SASTRA
PIWULANG
IKHSAN MAHENDRA, S.S., M.A.
KELAS XI FASE F
BAB 2
TUJUAN PEMBELAJARAN
Peserta didik mampu memahami dan mengevaluasi informasi berupa
gagasan, pikiran, pandangan,
arahan atau pesan dari teks sastra berupa sastra piwulang
(misalnya:wedhatama/wulangreh/w ulang sunu/wulang
putri/tripama/lainnya)
PRE TEST
APA IKU SASTRA PIWULANG?
Sastra piwulang yaiku tulisan kang basane sae uga ngemot pitutur, wewarah utawa
pangajaran. Wujud sastra piwulang ana loro yaiku gancaran lan tembang.
WUJUDE SASTRA
PIWULANG
KAIKET PAUGERAN :GURU GATRA, GURU WILANGAN, GURU LAGU TEMBANG
AWUJUD PROSA UTAWA PARAGRAF BEBAS, ORA KAIKET PAUGERAN
GANCARAN
TULADHA SASTRA PIWULANG
AWUJUD TEMBANG
SERAT
WEDHATAMA
SERAT
WULANGREH
SERAT
WULANG SUNU
SERAT
WULANG PUTRI
SERAT TRIPAMA
LSP
TEMBANG MACAPAT
A.Macapat dumadi saka tembung “maca” lan
“pat” wancahan saka tembung “papat”;jalaran anggone maca utawa nglagokake mandheg papat-papat (4-4 wanda) waton pas entek
utawa tumibaning tembung, boten kenging medhot tembung.
Mula gumantung tembung-tembung kang
digunakake sajroning tembang; bisa mandheg ing pedhotan loro telu (2-3); telu loro (3-2); telu-
telu (3-3).
PAUGERAN TEMBANG MACAPAT
Paugeran utawa Pathokan ing Tembang Macapat Guru-gatra;
1.
Guru-wilangan;
2.
Guru-lagu atawa Dhong-dhing 3.
SERAT
WEDHATAMA
Ngèlmu iku,
kalakon kanthi laku, lekase lawan kas,
têgêse kas nyantosani,
sêtya budya pangêkêse dur angkara.
POCUNG
(Laras Slendro Pathet Manyura)
(MN IV)
SERAT WEDHATAMA
6 6 5 3 1˙ 1˙ 1˙ 2˙ 6 6 5 3 Ngèlmu iku, kalakone kanthi laku, 1˙ 2˙ 6 3 2 1
lekase lawan kas,
1 2 1 3 2 1 21 6̣
têgêse kas nyantosani,
6̣ 1 2 3 2 2 1 6̣ 3 56 3 2 sêtya budya pangêkêse dur angkara.
POCUNG (Laras Slendro Pathet Manyura)
SERAT
WULANGREH
Nadyan silih bapa biyung kaki nini, sadulur myang sanak,
kalamun muruk tan bêcik, nora pantês yèn dèn nuta
MASKUMAMBANG
(pb IV)
SERAT WULANGREH
5 6 1˙ 1˙ 1˙ 1˙ 1˙ 1˙ 2˙ 3˙ 1˙65 Nadyan silih bapa biyung kaki nini, 1˙ 2˙3˙ 3˙ 3˙ 2˙ 1˙2˙
sa-du- lur myang sa-nak,
6 5 5 5 6 1˙2˙ 653 21 kalamun muruk tan bê - cik, 1 2 3 1 2 3 32 35
nora pantês yèn dèn nu-ta
MASKUMAMBANG (Laras Pelog Pathet Nem)
WONTEN
PITAKENAN ?
TULISEN GURU GATRA, GURU
WILANGAN LAN GURU LAGUNE TEMBANG POCUNG LAN
MASKUMAMBANG.
BANJUR TEGESANA SALAH SIJI TEMBANG IKU MAU APA TEGESE!
LKPD
NGUMPULA MENYANG KELOMPOKMU!
GARAPEN ANA ING SALEMBAR KERTAS, UTAWA ING KERTAS ONLINE LUMANTAR CANVA
POST TEST
DUDUTAN ?
DEFINISI SP
WUJUD SP
TULADHA SP
REFLEKSI
PARA SISWA SAMI REMEN SINAU SASTRA PIWULANG?
KIRANG NAPA PAK GURU
ANGGENIPUN NGLANTARAKEN PAMUCALAN ING DINTEN
MENIKA?
NYUWUN PAMRAYOGI UGI PANYARUWENIPUN NGGIH...