NGHI^CUU
Nang cao hieu qua dao tao nghe, giai quy^t viec lam cho lao dong nong thon tai huyen Dai Tu, tinh Thai Nguyen
B^HflDgCtk}
Truong Dai hpc Khoa hi?c D^ hoc T h ^ Nguy^
Trong 10 nim huyin Dgi Tu ttipc hiin cdng lie d i o tgo nghi eho lao dOng ndng Uidn (LONT) vi xiy dpng ndng thdn mdi, ddng thdi gin dgy nghi vdi giai quyit vi$c lim, nhiiu ngudi d i cd viic lim dn djnh. Tuy nhiin, b i n cgnh dd vin cdn bOc 10 nhting hgn c h i Uong cdng tic td chiic, triin khai thpe hiin d i o Igo nghi cho LDNT.
Trin CO sd phin Uch Uipe Ugng cdng tic d i o Igo nghi cho LDNT trin dja bin huyin Dgi Tir giai dogn 2010- 2019, bii viit se t i p tmng lim ndi bit c i e thinh h/u. hgn ehi, ehi rd e i c nguyin nhin vi d i xuit giii phip nhim ning eao hiiu q u i cdng tic d i o Igo nghi giii quyil vi$c lim cho LDNT thdi gian tdi.
l.Datvande
Chinh quyin huyin Dgi Tir d i tht/e hiin diing vi diy dii c i c chinh sach hd trp d i o tgo nghi cho LDNT theo quy djnh ciia nhi nude, b i m sit djnh miie kinh phi bd trp eua nhi nude d i td chiic thpe hiin. Giai dogn 2010 - 2019, loin huyin d i td chiic d i o tgo, liin kil d i o tgo nghi eho 11.470 lao dpng ndng thdn, Uong dd cd 8.501 lao dOng lim dung vdi nghi dupe d i o tgo (chiim 74%). Tuy viy, vdi sy phit triin mgnh me cua khoa hge edng nghi, sy chuyin d|ch co ciu lao dOng trong c i e nhdm nginh nghi diin ra nhanh chdng nhu hiin nay, cdng tic d i o tgo nghi eho LDNT dang dgt ra yiu e i u phii cd chuong trinh dao tgo mdi, d i p ling yeu e^u edng vi$e, phii hpp vdi sp thay ddi ciia chuyin ddi CO ciu nginh nghi. Di lim rd thi/c trgng cdng tic d i o tgo nghi, eiing nhu nhimg hgn c h i vin edn tdn tgi Irong edng tie d i o tao nghi eho LDNT, qua dd d i .\uat cic giii phip diy mgnh hiiu q u i cdng tic d i o tgo nghi, tie gia d i Ipa chpn d i tii: "Nang cao hiiu q u i d i o tgo nghi, giai quyit viie lam eho LDNT tgi huyen Dgi Tir, tinh Thii Nguyin" d i nghiin ciiu.
2. Ket qua nghien cihi va thao luan
2.1. Kit qua d i o tao nghi cho lao ddng ndng thdn giai doan 2010-26l9
Giai dogn 2010 - 2015, loan huyin d i td ehiie d i o tgo, liin kit d i o tgo nghi cho 9.120 LDNT, U-ong dd sd ngudi hpc nghi ndng nghiip; 3.300 lao dOng; hge nghi phi ndng nghiip: 5.820 lao dOng. Giai dogn 2016
— 2019, chinh quyin huyin d i id chiic d i o tgo, liin kit d i o tgo nghi cho 7 180 LDNT, ti-ong dd sd ngudi hpc nghe ndng nghiip: 1.616 lao dOng; hpc nghi phi ndng nghiip; 5564 lao ddng. T> li LDNT cd viee lim sau dao tgo nghi ting tir 70% len 82,3%.
X)
B u g 1: BiDf thoai kttitaetfo isbt cb« LO.VT k n t" Dfi Jit, T«i«dkii6
So Qfun tnxig d^ luAi Uo d&nf co kh* nfaig 1K>I]0<W hAngntaii
._ T a ^ » U>NT d v f c lai em itah K M rfo mghi Odm AK> Unh l y r
Phi ndng "H'lifr O U i rtM> iiff/(uvm Laod^gnO
.V^pntf thufic A4" dupe hi^ng ehinti lach uv JOi njfinh cd cdng ^^^ cdch nu>ng .Vjtvdr din tfic ihihi id .Vj(in>i thu^c h^ fijr'i^
Sgu^ rfnifit' hft cin nghia -Vein*! thuvii 1^1 LDSTtiiAc CMi Ikro Irinh d$ gia Ifo LDST Aepc nnm sinh dio Ufa mnh d6 sa cao LDST duK r u t ^ sinh dAo ii)o dua 3 thing T n i M U)NT cb ilfc l i a » a h ^ miki CUi Iheo linh v^c
.\6ngnghttt, CMalkto logi hinh eitig viie
\i4e ihto hfrp ding lao d^ng LD.VT dupe doanh n^afp nh*i *>' hfp ding bao niu iin phSn
lao dfing, ihu nhip IAIK lin LD\T thinh l^p doanh nghifp h^ l^ ji. %6 IVP lie, lo/nh6m sin xuit Ty if LDNT co ti^c lun «ui daa KC n^w
Dmiti
Npioi
Njtuoi Nglkn Naikn Ntuoi Ngikri Naikn
NauDi N«™
Ntu^
^v^
N B * i _ Ng™
Np™
Nguo, Ng™
% %
20101015 I6J 95S 100 •'17 9 120 3 JOO 5 8JO 6 3M 8 450 12 100 10 2 51S 8690 430 6 3S4 2J10
—^ °^'' -
4 074 59 2 162
89 905 70.0
2010-2019 2016-2019 IT2 289 102 2 J5 7.1 BO 1.616 5 564 1448 46 415 16 16]
6656 524
1.524
4 449 84 1,JS0
60 7.02 S3J
Cd thi thiy 11 IS lao dOng lim vi^c trong na4nh nang nghiep dang c6 xu hii6ng giam Akn do su chuyin dich co cSu kinh le t^c d(jng khdng nh6 trt su chuyin dich co cSu lao d^ng sang nhdm nganh nhi nang nghiep, cung vdi viic xuSt hien hiing loat c4c doanh nghiep liin d|a l>4n huy«n cd nhu c i u luyin dyng c6ng nhan Idn. U o d<>ng nghi ndng nghiio san dao 190 {ky thu^l san xu4t-chi biin chi chan nuAi Irdng irol vi phong lr| binh cho cSy trdni vat nudi i da dupe phat huy, tang thu nhap va cai thiin ddi sdng
g6p phin giim nghio. Lao dOng phi ndng nghiip phin kin sau khi d i o tgo Uitun gia ling tuyin vio lim vi^ tgi eic doanh nghiip U-in dia b i n huyin vdi cic nghi may cdng nghiip, Un hpe, di$n, sira chiia may nOng nghiip, sin xuit v i e h i biin gd...
12. Thpe tr^uig cdng tic d i o tao n g h i cho lao d^ng ndng thdn t ^ huyin Dai Tit
Trong giai dogn 2010-2019, huyin Dgi TCr d i id chuc dupe 382 Idp d i o tgo nghi (257 Idp dao tgo nghi ndng nghiip, 125 Idp d i o tgo nghi phi ndng nghiip);
(J6ng Uiii xiy dpng k i hoaeh vi giao chi tieu d i o tao nghi cho LDNT cie xi, th} Uin gin vdi giii quyit vi^e Um; ban hinh c i c vin b i n ehi dao 30 xi, thj Irkn kiin loin ban ehi dgo (BCD) Uipe hiin Di i n d i o tgo nghi cho LDNT giai dogn 2010 - 2020 v i ting cudng quin IJ nhi nude ddi vdi cdng tic dgy nghi trin dja ban Viie thvc Win eie hogt dOng d i o tgo nghi eho LDNT Uin dja bin huyin giai dogn 2010-2019 cy Uii nhu sau:
I) Diiu tra, khdo sdt, pM duy^t danh nnic nghi vd d^ miic chi phi ddo tgo. Hing nim, BCD d i triin khai diiu Ua, khio sit vi dp b i o nhu eiu hpc nghi cua ngutt lao dOng Uin dja b i n huyin. Viic khio sit dtn7C Uin hinh Uin tdng sd hO gia dinh, khio sit sd ngudi trong dO tudi lao dOng vi tdng sd lao ddng cd nhu ciu hi?e nghi. Tuy nhiin, trin thpe ti, LDNT chi c6 nhu ciu tham gia e i e Idp d i o tgo Uinh dO so e i p (hon 90%) vi sd cdn Igi tham gia cic Idp d i o tgo dudi 3 thing. Cic xi chu dOng khio sil nhu eiu hpe nghi cOa ngudi lao dOng, cin cii tinh hinh phit triin kinh ti-xa hOi cua eic xi, thj Irin d i phi duyit k i hogch dgy nghi cho LDNT cua huyin.
ii) Ttiy^n tmyin oi ddo tgo nghi cho lao d^ng ndng (hdn: UBND huyin d i td chuc luyin huyin tdi ngu^
tao dOng bing hinh Uiirc Id chiic c i c hdi ngh) vdi 32 buii vk tiin 3.000 lupt ngudi tham dp; tiiin khai Ki hogch ldi cin bO c i p huyin, c i p x i vdi Uin 200 lupt ngudi dp; uiin khai k i hogch dieu ha, khao sil vi tuyfin Uuyin vi quan diim, myc tiiu cua d i i n cho 575 ngudi dp.
Hi) Ddo tgo, bdi dudng gido viin. d^i ngu quan ly dgy nghi. Tmng tim Giio due nghi nghiip - Giio dye thudng xuyin (GGNN-GDTX) hiin ed 22 ngudi, Uong d6 cd 07 ngudi phy Uich giio dye nghi nghiip. Hang nan:i, ddi rigO giio viin thudng xuyin dupe tham gia hoc tip, bdi dudng, tip huin d i ning cao trinh dO chuyin mOn, nghiip vy.
iv) Phdt tri^n xdy di/ng chuong trinh, gido trinh.
Trong giai dogn 2010-2016 Uung tim GGNN-GDTX (Jupc phip td chiie dao tgo 25 nghi theo giiy phip hogt dOng dgy nghi, tii n i m 2017-2019 sip nhip tmng t4m GGNN-GDTX dupe e i p phep hogt dOng giio dye nghi nghiip vol 11 nghi. Tit e i eie nghi diu cd chuong Uinh, giio Uinh dgy nghi d i td ehirc d i o tgo.
v) Ddu tu CO sd vdt chdt, thiet bi ddo tgo nghi cho too d^ng ndng thdn. Co sd vit chit. Unit bj dgy nghi
eiia Trung tim GDNN-GDTX huyin dupe Pang bt ciing vdi viie diu tu Ueuig thiil b| dgy hpc, dupe ting cudng diu tu xiy dpng eic edng trinh hg ting. Tuy nhien, cd mOt sd miy mde Uiiit b\ d i n nay d i bj hdng, mdt s6 d i ldi Uidi khdng cdn phd hpp vdi cdng nghi d i e biit Ii edng nghi hiin dai ngiy nay. Kinh phi diu tu mua sim Uang Uiiil b! dgy nghi trong 10 nim 2010 - 2019 Ii 3 ly ddng tu ngudn ngin sich tmng uong vi kinh phi diu hr xiy dyng, siia chua co sd vit chit Ii 886 tri$u ddng lir ngudn ngan sich huyin.
ui) Mo hinh diSn hinh tmng ddo tgo nghi cho lao ddng ndng thdn. Md hinh diim d i o tgo nghi eho LDNT dupe td chuc Uipe hiin vdi 02 Idp idng sd 70 hpc vien, gdm: 01 Idp Trdng, chim sdc, e h i biin, b i o quin chi sau thu hogch tdng sd 35 hpe viin; 01 Idp Ky thuit udng c i chua an toin Idng sd 35 hpe vien. Cic md hinh thi diim bude diu giiip cho LDNT cd khoa hpc kJ* thuit i p dyng vio sin xuit, thim canh ting vy, ting rnirc Uiu nhip, cii thiin ddi sdng.
3. Danh gia ve cong tec Oao tao nghe cho L0NT19!
huyen Bai Tir
3.1. Kit qua d^t dupe trong cdng tic d i o t^o nghi cho LONT
Sau khi tham gia cie Idp dgy nghi, nhiiu LDNT d i Uip thu vi iing dyng vio thpe t i sin xuit ciia hO gia dinh, udng trpt, phit Uiin din vit nudi, gidng mdi eho ning suit tdt, gdp phin giii quyit viic lim, ting thu nhip. Cic c i p iiy Ding, chinh quyin, cie doin thi nhin din, cic Id chiic kinh t i xi hOi d i timg bude nhin thue dupe vj tri, tim quan Upng cua edng tic d i o tgo nghi, gin vdi giii quyit vi$c lim. Cdng tic dgy nghi, giii quyit viic lam timg bude dupe xi hOi hda...
3.2. Hgn c h i v i nguyin n h i n
Bin cgnh nhdng thinh tpu dgt dugrc, edng tie d i o tgo nghi eho LDNT cdn mOt sd hgn e h i sau:
Sd lupng cie Idp d i o tgo nghi vi tip huin khuyin ndng cdn it, chua dip ling dupe nhu eiu eua thi tnrdng lao ddng, chit lupng d i o tgo chua cao, ehua cd e i c Idp dao tao dii hgn, Uinh dO cao ding.
Cdng tic d i o tgo nghi chua thyc sy gin vdi nhu eiu. Kil qua diiu tra, khio sit chua sit vdi nhu eiu hpc lip eua ngudi din. Thdi diim khio sit vi thdi diim tiin hinh md Idp cich xa nhau. MOt bO phin nguoi din ding kf theo hpc nhung ehua phit huy dupe cic kiin thiie vio thye ti, sin xuit kinh doanh, khdng tim dupe viic lim phO hpp, dn djnh. Mdt sd LDNT tham gia d i o tgo xong vin i p dyng e i c phucmg thiie sin xuit cO nin khdng phit triin dupe kinh t i vi khdng giii quyit dupe viic lim.
Qui trinh tuyen tiuyin, vin dOng, huyin thdng vi d i o tgo nghi cho LDNT chua thudng xuyin, Iiin tpc, nOi dung tuyin truyin ehua phong phii vi thu hiit dupe nhiiu ngudi quan tim chii ^.
101
N G H I ^ a j U
Kinh phi dinh cho hpc tip bdi dudng giio vien, cin bO quin Iy dgy nghi ril hgn chi, phin kjn cin bO giio viin phii chu dOng lo kinh phi hpc tip. Chua td ehiic dupe c i c kJp hpc tip, chuyin giao cdng nghi hiin dgi cho giio vien, cin bO quin ly. Khdng ed kinh phi d i td ehiic bien sogn ehuong Uinh, giio Uinh, thui chuyin gia tu vin, phin biin v i Uiim djnh. Miy mde Unit bj d i dupe diu tu tir liu, mOt sd miy mde Uiiil b|
din nay d i hdng, eu ky, Igc hiu so vdi edng nghi, khdng cdn phO hpp vdi giai dogn hi^n nay. Viic huy dOng x i hdi hda Uong d i o tgo nghi cdn hgn chi, ehua thyc hiin dupe.
4. Glal phap day manh hieu oua cong tac Oao t^o nghe cho LBNT tren (Ha ban huy^n fial Ti^
4.1. Md rOng quy md v i n i n g cao chlil lupng cic Idp d i o tao nghi cho LBNT
Qua sd Iiiu thdng k i sd lupng LDNT trin dja bin huyin Dgi Tir qua d i o Igo cdn it (dudi 10% s6 LONT), eic Idp d i o tgo nghi vdi nhiing nghi don giin thudc Unh vpc trdng trpt vi chin nudi, thdi gian d i o tgo nghi ngin nin hpc viin sau khi hpc nghi trinh dO vin cdn thip, chii yiu phyc vy cho nhu ciu ciia gia dinh, chua d i p dng dupe nhu ciu eua thj tmdng vi doanh nghiip. Vi viy, ehinh quyin dja phuong cin thpe hiin cdng tie thdng tin tuyin huyin siu rOng vi vai trd, y nghla eua edng tac d i o tgo nghi ddi vdi sp phit triin kinh l i ciia ngudi din dia phuong. Cin md rOng quy md c i c Idp d i o Igo nghi eho lao dOng ndng thdn, bdi dudng md thim eic nghe mdi nhu siia chda xe miy, diin, diin din dyng, cokhi,...
4.2. Diy mgnh t i p h u i n khuyin ndng, n h i n rOng cic md hinh thi diim hi^u qua
Cdng tie diiu tra, Idng hpp y kiin, khio sit dinh gii nhu cau d i o tgo eua LDNT phii bim sit \di Unh hinh thpe ti. Cin id chiic thpe hiin cic Idp tip huin khuyin ndng vdi timg ehuyin d i cy thi vi thdi gian tip huin dii hon d i ngudi din cd thi nim rd dupe k\
thuit mdi Uong budi tip huin. Nhin rOng eie md hinh diim ed hiiu qui cao d i khuyin khich ngudi din theo hpc (ky thuit udng e i chua an toin, ky thuit chim sdc, e h i biin, b i o quin chi sau thu hogch...).
4.3. Kit hpp vdi cic doanh nghiep trong viic g i n d i o tao v i giai quyit viic lim cho LDNT
Gin kit chgt ehe co sd dgy nghi vdi doanh nghiep, don vj sii dyng lao dOng, cie ling nghi, hpp tic x i d i phdi hpp d i o tgo nghi vi giii quyit vi$e lim eho lao ddng sau dao tgo. Nim bit xu thi phit triin chung eua x i hOi vi ciia khoa hpe ky thuil Uong viic td chiic cic Idp hpe tip, bdi duOng vdi nOi dung thiit thuc, hi^u qua, iiy y kiin ddng gdp eiia cic doanh nghiip tham gia vio qua trinh d i o tgo cQng nhu biin sogn ehuong trinh. giio trinh d i o tgo nghi.
4 4 Su dyng hiiu qua kinh phi d i o tgo Ngudn kinh phi d i o tgo cho LDNT cin dupe e i p
ngay U> diu nim d i e i e don vj chii dOng tuyin sinh d i o tgo. Bin cgnh ngudn kinh phi tir ngin sich nhi nude nin Uiu hiit ngudn tii UT? hi c i c doanh nghiip u-ong viic d i o tgo nghi cho LDNT. Viic kit hgp vdi eic doanh nghiip Ut)ng viic d i o tgo Uieo nhu ciu cda doanh nghiip cung li mOt hudng x i hOi hda m i chtnh quyin dja phuong n i n i p dyng mOl cieh linh hogt hong bdi cinh kinh t i thj uudng hdi nhip hiin nay.
5. Ket luan
Di cd dupe ngudn lao dOng chit lupng, ed viic lim Ihudng xuyin, chinh quyin huyin Dgi Tir d i thpe hiin cic chinh sich hd trp d i o Igo nghi cho LDNT, sir dyng ed hiiu qui miic kinh phi hd tip d i td chiic thyc hi$n cac Idp d i o tgo nghi trin dja bin huyin. Trin co sd nhung phin Uch. dinh gii vi ehi rd nhung hgn e h i , nguyin nhin cdn tdn tgi trong cdng tic d i o tgo nghi cho LDNT, tic gii d i d i xuit nhiing giai phip cy thi nhim ning eao chit lupng d i o tgo nghi cho LDNT.
Nhiing giii phip trin nhim gdp phin khic phyc nhiing tdn Igi, hgn chi, phyc vy eie myc tiiu dii hgn phit triin kinh t i - xi hOi ciia dja phuong thdi gian tdiV.
Tai llf u tham khao
Phdng Lao dOng — Thuong binh vi Xi hOi huyin Dgi Tir, Bio eio kit qui giii quyit vi$c lim, d i o tgo nghi lir nim 2010 d i n hit nim 2018
Phdng Lao ddng — Thuong binh vi Xi hOi huyin Dgi Tir, Bio c i o dinh gii Unh hinh thpe hiin Ngh|
djnh sd 85/2015/ND-CP ngiy 01/10/2015 ciia Chinh phu quy d(nh ehi Uil mOt sd diiu ciia BO luit Lao dOng v i ehinh sieh ddi vdi lao dOng nir
Phdng Lao ddng — Thuong binh vi Xi hOi huyin Dgi Tir, Ki hogch phit triin kinh Ii - x i hOi 5 n i m 2016-2020 Unh vyc d i o tgo nghi, lao ddng, vi$c lim giim nghio, phdng chdng TNXH, an sinh x i hOi.
Li Thanh Hi (chii bien) (2011), Giio trinh Quin trj nhin Iyc, Nxb Lao dOng - Xi hgi
