The Relationship between the Severity of Constipation and the Quality of Life of Hemodialysis Patients in Chaharmahal and Bakhtiari Province: A

(1)

D Research Article

doi 10.30491/JCC.15.4.1

The Relationship between the Severity of Constipation and the Quality of Life of Hemodialysis Patients in Chaharmahal and Bakhtiari Province: A

Cross-Sectional Study

Parisa

2, Naseri Mohsen

1*, Heidari Mohammad Reza

1, Shirvani Farsani Sadegh

Shirafkan4

Hoda

3, Mardani eed

Sa

3, Javadian

1 Department of Nursing, Faculty of Nursing and Midwifery, Shahed University, Tehran, Iran

2 Department of Pharmacology, Faculty of Medicine, Shahed University, Tehran, Iran

3 Department of Nephrology, Faculty of Medicine, Shahrekord University of Medical Sciences, Shahrekord, Iran

4 Department of Biostatistics, Faculty of Health, Babol University of Medical Sciences, Babol, Iran

* Corresponding Author: Mohammad Reza Heidari, Department of Nursing, Faculty of Nursing and Midwifery, Shahed University, Tehran, Iran. E-mail: [email protected]

How to Cite: Shirvani Farsani S, Heidari MR, Naseri M, Javadian P, Mardani S, Shirafkan H. The Relationship between the Severity of Constipation and the Quality of Life of Hemodialysis Patients in Chaharmahal and Bakhtiari Province: A Cross-Sectional Study.J Crit Care Nurs. 2023;15(4):29-40. doi:10.30491/JCC.15.4.1

Received: 19 October 2022 Accepted: 5 November 2022 Online Published: 5 November 2022

Abstract

Background & Aim: Patients undergoing hemodialysis have various digestive problems such as constipation, which affects their quality of life. This study was conducted with the aim of determining the relationship between the severity of constipation and the quality of life of hemodialysis patients in Chaharmahal and Bakhtiari province.

Methods: This cross-sectional study was conducted on 200 hemodialysis patients as a census in four teaching hospitals affiliated to Shahrekord University of Medical Sciences in 2021. The research tools included the demographic and clinical characteristics form and laboratory variables, the Patient Assessment of Constipation Quality of Life (PAC-QOL) and the Constipation Assessment Scale (CAS).

Results: The mean total quality of life of the patients was 38.93±31.213. The relationship between the four subscales of quality of life and the severity of constipation revealed that there is a statistically significant correlation between the quality of life and its subscales with the severity of constipation (p<0.001). There was also a statistically significant relationship between the quality of life and the variable of education and employment status (p<0.001). In addition, there was a statistically significant relationship between the subscale of concern and worry with weight (p=0.028) and between the subscale of satisfaction with hematocrit (p=0.043).

Conclusion: Based on the results of the present study, there is a significant relationship between the quality of life and the severity of constipation and the variables of education and employment status. Also, a significant relationship was observed between the subscale of concern and worry with weight and between the subscales of satisfaction with hematocrit.

Keywords: Quality of Life, Haemodialysis, Constipation.

[ Downloaded from jccnursing.com on 2023-08-14 ]

(2)

D ⁵⁰⁴⁵^نبتسمس^،⁴^ٌربمض^،⁵¹^ٌريد

doi 10.30491/JCC.15.4.1

تذض طببترا ی

تسًب ک بب ی ف ی ت گذوس ی ب ی ناربم دًمَ تحت ی

لب ی ش تخب ي لبحمربُچ نبتسا رد ی

رب ی :

ی ک عطقم ٍعلبطم ی

یوبسربف یوايزیض قدبص ،1

یرذیح بضرذمحم

2

،*

یزصبو هسحم ،2

نبیداًج بسیزپ یوادزم ذیعس ،3

،4

یذَ

هکفازیض

5

یضاتؾطپ ٜٚطٌ1

، ضاتؾطپ ٜسىك٘از ی

أأ ٚ یی

، ٜاٍك٘از سٞاق

ٟت ، ا ،ٖاط ی

ٖاط

ٜٚطٌ2

،یغِٛٛوأضاف پ ٜسىك٘از

یىقع

، ٜاٍك٘از سٞاق ا ،ٖاطٟت ، ی

ٖاط

ٖاطیا ،زطو طٟق ،زطو طٟق یىقعپ ّْٛػ ٜاٍ٘از ،یىقعپ ٜسىك٘از ،یغِٛٚطف٘ ٜٚطٌ3

٘از ،یتایحضأآ ٜٚطٌ4

ٖاطیا ،ُتات ،ُتات یىقعپ ّْٛػ ٜاٍك٘از ،تقاسٟت ٜسىك

:لًئسم ٌذىسیًو*

ح اضضسٕحٔ

ی ضس ی ، ضاتؾطپ ٜٚطٌ

ی

، ضاتؾطپ ٜسىك٘از ی

أأ ٚ یی

، ا ،ٖاطٟت ،سٞاق ٜاٍك٘از ی

ٖاط .

:هی٘ٚطتىِا تؿپ

[email protected]

:ٍلبقم تفبیرد 27

/ 07 / 1401 :ٍلبقم شزیذپ 03

/ 09 / 1401 ربطتوا :ٍلبقم 03 / 09 / 1401

ٍمذقم

ق ظٚض عٛی یضإیت ٖٚعفا

ٝتؿخطت ،ٗٔعٔ یاٞ

ٝؼلاٚ ٗیطت یا

ٝخاٛٔ ٖآ ات ٜظٚطٔا یتقاسٟت ٖاٙوضاو ٚ غٔاٛخ ٝو تؾا

سٙتؿٞ

= 1

<

. طیغ ٚ ٜس٘ٚض فیپ ٗتفض تؾز ظا طثا طت ٝیّو ٗٔعٔ ییاؾضا٘

یٔ زادیا َاؼف ٖٚطف٘ یزایظ زاسؼت تكٌظات ُتال زٛق

= 2

<.

ٔلاؾ ٜسٙٙوسیسٟت هی ٝیّو ٗٔعٔ ییاؾضا٘

طؾاتطؾ ضز یٕٔٛػ ت

تؾا فیاعفا َاح ضز ٖآ عٛیق ٚ ٜزٛت ٖاٟخ

= 3,4

<

ٖاضإیت ْإت .

اؾضا٘

یی

ّو ٗٔعٔ

ی

ٝ سٙتؿی٘ ٝیّو س٘ٛیپ تفایضز ٝت ضزال

= 5

<

ٚ طیاؾ ٝت ٖس٘أ ٜس٘ظ یاطت

ٖأضز یاٞ

اخ ی عٍ

یٙ

ی

ّو ی

ٝ سٙ٘أ

عیِایزٕٛٞ

٘ی ظا یػإتخا ،یٕؿخ ،ی٘اٚض تلاىكٔ ات زٛذ ٝو س٘ضاز

یزاهتلا ٚ تؾا ٜاطٕٞ ی٘اٚاطف

= 6 - 9

<.

ٖأضز هی عیِایزٕٛٞ

تؾا ٝیّو ییاؾضا٘ یاطت حیاض ضایؿت

= 10

<

ات اض ٖاضإیت ٚ

فِاچ ْاد٘ا ضز یضاٛقز ،یٕؿخ ُیّحت ،فم٘ طییغت سٙ٘أ ییاٞ

تیِاؼف یٔ ٝخاٛٔ زٛذ ظا تثلاطٔ ٚ ٜطٔظٚض یاٞ

ات ییٚضایٚض .زظاؾ

فِاچ ٗیا یػإتخا ٚ ی٘اٚض ،ی٘إؿخ تیؼضٚ اٞ

طغذ ٝت اض اٟ٘آ

چ یک

ٌذ :فذَ ي ٍىیمس اضاز عیِایزٕٛٞ تحت ٖاضإیت

ی قضاٌٛ فّترٔ تلاىكٔ

ی سٙ٘أ

ی تؾٛث و طت ٝو سٙتؿٞ

یف ی ت

ٌس٘ظ ی یٔ طیثأت ٖا٘آ ٗیا .زضاصٌ

ؼت فسٞ ات ٝؼِاغٔ

یی

ٗ تسق طاثتضا ی

تؾٛث و ات یف ی ت

ٌس٘ظ ی ت ی

ٖاضإ

زٕٛٞ تحت ی

ِا ی ع

ٖاتؾا ضز ترت ٚ َاحٔ ضاٟچ ی

ضا ی سق ْاد٘ا .

شير ا:بَ

ی

ٗ ؼغمٔ فٞٚػپ ی

ٚض طت ی 200 ت ی ضإ

زٕٛٞ تحت ی

ِا ی ع ضإقطؾ تضٛن ٝت ی

ت ضاٟچ ضز ی

ٖاتؾضإ

قظٛٔآ ی ّْٛػ ٜاٍك٘از ٝت ٝتؿتاٚ

ىقعپ ی َاؾ ضز زطوطٟق 1400

ؼٕخ تاهركٔ ْطف ُٔاق فٞٚػپ ضاعتا .سق ْاد٘ا ی

ت تذاٙق ی

ِات ٚ یٙ

ی غتٔ ٚ ی اٞط ی أظآ ی

ٞاٍك ی

، ٝٔاٙكؾطپ

ت یٌس٘ظ تیفیو فدٙؾ ی

ضإ

اضاز ی مٔ ٚ تؾٛثی ی

ؼا فدٙؾ ی تؾٛث زٛت .

ٍتفبی

ٗیٍ٘ایٔ:بَ

ٖاضإیت یٌس٘ظ تیفیو ُو 213

/

±31 93 / 38 .زٛت ؼایمٔطیظ طاثتضا ٝو زاز ٖاك٘ تؾٛثی تسق ات یٌس٘ظ تیفیو ٝ٘اٌضاٟچ یاٞ

ؼایمٔطیظ ٚ یٌس٘ظ تیفیو ٗیت یٙؼٔ یٍتؿثٕٞ تؾٛثی تسق ات ٖآ یاٞ

زضاز زٛخٚ یضأآ ضاز (

001 / 0 p<

.) تی

ٗ و یف ی ت

ٌس٘ظ ی ات تلایهحت طیغتٔ

یٙؼٔ طاثتضا َاغتقا تیؼضٚ ٚ ( تقاز زٛخٚ یضأآ ضاز

001 / 0 p<

ٗیٙچٕٞ .) ؼایمٔ ٜزطذ ٗیت

ٝغسغز

٘اطٍ٘ ٚ ات ی

ٖظٚ

( 028 / 0

; ٜزطذ ٗیت ٚ )p

ؼایمٔ

اضض ی سٕٙت ات ی تیطوٛتإٞ

( 043 / 0

; یٙؼٔ طاثتضا )p ز زٛخٚ یضأآ ضاز

تقا .

ٍجیتو :یزیگ یٙؼٔ طاثتضا َاغتقا تیؼضٚ ٚ تلایهحت یاٞطیغتٔ ٚ تؾٛثی تسق ٚ یٌس٘ظ تیفیو ٗیت ،ٝؼِاغٔ حیات٘ ؼاؾا طت .زضاز زٛخٚ ضاز

ؼایمٔ ٜزطذ ٗیت ٗیٙچٕٞ

ٝغسغز

٘اطٍ٘ ٚ ات ی

ٖظٚ

ؼایمٔ ٜزطذ ٗیت ٚ اضض

ی سٕٙت ات ی تیطوٛتإٞ

یٙؼٔ طاثتضا سق ٜسیز ضاز

.

ٌصايذیلک :بَ

و یف ی ت

ٌس٘ظ ی

، زٕٛٞ

ی

ِا ی

،ع تؾٛثی

[ DOI: 10.30491/JCC.15.4.29 ] [ Downloaded from jccnursing.com on 2023-08-14 ]

(3)

ضاطل سیسٟت زضٛٔ كیطع ٗیا ظا اض زطف یٌس٘ظ تیفیو ٚ ٝتذاس٘ا یٔ

سٞز

= 11,12

<.

ٝتؾاٛذ ٜسٙٙو ؽىؼٙٔ یٌس٘ظ تیفیو ،اٞ

یٌس٘ظ ٜسٙیآ ٚ ی٘ٛٙو كیامح ات طاثتضا ضز زاطفا تاضاظت٘ا ٚ اٞسیٔا تؾا اٟ٘آ

= 13,14

<

. طاثتضا هی یٌس٘ظ تیفیو ٚ یضإیت ٗیت

زضاز زٛخٚ ُتامتٔ

تیفیو طت ٓیمتؿٔ طثا یٕؿخ تلاىكٔ ٚ

س٘ضاز یٌس٘ظ

= 15

<

ضزاو ٝت یٌس٘ظ تیفیو فّترٔ زاؼتا تذاٙق .

یٔ هٕو ٖأضز حغؾ ءامتضا ٚ طتٟت تأسذ ٝئاضا تٟخ ضز ات سٙو

ْاٌ ٖایٛخزسٔ یٌس٘ظ تیفیو زٛثٟت ٚ تٔلاؾ طت یطتطثؤٔ یاٞ

س٘ضاز

= 16

<.

هی ضز ضٚطٔ

ؾ ی تإتؿ ی ه ظؾٛت طیذا Zuvela

ٚ ىٕٞ

ٖاضا

تؾٛثی ٝو سق مركٔ

ظا 6 / 1 ات سنضز 7 / 71 ٖاضإیت ضز سنضز

زضاز عٛیق عیِایزٕٛٞ تحت

= 17

<

ضاٛقز جاعٔ تتاخا ٝت ،تؾٛثی .

یٔ قلاعا ٓظٙٔا٘ ٚ ُٔاوا٘ ای زٛق

= 18

<.

ق ی عٛ

یلاات ی تؾٛث

ِز ٝت ًلاإتحا ی

ُ زٚسحٔ

ی ت اصغ یاٞ

فّترٔ یاٞٚضاز فطهٔ ،یی

ٚ ق ی عٛ

لاات ی ت ی ضإ

ی اٞ

ی

ٝٙیٔظ ا تؾا تتایز سٙ٘أ ی

= 19 - 22

<.

ی تؾٛث اعفا ات ی ف

ٖاعطؾ ٝت لاتتا طغذ ،ـضاٌٛ ٜاٍتؾز یاٞ

تی ضإ

ی ثّل یاٞ

ی لٚطػ ی تح ٚ ی تؾا ظثتطٔ يطٔ

ی تؾٛث ات

اعفا ی ف

ٖاعطؾ ٝت لاتتا طغذ ت ،ـضاٌٛ ٜاٍتؾز یاٞ

ی ضإ

ی یاٞ

ثّل ی لٚطػ ی تح ٚ ی تؾا ظثتطٔ يطٔ

= 19 - 21

<

. ،ٗیا طت ٜٚلاػ

تؾٛثی طپ ثػات ی اك

٘ ی

٘اٚض ی

ٟخٛت ُتال ی

ٔ ی زٛق = 23

<

طثا ٚ

زضاز یٌس٘ظ تیفیو طت ٓیمتؿٔ

= 15,24

<.

إح ی ت ػإتخا ی ٚ

تذاٙك٘اٚض ی اطت ی ت ی

ٖاضإ

ز ی

ِا ی ع ی تؾا ٗىٕٔ

یٌس٘ظ تیفیو ٚ

صپ ی ـط ت ی ضإ

ی سكرت زٛثٟت اض اٟ٘آ =

6

<

. ٝت ٝخٛت ٜظٚطٔا

طثا تیفیو فدٙؾ ٗیٙچٕٞ ٚ یتثلاطٔ ٚ ی٘أضز ـٚض یكرت

اطفا یٌس٘ظ

ٜظٛح ضز ٟٓٔ تاػٛضٛٔ ظا یىی ٖاٛٙػ ٝت ز ی

تؾایؾ ٚ تیطیسٔ

یتاؼِاغٔ ٚ تؾا حطغٔ تٔلاؾ ْاظ٘ یضاصٌ

یٔ اطخا ٚ یحاطع لٛهذ ٗیا ضز عی٘

طثؤٔ تأاسلا ٖاٛتت ات زٛق

ٜزایپ ٚ یحاطع اض زٕٛ٘ یظاؾ

= 25

<

. یٔ طظ٘ ٝت ٝت ٗتذازطپ سؾض

و ٝت طٛتطٔ ُئاؿٔ

یف ی ت

ٌس٘ظ ی

ٛؾ ظا ٝو ی ثلاطٔ

ی

ٗ طوش ٜسق

یٔ ،تؾا و طت س٘اٛت یف ی ت

ٌس٘ظ ی ت ی

ٖاضإ

طیثأت سقات ٝتقاز تثثٔ

تح ٚ ی ثلاطٔ ضات ظا ی

ٗ سٞاىت = 26

<.

ات ٖاضاتؾطپ ی

س ت ٝت ی

ٖاضإ

ضز زاطفا ٝو سٙٞز ـظٛٔآ زٛذ

ٔظ ی

ٝٙ

ی تؾٛث اث٘

ی س ضٛف ٖأضز ضاظت٘ا ی

طؾ ٚ ی غ .سٙقات ٝتقاز

ٖأضز ی تؾٛث

ٞاٌ

ی ٘ ی ظا تثلاطٔ ٝت اٞ

ی

ْازأ

ضاز طٕؼِا غغل ات ٚ ز

ًازسدٔ ٚضاز ی

تؾٛث طفآطؾزضز ی

ٗ غٔاخ تلاذاسٔ .زٛت سٞاٛذ

ضاتؾطپ ی ٔ ی سٙ٘اٛت ٓئلاػ ی تؾٛث اض ضز ت ی

ٖاضإ

طثؤٔ ضٛع ٝت ی

=سٙكرت زٛثٟت 27

ٜزاز ٖاك٘ فّترٔ تاؼِاغٔ .<

زٛثٟت ات ٝو س٘ا

ی تؾٛث ٔ ی

ٖاٛت و زٛثٟت ٝت یف

ی ت

ٌس٘ظ ی ت ی ضإ

= زطو هٕو 28

.<

و فدٙؾ یف ی ت

ٌس٘ظ ی ا ٝت ی

ٗ

ِز ی

ُ

ٕٞا ی ت

ٔ ٝو زضاز ی س٘اٛت ضز

زا٘ تضٛن ی

ٜس

ٔاا٘ ٝت طدٙٔ ٗتفطٌ

ی س ی

،

ٍ٘ا ٗتقاس٘

ی

ٜع اطت ی

ِاؼف فٞاو ٚ ـلات ی

ت زاهتلا ی

،

ٍٙٞطف ی

، تقاسٟت ی غ ٚ ی

ٜط

ٕػ زاؼتا ضز ٚ ٜسق ی

ك طت ػإتخا ٝؼؾٛت طت ی

زاهتلا ٚ ی ی ه ضٛكو

طیثأت

= زضاصٍت 29 ت ٝؼِاغٔ ْاد٘ا .<

ی طتك

ٔظ ضز ی

ٝٙ

ی فّترٔ زاؼتا و

یف ی ت

ٌس٘ظ ی ُٔاٛػ ٚ طیثأت

ضاصٌ

ت ضز ٖآ طت ی

ٖاضإ

ز ی

ِا ی یع

ٔ ضٛكو فّترٔ كعاٙٔ

ی س٘اٛت اؾاٙق ات یی لز ی ك طت ؼت ٝت یی

ٗ ٚ

پ تلاذاسٔ یاطخا ی

ٍك ی

ٝ٘اط متؿٔ

ی

ٓ زٛثٟت یاطت ْاٍٙٞزٚظ ٚ

آطت ی یاٞسٙ

ت ی

ٖاضإ

زٕٛٞ

ی

ِا ی یع اق هٕو ی

٘ا ی إ٘

ی س ا فسٞ . ی

ٗ

ؼت ٝؼِاغٔ

یی

ٗ تسق طاثتضا ی

تؾٛث و ات یف ی ت

ٌس٘ظ ی ت ی

ٖاضإ

زٕٛٞ تحت ی

ِا ی ع ترت ٚ َاحٔضاٟچ ٖاتؾا ضز ی

ضا ی .زٛت

شير بَ

ٝو تؾا یؼغمٔ ٝؼِاغٔ هی طضاح ٝؼِاغٔ

تضٛن ٝت

یضإقطؾ یٚض طت

200 ضز عیِایزٕٛٞ تحت ضإیت چ

ضاٟ

،زطوطٟق طخاٞ ٖاتؾضإیت ،ٖاؾضاف ءاسٟكِاسیؾ ٖاتؾضإیت دؾ ْأا ٖاتؾضإیت ٚ ٖاٌزطِ ءاسٟق ٖاتؾضإیت غلاٚ ً٘طٞٛو زا

ّٝناف ضز یضإقطؾ تضٛن ٝت ،یضایترت ٚ َاحٔضاٟچ ٖاتؾا ضز طٟٔ ی٘أظ 1400

ٗیزضٚطف ات 1401

.سق ْاد٘ا

:س٘سق بارت٘ا زٚضٚ یاٞضایؼٔ ٗیا ؼاؾا طت ٖاضإیت 1

.

ُلاسح ٗؾ 18 َاؾ 2 .

ٝتفٞ ضز عیِایز ضات ٝؾ ُلاسح ْاد٘ا 3

.

ٝمتاؾ

ٝؾ

ٜأ

طتكیت ٚ عیِایزٕٛٞ

4 . ا٘اٛت یی طاثتضا یضاطلطت

ٔلاو ی 5 .

ٝ٘اثّعٚاز توضاكٔ

.ٝ٘اٞاٌآ تیاضض ْطف یاضٔا ٚ

ؼٔ

ی اٞضا ی ا س٘زٛت تضاثػ جٚطذ :ظ

1 . ییا٘اٛت ْسػ

ٍٛرؾاپ یی ٝت

ٝٔاٙكؾطپ

ُیِز ٝت سیسق فٞاو

،ٝظفاح

ٖغٛیف٘او ای ؽ٘أز ٚ

٘اٛتا٘

ی

ٙٞش ی 2 . ت ٗتقاز ی ضإ

ی ٖأضز تحت زاح ٚ سیسق 3

.

یٕٔٛػ َاح ضطىٔ طییغت 4

. ظا لاذ ی٘اٚض یحٚض یضإیت ٗتقاز

.یٌزطؿفا ٚ باطغضا ّٕٝخ

ٜزاز یضٚآزطٌ

ات اٞ

ٜزافتؾا ظا تیؼٕخ تاهركٔ

ٚ یتذاٙق

،یٞاٍكیأظآ یاٞطیغتٔ ٚ یٙیِات

ٝٔاٙكؾطپ فدٙؾ

تیفیو

یٌس٘ظ یاضاز ضإیت تؾٛثی

( Patient Assessment of

Constipation Quality of Life, PAC-QOL )

ٚ

ؼایمٔ

ٙؾ فد ( تؾٛثی Constipation Assessment

Scale, CAS )

.سق ْاد٘ا

ٝٔاٙكؾطپ

QOL -

،PAC

ُٔاق 28 ٚ ٝیٌٛ

ضاٟچ

ٜزطذ

مٔ

ی ؼا تحاضا٘

ی

ٕؿخ ی

ٌٛ(

ی

ٝ یاٞ

1 ات 4 ،)

ٜزطذ مٔ

ی

٘اٚض ی ػإتخا ی

ٌٛ(

ی

ٝ یاٞ

5 ات 12

،)

ٜزطذ مٔ

ی ؼا

ٝغسغز ٚ اٞ

ی٘اطٍ٘

ٌٛ( اٞ

ی

ٝ یاٞ

13 ات 23

ٚ )

ٜزطذ مٔ

ی ؼا ض اض ی ت

ٖأضز ظا

ٌٛ(

ی

ٝ یاٞ

24 ات 28 تؾا ) .

ٌٛ

ی

ٝ یاٞ

25 ، 26 ، 27 ٚ ، 28 ٝت

ٜطٕ٘ ؼٛىؼٔ تضٛن یٞز

یٔ

س٘ٛق . تضٛن ٝت تاطٕ٘

ؼایمٔ

ِی تطى ظا 0 ات 4 .تؾا ٜطٕ٘

ٜزطذ مٔ

ی

ٕؿخ ظا ی 0 ات

16 ،

ٜطٕ٘

ٜزطذ مٔ

ی

٘اٚض ی ػإتخا ظا ی 0 ات 32 ،

ٜطٕ٘

ٜزطذ مٔ

ی ؼا

ٝغسغز ٚ اٞ

ی٘اطٍ٘

اٞ

ظا طفن ات 44 ،

ٜطٕ٘

ٜزطذ

مٔ

ی ؼا اضض ی ت

ٖأضز ظا ظا طفن ات 20 ظا ُو ٜطٕ٘ ٚ طفن

ات

112 .تؾا اٙؼٔ ٝت طتلاات تاطٕ٘

ی فٙٔ تاطثا ی و طت طتلاات یف

ی ت

ٌس٘ظ ی تؾا = 30 - 33

<.

َاؾ ضز ٝو ٝٔاٙكؾطپ ٗیا 2005

ظؾٛت Marquis یفطؼٔ

تؾا ٜسق

= 34

<،

ظؾٛت

٘ی

ٛدى ی ( ٖاضاىٕٞ ٚ 2018

) = 31

<

ٚ

(4)

ٗیٙچٕٞ

( ٖاضاىٕٞ ٚ یضاترٔ

2017 )

= 35

<

ٚ ٕٝخطت یؾضاف ٝت ،

ٝؼِاغٔ ضز .تؾا ٜسق یدٙؿ٘اٚض ٘

ی

ٛدى ی ( ٖاضاىٕٞ ٚ 2018

) ٚ

( ٖاضاىٕٞ ٚ یضاترٔ ٝؼِاغٔ ضز 2017

ةیتطت ٝت ،) افِآ

ی ُو

خاث٘ٚطو ات طتاطت 92 / 0 ٚ 97 / 0 سق ـضاعٌ

= 35

<

. اپ یا یی

كؾطپ

ٝٔاٙ

ضز ظا ٜزافتؾا ات طضاح ٝؼِاغٔ

ض ط ی ة ث٘ٚطو یافِآ خا

7 / 87 زضٚآطت ق س .

ضات ٗیِٚا تؾٛثی فدٙؾ ؼایمٔ

َاؾ ضز 1989 ظؾٛت

McMillan سق یحاطع تؾٛثی تسق یؾضطت تٟخ

. ٗیا

ؼایمٔ

، تكٞ

دف٘ ٚ یٕىق عاؿتا تینٛهذ

، ضاسمٔ ضز طییغت

فاطعا ظا غیأ ـٚاطت ،جاعٔ تتاخا تاؼفز ،سؼمٔ ظا ظاٌ غفز ،جاعٔ تتاخا ْاٍٙٞ ضز عٛفسٔ

زضز ،یٍِٙ ضاكف ٚ یطپ ؼاؿحا

عٛفسٔ ٓو ٓدح ،جاعٔ تتاخا ْاٍٙٞ ضز سؼمٔ

ٚ تیمفٛٔ ْسػ

غفز ُٕػ یاطت یٔ یؾضطت اض

.سٙو دؾاپ یاٞ

ٝت ٝٔاٙكؾطپ

تضٛن ٝؾ تطىیِ

ٝٙیعٌ

( یا 0

; ؛ُىكٔ زٛخٚ ْسػ 1

; ؛ظؾٛتٔ

2

; سیسق ) .تؾا ؾ ٜطٕ٘ ٝٙٔاز ؤ

تلاا ظا 0 ات 16 تؾا . ٜطٕ٘

4 - 0

ٖاك٘

ٜسٙٞز تؾٛثی ،ٓو 9 - 5

ٖاك٘

ی ٜسٙٞز ظؾٛتٔ تؾٛث ٚ

10

ات 16 طٍ٘ایإ٘

سیسق تؾٛثی زٚسح ٝٔاٙكؾطپ ُیٕىت .تؾا

2 ات

3 یٔ َٛع ٝمیلز ؾ ٝت ضإیت طٌا .سكو

ؤ ٜضإق َا 4

سٞز دؾاپ

.تقاز طظ٘ ضز اض عٛفسٔ ؼاثتحا سیات ٖٚضز یٍتؿثٕٞ ةیطض

ٝمثع یا ( یِٛؾضسیؾ ظؾٛت ؼایمٔ ٗیا یؾضاف ٕٝخطت 2018

)

طتاطت ات 97 / 0 سق ـضاعٌ

= 36

<

ةیطض ٗیا . ظؾٛت

McMillan

ات طتاطت 98 / 0 سق ـضاعٌ

= 37

<

. اپ یا یی كؾطپ

ٝٔاٙ

ضز طضاح ٝؼِاغٔ

ض ظا ٜزافتؾا اـت ط

ی ة ث٘ٚطو یافِآ خا

8 / 90 زضٚآطت ق س . ٗیا ضز

ٝٔاٙكؾطپ یئاٟ٘ ظایتٔا ؼاؾا طت ٖاضإیت ٓیؿمت ات ٝؼِاغٔ

CAS

ٜٚطٌ ٝؾ ٝت ٖاضإیت 1

. ْسػ ی تؾٛث ی ا ی تؾٛث فذ ی ف 2 . ی تؾٛث

ظؾٛتٔ

ٚ 3 . ی تؾٛث سق ی س ؿمت ی

ٓ سٙت ضایؼٔ ٗیا كثع ٝو س٘سق ی

)سیسق ات فیفذ ظا( تؾٛثی ظا یتاخضز یاضاز ٖاضإیت یٍٕٞ

.س٘زٛت

ٝٔاٙكؾطپ ضز ضٛوصٔ یاٞ

ؿّخ یع عیِایزٕٛٞ تا ٖاضإیت ضز

یت

ٓو ٚ زاٛؾ ٝت ٖاضإیت طیاؾ یاطت ٚ ٝثحاهٔ كیطع ظا ،زاٛؾ

قضاعٌزٛذ تضٛن ُیٕىت ی

ق .س ظٛدٔ ات طضاح ٝؼِاغٔ

ٜضإق

IR.SHAHED.REC.1400.020 یىقعپ قلاذا ٝتیٕو ظا

.سق ْاد٘ا سٞاق ٜاٍك٘از ضز ا ی

ٗ

ّو فٞٚػپ ی

ٝ

ٛنا ذا َ للا ی محت ی ك اػض ی ت ق س ست . ی

ٗ

تطت ی ة

ٔإت ٝو ی

ٕٝ٘ٛ٘

ٔظ ضز ْظلا تاػلاعا اٞ

ی

ٝٙ

ظا فسٞ

محت ی

،ك ٝ٘أطحٔ

ٖزٛت ضز تاػلاعا ی

تفا ی طف ٚ آی سٙ

ت

ٕى ی

ُ اٞضاعتا

اض س٘زٕٛ٘ تفایضز اضض یاضٔا ظا ؽپ ٕٝ٘ٛ٘ طٞ ؽپؾ .

ی ت ٝٔا٘

ثتو ی تٟخ محت ضز توطق ی

ك .سق ٝؼِاغٔ زضاٚ

ُیّحت ٝیعدت

ٜزاز فا ْط٘ ظؾٛت اٞ

ضاع ٝرؿ٘ SPSS

22 .تفطٌ تضٛن اطت

ی

ِا٘آ ی ع

ٜزاز ظا اٞ

،ٚز یاو ت ٖٛٔظآ

ی

ُمتؿٔ

،

ِا٘آ ی ع ضاٚ

ی ؽ٘ا

ی ه

ٝفطع ، طض ی ة

ٍتؿثٕٞ

ی پ ی

ٖٛؾط ٚ سٙچ یغذ ٖٛیؾطٌض

.سق ٜزافتؾا زضاٛىت ـٚض ٝت ٜطیغتٔ

یضازاٙؼٔ حغؾ 05

/ 0 طظ٘ ضز

.سق ٝتفطٌ

ٍتفبی بَ

ظا 200 یاضاز ضإیت ظیاطق

ٝؼِاغٔ ٝت زٚضٚ

131 ( طف٘

5 / 65

سنضز ٖاضإیت ٗؾ ضایؼٔ فاطح٘ا ٚ ٗیٍ٘ایٔ .س٘زٛت زطٔ ) 99

/ 16

85±

/ 57 .زٛت َاؾ ٝت طٛتطٔ ضایؼٔ فاطح٘ا ٚ ٗیٍ٘ایٔ

ز

ٜزا یاٞ

ٜزاز طیاؾ ٗیٙچٕٞ ٚ یٞاٍكیأظآ ٝت طٛتطٔ یاٞ

ٜزاز یاٞ

ٚ ٝیّو ییاؾضا٘ زادیا ُّػ ،یٙیِات ضز تؾٛثی زادیا طغذ ُٔاٛػ

( َٚسخ 1 .تؾا ٜسق ٜزضٚآ )

ج ليذ 1 .

ٜزاز یٞاٍكیأظآ یاٞطیغتٔ ٚ یٙیِات ،یتذاٙق تیؼٕخ یاٞ

ٖاضإیت

تیعمج یگضیي یتخبىض

ربیعم فازحوا

± م هیگوبی

ٗؾ 85

/ 57 99± / 16

ٖظٚ

29 / 14 71± / 67

سل 35

/ 9 35± / 167

مذاق

ٜزٛت

ٖست 72

/ 4 83± / 28

ٝمتاؾ عیِایزٕٛٞ

(

َاؾ ) 91

/ 3 94± / 3

ٗؾ )َاؾ(

99 /

±16 85 / 57

یگضیي یىیلبب یبَ

) ذصرد ( داذعت

ٓیع٘آ ضز َلاتذا سثو یاٞ

105 ( 5 / 52 )

ؾاؿح ی ت ئٚضاز ی ٚ

ٌ ی

ٞا ی 11

( 5 / 5 )

ٖسیكو ضاٍیؾ ٝت تزاػ 14

( 7 )

ٝمتاؾ ضسرٔ زاٛٔ فطهٔ

15 ( 5 / 7 )

إت ی

ُ أ فطهٔ ٝت ی

تاؼ ظٚض ٝ٘اثق َٛع ضز 163

( 5 / 81 )

ٜظاس٘ا ٝت تادیعثؾ ٚ ٜٛیٔ فطهٔ

یفاو 164

( 82 )

اعفا ی ف ت ٖظٚ

ی

ٗ ز ٚز ی

ِا ی ع یٍكیٕٞ ضٛع ٝت 103

( 5 / 51 )

لاات ٖٛذضاكف یاضاز زاطفا 142

( 71 )

زاطفا

ٝٙیٔظ یضإیت یاضاز یثّل یا

120 ( 60 )

یٚضاز فطهٔ

ُٔاػ( طوّٛت ٓیؿّو

ٜسٙٙوزادیا ) تؾٛثی 103

( 5 / 51 )

توطح ضز ی٘اٛتا٘

63 ( 5 / 31 )

غِٛٚضٛ٘ تلاىكٔ

ی ه ( ظا یقا٘

،ؽ٘أز

وضاپ ی

،ٖٛؿٙ

زی

،تتا تاپٚضٛ٘ ،نٚطتؾا ی

ت ،ْٛ٘ٛتا ی ضإ

ی اٞ

ی ػار٘ باٙع ی ) 24

( 12 )

یسیئٚطیتٛپیٞ

20 ( 10 )

س٘

ٚ ٖاٙیٕعا ٗتقا ٜزافتؾا ْاٍٙٞ ضز فٔاضآ

یتقاسٟت ؽیٚطؾ ظا 11

( 5 / 5 )

یَبگطیبمسآ یبَزیغتم ربیعم فازحوا

م± هیگوبی

ٓیسؾ 51

/

±4 68 / 138

ٓیؾاتپ 75

/

±0 8 / 4

ٗیتٌّٕٛٛٞ

6 /

±1 9 / 9

تیطوٛتإٞ

4± / 8 2 / 31

تولاپ 1

/

±82 3 / 194

ٓیؿّو 9

/

±0 7 / 8

طفؿف 3

/

±1 4 / 5

افؿف ٗیِاىِآ ظات

12 /

±395 6 / 410

ٗیٙیتاطو 5

/

±5 3 / 7

(5)

ا تض طاث ت ی

ٗ و یف ی ت

ٌس٘ظ ی یٌػیٚ ات تیؼٕخ یاٞ

یتذاٙق یفیو

ٗیت ٝو زاز ٖاك٘

و یف ی ت

ٌس٘ظ َاغتقا تیؼضٚ ٚ تلایهحت ات ی یٙؼٔ طاثتضا

( زضاز زٛخٚ یضأآ ضاز 001

/ 0 p <

َٚسخ( ) 2 .)

ج ليذ 2 .

ٜزاز تیؼٕخ یاٞ

ٚ یتذاٙق ت طاثتضا ی

ٗ س٘ظ تیفیو یٌ

ظثتطٔ

تؾٛثی ات ات

ٜزاز یاٞ

تیؼٕخ یتذاٙق یفیو

تیعمج ٌداد یتخبىض

)ذصرد( داذعت Mean ± SD

p-Value

تیؿٙخ

ٖظ 69

( 5 / 34 ) 45

/

37 ± 32/806 688

/

0 ^*

زطٔ

131 ( 5 / 65 ) 71

/

39 ± 30/440

تلایهحت یت

زاٛؾ 101

( 5 / 50 ) 41

/

36 ± 30/308

<0/001^** 55/53 ± 30/412 )26/5 (53 ٖاتؾطیتز

ّٓپیز 32

( 16 ) 78

/

21 ± 22/376

یٞاٍك٘از تلایهحت 14

( 7 ) 50

/

33 ± 32/028

تیؼضٚ

ُٞأت زطدٔ

21 ( 5 / 10 ) 81

/

27 ± 25/857 193**

/

0 40/54 ± 31/956 )85 (170 ُٞأتٔ

ٜٛیت 9

( 5 / 4 ) 56

/

34 ± 24/290

َاغتقا تیؼضٚ

ُغاق 34

( 17 ) 56

/

22 ± 26/122

<0/001^*

غ

ُغاق طی 166

( 83 ) 40

/

42 ± 31 /1

تیٔٛل نطت

19 ( 5 / 9 ) 89

/

43 ± 30/588 095**

/

0 35/72 ± 29/203 )68/5 (137 یضایترت

ؼضاف 44

( 22 ) 77

/

46 ± 36/238

یِأ تیؼضٚ

بٛذ 59

( 5 / 29 ) 58

/

32 ± 30/519 161**

/

0 40/46 ± 31/418 )35/5 (71 ظؾٛتٔ

فیؼض 70

( 35 ) 73

/

42 ± 31/208

*Independent t-test

**ANOVA

طاثتضا ت ی

ٗ و یف ی ت

ٌس٘ظ ی یٌػیٚ ات ؼٕخ یاٞ

ی ت تذاٙق ی

ؼایمٔ ٜزطذ ٗیت ٝو زاز ٖاك٘ یٕو

٘اطٍ٘ ٚ ٝغسغز ات ی

ٖظٚ

( 028 / 0

; یٙؼٔ طاثتضا )p خ( س٘ضاز یضأآ ضاز

َٚس 3 .) طاثتضا ت ی

ٗ

و یف ی ت

ٌس٘ظ ی ات اٟٙت ٝو زاز ٖاك٘ یٞاٍكیأظآ یاٞطیغتٔ

ٗیت

ؼایمٔ ٜزطذ اضض

ی سٕٙت ات ی تیطوٛتإٞ

یٙؼٔ طاثتضا یضأآ ضاز

( س٘ضاز 043 / 0

; خ( )p َٚس 4 .)

ٗیٍ٘ایٔ

ٖاضإیت یٌس٘ظ تیفیو ُو 213

/

±31 93 / 38 .زٛت

ؼایمٔطیظ طاثتضا یاٞ

ضاٟچ تؾٛثی تسق ات یٌس٘ظ تیفیو ٝ٘اٌ

ؼایمٔطیظ ٚ یٌس٘ظ تیفیو ٗیت ٝو زاز ٖاك٘

تسق ات ٖآ یاٞ

تؿثٕٞ تؾٛثی یٙؼٔ یٍ

( زضاز زٛخٚ یضأآ ضاز 001

/ 0 p <

)

َٚسخ(

5 .) ـٚض ٝت ٜطیغتٔ سٙچ یغذ ٖٛیؾطٌض َسٔ ظا ٜزافتؾا ات

Backward یؾضطت یاطت

طیثأت یفیو طت اٞطیغتٔ

ت یٌس٘ظ

مركٔ

ق س ،یعغٔ ٖأعٕٞ یضإیت ،تؾٛثی یاٞطیغتٔ ٝو

عیِایزٕٛٞ ٖأظ تسٔ ٚ تلایهحت ،یّغق تیؼضٚ ،تتایز طیثأت

یٙؼٔ

ضاز یفیو طت ی ظ ت

یٌس٘

ٖاضإیت سٙتقاز . طتاطت ٗییؼت ةیطض

919 / 0 ت ٚ سٔآ تؾس ضز

یٙؼی غلاٚ

9 / 91 سنضز یفیو ظ ت یٌس٘

،تتایز ،یعغٔ ٖأعٕٞ یضإیت ،تؾٛثی یاٞطیغتٔ ظؾٛت لایهحت ،یّغق تیؼضٚ

ُتال عیِایزٕٛٞ ٖأظ تسٔ ٚ ت

فیپ َٚسخ( تؾا یٙیت 6

.)

ج ليذ 3 . ت طاثتضا ی

ٗ یٌس٘ظ تیفیو تطٔ

ظث تؾٛثی ات یٌػیٚ ات تیؼٕخ یاٞ

یتذاٙق یٕو

یگذوس تیفیک هس

نسي ذق

ٍقببس BMI شیلبیدًمَ

یٕؿخ یتحاضا٘

042 r / 0 106 / 0 104 / 0 085 / 0 064 / 0

554 P / 0 137 / 0 144 / 0 234 / 0 368 / 0

تحاضا٘

ی یػإتخا ی٘اٚض 072 r

/ 0 097 / 0 094 / 0 072 / 0 009 / 0

309 P / 0 170 / 0 186 / 0 309 / 0 897 / 0

( باطغضا

٘اطٍ٘ ٚ ٝغسغز r )ی

033 / 0 155 / 0 121 / 0 135 / 0 019 / 0 -

643 P / 0 028 / 0 088 / 0 056 / 0 787 / 0

اضض ی سٕٙت r ی

076 / 0 129 / 0 123 / 0 101 / 0 016 / 0

286 P / 0 069 / 0 082 / 0 156 / 0 818 / 0

تیفیو یٌس٘ظ

ُو 060 r

/ 0 136 / 0 122 / 0 109 / 0 012 / 0

401 P / 0 055 / 0 086 / 0 123 / 0 869 / 0

r: ٖٛؾطیپ یٍتؿثٕٞ ةیطض; p: p-value

(6)

ج ليذ .ربُچ ت طاثتضا ی

ٗ یٌس٘ظ تیفیو ظثتطٔ

تؾٛثی ات ات یٞاٍكیأظآ یاٞطیغتٔ

یگذوس تیفیک میذس

میسبتپ هیبًلگًمَ

میسلک تیزکًتبمَ

تکلاپ هیىیتازک BUN

هیلبکلآ زفسف سبتبفسف

یٕؿخ یتحاضا٘

034 r / 0 071 / 0 021 / 0 054 / 0 098 / 0 026 / 0 053 / 0 - 045 / 0 026 / 0 010 / 0 -

632 p / 0 317 / 0 766 / 0 451 / 0 165 / 0 719 / 0 456 / 0 527 / 0 718 / 0 884 / 0

تحاضا٘

ی ی٘اٚض

یػإتخا 006 r

/ 0 - 047 / 0 068 / 0 047 / 0 124 / 0 024 / 0 044 / 0 040 / 0 042 / 0 011 / 0 -

936 p / 0 504 / 0 335 / 0 513 / 0 080 / 0 734 / 0 536 / 0 578 / 0 553 / 0 878 / 0

( باطغضا

ٝغسغز اٞ

ی٘اطٍ٘ ٚ اٞ

) 035 r

/ 0 - 081 / 0 001 / 0 030 / 0 - 063 / 0 002 / 0 014 / 0 045 / 0 070 / 0 003 / 0 -

623 p / 0 252 / 0 984 / 0 675 / 0 378 / 0 975 / 0 841 / 0 524 / 0 328 / 0 962 / 0

اضض ی سٕٙت r ی

021 / 0 122 / 0 065 / 0 090 / 0 143 / 0 041 / 0 068 / 0 052 / 0 073 / 0 012 / 0 -

768 p / 0 086 / 0 358 / 0 204 / 0 043 / 0 562 / 0 342 / 0 464 / 0 306 / 0 861 / 0

ُو 005

/ 0 - 082 / 0 041 / 0 037 / 0 111 / 0 022 / 0 027 / 0 049 / 0 064 / 0 007 / 0 -

945 p / 0 246 / 0 562 / 0 605 / 0 118 / 0 756 / 0 702 / 0 488 / 0 370 / 0 918 / 0

ٖٛؾطیپ یٍتؿثٕٞ ةیطضr:

value - p : p

;

.جىپ ليذج

ٔی

ٍ٘ا ی

ٗ ؼٔ فاطح٘ا ٚ ی ضا و یف ی ت

ٌس٘ظ ی ضإیت ٚ ٖا ٝؿیامٔ

تؾٛثی تسق )اٚٛ٘آ :یضأآ مذاق( ٖآ ٝ٘اٌضاٟچ زاؼتا ات

یٌس٘ظ تیفیو Mean ±SD

ٝٙٔاز تسق ی تؾٛث زاسؼت ضایؼٔ فاطح٘ا

ٗیٍ٘ایٔ

p-value

*

تحاضا٘

ی

ٕؿخ 131 ی

/

±5 5 16 - 0 فیفذ 86

845 / 1 45 / 0

<0/001 6/33 2/767 61 ظؾٛتٔ

سیسق 53

905 / 3 85 / 10

تحاضا٘

ی

٘اٚض ی ػإتخا 027 ی

/

±9 28 / 8 32 - 0 فیفذ 86

112 / 3 19 / 1

<0/001 11/34 6/824 61 ظؾٛتٔ

سیسق 53

113 / 9 26 / 16

( باطغضا

ٝغسغز ی٘اطٍ٘ ٚ اٞ

اٞ

) 954 /

±10 52 / 14 44 - 0 فیفذ 86

137 / 4 85 / 4

<0/001 18/80 7/204 61 ظؾٛتٔ

سیسق 53

804 / 8 26 / 25

اضض یت یسٕٙ

656 /

±8 24 / 11 20 - 0 فیفذ 86

106 / 4 27 / 2

<0/001 16/59 2/991 61 ظؾٛتٔ

سیسق 53

242 / 3 62 / 19

ُو 213

/

±31 93 / 38 112 - 0 فیفذ 86

582 / 11 76 / 8

<0/001 53/07 16/107 61 ظؾٛتٔ

سیسق 53

500 / 19 62 / 71

.صض ليذج زضٚآطت

ةیطض

ٖٛیؾطٌض یغذ

ُٔاٛػ ظثتطٔ

ات تیفیو یٌس٘ظ

لقتسم یبَزیغتم یوًیسزگر بیزض

±( عم فازحوا ی

رب دراذوبتسا بیزض ) p- value

R²

تتاث ضاسمٔ

( 532 /

±10 ) 099 / 16 - -

128 / 0

919 / 0

تؾٛثی فدٙؾ ٜطٕ٘ عٕٛدٔ

( 188 /

±0 ) 610 / 5 899

/ 0 001

/

>0

ٗیتٌّٕٛٛٞ

( 549 /

±0 ) 911 / 0 048

/ 0 099

/ 0

یعغٔ ٖأعٕٞ یضإیت (

334 /

±5 ) 696 / 15 086

/ 0 004

/ 0

تتایز (

950 /

±1 ) 934 / 6 - 108

/ 0 - 001

/

>0

یّغق تیؼضٚ

( 974 /

±2 ) 979 / 5 072

/ 0 046

/ 0

تلایهحت تیؼضٚ

( 193 /

±1 ) 441 / 2 074

/ 0 042

/ 0

عیِایزٕٛٞ ٖأظ تسٔ

( 235 /

±0 ) 489 / 0 - 061

/ 0 - 039

/ 0