I I I
"/ lr f
L. rk
t*
Handout
Kuliah Tamu
Program Studi Pendidikan
Geografi,
Universitas
Muhammadiyah
Surakarta,
18
Juni
2011
Desain
Kurikulum
Bencana
Pada
Mata
Pelajaran Geografi di Sekolah
OIeh: IVUXMINAN lJniversitas Negerl YogYakarta
UNIVERSITAS MUHAMMADIYAH SURAKARTA
Desain
Kurikulum
Bencana
Pada
Mata
Pelajaran Geografi di Sekolah
OIeh: IMUKMINAN
unlversitas Negerl Yogya
karta
UNIVERSITAS MUHAMMADIYAH SURAKARTA
20tt
Handout
Kuliah Tamu
Program Studi Pendidikan
Geografi,
Universitas
Muhammadiyah
Surakarta,
PENDAHULUAN
.
::::::::'::i::::"'Til.:J:H",'"'"'"^
.
i::,"'::::[J:il::i::.".."'",,""
KonseP Bencana
n.-^olddl sdn05i sdns['d '
v--- ,.a-' ur"' t"'J'utdn kc('rar ou'
r'cn!rrJ trdahl' SrneFUJn I are \e'ru' dd' i
:-*:r:i,?:
i[::J*";jl]
ii",1ii1",,.,*,'
ri:i:
j:*:t:
i:;:",l:lllJ:i:1"i:;ll;.
",'
**:,
**+=lt=l:l*t*r'
^""o",f"iil"J,liji"']lT"?ij"!"'li"-""''
I INIVERSITAS MUHAM ADIYAH SURAXARTA
20Ll
Handout
Ktrliah TamLr,ili"'J,il:,;.JI"Tfl
:Iilno"".L9"iji",
18J'rni
2011PENTINGNYA PENGEMBANGAN KURIKULUM BENCANA
''*,.it*l*g-;*l+in*:rii"'
Bencana
fsl*F*jjnk}:il,;ij#ti'ff:}xl?'
.i'i"*-,
*o*,,,.t"-'n
oB uht buru bedasai*.
'hamJttrnJn:" 'lll. S!y:l,,rpc
Liau
DL berh'3JLletun:Jntrnrr'd
id
OBe
roting+roseau
re
(SOP)
Mitigasi
Bencana
'
soP (PtuscdurTidakan Baku)Mitigasi
(Mitiqotion)
Menurur LJUlrl n! -4l:o'7
**lli:".n*";;i:"#ilil:f:'"
.
r:ii:'.1ili,Iil:l,Tl::ij..*,'.*,''-,"
u"el,,n*r".L,tt"'e"'rt
p"'1"ru''"""
-'"
sebagai:(raniutan)
. .::'..':,.}}.,.
.'
i:,*:5i"l"1Yl#:-11,',"'l"l1T.i:L'lLi;,$;:'
ii,",*- -1*p*-*t
ro.
'*u"tu
va.sarF*"n
**'':19:::^q:l:"i
t
!bunqan anrar Per5urE'
::i:il*
r:r"1';:1:f
l:"T'T
:lT:i::,',lil
Kurikulum
daPatdiinterpretasil
rl.
""gulu
"*uut,
vungai'tn-nuxun
sekolah
12. seEnqkaian pensalaoan vans diFrelj:p*b
dr selolah
1r
suaru oeqalanrn indidualpdbel'Fr*b
Pengcltian
Kufilrulum
p
Definisi tentang
ku1. PemFh ruiu dmiuiu kh6us
meantr rasrkan Pdi bdaFrmensaFrr ddannvr proonm !Y d ursr ourcom. lra pebehlar memp4oDh Penookhuan da. P
i"*i,,1*m'i*r,
p";u**
trentr ;ibidbio,b".mb-b $bchlR,Pengertian Kurikulum
KURIKULUM
l)
CGyas
Eda& Dqi!Landasan
Strategis Konseptual
. PenBe, tian Bebjr. ustrhr m.nBUasri sesuitL vrnt hru . DineDsi Bclaja!;dihpnsi tah',, bisa, fiau, bbsa, dJn ' Pilf Belajar(trtres.o Plm") :
. io/iva!,9d[r,din
Pilar Pembelajaran
Membut
hlGn
cluaPilar
utnna:
.
fiigh-toucrr, yangdidiril<indi
atasprinsip dasar"trg ngdrso sung hl/odo, ing ,ra.lyo rrdngun laruo, 1!t wu.i
. high-rech, yang didi.ikan atns dasrr
Muatan Pembelaiaran
Pembctnjdan harts mengandn's nilai nilai:
r.
lncirnr(kre'iivii's' tepcIaan sem'nBrLisnnasi
d.
imbD')'
rnlusriutindunri-u'(reri'keBntreuretan'-
i;'3lfii:l"T'l.1".1:l:ll""ix"-
p..,E,r krr (:J, rndi!iJd (t,rLJr nr'nrt nan perbedDn'ndruou r. lNe'rli1\osrldankonEL n'ldeng"
BAGAIMANA
MENGEMBANGKAN
KURIKULUM
ANATOMI KIJRIKULUM
l!q"i'''*r
/ t \
/l\_-l,!
aiEd
.--_j
'
lrlgsEs\l/
\l'/
k-va!uAsv
lPrNruiall
Pengembangan Desain Kuriklrlum Bencana
. c
amerumurk.okonperensi(ko'iinqo'to-et. Ms
GncpembersF6n.
cm nel'kukin Peirlaiai ('$eem'n4Hasil
Pembelajaran
Diharapkan nenghasilLan
triguno
yaitu:
'
mokna
gunat
'
doYaguno,
dan
'
korya guna
t
DESAIN
PEMBELAJARAN
BENCANA
DALAM MATA
PELAJARAN
6EO6RAFI
Penjelasan
nereerdkan ueis d (h?'d 5rlr dai 5on */)
a. objekGrnpan, addah dnkLps obrekyroerbn
b, Yaiq hru5 dikerjakao dai baEs.i b*a5anl
c. iebde/cac Menee.jakan tqqas PcNiiur
HUEllll0 t Ail f,t t(o]\fEltNl DBlolli sl{ 0al{ l0 liAlEL Glo0ll!l
r----iiti;ffi
ru;c--l
I Ntup u
"&adFhrh I
I &-"-a"- I [ 0Rrtd*a ie.n, I I trrRN",a rurL"b! I I tuqhn-w,hn-,tutuetura I
I sdnn.etrm,${n I
Pengertian
Etimologis
Bencana
xata bdncaia bmsal dad bahasa sansle'1a:
@.
godsan,tipuin, kcrusitatr'kecelaraan.KEDUDUKAN
MITIGASI
BENCANADALAM
MANA.IEMEN KEBENCANAAN
PEMAHAMAN
tentang
MITIGASI
BENCANA
,h,,F, n*r bkdkh Fuherr Fns*h kh,r4 Btni,
7
Pnbencana
- ^.").,,4
pzsdbenana
I
a,
ffi
ryP
@
L*-"-_ffi
IF "hMhph"tudr"- !
:
-TEiiE.ti-n
t"titisasi
-enuiut
uu!l!-Z!l?992
.
Mitigasi:::'liiir:ifr
H'J,'"Jih';ililil';il"':#il"'l'fl
"
V
l;**;*."---^t
thh*MPrtdM45kd4h.lF--a,rtr,,,;T:J,r*,"f
r
SOP
(Sta ndard Opetali ng
Proceduo
= Prosedur Baku BertindakApLSOP
Mitigasi
Bencana
?soP Mitigasi gencana:
Urutan proses kesiatnn penjinakan ben.ana sec.ra sistematjs yanq dilaksanakan pada situasi terdapat potensi terjadi bencana di wilayah rawan bencana dalan rangka
penquranqan risiko ben(an..
3
Apa
SOP
itu
?SOit
(Prosedur Tindakan Baku):
Rangkaian kegiatan secara
terstruktur
yang dilaksanakan jika
terjadi
suatu kondisi yans telah diprediksikan.(FEMA,1999)
Apa
arti penting
sOP
Mitigasi
Bencana
penting
SOPMitigasi Bencana:
1. memberikan petunj!k pelaksanaan penjinak'
anbenanaasarseluruhk€qiatansesuaide-ngan standar pelaksanaan, sehinqqa sistem orgaris.si berjaran s€.ad efisi€ndan efelcit
serta hasil penjinakan bencana dapat lebitr
Apa
arti penting
SoP
Mitigasi
Bencana
Arti
penting
SOPMitigasi Bencana:
2. memudahkan, derapikan, dan henenibkan
proses lreqiatan penjinakan bencana.
3.nenvederhanakankeqiatanpenjinakan ben.ana supaya hanya terfokus pada irtinya/