هنوگ یفرعم (دیب دشردنت یاه
willow
) لیبدرا ناتسارد بوچدیلوت یارب
هدازدمص یلع
*1
، یرون یدروهلا ،2
یمتسر سنوی
3ایک ولناغم حلاصدیعس ، یمشخاضردمحمو4
4
1 - شخب دشرا سانشراک ،تابتاکم لوئسم لگنج تاقیقحت
عبانم و یزرواشک شزومآ و تاقیقحت زکرم ،عتارم و اه
همانایار ناریا ،لیبدرا ،یزرواشک جیورت و شزومآ ،تاقیقحت نامزاس ،لیبدرا ناتسا یعیبط [email protected]( )
2 - لگنج تاقیقحت شخب دشرا سانشراک و اه
ناتسا یعیبط عبانم و یزرواشک شزومآ و تاقیقحت زکرم ،عتارم
ناریا ،لیبدرا ،یزرواشک جیورت و شزومآ ،تاقیقحت نامزاس ،لیبدرا
3 - لگنج تاقیقحت شخب ،شهوژپ رایداتسا ،لیبدرا یعیبط عبانم و یزرواشک شزومآ و تاقیقحت زکرم ،عتارم و اه
،یزرواشک جیورت و شزومآ ،تاقیقحت نامزاس ناریا ،لیبدرا
4 - سانشراک لگنج تاقیقحت شخب
،لیبدرا ناتسا یعیبط عبانم و یزرواشک شزومآ و تاقیقحت زکرم ،عتارم و اه
ناریا ،لیبدرا ،یزرواشک جیورت و شزومآ ،تاقیقحت نامزاس
هدیكچ
هژیوب ناهج حطسرد یعیسو شرتسگ ،یا هتوبو یا هچتخرد،یتخرد یتسیز مرف اب اهدیب دنراد یلامش هرکمین
نونکات . 625 ههنوگ دهیب
هک تسا هدش یئاسانش دادعت
625 و یلامش هرکمینرد هنوگ 5
هنکارپ یبونج هرکمینرد هنوگ دنتهسه هد
. نارهیا زا رد تاهعلاطم دهیدج
34 ههنوگ
و 5 گرود اهدیبزا .تسا هدش شرازگ یروآ عهمج ههب مادهاا اهیقحت هیا یارجا تدم نایاپات، اهدیب ییاسانش روظنم هب
و دهیب یاهه ههنومن
ییاسانش 13 :زادنترابع هکدیدرگ لیبدرا ناتسا حطس زا هنوگ
Salix alba L., S.acmophylla Boiss. S.aegyptiaca L Salix babylonica L. Salix carmanica B, S.elbursensis Boiss.S.excelsa Gmelin., Salix pycnostachia , S.pentandra ,S.triandra L var triandra form discolor & S.triandra L. var triandra form concolor
S.fragilis L., S.matsudana Koids,and S.zygostemon Boiss.
طقف ایقحت یاهلاسرد هکنیا هب هجوتاب 9
یهم رهیز یاهه ههنوگ لماش هک دنتفرگ رارا هعلاطمدروم ،دندوب هتفای رارقتسا نویسکلکرد هنوگ
نشاب :د
Salix alba L.,S.excelsa Gmelin., S.acmophylla Boiss.,S.triandra L.,S.elbursensis Boiss., S.fragilis L., S.matsudana Koids., S.aegyptiaca L.,and S.zygostemon Boiss.
عافترا اب لیبدرا تاقیقحت هاگتسیا هنازخ رد ادتبا اه هنوگ یا 1365
دادعت موس لاس رد .دندیدرگ تشک ایرد حطس زا رتم 9
راد ههشیر هیاپ
عافترا اب دابآ سراپ نویسکلک هب لیبدرا هنازخ زا ، هنوگره زا 32
لصاوف هب و دش هداد لاقتنا ایرد حطس زا رتم 3
× 3 غولبزادعب .دیدرگ تشک
یفداهصت ًلاماک حرط شور اب هدش یروآ عمج یاه هداد . دنتفرگ رارا یبایزرا دروم نویسکلک رد یکیژولوفروم تایصوصخ بسانم نامز رد .دوب راد ینعم رگیدمه اب یکیژولوفروم تافص مامت توافت هک داد ناشن جیاتن .دیدرگ لیلحت و هیزجت
کچوک هزادنا ناتخرد یخرب
ساسحا و زبس یاضف هبزاین
ترورض کی رصاعم نامز رد
ریرهپان اهنتجا ناههایگ تهشاد یارهب
.دهنهد یهم دارهطا طیهحم ههب یهصاخ تیبارهج فلتخم یاه لصف رد هک یبوچ ناهایگ ًاصوصخم .دشاب یم هموح و اهرهشرد زا یدادعت دننام ناتخرد یا
غاهبای یناتسهوک یاه هنازخ و یا هرخص یاهغاب یارب بسانم و لا هدیا ،یناتسهوکو یبطا یاهدیب
یرهش کچوک یاه زبس یاضفو
هک دشر ،اهدیب رد غولب عاوم یکیژولوکا یراگزاس یگدرتسگ و کچوک هزادنا لیلد هب .دنتسه
هاتوک و یخرب رارا هدافتسا دروم زیمآ تیقفوم روط هب دیب یاه هنوگ دننام یدرف هب رصحنم یاهیگژیو اب دیب ناتخرد .دنریگ یم
وچ دیلوت تیلباا و ندوب دشرلا عیرس
، یتهسیز و یئاتسور دراصم زین و یبوچ هتفرشیپ عیانص رد یا هدرتسگ و ناوارف دربراک
تم یکیژولوکا طیارش رد هملا زا هدافتسا اب نآ فلتخم یاه هنوگ تشک تیلباا و ریثکت تلوهس .دنراد دروهم هراوهمه روشک تواف
وچ ناگدننک دیلوتریاس و نایئاتسور هجوت . تسا هدوب
فادها :
1 - ،دشر دنت یاه هنوگ ییاسانش 2
- دنتسه زبس یاضف بسانم هک ییاه هنوگ ییاسانش 3
- لهصف ههک ییاهه ههنوگ ییاسانش
دنراد ینلاوط دشر 4
- ناتسارد ندوب دوجوم تروصرد دیدج یاه هنوگ ییاسانش 6
- اهدیب زا هدافتسا دراوم ییعت 5
- یئاهسانش
دنتسه بسانم یرادزیخبآو کاخ تظافحرظنزا هک یئاه هنوگ تاصخشم ییایفارغج
هعلاطم دروم هقطنم
رب غلاب یتحاسم اب ناریا رغ لامش رد لیبدرا ناتسا 15963
دودهح عهبرم رتمولیک 59
/ 1 دوهخ ههب ار روهشک لهک تحاهسم زا
یاه لوط یب و هداد صاصتخا ییایفارغج
3'
ْ و 45 ' ات 66
ْ و 44 ییایفارغج یاه ضرع و یارش 46'
و ْ 35 اهت 42'
ْ و 39 یلامهش
تسا هتفرگ رارا .
قیقحت شور ایقحت یارد 13
عمج .دیدرگ یروآ عمج لیبدرا ناتسا حطس زا دیب هنوگ هنومن یروآ
گرهب ،لهگ تلااهح رد یمویراهبره یاه
هناوج و لماک رپ تروص لماک یشیاز یاه
یمونوزکاهت تاعلاطم و یبرجت هنازخ داجیا تهج و تفری و دهیدرگ ههیهت ههملا تافهص
تیاهن رد .دش هتشاک 9
:زا دنترابع هک دنتفرگ رارا هعلاطم دروم دندوب هتفای رارقتسا نویسکلک رد هک هنوگ
1- Salix alba.L 2- S. acmophylla Boiss., 3- S. aegyptiaca L., 4- S. excelsa S.G.gmelin .5- S.elbursensis .Boiss , 6- S. fragilis L.7- S. triandra L.8- S. matsudana Koids, 9- S. zygostemon Boiss
عافترا اب لیبدرا تاقیقحت هاگتسیا هنازخ رد اه هنوگ یا 1365
دادعت موس لاس رد .دیدرگ تشک ایرد حطس زا رتم 9
ههشیر هیاپ
هنازخ زا ، هنوگره زا راد دابآ سراپ نویسکلک هب لیبدرا
عافترا اب 32 لهصاوف ههب و دش هداد لاقتنا ایرد حطس زا رتم 3
× 3 تهشک
.دیدرگ یاه هنوگ یکیژولوفروم و یکیژولونف تایصوصخ یشیور لصف رد یفداصت ًلاماک حرط شور اب نویسکلک رد هدش رقتسم
R.C.D( یسررب ) ازفا مرهن زا هدافتسا اب هدمآ تسدب یاه هداد و یاههر
SAS , MSTATC , SPSS یاهه نوهمزآ اهیرط زا
t
یهسررب روهظنم ههب رتسلاک هیزجت زین و یلصا یاه هفلوم هب هیزجت ، کناد شور هب یگنایم هسیاقم )تایصوصخ هسیاقم یارب(
.تفرگ رارا یبایزرا دروم اه هنوگ یکیتنژ تبارا
لودج 1 - دیب یاه هنوگ یژولوفروم تایصوصخ سنایراو هیزجت
رییغت عبانم هجرد
یدازآ تاعبرم نیگنایم
عافترادشر هنترطقدشر تخرد
جات عافترادشر كچوکرطقدشر
گرزبرطقدشر جات حطسدشر
گرب لوط گرب ضرع
گربمد لوط گرب حطس
راركت 3
1 / 0 091
/ 0 069
/ 0 020
/ 0 004
/ 0 99
/ 1 391
/ 2 002
/ 0 001
/ 0 021
/ 0
رامیت
** 8 013 /
** 0 294 /
** 1
099 /
** 0 149 /
** 1 602 /
** 0 92 /
** 13 009 /
** 19 094 /
** 1 223 /
** 0 189 / 13
هابتشا 24
094 / 0 002
/ 0 119
/ 0 028
/ 0 012
/ 0 91
/ 0 003
/ 2 003
/ 0 001
/ 0 038
/ 0
تارییغت بیرض -
88 / 39
% 14
/ 24
% 82
/ 61
% 31
/ 28
% 41
/ 21
% 69
/ 09 63
/ 19
% 92
/ 3
% 16
/ 4
% 16
/ 2
%
گرب حطس )عبرم رتمیتناس(
گربمد لوط )رتمیتناس(
گرب ضرع )رتمیتناس(
گرب لوط )رتمیتناس(
جات حطس )عبرم رتم(
گرزب رطا )رتم ( کچوک رطا
)رتم ( جات عافترا
)رتم ( رطا
هنت )رتمیتناس(
(تخرد عافترا پیتونز )رتم
فیدر
53e / 4 556e
/ 5 41f
/ 5 36ab
/ 9 29c
/ 1 53c
/ 5 64Cd
/ 5 54bcd
/ 5 4de
/ 5 59ab
/ 5 S.acmopylla 1
593f / d 5
5926 / e 5
513 / cd 1
556 / c 5
5156 / d 5
456 / d 5
4456 / d 5
16 / e 5
2526 / c 5 126 / 5 S. triandra 2
53e / 4 5526e
/ 5 332d
/ 1 654bc
/ 5 44b
/ 3 9526b
/ 5 13B
/ 1 2a
/ 1 243b
/ 1 1a
/ 1 Salix .alba
3
345d / 4 4556g
/ 5 424c
/ 1 926d
/ 4 523c
/ 1 45d
/ 5 2126E
/ 5 3526cd
/ 5 446c
/ 5 43bc
/ 5 S. excels
4
333d / 4 9556c
/ 5 456f
/ 5 96a
/ 15 54c
/ 5 25e
/ 5 1426E
/ 5 9456ab
/ 5 556c
/ 5 112a
/ 1 S. fragilis
6
3b / 11 235a
/ 1 414c
/ 1 93a
/ 15 99c
/ 5 156e
/ 5 5926C
/ 5 545abc
/ 5 66cde
/ 5 96a
/ 5 S.matsodana 5
43a / 12 9526b
/ 5 452a
/ 2 3bcd
/
c 5 /3556
5 1426e
/ 5 5526E
/ 5 156d
/ 5 4a
/ 1 3326bc
/ 5 S. aegyptica 5
413c / f 9
5526 / b 5
553 / bcd 1
553 / a 5
54 / a 6
294 / A 1
556 / bcd 1
656 / a 5
426 / a 1
513 / 1 S.zygostemon 4
956e / 5 516e
/ 5 545e
/ 1 434bc
/ 4 3256c
/ 5 1426e
/ 5 1656E
/ 5 1526d
/ 5 5356cd
/ 5 526ab
/ 5 S. elbursensis 9
هرامش لودج رد فلتخم یاه هنوگرد هدش یبایزرا، یکیژولوفروم تایصوصخ سنایراو هیزجت 1
ظاحل زا هک دهد یم ناشن
لوطدشر ، گرب لوطدشر ،جات حطسدشر ،کچوکرطادشر ،گرزبرطادشر ،جات عافترادشر ،هنترطادشر ، تخرد عافترادشر گرب ضرعدشر گربمد و
گرب حطس لامتحا حطس رد
1 مطا اب ینعی % نانی
99 یاه هنوگ.دراد دوجو یراد ینعم دلاتخا %
لامتحا حطس رد هدش یبایزرا تایصوصخ مامت رد هدش هتشاک 1
نانیمطا اب ینعی % 99
.دنراد هاب یراد ینعم دلاتخا %
لامتحا حطس رد کناد شور هب یکیژولوفروم تایصوصخ یگنایم هسیاقم 6
هرامش لودج رد فلتخم یاه هنوگ رد % 12
ناشن
یاه هنوگ رد تخرد عافترا هک دهد یم S. fragilis
Salix .alba S.zygostemon
S.matsudanaو و یرتشیب
S.
triandra هنت رطا رظن زا . دنا هتشاد ار دشر یرتمک
S.zygostemon S. aegyptiaca و
Salix alba و یرتشیب
و
S.acmopylla S. triandra و
رد جات عافترا.تسا هتشاد ار دشر یرتمک Salix alba
،و S. fragilis ردو یرتشیب
S.
triandra
و S. aegyptiaca و
is S. elbuursens رد جات کچ وک رطا.تسا هتشاد ار دشر یرتمک
S.zygostemon Salix albaو
رد و یرتشیب S. Excelsa
، S. fragilis S. elbuursensisو
S. و
aegyptiaca .تسا هتشاد ار دشر یرتمک
ات گرزبرطا رد ج
S.zygostemon و
Salix alba و رد و یرتشیب
S. fragilis
و S. elbursensis و
S.matsudana
، و S. aegyptiaca . تسا هتشاد ار دشر یرتمک
جات حطس
رد
S.zygostemon
Salix albaو و رد رد و یرتشیب
S. aegyptiaca
S. elbursensis و
هتشاد ار دشر یرتمک
گرب لوط .تسا S. fragilis
و S.matsudana رد و یرتشیب
S. excelsa رد گرب ضرع .تسا هتشاد ار رادقم یرتمک
S. aegyptiaca
ردو یرتشیب
، S. fragilis S.acmopyllaو
رظن زا . تسا هتشاد ار رادقم یرتمک گربمد لوط
S.matsudana یرتشیب
و S. excelsa و
S.zygostemon
ظاحل زا .تسا هتشاد ار رادقم یرتمک گرب حطس
S.
aegyptiaca یرتشیب
و S. triandra .تسا هتشاد ار رادقم یرتمک
یاههه هههنوگ هههعلاطم دروههم یاههه هههنوگ یههب زا وههچ دههیلوت و دههشر نازههیم یکیژوههل وههفروم تایههصوصخ ظاههحل زا
S.zygostemon Boiss .
. ، S.matsudana Koids
.،
S.alba L
L.و S.fragilis تیرترب
.دنراد یرتشیب
تاداهنشیپ –1 .دوش هدافتسا وچ دیلوت یارب دشرلا عیرس یاه هنوگ زا ، وچ هب عیانص ناوارف زاین هب هجوت اب دوش یم داهنشیپ
–2 ( کشم دیب یاه هنوگ زا S.aegyptiaca
( یرف دیب و ) S.matsudana
زبهس یاهضف رد یرهاهظ تایصوصخ رطاخ هب )
.ددرگ هدافتسا –3 زا شیب هکنیا هب تیانع اب 155
( زا اهروهشک زا یهضعب رد تسا لاس S.fragilis
زا یریگوهلج و کاهخ تهظافح یارهب )
لحاوس یارب .تسا هدش ییاسانش ناتسا رد هنوگ یا و .دوش یم هدافتسا شیاسرف .ددرگ هدافتسا اه هناخدور
هدافتسادروم عبانم
7-Argus G. W. 1997: Infrageneric classification of Salix in the New World. - Syst. Bot. Monogr.
Amer. Soc. Plant Taxon, 52. 121 pp.
Investigation of fast growing willow species with the aim of production wood In Ardabil province
Ali Samadzadeh*1 , Allahverdi Nori 2 ,Younes Rostamikia3 Saeid Saleh Moghanlu4 and Mohammad Reza Khashmi 4
1*- Corresponding author, Reasercher,Forests and Rangelands Research Department, Ardabil Agricultural and Natural Resources Research Center, Education and Extension Organization (AREEO), Ardabil, Iran.
2- Forests and Rangelands Research Department, Ardabil Agricultural and Natural Resources Research Center, Education and Extension Organization (AREEO), Ardabil, Iran
3 - Associate Professor, Forest Research Division, Research Institute of Forests and Rangelands, Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO), Tehran, I.R. Iran.
3- Forests and Rangelands Research Department, Ardabil Agricultural and Natural Resources Research Center, Education and Extension Organization (AREEO), Ardabil, Iran
4-. Forests and Rangelands Research Department, Ardabil Agricultural and Natural Resources Research Center, Education and Extension Organization (AREEO), Ardabil, Iran.
Abstract
Willows have spacious distribution in the world (especially at the northern hemisphere) with shape of tree shrub and bush wood. Before this 526 species are recognized that 520 species are distribution in the northern hemisphere and 6 species in the southern hemisphere. 34 species and 6 hybrids are reported from Iran. In order to investigation of genetical variation, 13 species were collected and recognized from Ardabil province .finally 9 species were selected for study that including Salix alba L., S.excelsa Gmelin., S.fragilis L., S.acmophylla Boiss., S.triandra L., S.matsudana Koids., S.aegyptiaca L., S.zygostemon Boiss. and S.elbursensis Boiss. These species were planted at nursery site with 1350 m altitude in Ardabil research station.9 rooted cutting from each species were transported from Ardabil nursery to Parsabad collection with 32m altitude in the second year and were planted with 3×3 distance.At suitable time morphological traits were measured collection site.
Collected data were analyzed by R.C.D.(Randomized Complete Designe).The results showed that whole of morphological traits.The selected 9 species in the all morphological traits had significant difference.(%99 confidance).. From the view point of morphological traits all species were classified in four groups including Salix elbursensis, S.acmophylla, S.triandra , S.excelsa group, S.fragilis and S.matsodana group, S.aegyptiaca group and S.alba , S.zygostemon group.
Key words: Willows invention , morphology, Ardabil province.
