Hal. Buku Teks TENAGA ENERGY. Bahagian A

(1)

Soalan/Question 4

Kapal layar bergantung kepada angin untuk bergerak.

The yacht depends on the wind to move.

KBAT/HOTS

Mengaplikasi – Murid boleh menggunakan pengetahuan dalam keadaan biasa atau baharu Applying – Students can use information in a similar or new situation

Hal. Buku Teks 69–84

TENAGA

ENERGY

Unit 5

5 TENAGA

5.1 Sumber dan Bentuk Tenaga 5.1.1 Memerihalkan

pelbagai sumber tenaga seperti Matahari, angin, air, ombak, makanan, bateri, biojisim, nuklear dan bahan api fosil melalui pemerhatian menerusi pelbagai media

5.1.2 Menjelas dengan contoh pelbagai bentuk tenaga seperti tenaga suria, tenaga haba, tenaga kimia, tenaga elektrik, tenaga kinetik, tenaga bunyi, tenaga keupayaan, tenaga cahaya dan tenaga nuklear melalui pemerhatian pelbagai peristiwa yang berlaku di persekitaran

STANDARD PRESTASI

TP 1 Menyatakan sumber tenaga TP 2 Memerihalkan sumber

tenaga dan bentuk tenaga yang dihasilkan

Bimbingan/Guide Soalan/Question 1

Putaran kipas hanya melibatkan tenaga kinetik dan tenaga elektrik.

Rotation of the fan only involves kinetic and electric energy.

Kincir angin hanya menggunakan tenaga angin untuk berfungsi.

The windmill only uses wind energy to function.

Membina Peta i-Think

1 Guru boleh membimbing murid-murid menyediakan peta buih untuk menerangkan pelbagai sumber tenaga dan jenis tenaga.

Teacher can guide students to prepare a bubble map to explain the various source and types of energy.

2 Murid-murid boleh melekatkan hasil kerja pada papan notis.

Students can paste their work on the notice board.

Aktiviti PAK21

ZOOM Sains Tahun 5 Panduan Guru

32

Arahan: Bulatkan jawapan yang betul daripada pilihan A, B, C atau D.

Instruction: Circle the correct answer from options A, B, C or D.

Bahagian A

5.1 Sumber dan Bentuk Tenaga

Sources and Forms of Energy 1 Antara berikut, yang manakah tidak

melibatkan penggunaan tenaga keupayaan?

Among the following, which does not involve the usage of potential energy?

A C

B D

2 Antara sumber tenaga berikut, yang manakah tidak mengakibatkan pencemaran alam sekitar semasa digunakan?

Among the following energy sources, which does not cause environmental pollution when used?

A C

B D

SP 5.1.1–5.1.4

TP 2

Mengaplikasi

TP 1

3 Antara situasi berikut, yang manakah menunjukkan kesan tenaga haba daripada Matahari?

Among the following situation, which shows the effect of heat energy from the Sun?

P R

Q S

A P dan Q C Q dan R

P and Q Q and R

B P dan R D R dan S

P and R R and S

4 Rajah 1 menunjukkan kapal layar yang tidak bergerak di lautan yang tenang.

Diagram 1 shows a yacht which does not move on a calm sea.

Rajah 1/Diagram 1

Apakah inferens yang boleh dibuat untuk menerangkan keadaan dalam Rajah 1?

What inference can be made to explain the situation in Diagram 1?

A Kapal layar mengalami kerosakan enjin.

The yacht experienced a faulty engine.

B Kapal layar tidak dibekalkan tenaga.

The yacht is not supplied with energy.

C Muatan kapal layar terlalu berat.

The load on the yacht is too heavy.

D Perubahan bentuk tenaga tidak berlaku.

Changes in the form of energy does not happen.

TP 2

Mengaplikasi

TP 2

5

UNIT

Hal. Buku Teks 69–84

TENAGA ENERGY

Video

05_Zoom Sains_Th5_TE_bab 5_32-39_5PP.indd 32

05_Zoom Sains_Th5_TE_bab 5_32-39_5PP.indd 32 9/23/19 11:32 AM9/23/19 11:32 AM

Oxford Fajar 2019

(2)

Panduan PdPc

1 Guru menerangkan apa itu tenaga yang boleh dibaharui dan tenaga yang tidak boleh dibaharui.

Teacher explains what is renewable energy and non- renewable energy.

2 Guru juga boleh membincangkan cara-cara penggunaan elektrik secara berhemah.

Teacher also discusses ways to use electricity wisely.

https://youtu.be/KaW88nJRoVU KBAT/HOTS

Menganalisis – Murid boleh mengeluarkan idea-idea penting dan mengkaji hubungan

Analyzing – Students can take information apart and explore relationship

5.1.3 Menyatakan tenaga boleh berubah dari satu bentuk ke bentuk lain melalui pemerhatian pelbagai peristiwa yang berlaku di persekitaran

5.1.4 Menjelaskan melalui contoh perubahan bentuk tenaga berdasarkan contoh peralatan seperti radio, telefon bimbit, lampu suluh, televisyen, lilin, basikal 5.2 Tenaga Boleh Dibaharui

dan Tidak Boleh Dibaharui 5.2.1 Menyatakan

maksud tenaga yang boleh dibaharui dan tenaga yang tidak boleh dibaharui 5.2.4 Menyenaraikan

sumber tenaga tidak boleh dibaharui seperti pertroleum, arang batu dan bahan nuklear

STANDARD PRESTASI TP 2 Memerihalkan sumber

TP 2 Memberi contoh sumber tenaga boleh dibaharui dan tenaga yang tidak boleh dibaharui

TP 3 Menjelaskan dengan contoh perubahan bentuk tenaga

Bimbingan/Guide Soalan/Question 6 Penggunaan ketuhar tidak melibatkan tenaga kinetik.

Oven usage does not involve kinetic energy.

Hanya telefon tidak menghasilkan tenaga haba.

Only the telephone does not produce heat energy.

Peralatan J menggunakan tenaga suria. Peralatan L menggunakan angin untuk berfungsi.

Appliance J uses solar energy.

Appliance L uses wind to function.

33 5 Rajah 2 menunjukkan satu aktiviti.

Diagram 2 shows an activity.

Apakah perubahan tenaga yang berlaku semasa aktiviti itu dijalankan?

What is the change in energy that occurs when the activity is carried out?

A Tenaga kimia → tenaga kinetik Chemical energy → kinetic energy B Tenaga bunyi → tenaga kimia

Sound energy → chemical energy C Tenaga elektrik → tenaga bunyi

Electrical energy → sound energy D Tenaga kinetik → tenaga bunyi

Kinetic energy → sound energy

6 Antara peralatan berikut, yang manakah tidak dikelaskan dalam kumpulan yang sama berdasarkan perubahan tenaga?

Among the following appliances, which is not classified in the same group based on the changes of energy?

A C

B D

7 Antara peralatan berikut, yang manakah mengubah tenaga elektrik kepada tenaga haba?

Among the following appliances, which changes electrical energy to heat energy?

P Q

R S

A P dan Q C P, Q dan R

P and Q P, Q and R

B R dan S D Q, R dan S

R and S Q, R and S

TP 3

TP 2

Menganalisis

TP 3

8 Antara objek berikut, yang manakah mengalami perubahan bentuk tenaga seperti di bawah?

Among the following objects, which experiences energy changes in the form as below?

Tenaga kimia → tenaga haba + tenaga cahaya

Chemical energy → heat energy + light energy

A C

B D

12

76 9 8 1011 1

2 3 4 5

5.2 Tenaga Boleh Dibaharui dan Tidak Boleh Dibaharui Renewable Energy and Non- renewable Energy

9 Antara peralatan berikut, yang manakah menggunakan tenaga yang boleh dibaharui untuk berfungsi?

Among the following appliances, which uses energy that is renewable in order to function?

J L

K M

A J dan K C K dan M

J and K K and M

B J dan L D J, K, L dan M

J and L J, K, L and M

10 Sesetengah sumber tenaga akan kehabisan suatu hari nanti.

Some energy sources will run out one day in the future.

Maklumat di atas merujuk kepada The information above refers to

A angin C biojisim

wind biomass

B Matahari D petroleum

Sun petroleum

TP 3

SP 5.2.1, 5.2.4, 5.2.5

TP 2

TP

Oxford

2

Fajar

2019

(3)

Penggunaan kenderaan awam boleh menjimatkan tenaga dan mengurangkan pencemaran.

Using public transport can save energy and reduce pollution.

Pemanas suria menggunakan tenaga suria untuk berfungsi.

The solar heater uses solar energy to function.

KBAT/HOTS

Mengaplikasi – Murid boleh menggunakan pengetahuan dalam keadaan biasa atau baharu

Applying – Students can use information in a similar or new situation 5.1 Sumber dan Bentuk Tenaga

5.1.1 Memerihalkan pelbagai sumber tenaga seperti Matahari, angin, air, ombak, makanan, bateri, biojisim, nuklear dan bahan api fosil melalui pemerhatian menerusi pelbagai media

5.1.2 Menjelas dengan contoh pelbagai bentuk tenaga seperti tenaga suria, tenaga haba, tenaga kimia, tenaga elektrik, tenaga kinetik, tenaga bunyi, tenaga keupayaan, tenaga cahaya dan tenaga nuklear melalui pemerhatian pelbagai peristiwa yang berlaku di persekitaran 5.2 Tenaga Boleh Dibaharui

dan Tidak Boleh Di baharui 5.2.3 Menyenaraikan

sumber tenaga boleh dibaharui seperti angin, cahaya matahari, hujan, biojisim dan ombak

5.2.5 Menaakul

kepentingan penggunaan secara berhemah untuk sumber tenaga tidak boleh dibaharui

TP 1 Menyatakan sumber tenaga TP 2 Memberi contoh sumber

tenaga boleh dibaharui dan tenaga yang tidak boleh dibaharui

TP 3 Membina pengurusan grafi k sumber tenaga kepada tenaga dibaharui dan tenaga yang tidak boleh dibaharui

TP 4 Menaakul kepentingan penggunaan sumber tenaga secara berhemah TP 5 Menjana idea tentang

penggunaan sumber tenaga yang tidak dibaharui kepada tenaga dibaharui dalam kehidupan harian

34

34 11

Menjimatkan tenaga Save energy

Mengurangkan pencemaran Reduce pollution X

Antara aktiviti berikut, yang manakah diwakili bahagian berlabel X?

Among the following, which represents the part labelled X?

A Menutup paip air apabila tidak menggunakannya

Close tap water when not using it

B Membiarkan semua alat elektrik terpasang

Leave all electrical appliances switched on C Menggunakan kenderaan awam

Use public transport

D Menggantikan lampu elektrik dengan lampu pelita

Replace an electrical lamp with oil lamp

TP 3

Mengaplikasi

12 Antara langkah berikut, yang manakah dapat menjimatkan penggunaan tenaga elektrik?

Among the following steps, which can save the usage of electrical energy?

A Menggunakan minyak untuk menjana kuasa elektrik

Use oil to generate electrical power B Menggantikan lampu elektrik dengan

lampu suluh

Replace electric lamp with torchlight C Menggantikan alat penyaman udara

dengan kipas

Replace air conditioner with fan

D Menggantikan pemanas air elektrik dengan pemanas suria

Replace electric water heater with solar heater

TP 5

5.1 Bentuk dan Sumber Tenaga SP 5.1.1, 5.1.2

Forms and Sources of Energy 1 Tandakan (✓) pada sumber tenaga.

Mark (✓) on the sources of energy.

✓ ✓ ✓

(d) (c)

(b) (a)

^✓ ^✓

(h) (g)

(f) (e)

(5 markah/marks)

2 Tandakan ✓ bagi pernyataan yang betul.

Mark ✓ on the correct statements.

(a) Matahari menghasilkan tenaga cahaya dan tenaga haba.

The Sun produces light energy and heat energy. ✓

(b) Semua hidupan memerlukan tenaga untuk menjalankan proses hidup.

All living things need energy to carry out living processes. ✓ (c) Sumber utama tenaga ialah makanan.

The main source of energy is food.

5.2 Tenaga Boleh Dibaharui dan Tidak Boleh Dibaharui

Renewable Energy and Non-renewable Energy

SP 5.2.3, 5.2.5

TP 1

TP 1 2 4

Arahan: Tuliskan jawapan dalam ruang yang disediakan.

Instruction: Write the answers in the space provided.

Bahagian B Hal. Buku Teks 69–84

Oxford

Fajar

2019

(4)

5.1.2 Menjelas dengan contoh pelbagai bentuk tenaga seperti tenaga suria, tenaga haba, tenaga kimia, tenaga elektrik, tenaga kinetik, tenaga bunyi, tenaga keupayaan, tenaga cahaya dan tenaga nuklear melalui pemerhatian pelbagai peristiwa yang berlaku di persekitaran

(e) Tenaga biojisim merupakan tenaga yang boleh dibaharui.

Biomass energy is a renewable energy.

(c) Arang ialah sejenis bahan api fosil.

Coal is a type of fossil fuel.

(d) Bahan nuklear sebagai sumber tenaga.

Nuclear substances as energy source.

Rajah A: Menggunakan tenaga keupayaan air yang mengalir dari kawasan tinggi ke rendah dan berubah menjadi tenaga kinetik untuk menjana kuasa elektrik.

Diagram A: Uses potential energy of water which fl ows from a high to low area and becomes kinetic energy that generates electric power.

Rajah B menunjukkan pelantar minyak bagi menggerudi lapisan batu di dasar laut. Pelantar minyak dibina bagi mengeluarkan minyak mentah seperti petroleum dan gas asli di tengah laut.

Diagram B shows an oil rig to drill layers of rock at the bottom of the sea.

The oil rig is built to extract crude oil such as petroleum and natural gas in the middle of the sea.

35 (d) Kapal terbang memerlukan tenaga untuk terbang.

An airplane needs energy to fly. ✓

(e) Tenaga biojisim merupakan tenaga yang tidak boleh dibaharui.

Biomass energy is a type of non-renewable energy.

(f) Kitar semula bahan buangan dapat mengurangkan pembaziran tenaga.

Recycling waste materials can reduce wastage of energy. ✓ (6 markah/marks) 3 Tuliskan bentuk tenaga yang dimiliki oleh sumber tenaga berikut.

Write the form of energy obtained from the following source of energy.

Sumber tenaga Source of energy

Bentuk tenaga Form of energy

Huraian Description (a)

Tenaga keupayaan Potential energy

Terdapat pada objek berkedudukan tinggi Held by object at a high position

(b)

Tenaga kimia Chemical energy

Tenaga disimpan di dalam bateri

Energy stored in a battery

(c)

Tenaga kimia Chemical energy

Tenaga yang tersimpan dalam bahan api fosil/gas asli Energy stored in fossil fuels/

natural gas

(d)

Tenaga nuklear Nuclear energy

Dijana daripada bahan nuklear seperti uranium Generated from nuclear energy such as uranium

(4 markah/marks) TP

2

Bahagian C Hal. Buku Teks 69–84

Arahan:Tuliskan jawapan dalam ruang yang disediakan.

Instruction: Write the answers in the space provided.

5.1 Sumber dan Bentuk Tenaga SP 5.1.1–5.1.5

Sources and Forms of Energy 1 Rajah 1 menunjukkan dua sumber tenaga.

Diagram 1 shows two sources of energy.

A B

Oxford

Fajar

2019

(5)

5.1 Sumber dan Bentuk Tenaga 5.1.1 Memerihalkan

pelbagai sumber tenaga seperti Matahari, angin, air, ombak, makanan, bateri, biojisim, nuklear dan bahan api fosil melalui pemerhatian menerusi pelbagai media

TP 1 Menyatakan sumber tenaga TP 2 Memerihalkan sumber

TP 3 Menjelaskan dengan contoh perubahan bentuk tenaga

36

36 (a) Bulatkan jawapan yang betul.

Circle the correct answer.

Tenaga ialah ^kemampuan capability

kebolehan

ability untuk membuat kerja.

Energy is the to do work.

(1 markah/mark) (b) Nyatakan bentuk tenaga yang terdapat pada

State the form of energy found in

(i) Tenaga A/Energy A: Tenaga keupayaan/Potential energy (ii) Tenaga B/Energy B:: Tenaga kimia/Chemical energy

(2 markah/marks) (c) Jadual berikut menunjukkan beberapa situasi. Tandakan (✓) pada bentuk tenaga yang

terlibat.

The table below shows a few situations. Mark (✓) on the form of energy involved.

(i)

Tenaga keupayaan Potential energy Tenaga

kinetik ✓

Kinetic energy

(ii)

Tenaga

haba ✓

Heat energy Tenaga suria Solar energy

(iii)

Tenaga elektrik Electric energy Tenaga

bunyi ✓

Sound energy

(3 markah/marks) 2 Rajah 2 menunjukkan sebuah kereta mainan kawalan jauh.

Diagram 2 shows a toy remote control car.

Rajah 2/Diagram 2 (a) Apakah sumber tenaga bagi kereta kawalan jauh itu?

What is the source of energy for the remote control car?

Bateri/sel kering/Battery/ Dry cell

(1 markah/mark) TP

2

TP 3

TP 1

Oxford

Fajar

2019

(6)

5.1.1 Memerihalkan pelbagai sumber tenaga seperti Matahari, angin, air, ombak, makanan, bateri, biojisim, nuklear dan bahan api fosil melalui pemerhatian menerusi pelbagai media

TP 3 Menjelaskan dengan contoh perubahan bentuk tenaga

(c) Sel kering mempunyai tenaga kimia yang kemudian berubah ke tenaga elektrik dan tenaga kinetik.

A dry cell has chemical energy, which later changes to electric and kinetic energy.

(e) (i) Lilin mempunyai tenaga kimia dan apabila menyala, tenaga berubah menjadi tenaga cahaya dan tenaga haba.

The candle has chemical energy and when it burns, it changes into light and heat energy.

(ii) Telefon dibekalkan tenaga elektrik dan berubah menjadi tenaga bunyi.

Telephones are provided with electric energy and changes into sound energy.

(iii) Tenaga yang diperoleh daripada makanan (tenaga kimia) berubah menjadi tenaga kinetik.

Energy obtained from food (chemical energy) becomes kinetic energy.

37

(b) Nyatakan bentuk tenaga yang tersimpan dalam sumber tenaga di (a).

State the form of energy stored in the energy source in (a).

Tenaga kimia/Chemical energy

(1 markah/mark) (c) Tuliskan perubahan bentuk tenaga yang berlaku dalam kereta kawalan jauh itu.

Write the changes in the form of energy which occurs in the remote control car.

Tenaga kimia → tenaga elektrik → tenaga kinetik + tenaga bunyi Chemical energy → electrical energy → kinetic energy + sound energy

(1 markah/mark) (d) Berikan satu contoh alat lain yang melalui perubahan bentuk tenaga yang sama seperti

kereta kawalan jauh yang sedang bergerak.

Give another example which undergoes the same change in the form of energy as the moving remote control car.

Kipas elektrik/Jawapan murid/Electric fan/Students’ answer

(1 markah/mark) (e) Nyatakan perubahan tenaga yang berlaku dalam aktiviti berikut.

State the changes in energy which occurs in the following activity.

Aktiviti

Activity Perubahan tenaga

Energy changes (i) Lilin menyala

Burning candle

Tenaga kimia → tenaga cahaya + tenaga haba Chemical energy → light energy + heat energy

(ii) Telefon berdering Ringing telephone

Tenaga elektrik → tenaga bunyi Electric energy → sound energy

(iii) Budak lelaki berlari Boy running

Tenaga kimia → tenaga kinetik Chemical energy → kinetic energy

(1 markah/mark)

5.2 Tenaga Boleh Dibaharui dan Tidak Boleh Dibaharui SP 5.2.1–5.2.6

Renewable and Non-renewable Energy

3 Isikan Rajah 3 dengan dua sumber tenaga yang boleh dibaharui.

Fill Diagram 3 with two sources of renewable energy

TP 2

TP 3

TP 2

Oxford

Fajar

2019

(7)

5.1 Sumber dan Bentuk Tenaga 5.1.3 Menyatakan tenaga

boleh berubah dari satu bentuk ke bentuk lain melalui pemerhatian pelbagai peristiwa yang berlaku di persekitaran 5.2 Tenaga Boleh Dibaharui

dan Tidak Boleh Dibaharui 5.2.1 Menyatakan tenaga

boleh dibaharui ialah tenaga yang boleh dijana daripada sumber yang sentiasa ada secara berterusan melalui pemerhatian menerusi pelbagai media

5.2.5 Menaakul

STANDARD PRESTASI TP 2 Memberi contoh sumber

tenaga boleh dibaharui dan tenaga yang tidak boleh dibaharui

TP 4 Mengitlak bahawa tenaga boleh berubah dari satu bentuk ke bentuk lain TP 6 Menjana idea tentang

kesan dan tindakan ke atas pengurangan sumber tenaga yang boleh dibaharui

(c) (i) Apabila TV dipasang, tenaga elektrik berubah ke tenaga cahaya dan tenaga bunyi.

When the TV is switched on, electric energy changes to light and sound energy.

(ii) Kereta menggunakan akumulator untuk

menghidupkan enjin.

Tenaga kimia berubah menjadi tenaga kinetik.

The car uses an accumulator to start the engine. Chemical energy changes into kinetic energy.

(d) Bahan api fosil ialah tenaga yang tidak boleh dibaharui.

Fossil fuel is a non-renewable energy.

38

Matahari/ Sun

Makanan/ Food

Angin/ Wind

Air/ Water (a) Biojisim/ Biomass

(b) Ombak/ Waves Sumber tenaga

boleh dibaharui Source of renewable energy

(2 markah/marks) (c) Rajah 4 menunjukkan dua jenis aktiviti manusia.

Diagram 4 shows two types of human activities.

M N

Tuliskan perubahan bentuk tenaga yang terlibat di dalam aktiviti di atas.

Write the change in the form of energy which is involved in the activities above.

(i) M: Tenaga elektrik → Tenaga cahaya + Tenaga bunyi/Electric energy → Light energy + sound energy

(ii) N: Tenaga kimia → Tenaga kinetik/Chemical energy → Kinetic energy

(2 markah/marks) (d) Kebanyakan sumber tenaga yang kita gunakan untuk menjana elektrik, memasak

dan menggerakkan kenderaan didapati daripada bahan api fosil.

Most of the source of energy that we use to generate electricity, cook and move vehicles are obtained from fossil fuel.

Berdasarkan pernyataan di atas, cadangkan satu cara untuk menjimatkan penggunaan bahan api fosil.

Based on the statement above, suggest one way to save the usage of fossil fuel.

Berkongsi kenderaan ke tempat kerja/Menggunakan kenderaan awam Car pooling to work/ Using public transport

4

TP 6

Oxford

Fajar

2019

(8)

dan Tidak Boleh Dibaharui

5.2.5 Menaakul

STANDARD PRESTASI TP 6 Menjana idea tentang

kesan dan tindakan ke atas pengurangan sumber tenaga yang boleh dibaharui

Petroleum dihasilkan daripada bahan api fosil yang merupakan tenaga tidak boleh dibaharui.

Penggunaan berterusan bahan api fosil akan mengurangkan kuantiti bahan tersebut. Oleh itu, semakin lama, kuantiti petroleum semakin berkurang.

Petroleum which is produced from fossil fuels is a non-renewable energy.

The continuous consumption of fossil fuels will decrease its amount.

Therefore, the quantity of petroleum lessens with time.

39

4 Jadual berikut merupakan hasil tinjauan yang dilakukan oleh sekumpulan murid yang sedang mengadakan lawatan ke Pusat Sains Negara.

The table below is the results of a survey done by a group of students who is organizing a trip to the National Science Centre.

Tahun

Year Jumlah petroleum simpanan (tan) Amount of petroleum reserve (tonne)

2010 50 000

2014 45 000

2018 40 000

Jadual 1/Table 1 (a) Apakah tujuan penyiasatan ini?

What is the aim of this investigation?

Untuk menyiasat hubungan antara tahun/ masa penyiasatan dan jumlah petroleum simpanan To investigate the relationship between the year/ time of investigation and the amount of petroleum reserve

(1 markah/mark) (b) Nyatakan

State the

(i) pemboleh ubah yang dimanipulasi:

manipulated variable:

Tahun/Masa/Year/Time

(ii) pemboleh ubah yang bergerak balas:

responding variable:

Jumlah petroleum simpanan/Amount of petroleum reserve

(2 markah/marks) (c) Nyatakan pemerhatian yang boleh dibuat berdasarkan jadual di atas.

State the observation that can be made based on the table above.

Pada tahun 2010, jumlah petroleum simpanan adalah paling tinggi atau Pada tahun 2018, jumlah petroleum simpanan adalah paling rendah.

In 2010, the amount of petroleum reserve is the highest or in 2018, the amount of petroleum reserve is the lowest

(1 markah/mark) (d) Apakah pola perubahan jumlah petroleum simpanan yang dapat diperhatikan?

What is the pattern of change in the amount of petroleum reserve that can be observed?

Berkurang/Decreases

(1 markah/mark) (e) Apakah hipotesis yang dapat dibuat bagi penyiasatan ini?

What hypothesis can be made in this investigation?

Semakin bertambah tahun, semakin berkurang jumlah petroleum simpanan.

As the year increases, the amount of petroleum reserve decreases.

6