للاتخا یاه ناور یتخانش رد مک اب ناکدوک نابقارم یناوت
ینهذ یاه
راکمه و ینامز سگرن
عویش للاتخا یاه
ناور یتخانش رد
اب ناکدوک نابقارم مک
یناوت یاه ینهذ و
تیلولعم نادمه ناتسا رد یتکرح یاه
ینامز سگرن یدیهش یراصنا یبتجم ،1
* 2
1 . ناور یصصخت یارتکد یوجشناد مه ،ناگبخن و ناوج نارگشهوژپ هاگشاب ،نادمه دحاو ،یملاسا دازآ هاگشناد ،تملاس یسانش
ناریا ،ناد
2 . داتسا ی را ، دحاو ،یسانشناور هورگ فجن
هاگشناد ،دابآ دازآ
فجن ،یملاسا دابآ
، ناریا
:تفایرد خیرات 05
/ 02 / 96 :شریذپ خیرات
28 / 06 / 96
هدیکچ
هنیمز فده و عویش:
للاتخا یاه یناور نآ زاین دروم تاناکما دروآرب و هعماج ناور تشادهب دوجوم تیعضو تخانش رد یمهم شقن
دراد ینامز عطقم ره رد
؛ نیاربانب هعلاطم نیا زا فده یس ررب
عویش للاتخا یاه ناور یتخانش رد مک اب ناکدوک نابقارم یناوت
یاه ینهذ
تیلولعم و نادمه ناتسا رد یتکرح یاه
رد لاس 1395 دوب .
شور : حرط شهوژپ رضاح عون زا یفیصوت یشیامیپ
- یعطقم .دوب ةعماج یرامآ لماش یمامت )ناردام( نابقارم ناکدوک
یناوتان اب دوب
کینیلک و زکارم رد هک یتس یزهب یاه
رد نادمه ناتس رهش لاس
1395 شریذپ هدش نیب زا .دندوب نیا
هداوناخ اه
، 37 هداوناخ دنزرف یاراد
هب لاتبم مک ناوت ینهذ و 37 هداوناخ دنزرف یاراد یناوتان
یتکرح هب ناونع هورگ هنومن باختنا دندددش . رازبا دروم رد هدافتددسا شهوژپ
رضاح هخسن مئلاع تسرهف هدشرظندیدجت 90
یلاؤس ( 1976 یارب ) عمج یروآ تاعلاطا دوب .
ی هتفا اه : جیاتن رددضاح شهوژپ ،داد ناددشن
عیاددش نیرت للاتخا یاه ناکدوک نابقارم رد یناور مک
ناوت ینهذ ،)تموددصخ(یرگددشاخرپ
یگدرسفا و یضرم سرت ،لباقتم طباور رد تیساسح تیلولعم ناکدوک نابقارم رد و
یتکرح یاه
،ینامسج تیاکش تیساسح
طباور رد
راکفا ،لباقتم یدییوناراپ
بارطضا و .دوب
تن ی هج گ ی : یر هتفای هب هجوت اب اه
ا ی ژپ نی و شه یم ناوت هجیتن هک تفرگ اب ناکدوک نابقارم
رد یناور تملادددس رظن زا هژیو یاهزاین
شزاس مدع هجیتن هک دنرادن رارق یبولطم تیعضو و ناشدنزرف یناوتان اب بسانم یگتفای
.تسا اهنآ یاهزاین ندشن هدروآرب
هژاودیلک اه
عویش :
، للاتخا یاه ناور یتخانش
، مک ناوت ی ینهذ تیلولعم ، یتکرح
همانلصف ناور تملاس کدوک
- هرود
،مراهچ هرامش 3
، زییاپ یشهوژپ هلاقم 1396
:لوئسم هدنسیون*
بتجم ی راصنا ی هش ی د ی داتسا ، ی
،را سانشناور هورگ ی
، ملاسا دازآ هاگشناد ،دابآ فجن دحاو ی
، ا ، دابآ فجن ی
ار ن .
:لیمیا [email protected]
:نفلت 44297512 - 031
119
Downloaded from childmentalhealth.ir at 12:20 +0330 on Monday January 22nd 2018
للاتخا یاه ناور یتخانش رد مک اب ناکدوک نابقارم یناوت
ینهذ یاه
راکمه و ینامز سگرن
120
ف همانلص تملاس ناور هرود ،کدوک 4
، هرامش 3
، زییاپ 1396
همدقم ،تبقارم
ًاتاذ بقارم هک ینعم نیدب ،تددسا رباربان هطبار کی رد
رامیب اب هددسیاقم ،
اب .دراد هدهع هب یرتددشیب فیایو و تیلولددسم
هطبار نینچ تسا نکمم هکنیا رجنم یلو دوش تیاضر ثعاب یا
ساسحا و هدش نابقارم رد تبقارم رثا ای راشف هب ماک
یگتفایان و
هانگ یم داجیا دنمزاین درف رد ار دنک
و کدوک کی زا تبقارم
ناوتان .دراد هداوناخ رب یریگمدددشچ رثا یرایدددسب
زا دهاودددش
یم نادددشن یدددشهوژپ هژیو یاهزاین اب ناکدوک نیدلاو دنهد
، 1
یگدینت دلاو بارطدددضا و2 3یرگ
هدنیازف اب هدددسیاقم رد ار یا
ناکدوک نیدلاو راجنهب
یم هبرجت دننک ( 1
،) رثا نیا ،لاح نیا اب
ساددسا رب هداوناخ یاهریغتم زا یخرب و کدوک للاتخا تیهام
.تسا ریغتم للاتخا
یاه ان گ رد ،دنتسه داح زاغآ یاراد هک یناه
اب هدددسیاق م للاتخا
یاه رثا نمزم هداوناخ یگدن ز رب یتواف تم
.دنراد نیا رب هولاع
، هرود رد للاتخا کی تدددسا نکمم یاه
شلاچ ،فلتخم هتدددشاد هارمه هب هداوناخ یارب ار یتوافتم یاه
ددددشاب ( 2 ) اب لاثم یارب ، گرزب
رت یو راتفر ،کدوک نددددش
شلاچ یم رتزیگنارب لئاسم و دوش
دیدج ار هزوح رد طابترا یاه
یعام تجا
، هارمه هب یناوجون هل حرم هب کدوک دورو ماگ نه
دراد ( 3 ) و یماگنه هک زارد تبقارم یرایددسب رد هک دددشاب تدم
زا للاتخا یاه لوط هب گرم هظحل ات یناور یم
دماجنا نکمم
ن فرطرب نامز تشذگ اب و هدش دیدشت تلاکشم تسا .دنوش
لکش م گرزب رت باختنا قح هک دنبایمرد نابقارم هک تس ا نیا
دنرادن ( 2 .) یقافتا لیلد هب نابقارم ،رگید طباور یخرب فلاخرب
هدهع رب ار شقن نیا ،تدددسا هداد یور رگید درف کی یارب هک یم ،هدنومن یارب .ددنریگ یمادگنه
هدک رادچد نادکیدزن زا یکی
للاتخا یاه یناور یم ای دن ودددش ار دوخ زا تی ام ح ییان اوت
دنرادن ، نابقارم هب راچان یم ار یتبقارم شقن یشان لئاسم .دنریذپ
همه رد تیعقوم نیا زا للاتخا
اه .دنتسه کرتشم
تردق هک تسا رشب رد ینهذ یاوق تیلاعف نیرتزراب شوه شزاددددس یگتفادی زغم یم ردددسیم طیحم رد ار رظن زا .دزاددددس
1. Special needs 2. Tension 3. Parental anxiety
هدیدپ شوه یژولویزیف یا
تدددسا ک ه رد رثا تیلاعف هتفای یاه
ردددشق یجراخ زغم راک دددشآ یم
دودددش و زا رظن یناور شقن
شزاددس یگتفای اب طیارددش طیحم یتددسیز دوخ ار رب هدهع دراد .
لماوع یتیبرت دنراد یمهم شقن نآ ندش افوکش رد (
4 .)
یارب مک یناوت
4ینهذ فیرعت هدمآ لمع هب یدایز یاه
، اما
رد فیرعت نیرتربتعم هقبط
یدنب للاتخا یاه ( یناور 5 تدددسا )
نارود رد هک ینهذ للاتخا ،زا تسا ترابع هک لوحت
یکدوک(
)یناوجون و یم یور
و دهد
ًافرص رهبشوه ساسا رب هقبط5
یدنب
یمن
،دودددش دن چره رهبدددشوه اه نآ
فارحنا ود لق ادح دی اب
دشاب نیگنایم زا رتمک درادناتسا .
هداوناخ هب لاتبم نارامیب یاه للاتخا
یاه یناور
، داوناخ ه یاه
یاراد و یمددسج لولعم ناکدوک مک
ناوت راددشف تحت زین ینهذ
و یگدینت و رادددشف نیا و ،دنراد رارق یدایز یگدینت
تددددش اب
یناوتان ( 6 ( نادنزرف لکشم عون و ) 7
) .تسا طبترم رامش
فا دار
اب تیلولعم یاه طسوتم و دیدش رد یاهروشک لاحرد
هعسوت
هب 200 نویلیم رفن یم ( دددسر 8 ) هک
ًلاومعم اب رقف بترا رد طا
تسا ( 6 زا اکیرمآ رد .) ره
100 یکدوک هک یم دلوتم دوش 2
کدوک اب یعون تیلولعم هب
ایند یم دیآ ( 9 نیمخت .) هدز
هدددش تددسا هک 7 ات 10 دددصرد زا مدرم راچد ناهج یعون
تیلولعم دنتس ه ( 10 ) هک هنماد یا فیفخ زا ات
دیدش و تباث
ای یتقوم ار رد یم و دریگرب دناوت
،یکیزیف یدددسح
ای ینهذ
دددشاب و نکمم تددسا هنازور یگدنز و
لوحت یددصخددش و
یعامتجا و
نینچمه تلایددصحت ار درف
تحت ریثأت رارق دهد
( 11 ) حطس رد و نییاپ
رت زا راجنهب .دهد رارق
نیا ریثأت طقف هب ناکدوک دودحم یمن دوش هکلب هداوناخ
و یاددضعا اهنآ ار زین تحت ریثأت رارق یم دهد ( 12 نادنزرف )
لولعم ریثأت یرادانعم رب
درکلمع هداوناخ هداوناخ .دنراد یاه
یاراد دنزرف لولعم تبددسن هب هداوناخ یاه رگید رد ضرعم
شنت یاه گرزب رت ی رارق ( دنراد 2 و ) ساددسحا ییاه زا لیبق
،یگدنامرد تمرح
6دوخ نییاپ و مدددشخ شرازگ یم دننک
4. Intellectual disability 5. Intelligence 6. Self-respect
Downloaded from childmentalhealth.ir at 12:20 +0330 on Monday January 22nd 2018
للاتخا یاه ناور یتخانش رد مک اب ناکدوک نابقارم یناوت
ینهذ یاه
راکمه و ینامز سگرن
همانلصف تملاس ناور هرود ،کدوک 4
، هرامش 3
، زییاپ 1396
121
( 13 ).
رد نی ب هداون اددخ یادده یاراد دددنزرف لول ع م
،زی ن
یناوخمهان یدای ز یاه
دوجو اد در ؛ هک یروط هب یخرب
زا
اددهنآ رد دروخرب تددیلولعم اددب یادده
فیفخ نادددنزرف دوخ
سادددسحا یم یگدنامرد
دننک و یخرب رگید یم دنناوت نودب
لکشم تیلولعم دیدش یاه ار
تیریدم ( دننک 14 .)
یدددسررب قبط یادده
ماددجنا هدددددش هددک ینارداددم ، تدلع هددب
تی دودح م ،دوخ نادن زرف یاه
یگدی نت لم حت ار یدای ز یاه
هدرک راچد رتمک هک یناردام اب هسیاقم رد ،دنا یگدینت
هدش ،دنا
تراهم هعماج یاه ماعت رد دوخ نادنزرف رد ار یرتمک دنس پ
اب ل
مه ندددس و یم قیودددشت نلااددددس دن نک
( 14 .) یگدی نت نینچمه
یم ،ریگداریا لامتحا دن اوت هی بنت
هدن نک کیرحت و نددددش ریذپ
لاکدددشم زورب لامتحا دوخ رما نیا و دهد شیازفا ار نیدلاو ت
یراددجنه راددتفر
، اددن للاتخا اددمرف
هددلباددقم ین یا
، یاددهراددتفر
دض یعامتجا للاتخا و نوزف /هجوت ییاسران
یشنک ناکدوک رد
یم لااب ار درب
و نازیم شیازفا یگدینت
وت رب یرورپدنزرف ییانا
تبقارم رد نیدلاو ناکدوک زا
ریثأت یم دمایپ اب هک دراذگ یاه
تسا هارمه کدوک یارب یفنم (
15 .)
لئاددددسم ی نوچمه نادق ف ،هی لوا کودددش و یمگردردددس
،تاعلاطا بس چرب
للاتخا صیخش ت هب طوبرم یاه ،یناور یاه
و تخس یراتفر تلاکشم مرش
روآ زا بولطمان موادم تبقارم ،
زا تی ام ح نادق ف ای دوبمک ،نارام یب ناب قارم
شهاک هب رجنم
یم نابقارم رد ناور تملاددس هکیئاجنآ زا و ددرگ
تددسا نکمم
دنوش روجنر و نسم نابقارم و هتشاد همادا لاس نیدنچ ،تبقارم شقن ریاس زا و نابقارم .دننامب لفاغ دوخ یگداوناخ یاه
ًلاومعم
زا یرایددسب و دنتددسه نانز اهنآ
رب ار یتبقارم شقن کی زا شیب
نراد هدهع ،تاعلاطم زا یکی رد .د 20
درف زا هک یدارفا دددصرد
هلمح نیلوا راچد ناور
یگتدددسدددسگ یم تبقارم
یاراد ،دندرک
عاونا زا یکی هب لاتبم درف زا تب قارم یلبق هب رجت للاتخا
یاه
دن دوب یناور (
10 .) ار تب قارم هب رجت نیلوا هک یناب قارم یارب
یم رددس تددشپ ،دنراذگ
یگدینت یگدنز رد یرگید یاه دوجو
ی نادنزرف تدددسا نکمم هک ینعم نیدب .دراد یندددسم ناگتدددسب ا
1. Kwan
هک دنش اب هتش اد اهنآ
تلاکش م راچد ،دنش اب تبقارم دنمزاین زین
ب لاتبم درف زا تبقارم ای دندددشاب یقابطنا ای یدادددصتقا للاتخا ه
تلاکشم نیرتمک یناور اهنآ
دشاب ( 15 ).
نییوک (1
16 رد یفنم یتبقارم تای برجت هک درک شرازگ )
ریادددس اب هدددسیاقم یگدینت
تیفیک رب یرتمک رثا ،هرمزور یاه
یگدددنز یم دراذددگ یلو رب یریگمدددشچ رثا ریثأددت
نیب طباور
یادددضعا دراد هداوناخ
، رثا نیا ،لاح نیا اب سادددسا رب
تیهام
.تددددسا ریغتم هداوناخ یاه ریغتم زا یخرب و کدوک للاتخا للاتخا یاه اب هددسیاقم رد ،دنتددسه داح زاغآ یاراد هک یناهگان
للاتخا یاه .دن راد یگداوناخ یگدن ز رب یتواف تم رثا نمزم
هرود رد للاتخا کی تدددسا نکمم ،نیا رب هولاع ،فلتخم یاه
شلاچ دشاب هتشاد هارمه هب هداوناخ یارب ار یتوافتم یاه (
1 )
یدددشهوژپ تایبدا رد هک یمهم تلااؤدددس زا یکی یگدینت
م ،تدددسا حرط تدددسا نیا
ناردام ناور تملادددس نازیم ایآ هک
ناکدوک مک هطبار ناکدوک طیارش و تلاکشم تدش اب ناوت
شهوژپ زا یخرب ؟دراد یناوتان زا یددضعب هکنیا ساددسا رب ،اه
اه
درکراک حطدددس هب هجوت اب و دنتدددسه رتدیددددش رگید یخرب زا یناوارف نازیم ای یلوحت للاتخا
اه راتفر تلاکدددشم و ی
( 1 ) رد
یم مادقا ناکدوک شهوژپ .دننک
کاردا سادددسا رب ،رگید یاه
هب دوجوم طیاردددش هب هجوت نودب کدوک طیاردددش زا نیدلاو یسررب یگدینت هتخادرپ یرورپدنزرف و دنا
نازیم هک دنداد ناشن
یگدینت ییلااب دنویپ کدوک یناوتان تددددش اب یرورپدنزرف
دراد ( 10 .)
2اپوگ ( 15 ) هدددسیاقم اب یگدینت
نیدلاو ناکدوک للاتخا اب
/هجوت ییاس ران نوزف
ش نک ی ،یزغم جلف ، للاتخا
یاه هب یلوحت
هک دیدددسر هجیتن نیا یگدینت
للاتخا هک یناکدوک نیدلاو رد
اهنآ تدددسا رتدددشیب ،دراد یرتدددشیب یراتفر مئلاع .
هب هجوت اب
شهوژپ ترودددص یاه
،یلبق هت فرگ هب لاتبم ناک دوک ناردام
للاتخا یاه یناور ینامسج و رد
ندز بسچرب راچد
یگدینت و
ار یگدنز تیفیک و ناردام ناور تملاس و هدش تبقارم راش ف ک نیا تددیبرت و یرادددهگن رد و هدروآ نییاددپ زین و ناددکدو
2. Gupta
Downloaded from childmentalhealth.ir at 12:20 +0330 on Monday January 22nd 2018
للاتخا یاه ناور یتخانش رد مک اب ناکدوک نابقارم یناوت
ینهذ یاه
راکمه و ینامز سگرن
122
ف همانلص تملاس ناور هرود ،کدوک 4
، هرامش 3
، زییاپ 1396
ملاددس ناکدوک ریثأت
هتددشاذگ تلع هب ناردام نیا نیارب هولاع و
یگدینت طباور رد للاتخا راچد نیب
یدرف اب یم زین نارگید دنوش
ییودددشان ز یگدن ز رد للاتخا ثع اب دوخ هب ون هب زین نیا هک یم دوش نیاربانب هب هجوت اب هکنیا
تیعض و هداوناخ یاه یاراد
دنزرف رامیب درکلمع بددسحرب اهنآ
توافتم
،تددسا شهوژپ
رضاح اب نیا تروص فده هتفرگ
تسا ات عویش للاتخا یاه
ناور یتخانددش رد مک اب ناکدوک نابقارم یناوت
تیلولعم و ینهذ
یتکرح صخشم .دوش هسیاقم رگیدکی اب و
شور
فلا و شهوژپ حرط ) تک رررش
ناگ دن نک حرط :
شهوژپ
رددضاح
، عون زا یفیددصوت یددشیامیپ
- یعطقم دوب . ةعماج یرامآ
لمتددشم رب )ناردام( نابقارم ارم رد هک دوب لولعم ناکدوک
زک و
کینیلک یاه هنازور یتددسیزهب نادمه ناتددسرهددش
رد 6 لوا هام
لادددس 1395 شریذپ هددددش دندوب . هنومن دارفا باختنا زا لبق
یقلاخا و ینف هتیمک زا مزلا یاهزوجم زکارم
یتددسیزهب فرگ
هت
نینچمه و دددش و هنومن باختنا هلحرم رد
ارجا لماک تیاددضر
تکردددش ددددش هتفرگ ناگدننک و
نیب زا هداوناخ اه 37 هداوناخ
هب لاتبم دنزرف یاراد مک
ناوت ی ینهذ و 37 هداوناخ یاراد ف دنزر
لولعم هب یتکرح ناونع
هورگ هنومن باختنا مه و ات یزادددس
دندددش . کلام دورو یاه (
لومددش ) هب شهوژپ دوب ترابع دن
زا :
1 ) رد نیگنایم زا رتلااب رایعم فارحنا هرمن کی بسک سرهف
ت
هنادددشن یاه للاتخا یاه یناور
؛ 2 ) کی نتدددشاد هب لاتبم دنزرف
صاخ یاه زای ن
؛ 3 ) تی دددسنج )ناک دوک ردام (
و کلام یاه
جورخ تراددبع دددندوب زا : 1 ) هددب لاتبم ناددنز للاتخا
یناور اددی
صاخ یمدددسج ؛
2 ) ناردام هقلطم ؛ 3 ) هک ینارامیب یگزات هب
راچد غاد یگدید دندش و 4 ) ی زا شیب نتش اد لاتبم دنزرف ک
ب ه
صاخ یاهزاین .
غتم و یناور تملاس شهوژپ نیا لقتسم ریغتم ری
اب ناکدوک نابقارم هتسباو مک
یناوت یاه ینهذ یتکرح و وب
هک د
لباق یناور و ینامدددسج یرامیب نتدددشادن صیخدددشت
ناردام رد
.دش لرتنک رازبا )ب
1 هخسن. مئلاع تسرهف هدشرظندیدجت 90
یلاؤس : هخسن هیلوا
لاددس رد یووک و نمتیل ،ستیراگود طددسوت نآ 1973
یفرعم
هک دددش یتحاران هتددسد نآ شجنددس یارب یناور و یمددسج یاه
هک تددسا هدددش هتخاددس خددساپ
ناگدنهد
ًاریخا هدومن هبرجت دنا
مئلاع تدش و نازیم شجنس ،نآ فده للاتخا
یاه رد یناور
،دارفا نتبم شجندددس نیا .تدددسا یداعریغ و یداع زا معا رب ی
دوخ ،دارفا هک تددددسا یدددشرازگ هئ ارا
یم نآ نیودت .دن نک
.دراد ینلاوط هچخیرات هخددسن
یاراد نآ هیلوا 58
یرامیب هناددشن
هدرخ جنپ ،دوب یمرب رد ار ساددیقم
لددیلد هددب اددهدددعب و تددفرگ
رد هک یتلاکددشم هخددسن
هب سایقم نیا ،تددشاد دوجو هیلوا 90
هدرخ دادعت و تفای شرتسگ یرامیب هناشن ایقم
س زا زین نآ یاه
5 هب دروم 9 ( تفای شیازفا دروم 17
رد اهدعب ، سایقم نیا .)
لاس 1976 دروم سیتیکورد طسوت ، رظندیدجت
نیا تفرگ رارق
یاراد همانش س رپ 9
و دعب 3 هدرخ یاهدعب .تس ا سایقم 9
هناگ
نومزآ نیا ترابع
دنا ،رابجا و ساوس و ،ینامس ج تایاکش :زا
نیب تیس اس ح ،یدرف
سرت ،یرگش اخرپ ،بارطض ا ،یگدرس فا
یدییوناراپ راکفا ،یض رم
، و ناور شیرپ .تسا 3 یلک صخاش
تدددددش قمع ،یتحاران للاتخا
یاه یناور ناددددشن درف رد ار
یم صخاش نیا دنهد اه
ترابع دنا :زا 1 . یلک صخاش یرامیب
:
هرمن نیگنایم صخادددش نیا هرمن شدددسرپ مامت یاه
نومزآ یاه
تسا ، 2 . مئلاع دادعت شسرپ دادعت ،تبثم
هب یندومزآ هک ییاه
یم شرازگ تبثم تروص دنک
نیب هنماد رد(
0 ات 90 ناس ون رد
)تس ا و 3 . تبثم مئلاع تدش
، شس رپ دادعت نیگنایم هک ییاه
آ یم شرازگ تبثم تروص هب یندومز دنک
نیب هنماد رد(
0 ات 4
)تددددسا ناددددسون رد (
18 ).
یکلام ییاور رب ینتبم تاع لاط م ،
یگتددسبمه نیب ار ییلااب
نیا تیددصخددش همانددشددسرپ و سایقم
شجندددس یهجودنچ
هنیم ( اتودددس 19 )
، یتملادددس هماندددشدددسرپ
( سکدددسلدیم 20
صخادددش و ) تلااح یدددسررب فلتخم یاه
رد یداع ریغ ناور
یکدددشزپ ( 21 ) وم .تددددسا هداد ناددددشن درا
هعلاطمدروم دوب ترابع نومزآ نیا
زا
، و یگدرس فا للاتخا
یاه
( یسنج 22 )
، آ سنج یاهراز ( یمسج و ی
23 )
، ردخم داوم (
24 )
،
Downloaded from childmentalhealth.ir at 12:20 +0330 on Monday January 22nd 2018
للاتخا یاه ناور یتخانش رد مک اب ناکدوک نابقارم یناوت
ینهذ یاه
راکمه و ینامز سگرن
همانلصف تملاس ناور هرود ،کدوک 4
، هرامش 3
، زییاپ 1396
123
یگدینت ( 25 ( یسانش ددغ و ) 26
).
جیاتن عبانم یسررب یشهوژپ
سایقم نیا ییایاپ هنیمز رد اه
زاب ییایاپ دوجو زا یکاح ، ییامزآ
بولطم ینورد تابث و تدددسا
( 27 زین ناریا رد .) نیا
زا سایقم
نومزآ لاس زا هک تسا هدافتسارپ و ربتعم یاه اه
و همجرت شیپ
هب هدربراک ،تس ا هدش شرب هطقن
همانش س رپ نیا 04
/ 0 بیرض ،
رابتعا 97 / 0 تیدددسادددسح ، 94
/ 0 یگژیو ، 98 / 0 ییاراک و 96
/ 0
( تس ا هدش شرازگ 18
).
یعاجش ،این ربدم شهوژپ رد ،ینارهت
( روپ ریقف و یحلاف 28
یور رب هک ،) 1242
موس سلاک رد رفن
و 1341 ینس هورگ رد رفن 17
لاس جنا ،دش ما بیرض نیرتشیب
راب تعا ییامزآزاب شور اب (
93 / 0 r= ،) یاف لآ و ندرک همین ود
خابنرک ( 85 / 0 r =
،) و لماع هن نیب .ددددش تفای یگدردددسفا رد
بیارض هس هناگ دش هدهاشم یگتسبمه (
50 /
>0
،)r دعب هن نیب
سایقم نیا زا سایقم و
هنیم یهجودنچ یتیصخش همانشسرپ یاه
توس ا دش هدید یگتسبمه بارطضا نیب یگتسبمه نیرتشیب هک
یگدردددسفا و فعدددض اب
یناور ( 59 / 0 r = ) ، رابجا ساودددسو و
ناور یشیرپ ینرفوزیکسا اب (
58 / 0 r = یگتسبمه .تشاد دوجو )
حطس رد نومزآ ود 05
/ 0 a = ینعم و نیگنایم نیرتشیب .دوب راد
بی ترت هب رای عم فارحنا 58
/ 1 و 76 / 0 و نارتخد رد 41
/ 1 و
71 / 0 و نیگنایم و تدددشاد دوجو دییوناراپ دعب رد ناردددسپ رد
یلک تددددش صخادددش رایعم فارحنا مئلاع
بیترت هب 58 / 1 و
76 / 0
،نارتخد رد 92
/ 0 و 49 / 0 فلاتخا اب نارددسپ رد ینعم
راد
یرامآ 01 / 0 a = .دش هدید )ج
ارجا شور و فیایو ،شهوژپ فادها حیرشت اب هنومن دارفا باختنا زا دعب
وژپ تادهعت )ناردام( نابقارم یارب اهنآ تاراظتنا و نارگشه
تکرش لولعم ناکدوک همانشسرپ ،شهوژپ رد هدننک
هب اه
دارفا رایتخا رد یدارفنا تروص تکرش
رارق شهوژپ رد هدننک
و دمآ لمع هب مزلا ییامنهار موزل تروص رد و دش هداد هداد نیا رد یقلاخا تاظحلام .دش یروآ عمج مزلا یاه
رب شهوژپ نمجنا دیئات دروم یقلاخا یاهدک ساسا
ناور ادتبا روظنم نیدب .دش تیاعر لاماک اکیرمآ یسانش یاهرازبا و دش هتفرگ یقلاخا و یملع هتیمک زا مزلا یاهزوجم
.تفرگ رارق دیئات دروم شهوژپ دننام یتاظحلام نینچمه
ندنام هنامرحم ،شهوژپ رد هنومن دارفا هنادازآ تکراشم مات و تاعلاطا لولعم ناکدوک نابقارم یناور و یکیزیف تینما نی
تکرش هداد .تفرگ رارق هجوت دروم هدننک هدمآ تسد هب یاه
یریغتمدنچ سنایراو لیلحت نومزآ قیرط زا شهوژپ نیا رد .تفرگ رارق لیلحت دروم
هتفای اه تادددصخدددشم )نابقارم( ناردام
زا رظن عون تیلولعم ،دنزرف رد
هنماد ،تلایص حت
،ینس و تیعض و رد یلغش
لودج هرامش 1
هدمآ .تسا
لودج 1 : تاصخشم تیعمج یتخانش هنومن یاه هعلاطمدروم
یگژیو مک
ناوت ینهذ )دصرد(یناوارف تیلولعم
یتکرح یاه )دصرد(یناوارف
یخ هسیاقم ود
X2
P
نازیم تلایصحت و ملپید
نییاپ رت (
% 76 / 56 ) 21 (
% 17 / 62 ) 23 56
/ 2 62
/ 0
ملپید زا رتلااب (
% 24 / 43 ) 16 (
% 83 / 37 ) 14
لاغتشا تیعضو هناخ
راد (
% 17 / 62 ) 23 (
% 46 / 59 ) 22 54
/ 3 31
/ 0
دنمراک (
% 83 / 37 ) 14 (
% 54 / 40 ) 15
ینس هورگ 19
- 29 (
% 62 / 21 ) 8 (
% 32 / 24 ) 9
65 / 4 52
/
1 14 )37/83 %( 18 )48/65 %( 39-30
40-49 (
% 72 / 29 ) 29 (
% 83 / 37 ) 14
Downloaded from childmentalhealth.ir at 12:20 +0330 on Monday January 22nd 2018
للاتخا یاه ناور یتخانش رد مک اب ناکدوک نابقارم یناوت
ینهذ یاه
راکمه و ینامز سگرن
هداد هب هجوت اب لودج یاه
( 1 ) یم هدهاشم ظاحل زا هک دوش
اب هورگ ود ره رد یناوارف نیرتشیب ،تلایصحت 53
و 57 دصرد
و ملپید عطقم رد نییاپ
رت تیعددضو رظن زا و دنراد رارق ملپید زا
نانز هب طوبرم هورگ ود ره رد یناوارف نیرتدشیب یلغدش هناخ
راد
یندددس نیگنایم نیرتدددشیب و تدددسا ناردام
هب لاتبم دنزرف یاراد
مک ناوت ینهذ نیندددس رد 30
- 39 اب 48 ناردام رد و ددددصرد
نیندددس رد یتکرح تیلولعم دنزرف یاراد 30
- 39 و 40 ات 49 ب لاددس
ا 37 .تددسا هداد صاددصتخا دوخ هب ار دددصرد هب هجوت اب
هرامدددش لودج رد هکنیا 1
ود یخ ینعم راد هددددشن ( 05 / P<0 )
ناددشن هدنهد نیا هک تددسا زا هورگ ود
،تلایددصحت نازیم رظن
هورگ و ،لاغ تدددشا تی عدددضو یندددس
هدوب نگمه و دن ا
تواف ت
ینعم راد ادددن دوجو ی در
. شور زا شهوژپ نیا رد یادده
راددمآ
یفیص وت
،نیگنایم ،یناوارف نومزآ لماش و
هرمن رایعم فارحنا
هدرخ هسیاقم یارب سایقم
یاه .دش هدافتسا همانشسرپ
لودج 2 : نیگنایم و فارحنا یندومزآرایعم اه
رظن زا نازیم للاتخا یاه یناور رد SCL-90-R
داعبا مک
ینهذ ناوت تیلولعم
یتکرح یاه
نیگنایم رایعم فارحنا
نیگنایم رایعم فارحنا
ینامسج تیاکش 11
/ 45 06
/ 2 35
/ 45 37
/ 1
یساوسو - یرابجا 34
/ 31 35
/ 2 46
/ 28 40
/ 2
رد تیساسح لباقتم طباور
03 / 31 74
/ 3 25
/ 29 98
/ 2
یگدرسفا 06
/ 47 42
/ 3 52
/ 47 48
/ 3
بارطضا 73
/ 29 73
/ 1 69
/ 31 59
/ 2
)تموصخ(یرگشاخرپ 18
84 / 3 47
/ 21 48
/ 2
یضرم سرت 89
/ 19 68
/ 2 14
/ 17 7
/ 1
راکفا یدییوناراپ 62
/ 10 64
/ 1 25
/ 18 47
/ 1
تسسگ ناور یگ 34
/ 31 73
/ 2 36
/ 35 47
/ 2
لاؤس یفاضا 52
/ 24 14
/ 3 42
/ 22 42
/ 2
( هرامدددش لودج هب هجوت اب 2
) نیرتلااب هرمن رد تدددسرهف
للاتخا یاه نایلاتبم هداوناخ رد یناور
، ینامسج تیاکش دوب
و
رد تی لولعم ناردام
،یتکرح یاه یمدددسج تیاک دددش
35 / 45
و دددصرد رد تیددساددسح
رد لباقتم طباور ناردام
دنزرف یاراد
هب لاتبم مک ناوت ینهذ 03 / 31 دوب . ود ره یگدردددسفا سایقم رد
هورگ تارمن ار ییلااب .دن تفرگ 06 / 47 زا 52 هداوناخ رد هرمن
هب نایلاتبم تیلولعم ناردام
یتکرح یاه و
52 / 47 رد ددددصرد
هددب لات ب م نادددنزرف نارداددم مک
ناوت ین ه ذ ساددیق م رد و
ناور یگتدسدسگ
، هب لاتبم نادنزرف ناردام مک
ناوت ینهذ 36 / 35
ار دنتفرگ . ناور تلاکشم هسیاقم تهج هورگ ود رد یتخانش
زا دنچ سنایراو لیلحت نومزآ
دش هدافتسا یریغتم هدافتسا زا لبق .
هدددضورفم ،نومزآ نیا زا ه
رارق دییأت و یدددسررب دروم نآ یا
سنایراو ینگمه زا یکاح نیول نومزآ .تفرگ دوب اه
(F =
2/687, P> 0/05) هدددضورفم ،
یاه یاهریغتم ندوب لامرن
هتسباو هورگ للاقتسا ، و رگیدکی زا اه
باختنا یفداصت دییأت زین
دش اب ربارب سکاب هرامآ رادقم . 596
/ 10 رادقم و بF تسد هدمآ
هرامآ نیا یارب 589
/ 1 تددسا ینعم حطددس . یراد
149 / 0 تددسا
( 05 / P>0 ینگمه ضرف نیاربادنب .) سیرتادم
سنادیراوک یاده
یم هتفریذپ .دوش
124
ف همانلص تملاس ناور هرود ،کدوک 4
، هرامش 3
، زییاپ 1396
Downloaded from childmentalhealth.ir at 12:20 +0330 on Monday January 22nd 2018
للاتخا یاه ناور یتخانش رد مک اب ناکدوک نابقارم یناوت
ینهذ یاه
راکمه و ینامز سگرن
120
ف همانلص تملاس ناور هرود ،کدوک 4
، هرامش 3
، زییاپ 1396
لودج 3 : دنچ سنایراو لیلحت نومزآ جیاتن هب طوبرم یریغتم
نازیم للاتخا یاه یناور
نومزآ رادقم
F Df1
حطس Df2 ینعم راد ی
یئلایپ رثا 17
/ 0 41 / 2 3
71 01
/ 0
ملا ب زلکیو یاد 06
/ 0 41 / 2 3
71 05
/ 0
گنیلتوه رثا 32
/ 0 41 / 2 3
71 01
/ 0
یور هشیر نیرتگرزب 01
/ 0 41 / 2 3
71 01
/ 0
لودج جیاتن هرامش
( 3 ) ناشن داد نیگنایم نیب هک تارمن
للاتخا یاه مک اب ناکدوک نابقارم رد یناور یناوت
یاه ینهذ و
تیلولعم یتکرح یاه توافت
ینعم راد دراد دوجو ی F= (
2/41 , P< 0/05 )
لودج رد . هرامش
4 لیلحت جیاتن زین
کی سنایراو نیا رتشیب یسررب یارب ههار
توافت اه هدش شرازگ
.تسا
لودج 4 : توافت ههار کی سنایراو لیلحت جیاتن نابقارم
رد نازیم للاتخا یاه یناور
دعب یشیامزآSS
اطخSS یشیامزآMS
اطخMS ینعم حطس F
یراد
ینامسج تیاکش 21
/ 72 31
/ 6431 21
/ 72 65
/ 29 43
/ 2 06
/ 0
یساوسو - یرابجا 32
/ 56 64
/ 5352 32
/ 56 69
/ 21 59
/ 2 001
/ 0
رد تیساسح لباقتم طباور
74 / 91 81
/ 7301 74
/ 91 64
/ 53 71
/ 1 003
/ 0
یگدرسفا 36
/ 61 36
/ 5986 36
/ 61 69
/ 19 11
/ 3 08
/ 0
بارطضا 89
/ 37 63
/ 4865 89
/ 37 38
/ 34 102
/ 1 07
/ 0
تموصخ(یرگشاخرپ )
63 / 28 37
/ 4315 63
/ 28 76
/ 14 93
/ 1 16
/ 0
یضرم سرت 37
/ 32 41
/ 4516 37
/ 32 71
/ 23 36
/ 1 19
/ 0
راکفا یدییوناراپ 08
/ 19 32
/ 4012 08
/ 19 61
/ 15 22
/ 1 30
/ 0
ناور گتسسگ ی 31
/ 63 06
/ 6010 31
/ 63 07
/ 25 44
/ 1 07
/ 0
هرامدددش لودج هب هجوت اب (
4 ،) ریغتم رد هورگ ود نیب یاه
یددساوددسو -
یربج F=2/59 , P< 0/05 ( )
رد تیددساددسح و
لباقتم طباور F=1/71 , P< 0/05 (
) توافت ینعم راد ی دراد
هورگ ود و هدرخ رظن زا روکذم نابقارم
سایقم یاه توافت رگید
ینعم راد دنتشادن مه اب ی P> 0/05 (
.)
ثحب هجیتن و یریگ
ةعلاطم نیا رد یناوارف ،یفیدددصوت
للاتخا یاه رد یناور نابقارم
اب ناکدوک مک
یناوت یاه ینهذ یتکرح و .ددددش یدددسررب
رد
اب ناک دوک ناب قارم مک
یناوت یاه ینهذ
، یناوارف تی اک دددش
و یرگشاخرپ ،یگدرسفا ،لباقتم طباور رد تیساسح ،ینامسج تموددصخ
، و لاؤددس یاه یددشکدوخ راکفا هب طوبرم یفاددضا
.تددسلااب نیا دوجو اب هک
،تذل ساددسحا ردام هب دنزرف نتددشاد
و رورغ لوحت یم یددصخددش ا ما دددشخب
کاددشک ش ییاه هب زین ار یم دوجو
لیلد نیمه هب و دروآ شنت
تس از ( 29 ،) شلاچ نیا اه
یم دنددشاب هتددشاد هارمه هب یفنم ضراوع دنناوت یروط هب
هک نیا
نیدلاو اب هس یاقم رد یرتش یب حطس زا دنرادن دنزرف هک یدارفا
دن رادروخرب یگدردددسفا و بارطدددضا زا (
30 ،نیا رب هولاع .)
ناکدوک ناردام هب لاتبم
تیلولعم یاراد و ینهذ و یمددسج یاه
هژیو یاهزاین
، و راشف تحت یگدینت
.دنراد رارق یدایز زا یکی
یگدینت دایز یناور راش ف هک ییاه یم داجیا
،دنک یگدینت یش ان
زا نتشاد یم هک تسا لولعم دنزرف دنلب تارثا دناوت
هتشاد تدم
یدج رطخ ضرعم رد ار درف هداوناخ یس اس ا یاهداینب و دش اب رارق دهد ( 31 .)
یماگنه هک للاتخا راچد هداوناخ یاددضعا زا یکی یددصاخ
یم هداوناخ اض عا همه ،دوش هب
یعون یاهدمایپ و یرامیب ریگرد
زا یش ان یم نآ دوش ( 1 نیا .) یلاح رد هک تس ا لاتبم ناکدوک
همانلصف تملاس ناور هرود ،کدوک 4
، هرامش 3
، زییاپ 1396
125
Downloaded from childmentalhealth.ir at 12:20 +0330 on Monday January 22nd 2018
للاتخا یاه ناور یتخانش رد مک اب ناکدوک نابقارم یناوت
ینهذ یاه
راکمه و ینامز سگرن
120
ف همانلص تملاس ناور هرود ،کدوک 4
، هرامش 3
، زییاپ 1396
هب مک یناوت یاه ینهذ هک و یگدددشیمه تلع هب همادا
راد ندوب
اددهدرد یم نییاددپ ار هداوناددخ درکلمع ، آ
درو ( 32 ) تارثا و
یم یگدنز رب یفلتخم اب نیا رب هولاع ،دراذگ
گرزب رت نددددش
هب لاتبم کدوک یناور للاتخا
یو هن ارگدددشاخ رپ یاه رات فر ،
شلاددچ زیگنارب یم دودددش هددلحرم هددب کدوک دورو ماددگنه و
،یناوجون لئادددسم
هزوح رد ار یدیدج طابترا
یاه هب یعامتجا
( دراد هارمه 12
).
زا یعیدددسو هددنماد ناددکدوک نیا شرورپ
تلاکدددشم ،یندب
ناور یتخان دددش یناج یه ،
و رد ار یعام تجا
یمرب دریگ بقارم هک هبرجت ناردام صودددصخ هب یگداوناخ نا
یم دننک ( 1 .)
رب هولاع شهوژپ نیا
، وگیردور ناگروم و
(1
33 سیرم و )
2
( 34 ) زین هب لاتبم ناکدوک ناردام دنداد نادددشن دوخ شهوژپ رد
تیلولعم یاه ینهذ یگتسیاش ییوشانز تیاضر ،رتمک ینیدلاو
و رتمک یگدینت تلاکش م و یگداوناخ شزاس
یگتفای یرتش یب
ناردام اب هدددسیاقم رد ار ناکدوک
راجنهب یم هبرجت رظن هب .دننک
یم نازیم دددددسر یگدی نت
ینیدل او ییودددشان ز یتیاددددضران و3
هبرجت هدش دراد میقتس م هطبار کدوک یراتفر للاتخا تدش اب
( 1 هولاع .) نیارب
، و نارهاوخ هداد ناددددشن یکیتنژ تاددعلاددطم
راچد ناکدوک ناردارب للاتخا
یاه هب یرتدددشیب نازیم هب یناور
للاتخا یاه هدوب لاتبم یبارطضا و یقلخ ،یراتفر (
35 تبسن و )
ناکدوک ناردارب و نارهاوخ هب راجنهب
زا یرتدددشیب لامتحا هب
للاتخا یاه هب دددش یم جنر ینیلاب دن رب
( 36 نیدل او و ) هن
اه نت اب
تبقارم لکش م زا
نارهاوخ زا دیاب هکلب ،دنتس ه هجاوم کدوک
ارب و یرتددشیب نازیم هب نارگید هب تبددسن هک رامیب کدوک نارد
ای للاتخا راچد للاتخا
یاه تسآ ریز ا هن ا ی دنتسه
، دنیامن تبقارم
نیا هک هللسم دوخ یم داجیا ار یرتلااب بارطضا .دنک
یناوارف شهوژپ نیا رد للاتخا
یادده رد یناور هداوناددخ
تیلولعم هب نایلاتبم زین یمددسج یاه
ددش یددسررب رد .د
هداوناخ
تیلولعم هب نایلاتبم یمددسج یاه
یناوارف ، ،ینامددسج تیاکددش
خرپ راکفا ،تموصخ و یرگشا یدییوناراپ
و لاؤس یاه یفاضا
1. Rodrigue, Morgan
.تسلااب یشکدوخ راکفا هب طوبرم جیاتن
یسررب ناشن یلبق یاه
،دددنداد نیدددلاو نادددنزرف ولعم
،ل ساددددسحا ییادده
زا لددیبق
،یگدنامرد تمرح
سفن نییاپ و مددشخ ار یم شرازگ دننک
( 15 زا ،) ییوددس رگید شلات یارب دلاو بوخ نکمم ندوب
تس ا هداوناخ ار هب تیلاعف یاه شیب زا دح دناش کب ناوت ات
اهنآ دنناوتب تص رف یاه هباش م ناکدوک یارب یداع نادنزرف
لولعم دوخ مهارف تملادددس رد للاتخا ثعاب نیمه و دنزادددس
یم هداوناخ یناور دوش
( 13 ).
تیلولعم ببددس تیمورحم یاه
صخددش لولعم و ببددس
ای شهاک فذح
تددصرف اه یارب میهددس ندددش رد یگدنز
.تددسا یعامتجا شهوژپ
یاه رگید زین ناددشن هداد تددسا هک
ًلاومعم هداوناخ یاه یاراد دن زرف لولعم زا رظن یعام تجا
دنتددسه یوزنم (
12 هب .) یروط هک دوجو کی دنزرف لولعم
تیدودحم ببس طباور
یعامتجا هداوناخ
یم دوش و ردقره
تیلولعم تدددش دنزرف
رتددشیب
،دددشاب تاقوا تغارف رتدودحم
هددددش ةنماد و طابترا یاه یعامتجا گنت
رت یم دنزرف .دودددش
لولعم ریثأت هدرتس گ یا رب طیحم هداوناخ یم دراذگ و زاین هب
حطس زا ییلااب تبقارم دنراد هک رد یخرب دراوم هب لیلد دوبن
تیامح یاه مزلا و ریاس لماوع زایندروم نکمم تس ا دوجو
دنزرف لولعم رد هداوناخ هب قلاط نیدلاو و ای رحب ا ن اه یی رد
طیحم هداوناخ رجنم دوش ( 37 ناردام .) نکمم
تسا زا هکنیا
راکرددس یم دنور ای دنزرف دوخ لولعم ار
هب یددسک یرگید
یم دنراپس
، ساسحا هانگ دننک یلاحرد هک ناردپ نکمم تسا
زا هک نیا هب رطاخ دن زرف
،دوخ لولعم راک ردددس
یمن دن ور
سادددسحا هانگ
دننک . نیاربانب رگا و ردپ ردام رد طابترا اب
دنزرف لولعم توافتم لمع یم دننک
ًلاامتحا سپ هب
ظاحل
تملاددس و یتددسیزهب زین
هباددشم دنتددسین ( 16 هب .) رطاخ دنزرف
لولعم نیدلاو بلغا دوخ
ار رایدددسب تیامح رگ فیدددصوت
یم ک ن دن و نیا یگژیو یعنام ار رد ندیددسر هب فادها دوخ
یم ناد ن .د نیدلاو هتدددساوخان تیامح اب
یطارفا زا نادنزرف
2. Morris 3. Parental tension
126
ف همانلص تملاس ناور هرود ،کدوک 4
، هرامش 3
، زییاپ 1396
Downloaded from childmentalhealth.ir at 12:20 +0330 on Monday January 22nd 2018
