;
R.
M.
SULARDI
\
PRINTIENING
GAMBAR
RINGGIT
PURWA
BALAI
PUSTAKA
-
KEM. P.P.
DAN
K.
rrn.ffns4*
GAM
BAR
PRINTJININfi RINfiOIT
PURWA
KARANGANIPUN e,
R.M..
SULARDI
SURAKARTA "f A r,1A fJ 5 '1 trll59r"-.
B,ANDUNG
: i -'r.* s-'{F: '*€u* <rrn*'"rf*r'*'= : L-* -*"W * -r'tFrmtlrF'.*'-'{F:B
A L A
I
P"U
S
T A
K
A
KEMENTERIAN
P. P.DAN
K, 1953 (3. fsct"TARTc-€.-,=**
I
Rp
12,50B.
P. No.
1920
WEWENANGIPUN
PANGARANGI
:a
,*.8;
BEBTIKA
SAKING BALAI
PUSTAI(A
gu;u-Urrtu wedalan Balai Pustaka
bab
ringgit Purwa
pinanggih sampuR sarwamepeki, kalah ingkang rinengga ing gambar
ringgit.
Dados tumraping para maosuni-nganipun
{ateng
kawruh babagan punika pinanggih rangkep, inggih mangertos datengtjetjarijosanipun
inggih
uninga dateng wudjudipunringgit.
Ladjeng kawewahanma-lih
buku Natah sarta njunggingringgit
watjutjal,
punika saja
ndjembaraken kawruhing
bab
punika.Ewa
samanten pepaking buku-bukuwau ugi
taksih woRten kutjiwanipun, amargitumraping
kawruh
ing bab ringgit
taksih
kirang
menggahtjatjah
pep6ranganipun,upami: Gatutkatja punika irung-irunganipun punapa, Ard;una punika mripatanipun
pu-napa
tuwin
pepr6ranganing pangangg6punika
ingkang pundi, sampun namung sagedtjarijos, nanging boten terang wudjudipun.
Ing
mangk6 Balai Pustaka ngedalaken buku ,,Gambar printj€ningringgit
Purwa"punika, ingkang pikantukipun saja andjembaraken
kawruh
ing
bab
ringgit.hg
pamudji wedaling
buku
punika mugi mikantukana dateng ingkang samimi-gunakaken.
BALAI
PUSTAKA:
a -\JBEBUKA
I.
Kagunankita
,,Gambarringgit Purwa"
ingkang prabanipun tansah mantjorongboten
nat6
surem, kesusul djumedulipunringgit
Madya, rir,rgsit Gedpg., samiwatju-tjal, ringgit
Klitik,
kadjeng,ringgit
M€nak,goldk
kadjeng,ringgit
Dupara, watluiyal,sapanunggilanipun,
punika tetep
satunggiling gambaran dartrelanipundjuru
strnggingdeles ing tanah Djawi, saha mandying dados jejasan, kabangsan, ingkang, sakelangkung
awig
pakirtyanipun, ngantos k6ngingdipun
wastani dados
tetungguling kabudajan Djawi.Tumrap lijan bangsa gambaring
ringgit
Purwa punika dipun wastani : barangadgn-addn murni, utawi kagunan murni, tegesipun dipun ngretosi, dipun remeni
tuwin
dipunsumerepi ing lijan bangsa,
tur
saged gesang ngantos atusan taun.Mila
masarakating-gih
ngakenibilih
ing
bab punika umuripun langkung pandjang. Dados sampunleres-ipun
manawi kabudajanringgit
Purwapunika
kaanggep pusakaningbangsa
kitaDjawi ing umumipun, saha pantes dipun aosi
ing
masarakat.II.
Ing
ngadjeng nalika dereng wonten kawruh anggambar, natah tuwinnjung-ging,
kagunan gambarringgit
Purwa
sampunlair,
awudlud
retja .s€la
ukir-ukiranwonten ing tjandi-tjan'di Panataran, Mendut, Barabudur
tuwin
sanis-sandsipun. Sarcngwonten tijang saged njerat
ing
rontal, gambarringgit
ing retja
s6la madjeng dadosgambaran
ing
rontal tu'r'in
sareng wontentijang
saged njerating
dlantjang, gambarringgit ing
rontal
madjeng santun dadosringgit
Bdbdr. Sarengwiwit
adegingKara-ton
nagari Demak,ing
taun
1549 gambarringgit
Bdb€r wau ladjeng'kaban$uii malihdados
ringgit
Purwa, ingkang kadamelwatjutjal
marlsa, katatah ngrawit sahakasung-ging mawi praos ing kala djamanipun
para
Wali
SunanGiri,
Sunan Kalidjagasago-Ionganipun, njarengi
wiwit
kala
sumebaripun agami Islaming
tanahDjawi,
sineng-kalan
ing
tjandrasengkala memet awudjudringgit
Batara Guru,
akadjeng
ungel :,,D6wa dadi ngetjis
bumi"
ateges taunDjarvi
1549 wau.III.
Menggah kadiblanipunpara
djuru
sungginging
djamankina
ingkang kulasebut para
ahli
kagunan murniing
tanahDjawi,
inggih punika anggdning sagedam-bangun gambaran
ringgit ing
retja
s6la la djeng dados gambaran ing rontal. Gambaraning rontal
saged kabangunmalih dados
ringgit
Beber,
gambaranringgit
Beoerbinangun
malih
dados
ringgit
watjutjal
Purwa.Dados kasagedan anggambar wau k6nging kula angg6 ngukur menggah inggiling
kasagedanipun
para dluru
sungginging
djaman samanten, tet€la sampun langkunginggil.
IV.
Samangka kalangkunganipundjuru
sunggingkala
dlaman samanten punikabadC kula wawas. Ing sakawit para djuru sungging wau sami adedasar ngenut retja s6la
ingkang babaranipun arvudlud ringgit Bdbar
lan
wontenipuning ringgit watjutjal
sam-pun
botenmirib
saking sakawit.Ing
ngriku
tetijang sami saged njumerepi dateng or6an dumadosipun gambaringringgit
Puru'a kasebuting
nginggil, dados dradiating djuru sungging kala djamanru-mijin sampun k6nging dipun wastani inggil.
V. Nitik
kasagedanipundjuru
sung gingsaking
wewangunaningukir-ukiran
retja
s€laI
Djawi kina,
anggdnipun saged uwaldados
ringgit
Purrva,boten
namungf
\
av/ewaton wangun kdmawon,
ugi
mawinilar
pangeblakipun ajang-ajangan,mila
te-turutaning
ringgit
watjutjal
ladjeng b6da kalijan teturutaning ringgit B€bdr,prat6lani-pun kados ing ngan{ap punika:
a.
Teturutaningringgit
Bebdr punika taksih andarbeni tabet nadyanlampah-lampahi-pun boten
tjeta,
djalaran wudludipun taksih kados sawangan 6ndah ingkangan-darbdni rerenggan
grija-grija,
patamanantuwin
dedasarwingking.
Tlekakipuntaksih saged klebet
ing
golongan turunan.b.
Aluraning ringgit watjutjal punika sanadjan klebeting
golongan turunan, nangingsampun anggadahi tatanan gangsal bab kasebut
ing
nginggil.Samangk6
kula
bade njarijosaken bab wanda.Wanda
punika akadjeng wudlud pra€aning golonganringgit
satunggal ingkangb6da-b€da wangunipun. Kadosta Pamad6 awanda Pangaw€, Pangasih lan wanda
Gen-dreh, punika sami b6da'b6da.
Ardluna
rvanda Malatsih, Mangu,Diimat lan
Kinanfi,
punika sami wontenbe-danipun.
Gatutkatja wanda Guntur,
Kilat,
Tatit,
Mega tuwin Mendung. Wanda-wandapu-nika
inggih beda'beda malih, makaten saladjengipun. Dados tembung wanda ing ngrikitegesipun namung dados gambaraning pasemon.
Buku punika
minangka katrangansawetawis tumraping
gambar-gambarprin-tjdning
badan
ringgit
Purwa,
awit
katrangan
ing
bab
makatenpunika
ddrdngsumrambah.
Ing
pangadjeng-adjeng sageda dados sesuluh sawetawis tumraping kawruhbab punika.
PANGARANG.
BAB
KADJENGINGWANDA
LAN
KAGUNAN
Ing
ngad;eng sampun kaprat€lakaken tembung wanda tegesipun gambarpasemo-ning pra€an.
Wiwit
ing
kina
wontenipun kagunan padalangan, gambaringringgit
Purwa
pu-nika
kangg€ sarana
utarvi
pirantosipun andongdng.Wontenipun
ringgit
watjutjalketingal
kados d6n6 gambaraning tijang, punika boten san€s dlalaran kebekta sakingdajaning
:
,,Raos kagunan anggambar." Manawi tijang ningaliringgit
watjutjal wontenpakeliran binarung
ing
swantening gangsasarta
kautjapakening
Kyai Dalang,
ingngriku para ningali sami keraos kedugining manah,
tuwin
kesengsem njumerepilelam-pahaning satunggal-satunggalipun ringgit, dening sagebjaran ketingalipun kados denC
saged molah
tuwin
sagedwitjanten
pijambak,punika boten
sandsdjalaran
sakingdajaning
r
,,Raos kagunan dalang".Manawi tijang maos buku-buku donging, roman, tjarijos ringgit sasaminipun saged
kegugah
ing
manah, keraos seneng, bingahlan
susahtuwin
sands-sandsipun, punikaboten sands dlalaran kebekta saking daja ning
r
,,Raos kagunan sastra."Dados dajanipun kagunan anggambar, kagunan andalang
tuwin
kagunan sastra,ingkang tumandukipun saged anggugah
manah bingah,
susahtuwin
seneng punika,dlalaran sadaja
wau
sami anggambarakenwatak
lelampahaning ngagesang, botenb6da kalilan
ningali
lelampahaningtijang, utawi ningali
lelampahanipun pijambak.Dy'alaran saking raosipun lelampahan gesang ing dalem raos kagunan anggambar,
kagunan andalang
tuwin
kagunan sastra,punika sami
kalilan
raosipun lelampahangesang
ing
dalem lelampahanipun tijang sands utawi lelampahanipun pijambak, ingkangsadaja wau sami asipat leladjengan
tuwin
sambet-sumambetisi
awon sa€, bingahsu-sah sasaminipun,
ing ngriki
tijang
saweg mangertos,bilih
lelampahanipun manungsaing
donja punikaisi
kagunan warni-warni.Kosok-wangsulipun
sarthning
lelampahanipun manungsa ing ngalam-donja punikalimrahipun winastan sedjarah kagunan, dados manawi makaten kagunan anggambar,
kagunan an'dalang
tuwin
kagunan sastra inggih ladleng dados satunggiling sedlarah,saha sedjarah
wau
samiisi
lelampahaning ngagesang. Tlekakipun lelampahaningnga-gesang, sedjarah, punika sami satunggiling ka€ndahan.
DAIANIPUN KAGUNAN.
Tindakipun
tijang
ahli
kagunanpunika
tansah ngambahing
alam
ka6ndahan,ngantos boten wonten wekdal ingkang
boten
kisdning
tindak
6ndah,inggih
punikasadaja kagunan dedamelanipun, saha kagunan wau sadaja sami saged andajani dateng
masarakat.
Sababipun punapa d6n€ dajanipun kagunan punika saged namani dateng
rrrana-hipun tijang ?
Ing
nginggil
sampun kaprat€lakakenbilih
wanda punika gambaringwewateka-nipun manungsa, ingkang boten nat6 pedjah.
Mila
gambaraningringgit
Purwa
kinten-kinten boten saged ped;ah ngantos bendling sabudlading dlaman, uger watak-wataking
manungsa boten 6wah.
Inggih
anggdning boten €wahwau
ingkang netepakendaja-nipun kagunan mesti saged namani dateng manahipun tijang.
f
SIEAH-SILAHIPUN WANDA
Awit
sakingtijang ningali
lelampahan ringgit punika racisipun s'amikatijin
lelam-pahanipun
tijang,
mila
tijang ningali
praCaningringgit
ingkang anggambarakenwe-watekanipun manungsa,
punika
raosipuninggih sami kalilan ningali
wandanipunmanungsa.
Wond€ne
rai
ringgit
punika p€ranganipun ageng wonten tigang golongan, kadosngandap punika:
Manawi
rai
ringgit
irungipunlintlip,
tamtu mripatipunlijep,
punikaaken
tijang
abadan andap alit.
anggambar-rng
lo
2.
Ma4awi
rai
ringgit
irungipun
sembada, tamtu mripatipun kedel€nutawi
kedon-dongan, punika anggambaraken
tijang
abadan pideksa.3.
,Manawirai
ringgit irungipundempok,
tamtu rnripatipunfelengan, punika anggam,
baraken
tijang
abadan ageng inggil.'
Menggah silah-silahing pra6anringgit
tigang golonganing
nginggil punikasadaja
wonten ingkang
:
apatjak tumungkul,wonten
ingkang apatjak longoktuwin
wonteningkang apatjak langak.
Wondenc wandanipun pra6an tumungkul, punika andarbdni watak sabar, mungkul
tuwin
sardh dateng sadaja trekasing tindak-tanduk. Mdh kosok-wangsul kalijan ingkangpradan langak. D6n6 pradan longok
watakipun wonten
ing
antawislangak
kalliantumungkul.
ANTAWATIANA
LAN
WANDA
Antawatjana tegesipun lenggahing pa
ketjapan
tumrap
satunggal-satunggalipun ringgit.palang
mariawi
ngutiapakenringgit
tamtu njawang
dateng pra6dnipun ringgit,kadosta :
Lijepan :
Lilepan luruh, punika swantenipun age
ng
r-ntdng.Lijepan longok, punika
swantenipun Entdng.Lilepan langak, punika
swantenipunalit
dnfeng.Kedelen :
Kedeldn
luruh, punika
swantenipun ageng sedeng.K"delan longok, punika swantenipun tengah sedeng.
K"delen
langak,punika
swantenipunalit
sedeng.Telengan
Jelengan luruh, punika
swantenipun ageng antep.Telengan longok, punika swantenipun sedeng (tengah
)
antep.felengan
langak,punika
swantenipunalit
antep.a. b, c. a, b. c, a, b. c. s
t t
t
F -* KatranganSwanten ageng: wilahan
noot
2SwJnten tengah: wilahan
noot
3Swanten
alit:
wilahan noot 6Mriksanana gambar noot demung slen dro
ing
ngandap punika :--l
.i ..i
NERANGAKEN PfRANG,PERANGANING
ADEGIPUN
BADAN
RINGGIT
'::
Menggah adegipun sadaja badan
ringgit
punika
satunggal-satunggalipun samlandarbdni pdrangan nem prakawis, inggih.. punfka 1. Rai. 2. Sirah. 3. Badan. 4. Tangan.
5. Suku. 6. Sandangan. SatpnggaJ,lsaJunggaling p6rangan b€da-b6da printjdnipun.
Wond6n6
tjara
anggdn kula, mrat€lakakenratjak-ratjaking printjEning
ringgitsakotak, urutipun kados ing ngandap punika:
NIUMEREPI GOLONGANING
RINGGIT
Sardhning
rVudjudipunprinfjin
ga-bar ringgit
punika
gegajutapkalilan
babsan{angan, kadosta-: djamapg, gelang,
dodot
sapanunggilanipun, mangka&ap-trap-aning sandangan
ringgit puljka.awewaton
pangkat kalenggahaning dradjat, kadosta :ratu, satrija, pandita, wadyabala ,saladjengipun, mila
ing ngriki
ladleng gegajutanka-lijan
golonganringgit,
prat€lanipun kadosing
ngandap punika :Menggah tjatjahipun
ringgit
sakolak .ingkang djangkeppunika
kirang-langkungwonten 300
idji.
Ringgit samantenwau
sa,ged dipun pCrang dados 16 golongan.d,iwet. pandita. katongan dugangan dugangan putran. putrr-n. bala. denawa, ketdk.
s
"3 U) (u f-{ cS ca tD i-HAEPJ+.SE
oJ;3c6qo)zri5()cf.Jz
1.
Golongan ,l L, ,,3,
,,4.
,,5,
,,6,
,,7,
,,B,
,,9.
,,10.
,, (ratu ) . €l$efl$. : ' aht.I
l.
Golongan dagelan.12,
,,
setanan.13.
,,
k6wan.14.
,,
dedamel.15.
,,
prampogan.16,
,,
kajon
(gunungan)Sadaja punika tumrap ingkang pepetan tijang, kedjawi beda-beda sandanganiputr,
p€ranganing badan
inggih
b6da-b6da tjor€kipun.Saladjengipun mriksanana gambar-gambar lembaran.
Gambar
lembaran I.
Isi
mripatantuwin
irung-irungan.,,
,,
VI.
Isi
praCan d€wa.VII.
Isi
pra6an
warni-warni.
.',:,
',:,
VIII.
Isi
pra€anKurawa tuwin
raseksa.,,
,,
IX.
Isi
irah-irahaning
sirah, gelung sapanunggilanipun.,,
,,
X.
No.
1.
2
tuwin
3
isi
irah-irahan sirah putri.Saladjengipun gambaring sarira semekanan, mawi kalung
tu-win
mawi ulur-ulur.,,
,,
XI.
Pepetaning gelung satrija warni-warni.,,
,,
XII.
,,
djangkang, makufatuwin
topong.,,
,,
KII.
,,
ke{utuwin
gelung putri.,,
,,
XIV.
Kelat
bau.,,
,,
XV.
I
dumugi 6.Dridli
warni-warni.,.
,,
XVI.
I
dumugi 6. Gegeman tuwin jelang.,,
,,
XVII.
I
dumugi6.
Pangangg6 tumrap ing badan.I
D6wa Biwara. 2,Wanara
kalung. 3.Wanara
ulur-ulur.4. Wanara
sl6ndang.5.
Wanara
praba. 6. Badan wadya..,
,, XUII.
1
dumugi6.
Pangangg6 tumraping
badan.XIX.
I
dumugi 6. Panganggd tumraping
badan.',:,
',:,
#:
i
::::il
?.';fi#:1'"Iljl'",,r-u,ur
tuwin
karung,,
,,
XXII.
I
dumugi 6. Suku warni-warni.,,
,, XKII. I
dumugi6.
Rapdkantuwin
dodot.,,
,,
XXIV.
1
dumugi6.
Bokongan.,,
,,
XXV.
I
dumugi6.
Sldndang sapanunggilanipun.,,
,,
XXVI.
I
dumugi6.
Sumpingtuwin
djamang.,,
,,
XXVII.
I
dumugi
6. Kelat bau, kalungtuwin
sumping.Gambar lembaran
III,
IV,
V, VI,
VII
tuwinVIII.
Isi pra6an ringgit inggihratjak-ratjaking rai. 10
r
i,nG
{ca-- .*r
_ -Jr
-\
Katrangan
1.
BAB MRIPATAN
Manawi tijang ningali
gambaring mripatan lilepan,ing ngriku
pinanggih wontenwarni tiga, inggih punika:
a.
Lijep brebes, suluhanipun garis diedleg,inggih
punika lijepanringgit
umum.b.
Lilep
barakngirit,
suluhanipun garisragi
membat, inggih punikaringgit
lijepankagungan
ing
Pradja Mangkunagaran, kadoswudjuding
gambar-gambar ringgitrvedalan Balai Pustaka.
c.
Lijep
djait,
suluhanipungaris
malengkung, inggih punika ringgit lilepan kagunganing
Karaton Surakarta, kados d€n6ringgit
ingkang sumimpen wontening
gedongMuseum Sriwedari Surakarta.
GAMBAR
T.
MRIPATAN,
TUWIN
IRUNG-IRUNGAN.
1. Brebes, Barak ngirit.
6,
Krijipan.
7.
Kelipan.B, Rambesalr.
9,
Plilikan.7^-Jry
I 1. Jelengan.{
/
F
l.
Ambangir. - -rtlaaIIftr?(Qir<<"
-.vzW
iD\,^
10.
Plerokatl. Kedondongan.oc
'- C),W
8.
Njentallg.9.
Njuntik
pals'a.N6rong. 13. Nemlik.
.
Djaitan. Kedeltn.12. Petjitjilan
.
13, Plelengan,
14,
Keran.
15. Belis.3,
Bungker.4.
Dempok,5.
Mungkal gerang./
/
k
2.
Sembada.s- .h
\e-v
6.
Njunti.7.
Medang.10.
Irung djanma. 1 1. Bunder..['9
GAMBAR
II.
TIANGKEMAN.
4,
Gusdn.8.
Gugut.{r
.----.-3 vq.\
9.
Mingkem._?--
,7
'2=
A t t-- \ t- I \ -A\ 'f ? A \ V:TI la \ t't Il_ \ r t\ \.-A@
f \- ^ L't|
-a\-/
-v
7.
Andlebar.10.
M,lsem. I1.
Mangap.12,
Ngablak.,Hedd@
1.
Damis.5,
Mrdng€s.2.
Tjopet.3.
Njawet,6.
Mringis. r3o
GAMBAR
III.
PRAEAN
WARNI-WARNI.
l.
Swaladara.3.
Batara Sambu.4.
Batara Baju.5.
Ba{ara }amadipati.6.
Batara Narada.l1
I l' I F: 1?; I I I I
09
a(t
iifF-GAMtsAR
IV.
PRAEAN DENA\MA.
1.
Kala Di;u.3,
Denawa Tlakil.5,
Wid;amantri,
(Togog )2,
Batari LIma.4,.
Kala Dandra.6.
-poret€ ( Sarawita ) . '/ !/r'
v
/>
Jl '_/ 7,, r5GAMBAR
PRAEAN
KETEK.@dWryrf,e,
3.
Tlot;ak-rowun,5,
D;embawan.2.
Subali.4,
Anomarl..6,
Anila.ffi
ret
Y,,.-t
?'reffi
16(t
gF
I .J I I ?GAMBAR
VI.
PRAfAN
DEWA.
8fl
aa l(tD
5.
Balara Panjarikan.2.
Batarar Wisntr.6.
Batara Wreka.I
I.
Batara Girinata.dW
4.
Batara Surja, l7!!!! !a I ttlt il! | t | ! !t
r-1.
Raden Pulugorr.2.
Sapartitala.5. 'Sw'alas3ng,lqg,
6.
Swa,lagati.01B
oO
.o
/,
{
j I/J
"Y
I
.l il I t 'I ' ,)r/ le l'r t L. l.ft- -/ /t -t / iJ .--/.//--//
'atF-Kala Sudikun (Denawa
Kobis).
llA
T III LI^EI. GA\\/
\
. l\
\\
t--
\,1-\
6.AR VIII.
PRAEAN
IT*^'4
Durmuka.(qw
- .-tt Irrnt-/ 'VPatih
Manggala.A
r
,,,,u,ilx)))i J,,=u"
U*'*Y;,
"ffiw
s.Wef
AMB
q
@<
\r\
l
1.R(
W
rc
P
3.2.
Kalar"pan{aka.5.
Prabu Tlandras. 19rlr
t,3 I i I i I : ; I IL
GAMBAR.
IX.
IRAH-IRAHANING
SIRAH,
G.ELUNG SAPANUNGGILANIPLIN. Ngore polos.3.
Ngor€ gembel, I€
sleloo
€)9
Ngor6 gimbal,r
I l 20 I I I I I I i I\_
ss-rc
OG
oc
GAMBAR
X.
GELUNG
SAHA3,
Gl. Putri
makuta.5,
Putri
kalung.2.
Gl.Putri
keling.6.
Putri
ulur-ulur, .ll t,
2lGAMBAR
XI"
,GELUNG
SATRIIA WARNI-WARNL
l.
Gelung polos.4.
Gelung minangkara. ---1":, - ' ,,r\
Jt
I a' -*--- .;' "4 3" Gelung keling.5.
Gelung€
o
2.
Gelung lelch,6.
Geltrng gJembel. , 22*
GAMBAR
XIr.
D}ANGKANG,*MAKUTA
TUWIN
TOPONG.1. Diangkang polos.
3.
Djangkang praba.5.
Topong. Makuta..3
ea
2,
Djangkang lungs€n. 23il ii it i: al rl I ii '--nl
GAMBAR
XIII.
1,2,3.KETU,
4,5,6.GELUNG
PUTRI.3.
Kefu udeng.4.
Gl. Putri polos.Gl,
Putri
udal.6, Gl. Putri
sekar.d€wa.
2.
Ketu pandita.F
o
o
\
{ : ,i q I 'l I IGAMBAR
XIV.
1
DUMUGI
6,KELAT-BAU.
1.
Kelat-bau,2.
Kelat-bau bala.3,
Kelat-bau S*ina,4,
Kelat-bau denawa.5.
Kelat-bau kiwa.6.
Kelat-bauradja
denawaGAMBAR
XV.
1
DUMUGI 6. DRIDII WARNI-WARNI.
djanma. wanara.
3.
Dridji
raseksa,1,
Pantjanaka kiwa.5,
Pantjanaka tengen.6.
Tuding
dagelan.5s
sfi
Oc
ee
I II
f=..^rfu
26I
s
Jr
GAMBAR
XVI.
GEGEMAN
TUWIN
GELANG.2,
Gegeman denawa.3
;
I
GAMBAR
XVII.
PANGANGGE
TUMRAP
ING
BADAN.3. Wanara
ulur-ulur.Wanara
praba.cc
e0
oc
0(r
i/
, I\
1.
Dewa birarva. Wanara kalung"4.
Wanara
Slendung.6,
Badan wadya.oc
re
GAMBAR
XVI[.
PANGANGGE
TUMRAP ING
BADAN.
#
)o
)o
Birawa
lugas.6.
Birawa radja,1. Badan bungkuk.
2.
D€wa radja.=?
3.
Satrija birawa.4
#
(}
9
GAMBAR
XIX.
PANGANGGf TUMRAP ING
BADAN.Ditya
radja.5.
Dewa kesepuhan.4.
Ditya
radja nrlnriman.6.
Badan Semar.30
GAMBAR
XX.
BADAN WARNI-WARNI.
2,
Badan Narada.lc
.3
6q
tc
-I
-tL
I I I I I I Il.
Badan Bagong. Badan Tjantrik. Badan Limbuk. Badan Togog.6.
Badan |amadipati.3l
GAMBAR
XXI.
SLfNpANG,
SARIRA,ULUR-ULUR
TUWIN
KAT,UNG. slendang.3.
Satrija sarira.2,
Putri
rasukan.5,
l.flur-ulur
sarira.4.
Putran sarira. Kalung praba. 'i2l'g
32 h*,r-t i I t
b
I-lr
GAMBAR
XXII.
SUKU WARNT-WARNI.
Suku katongan,
Suku bambang;
GAMBAR
XXIil;
RAPEKAN
{N
DODOT.Dodot putrrln, Rapekan pandita.
(i{; -llt .tl aJ!
fr-..
^
-J.***-.=,+,*o--2.
Rapekan.1.
Rapekan bala.\ffi
GAMBAR
XXIV;
BOKONGAN.A
a'..
Z
T
1. Bokongan ptrtran'
2.
Bokongan satriia'3.
Bokongan raton.4.
Bokongan lcbekan.tr-
\
i
t
v'
wGAMBAR
XXV.
SLfNPANG
SAPANUNGGILANIPI.IN.1.
,Slendong putri.3,
Sabuk bac.long.5,
Untjal.6,
Dodot.4,
Mangqaran.{>
\
ie
}
Y4GAIT{BAR
XXVI.
1.
Sumping gadlah ngoling.3,
Djamang polos,5.
Dlamang pogog.2,
Sum. sekar klurn'ih,4.
Dj"mang topong.GAMBAR
XXVil.
1. Kelat-bau.
3.
Kalung putra,I
DUMUGI 6. KELAT-BAU,
KALUNG
TUWIN
SUMPING.6.
Sumping waderan,&
,€
t
?.
Gl. Tlandrakirana.4,
Garuda mungkur.a
h
K
5.
Sumping Radlamala. 3S9..: - l
ISI
BUKU
katja
Bebuka seking Balai
Pustaka...
3Bebuka
saking
Pangarang
...'. I
Bab kadjenging wanda
lan
kagunan...,.
7Dajaning kagunan
Silah silahipun
wanda
8Antawatjana lan wanda
...
".'.'..
..
8Nerangaken p&ang-pdranganing adegipun badan
ringgit
9Njumerepi golongoning
ringgit
I
Bab
mripatan...
...'.
ll
Mripatan tuwin
irttng-irungan .... .... ... . ...., .. r... ,.
12Tjangkgman ... r. '. r.. r. ' r. r... '.... 'r. r..,... r r.. 13 l4 t5 16 dgwa ... t,. r... ' ... o... r... r...' 17 warni-w€rrn;
.:.:::::..
...r.,...
18Kurawa tuwin dgnawa . .... r. . ... ,. ,... .
...
19Irah-irahaning sirah, gelung sapanunggilanipun 20
Gglung saha pangageman
putri
...
o. ....-
2lGelung satrija \nrarni-\['of11i
..,.,,,...,..
-.....
22Dlangkang, makutra
ttrwin
topong .... . ..
...,.-
23Kelu tuwin
gglungputri
. . ... ,,. ,. . ,.. ,. . ..,, '....'
24Kglat-baU f ,,... r.o...,...,.. r. r '... r r..r 25
Dridli
warni-waflli
...,...,...,...
26Gaggman tuwin gelang i . ,.. r,...,.. t '... -.. . . ....
.
27Pangangge
tumrap
ing
badan
. ... . .. ... . ....
2829
30 Badan wafni-Wa,foi ..r,,....i,r....'....i.o..o.'.." . 3l
Slendang, sarira, ulur-ulur
tuwin
kalung . . , '. ..
32SUkU Warni-W?flli
...r...,...'
33Rapekan
tuwin
dodot
. .,.....
., r.. ..,.. .,...
34Bokongan ... r, i... r...,..,.. ... ... .. o.'.. - 35
Slendang sapanunggilanipun ... .. ..
...
r... ',
36Sumping
tuwin
diamang....,...o'...
37Kelat-bau, kalung
tuwin
surnping...r...
38Gambar
I. II.III.
IV.
V.VI.
,',
.Xll:
IX. X. XI.XII.
XIII.
XIV.
XV.
,,
.XVI.
I,
XVII.
},
XVIII.
XIX.
XX.7'
XXI.
fI
XXII.
II
XXIII.
,.
XXIV.
,',
#X'
,,
XXVII.
denart'a ketek (rl-'u
11
-I---,.---'---SERAT PAD.ALANGAN
RINGGIT PURWA
''--Serat padalangan
ringgit
Purwadjilid
I
tuwin
djilid
II
sampun kaetjaprambah-rambah tansah telas, punika nancakaken manawi dipun renani ing
rigakatah.
Ing
sapunika buku wau sampun dlpun etjap malih.Isiniptrn buku diilid
I
:l.
Lampahan Ngruna-Ngruni. 2. 3. 4. 5. 6. 7. Watugunurlg. Munrpuni. Amikukuhan.Srimahapunggtung. (
Sri
Sadana ) .Batari
Sri
rnulih ,Purwakala (l\,Iurwakai" ) .
d;ilid
II.Sang Hiang
Wisnu
krama.Bramana Brernani.
Manumajasa rabi.
Bambang
Kalingga.
:Dlamurdipa.
Palasara
lair.
(Sakri rabi ) .Bagawan Palasara krama.
D,iu'abrata rabi.
Lairipun Pandu.
Lsinipun buku
1.
LanrpahanSadaja mawi rinengga
ing
gambar'riirggit.ingkang katjarijos ing lampahan.,,!' 'i