. lea 1~er sat aet cte croo,ate aara.•
dacht • 1D&•h&Hhe14, ala ot ••n 1D. aroote be-..ernia ••r- keerde dat 441 Leeraar al~M lHrrede te epo•la soacle at•
breken.•
a,
el~ aitcaaa •an ctle kerk ••raader 41• cebOor1Jl hul tent• 1 nar 'A meu ••• aDde!' ucaaet boor a1e1 daa 4at
aeen
M&Nal'f1er1Dc a"r aaa 17 • 1 Mutwoor4 bet ••h1erc!le ate. 11\ll.le kaa Die
cea.oec
praat. Yan die pr.ctlkut•• bu.1teqewoae aanYalllae c 11et11ke aeepreklc:e llie, •t.
h7 tuaau die ao4ad1enaoetea1Q&e aet elke taa111e 1n die teate onderbo~ het, nwelke 1D alle waaraob1Dl1khe1d •••1 kl• UA cle LeeJ'recleoen ••• hebb• lti~
a••' • •
fM bT later u lto~W\Ileat in 1859,
••n
Lad,...1tb.atake14 ae•, bet
b7
oOk .,aet aroote11 erut en bartel.Jkheid•b\llle toqeapreu, • tea ceYOl&• waanan btkalll alle toe- hoordera tot trane bewoaen wer4en.M 1 )
Die p.z-eeklletocte Yaa 4r. H.l. Pau.re ••• t7deaa 11 be41eA1D& oA4er die Yoortrekkua 4opat1ea c aeretoN""•
al he\ 41t. lat•r aa •a ... metod1st1eae ~1&t1A& oorcetlaaa.
~ na bale e1eaucu.c, ... ,. •n aoedbartl&e ea n\llpaa.r~U.a•
aan, ,.., 'n wa.ra a•oed en. •roa• tiD en 4aaroua deW" ••1•
oeaia.
1fT • •
met •n aroot bec ..n•
'-•1•1 ora die •aaa•11e aaA all• . . aae te -r1aa. a)Al ••• 4aar
bftr•• •• , ..
oel 'b7 dte boorder• onder•1 YeraAdi&iDat he\ bt Ut Ide 3\d.t ••AC•o•dt.& aie.
8Ja7w..S. 001- .. , . . . telike 4J"Oakeuup• •• b71 alD. a\ll.kea
toeatud/ ••••••
1) k.B. 18S9·
2) de B1e en Looa3••• lloaraphlsoh Woor4e.aboo. Ill. 2S.
Digitised by the Department of Library Services in support of open access to information, University of Pretoria, 2019.
- 431 -
to .. taa4 sal het cok Diet ontbr~a aaa ee.- aekere
w .. kh.1d
of aa.DIIoeDl13khe14. Ilea sal kt.uaften truea atorten 'bJ' bet AYondaaal ot b7 e . . •ratteode •ooratellinl Yan dee H•r•n l1J4en, ook cUep ontroerct kUilllea wortea bJ ••• cet.roae•ooratelllal der waarbe14.• Maar
cedurlc
veraaanbJ
om PJIISII \e •••• • AI ou net op 41e •o•1•• at aaen., 110riou teleura . . tel. "WJ ware
a•lJ'k
HA doomen •uar dat balder opfliklle:rt, MU ook ras la t.litce,raJld, aaa eea ltrl&Uehend beJ>&atroc:a•ea
het lnen •••GHat••
11 1Mera 4en r1v1eratroo. celiJk wieAa attlle watereD de d1ep\e •aa do bo4• ona pred1kea.• l) Let op 17 aoo1 beel4apnak.Geretoraeerd 11 by ook 1D 17 celoof 4at 41e aeoa4e oaYerlieabaar 11. 2
)
Daarb,- ••• b7 •n warae a1elaorcer wat Die 17 c•eente op valse roDdaaente laat -.. be' Aie.
&o.M1ce
bet , ...•r.r-
aoe41&he1d 1A die aode41eu Die, • Jm.R1 ., ... , dat allea sal reckoa, aaar b7 , . . balle op die \11 upralce Yaa die apo1tel Pat.ll.u, sooae .,waat ek 1a ••r•ek•N dat , .. n dood ot 1 ... o.oa kan a1ce1 ftA 41e 11etde Yu Clod n t claar 1A CbJ'iatu leawa, onae HG'e, 1a Die. • (!om. 8 •· 38, 39). l) laie eJ'Illt1& a op die 11a11 at .... ., Yerkon41aift&
• • • • bet. ,.lftn Yr1encll &13 bedrlea\ • aelvo aebr . . l13k.
G1~ a\llt •••1 ••rcl•r to a-..t a1J.D oa •• aaacl:torrel• '&e telleA aea bet
•••tftn4,
clan ner aorutentalJ •• wumee.r aul:t &13 cU.e hebbea aetel4t 01~ s\.il.t "'"1 eerder ill at.aat a1Jn d•l'l laat vu••Mn
bare op • • aobO&&cSerea t. tor•oh•••daa het &•let •an Goda toora. te <il'aaea, dat er l.1&t op
••ae eakele aond1c• ae4aohte, 41e 1D uwen boea .. opat1Jct ••••
Welaan, lut daa ••rea al dat werkea 1a
•tc••
kraob\1 elkeoAdern.iAC 011 u aelYen te Yer-'M\eren. voor 11~
tot
Ood koa,, eaca
u t yqaoedlahe14 in eD door Cb.riatu tot den troond.er ceaade. • 4 ) If/ •••••••
1) E.B.
18~8,S7•
2) Idem,
S6.
3> x.n. 18S8. 12.
4) It•,
73.
- 432 -
8)' 1ntt•• vel"how!iac
••t.
41e Heiland ts-ee aool te vocralqn 1n 11 aecU.taaie oor .De Goede Herder." 1) 1>1e t.ere sora vaa die herder vir ' ' akape akilderb7
aetdu1del1ke klevea .. Yallen - • • ea booa, veracbt1n&, • • · a..Us1DC ea spo-t, araoe4e, ellende,
cebru •
JaMer bun ten d"l•1 de Goe4• Bercier doet alle4••
d1qen lleclfterkeatot
baa-11
hell.• Wat •a trooa •••• h1ercl1e wa•rbeld Die vlr bOcaelt ,... hetaie,
veral toe telauratell1QC an•••n ._
kort daarna cetret bet.. D1 t l.7k ot 41e lleeld •an die herder •n 11 skap• boa beaon4er setref het, want bt hetlater in lfollu4 •n 1Ml"f'e4e 4aaroor uits .. •• a) llr bet in 4aan1e t.ee14 •n opwekktq ce•1•n van vat vu b• verwaa word u &Metel1ke versorcer •an 17 kwlcle.
~l. opt~e in X.apstad ep liOllu.d.
1'Mn die e1n4e vo 18S8 ,.tea ;nola• Yan overwerk en OYerapann1na, • al lpoelatn ,.oa4a' b7 met a13a
••nc•-
lK>rea aoedbart1abe14 aoveel boot op ralJA von . . ,. l) be•
Faure
ua
ver'b)"sterin&Yan
41•••retaact
bec1A11·
lf1 aelt bet later vertel clat d1t die cevol& • • Yaa die do04 vaa 1 aaeunt~ie, want 41• 4roethe14 het op 17 bara1ns• aeelaa.a. Ill
• A prot'et1••• oomblik het h7 d taeroept .. De lataa h•ttt ayQe aiel, ••r 4e a.re leswa heett m1jn.n ceeat, het zal dr1e . . . ndea 4\U'.n.• Op die 4ac 42-le uande daaraa word h7 \lit die 8oaeraetb0ap1taal, laapstadt ontalaan.
•>
Toe 4r. Faure
•••.r
ao:raaal •oJ.td, net ·bl' dadelik•n
beroep na diest.
ltepheuc•eente, Jtaapstad1 ontvana. D•.A. tNrray, JIU". 1a tot ay o~elaer ia .P1ete:raar1bl:Nrl 'be.roap, aaar 'n
croot
deel van die &•MAte het per m•OJ"1e aan diek•rkraad
•a
dr1DC•Ad• ••raoek aeria a. bul o• leraar•••r
terq te ICJ'y. Dear la ook &ekollekteer • • n a••k•llk aaa
h • te b1e4. S) 17 nuwe 1•••nte het b.oot•aakl1lr: ult vry- , ... akte/ ••••••••
1) Ida., 2 11
en
23.) De Goed.e Herder, leerrtcle over Joh. X va. 14 (tftJ'eoht, 1863). 11• 4eur
ar
aeaienD1••
l)