r r •y
Mot so van de tir duy moi ve phat trien kinh te - xa hoi 6" Viet Nam trong boi canli moi
Linnig XuSn Quy*, LS Du Phoog**, Mai Ngoc Cirong***, Do Due Binh****, Hoang Van Hoa*****
Ngaynh^: 10/9/2015 Ngay nhiiii ban siia. 20/9/2015 Ngay duy?t dang. 25/9/2015
Tom tat:
Tren ca sa kit qua nghien ciiu de tat cap nhd nirac "Tie duy m&i ve phdt trien kinh te-xa hoi Vi4t Nam trong boi cdnh mm " ma so KXOl. 12/11-15, cdc tdc gid bdi viet da de xudt nhOng tu duy m&i ve phdt trien kinh le - xa hoi Viet Nam trong boi cdnh m&i, lien quan den vi$c ddnh gid suphdt trien kinh te - xa hoi cua ddt nie&c, ve chu nghia xa hgi, ve kinh te thi inr&ng hien dgi Viet Nam, ve s& hint vd thdnh phdn kinh te, ve doi m&i kinh te vd doi m&i chinh tri, ve Bang cam quyen vd phircmg thirc lanh dao cua Dang, ve xa hoi dan su, ve the che kinh te, ve chit the cua nin kinh te.
ve hQi nhap kinh te vd doc Igp t\t chit, ve mo hinh phdt trien ben vimg, thodt bay thu nhqp trung binh & Viet Nam hien nay.
Tir khoa: Tu duy moi, phat trien kinh tl xa hoi, Viet Nam, boi canh m(!fi
New thinking of socio-economic development in Vietnam in tlie new context Abstract:
From the findings of the research project KXOl. 12/11-15 "New thinking of social-economic devel- opment in Vietnam in the new context", this paper proposes new thinking of socio-economic devel- opment in Vietnam in the new context regarding the following topics: assessment of socio-eco- nomic development, socialism; modern market economy; ownership types and economic sectors;
economic and political reforms; ruling party; civil society; economic institutions; economic actors; economic integration; independence - sovereignty; sustainable development model.
Keywords: New thinking, socio-economic development; Vietnam; new context.
I. Dat van de nhu vu bao, cac qu6c gia d8u phai thay doi tu duy Sau gan ba muoi nam thuc hien ducmg I6i d6i "h?" * " c v6 hop tac qu6c tS, nSm bat va tan dyng moi, su phat trien kinh tS- xa hpi cua Viet Nam dang tot thanh tiru ciia cupc each mang KH&CN, ciing diln ra trong boi canh mcri tren pham vi qu6c t8 chung site phong ngira, giam thieu va giai quyet cic eiing nhu trong nuoc, voi su dan xen cua nhung ca van de toan cau nhu doi ngheo, bien doi khi h^u, hgi va thach thiic, nhung thuan Igi va kho khan. dua dit nuoc but pha, phat trien nhanh va ben vung.
Tren pham vi quoe te, hau het cac nen kinh te dSu So v6i nhiing nam dau d6i moi, quan h? hop tic lya chpn con duong phat trien kinh te thi truong voi kinh t6 qu6c xk cua Viet Nam voi cac nuac da c6 cac mSu sac khae nhau. Ducri tac dpng cua CUQC nhifeu thay d6i. Viet Nam da la thanh vien cua nhieu each m ^ g khoa hpc va cong ngh? (KH&CN) nhanh to chue kinh te qu6c t^, da ky ket va tham gia nhieu
ss 220 tkung 10/2015 2 kinhtyhattridi
hi?p dinh song phucmg va da phuong. Tu 1/1/2015, Viet Nam hoan toan mo cua thi truong ban le theo cam kk WTO. Ngay 05/5/2015, Viet Nam ky Hiep dinh thuong m^i tu do voi Han Quoc, ngay 29/5/2015 ky FTA Viet Nam - Lien minh kinh 16 A - Au. Viet Nam da cung 11 nude thanh vien dang xuc ti6n hoan tit dam phan de som ky Hiep djnh hop tac kinh ta xuyen Thai Binh Duong (TPP). SSp tai, ngay 31/12/2015, Vi?t Nam se chinh thuc tham gia vao cpng dong ASEAN, trong do c6 cpng dong kinh ta ASEAN.
Voi quan diem, Viet Nam mu6n lam ban voi tat ca cac nude tren the giai, quan h^ hop tac kinh te quoc te giiia Viet Nam voi cac nuoc Trung Quoc, ASEAN, Nhat Ban, Han Quoc, An Dp, Lien bang Nga va Chau Au,... ngay cang sau va nang cap. Dae biet gan day, tir doi dSu, thu djch, Vi?t Nam va Hoa Ky da xay dung quan h? hop tac toan dien va rat nhieu kha nang trong tuong lai khong xa, moi quan h? nay c6 the dupe nang len a d p cao Hon. T3t ca nhiing dieu do dang la ca hpi, tao cac dieu kien thuan loi cho su phat trien kinh te - xa hoi cua nuac ta.
Tuy nhien, tinh hinh qu6c ta luon c6 nhung bien dpng khon luong, dac biet gan day la van de tranh chap Ipi ich kinh te tren bian Dong dang doi hoi Dang va Nha nuoc ta phai c6 chian luge, chinh sach phii hpp da kinh te - xa hpi Viet Nam tiep tuc phat trian, rut ng5n khoang each voi cac nuoc trong khu vue, vira hpi nhap kinh te quoc ta thanh cong vua gill vimg doc i|p, tu chii ve kinh ta.
CI trong nuoc, sau gan ba muoi nam doi moi, dudi s\r lanh d^o ciia Dang ta, kinh te- xa hpi Viet Nam da c6 buae phat trien va dat dugc nhiau thanh tmi; nam 2010, duac Ngan hang tha giai xep vao nhom nu6c eo muc thu nhap trung binh, gop phan nang vi tha cua Vi^t Nam tran tha gioi.
Tuy nhian, so voi cac nuoc trong khu vuc thi nhiing thanh tuu dat dupe hien nay ehua that su tuong xiing v6i tiam nang va siie manh Viet Nam.
Nang l\rc canh tranh quoc te ciia nan kinh te Viet Nam thap, nang suat lao dpng xa hpi thap, nhieu co hpi va ngudn nhan luc cho phat tnan kinh te - xa hpi dang tiep tuc bj lang phi. Mac du Viet Nam duoc xap vao nuoc c6 thu nhap trung binh nhimg do la mure thu nhap trung binh thSp, thu nhap binh quan d§u nguoi eon thap kha xa so voi eac nuoc trong khu v\rc ciing nhu so voi chuan toi thieu ciia mot
nuac cong nghiep hien dai. Nam 2014 GDP binh quan d5u nguoi ciia Viet Nam dat 2.052 USD, gap 21 Ian nam 1990, nhung chi tuong duong voi Malaysia vao nam 1993, Indonesia nam 2008, Philippines nam 2010, Han Quoc nam 1982. Hien nay, GDP binh quan dau nguoi ciia Viet Nam chi bang 3/5 Indonesia, 2/5 Thai Lan, 1/5 Malaysia, 1/14 Han Qu6c va bang 1/27 Singapore. Dong thai, xet tren goc dp GDP binh quan dau ngucri, Viet Nam di sau Han Quoc khoang 30-35 nam, Malaysia 25 nam. Thai Lan 20 nam (Tong cue th6ng ke, 2015).
Su tut hau va biy thu nhap trung binh dang la hien hiru d6i voi nuac ta.
Truoc boi canh do, da tiap tuc dua su nghiep doi moi di dan thSng lai, phat trien nhanh va vung chac, tranh tut hSu, thoat "biy thu nhap trung binh", doi hoi Viet Nam, truoc het la cac nha lanh dao cao cap phai tiep tuc doi moi tu duy, khoi day va chap nhan nhimg tu duy moi ve phat trian kinh te - xa hpi ciia dat nuoc.
2. N$i dung tu duy mcti ve phat trien kinh te xa hpi Viet Nam trong boi canh mo^
2.1. Can CO tir duy m&i trong ddnh gid sir phdt trien kinh t& - xa hot ciia dat nir&c
Van da CO y nghia bao trum la can c6 tu duy moi trong danh gia su phat trian kinh te - xa hpi nuac ta.
Qua gan ba muoi nam doi mcfi, mac du dat dupe mot so thanh tuu, nhung nau so v6i mot so nuoc va viing lanh tho trong khu vuc nhu Nhat Ban, Han Quoc, Dai Loan, Singapore, chi trong vong 20 den 30 nam ho da c6 nhimg buac phat trian "thin ky"
dua dat nuac tu mot nuoc lac hau, bi chien tranh tan pha thanh mpt nuoc phat trien; hay ban canh la nuoc lang giang Trung Quoc, c6 ciing diem xuat phat nhu Viet Nam, nhung sau hon 30 nam cai each da mang lai thanh tuu than ky, dua dat nuoc eo GDP tinh theo sue mua tuong duong (PPP) tang ISn nhanh chong; tir mot nuoc kinh ta x8p hang thu 6 tha gioi nam 2005 thanh nan kinh ta thu 2 tran tha giai nam 2007, sau nuoc My ('Kinh te cpng hoa nhan dan Trung Hoa'2015).
Trong khi do, nuoc ta su nghiep doi moi da dugc thuc hien gan 30 nam nhimg nhung buoc tian dat dugc eon ngan, ehua c6 dugc su phat tnen "than ky", nan kinh te khong phai da thoat ra khoi nguy co tut hau, ma tut hau da hien hiru, bi8u hiSn ro net a nang suit lao dpng xa hpi rat thap. Nam 2013 nang suit lao dpng cua Viet Nam dugc xSp vao nhom
So 220 thing 10/2015
kinhteihat trien
thap nhSt ciia khu vuc chau A - Thai Binh Duong, thap hon Singapore 15 15n, Nhat Ban 11 lin, Han Quoc 10 lin, Malaysia 5 lin. Thai Lan 2,5 lan. Viet Nam la 1 trong 3 nuac co nang suat lao dpng thap nhat ASEAN, chi cao hon Myanmar va Campuchia (Viet Cutmg, 2015). Vi the, trong danh gia, ehiing ta khong chi dimg lai 6 cho tu minh so mtnh cho la minh co nhieu thanh tuu, ma can phai thuong xuyen nhin sang cac nuoc xung quanh de xem so voi cac nuac nay, ehiing ta dat duoc den dau. Co nhu vay moi thay dugc minh dang con thua kem cac nuac do o cho nao? Vi sao minh thua kem hp? tu dp tim ra nhung giai phap mang tinh dot pha cho phat trian kinh te- xa hpi, tranh dupe nguy ca ngay cang tut hau. Noi each khac, trong danh gia su phat trien kinh ta - xa hpi ciia dat nuoc khong chi so sanh nam sau so voi nam truoc ciia ban than nuoc ta ma phai so voi cac nuoc tren the giai va trong khu vyc.
2.2. Tir duy ve chu nghia xa hoi
Cach mang Thang Tam thanh eong, Viet Nam lira chpn eon duong phat trien xa hoi chu nghta. Tuy nhien, chi din 1989 Vi^t Nam moi thuc sir co hoa binh da buoc vao thai ky xay dung dat nuac. Do ciing la thai diem ma phe xa hpi ehu nghTa (XHCN) do Lien X6 (cu) khoi xuong buoc vao khiing hoang va tan ra. Nhu vay, Viet Nam moi di nhiing buoc dau tien tren con duong XHCN voi co cha kinh ta ka hoach hoa tap trung, theo dd phii dinh nen kinh te thi trucmg. Dii phe XHCN tha gioi syp do va tan ra nhung Viet Nam van giii con duong XHCN vai quyat tam doi moi voi nhieu cai each va thay doi so vdi mo hinh eii, va trong duong loi kinh te thi chuyen sang phat trien nen kinh ta thi truong.
Cho den Dai hpi lan thii XI, Dang cpng san Viet Nam van khang dinh duong loi chung la xay dung nen kinh ta thi truong dinh huang XHCN. Doi hoi ciia thuc tien phat trien la phai lam ro XHCN ma ta huong tai la xa hgi gi, c6 hinh thS ra sao? TSt nhien do khong the la XHCN kieu cii, da bi bac bo tren pham vi toan cau, ma phai la mo hinh moi. DSn nay, CO mpt so nuoc tuyen bo kian tri con duong XHCN nhung ehua nuoc nao dua ra dugc mo hinh XHCN moi, tat ca deu dang trong qua trinh cai each, tim toi, thii nghiem. Trong van kien Dai hgi lin thu XI, Dang Cgng san Vi?t Nam cung dua ra 8 dac trung ciia xa hpi xa hpi chu nghia (Dang cong san Vi?t Nam, 2011, tr.70). Song nhu the da la khach quan va phii hop hay ehua thi vin doi hoi cin phai tiSp tuc
CO sir nghien ciiu.
Lich sir phat trien cho thiy, loai nguoi da trai qua nhieu che dg xa hpi khac nhau: xa hgi nguyen thuy, chiem hiju no le, phong kign, tu ban chii nghia. Mfli eha do xa hgi co kieu t6 chiic khac nhau, nhung dSu CO mot nat chung la xa hgi sau ke tiap xa hgi truoc thi dau la xa hoi tot dep hon so voi xa h^i tien nhiem ciia no ca ve mat kinh te va chinh tri - xa hpi. Ve kinh ta, xa hpi sau co hinh thirc to chijrc kinh te lien bp hon; luc lupng san xuit phat trian a trinh dp cao hon, nang suat lao dong cao hon, ciia cai xa hgi d6i dao, phon thinh hon so voi xa hgi truac. Va mat chinh tri - xa hpi, xa hpi sau binh dang hon, tu do hon, dan chu hon, van minh hon.
Theo tu duy nhu the, mac dii ehua dupe kiem nghiem, nhung nhung dac diem co ban cua xa hgi XHCN, xa hpi tiap theo ciia xa hoi tu ban chii nghia chac chan la mpt xa hpi phdn thinh, binh ding, tu do, dan chu va van minh hon so voi chii nghia tu ban. Diau nay la khong the phii nhan. Chinh vi the chung toi kian nghi, nan coi chii nghia xa hpi la: dan gidu, ntr&c mgnh, tu do, dan chd, cong bang vd van minh. Day la nhtrng myc tieu hi?n hiru. Cho du, hi?n nay, nhiau m|t nuoc ta con ehua dat dupe va con kem xa so voi chii nghia tu ban, nhung chung ta c6 the timg buoc ph&n dau dat dugc nhiing muc tieu do.
2.3. Tir duy ve nen kinh te thi trircmg Theo chii truong ciia Dang cpng san Vi^t Nam, thi nen kinh ta thi truong Viet Nam dang xay dung la: "Nan kinh ta thi truong dinh huong xa hgi chu nghia" va cho rang no la: "Nen kinh te vira tuan theo quy luat cua nen kinh ta thj truong, vua chiu sit chi phoi boi cac quy luat kinh te ciia chu nghia xa hgi"
(Dang cgng san Viet Nam, 2008).
Chung toi cho rang, mot nen kinh ta ma chiu s^
tac dong ciing mpt liic eua hai lo^ii quy lu^t trii chiau (quy luat ciia nen kinh te thi truong va quy luat kinh ta cua chu nghia xa hgi) thi chi co the t?o ra Ivrc can chii khong the la lire diy d6i v6i si^ phat trien. Mat khac, dinh huong xa hpi chu nghia, tiie la hien t^i ehua co chii nghia xa hgi, va eung ehua tha biat la dan bao gid moi co. Vi tha ehiing toi de nghi khong dung khai niem nen kinh ta thi trucmg dinh huong xa hpi chii nghTa, ma dung khai ni?m nen kinh te thi tnc&ng hien dai Viet Nam.
Mo hinh kinh tS thi truong hi?n d^i Vi?t Nam vira
So 220 thdng 10/2015
kifltjiyhattriPii
bao ham eac muc tieu, gia tri can ban eua nen kinh te thi truong, song vin dam bao yeu to dac thu, riang CO - yeu to "\^9t Nam" trong mo hinh. Ngi ham ciia mo hinh co tha lam ro va cac dac trung trong n6n kinh ta thi truong hien dai ciia Viet Nam. Truoc het, do la mpt nen kinh ta dupe quan ly boi Nha nuoe phap quyen ViSt Nam, Nha nuac cua dan, do dan va vi dan, do Dang Cgng san Viet Nam lanh dao. Tha che chinh tri nay o mot mire do nhat dinh phii hgp voi nhtmg ton chi cua Dang ta la: dan giau, nuoc manh, tir do, dan chu, cong bang va van minh. Han niia, the cha chinh tri nay con la m6t nhSn t6 quyet dinh su on dinh can thiet cho phat trian kinh ta eo higu qua va ban vimg, kbic phuc nhung Idiilm khuyet cua co che thi trutmg tu do thuan tiiy. Ban Ciinh do, tha che chinh tri nay cung phat buy tinh than tu hao dan tpc Viet, tao thanh dong lire to Ion trong xay dung nang lye canh tranh ciia n^n kinh te trong boi canh to^n cau hoa. Tan dung nhiing loi tha trong dia chinh tri va dia kinh ta ciia dit nuoc ciing se gop phan lam tang ban sac Viet Nam cua nan kinh te. Tu duy moi vc lua ehgn mo hinh kinh te thi truong hi^n dai Viet Nam hoan toan dap ling dugc nhiitig xu tha eua thoi dai va yau cau phat trian eiia dat nuoc.
2.4. Tir duy ve sff huii vd thdnh phdn kinh te Can nhan thirc lai tu duy ve so huu va thanh phin kinh te boi:
Thu nhat, hien nay,Viet Nam van khang dinh co 3 cha dp sa httu: So huu toan dan, so hiru tap tha va so hiru tu nhan. Dieu nay ehua phii hgp voi cac nen kinh ta thi truong;
Thir hai, hien nay Dang ta ghi nhan co 4 thanh phan kinh ta la: thanh phan kinh te nha nuoc, thanh phan kinh te tap the, thanh phan kinh te tu nhan, thanh phin kinh ta co v6n FDI,... trong do, thanh phan kinh ta nha nuac bao gom ngan sach, he thong t^i chinh, ngan hang, bao hiem, quy du triJ quoc gia, tai nguyen, kat ciu ha ting kinh te, xa hgi,... va cac doanh nghiep nha nuoc dong vai tro chii dao. Quan ni?m ve thanh phan kinh ta nha nuac nhu tren la su nham lan, khong phii hgp ca ve ly luan va thuc tien, dan dan sy bat binh dang ngay tir each nhin nhan;
Thic ba, xde djnh vi tri, vai tro ciia doanh nghiep nha nuac ehua diing voi chiic nang cua no, nan vua lam cho doanh nghiep nha nuoe khong thyc hien dugc vai tro ma no khong co, lam yau chiic nang von CO ciia no, l^i vira tgo ra sir bat binh dang giiia
cac loai hinh t6 chiie doanh nghiep.
Thir tu, xac dinh vai tro ciia kinh ta nha nude va kinh te tap the la nan tang ciia nen kinh ta thi truong dinh huong XHCN cung khong phii hgp voi thuc tien. Xuat phat tir do, ehiing toi kien nghi:
(i) Trong nen kinh te chi eo hai che do so hiJU la cha do so htm cong va che do sa hiru tu;
(ii) Xuat phat tu quan diem coi thanh phan kinh ta la cac loai hinh doanh nghiep dua tran cac hinh thiie so hiiu khac nhau va can eii vao von chii sir hiru dua vao hoat dong san xuit kinh doanh, ehiing toi kien nghi co ba thanh phan kinh ta hay ba khu vue kinh ta la:
- Thanh phan kinh ta nha nude bao gom cac doanh nghiep nha nude;
- Thanh phan kinh ta tu nhan bao gom cac doanh nghiep tu nhan;
- Thanh phan kinh te c6 von dau tu nude ngoai bao gom cac doanh nghiep cd von dau tu nude ngoai.
(iii) Ba thanh phan kinh ta nau tran tao thanh nan tang eua nen kinh ta qu6c dan, trong do thanh phan kinh te nha nude co chiic nang tao ra hieu qua kinh ta - xa hgi; thanh phan kinh ta tu nhan va thanh phan kinh te ed von diu tu nude ngoai tao ra hi$u qua kinh ta thuin cho nen kinh te, thuc hien vai tro dpng luc phat trien kinh ta.
2.5. Tir duy ve doi m&i kinh te vd doi m&i chinh tri, ve Dang cam quyen vd phuong thirc lanh dao cuaDang
Trong 30 nam qua, Viat Nam chu yau tap trung cho viec doi mdi kinh ta, nhd dd trong ITnh vuc niiy da thu dugc nhimg thanh tuu kha an tugng. Tuy nhien, \e mat chinh tri ehiing ta ehua doi mdi dugc bao nhiau, nhit la cac tu duy ve: chii nghia xa hpi, ve dau tranh giai cap, va Dang cam quyen, ve Nha nude phap quyan, ve xa hgii dan su,... Bdi tha, tren nhiau ITnh vuc, nhan thiic ve chinh tri da khong eon phii hpp vdi sir phat trien thuc tian ciia dat nude, mot so van de da trd thanh luc can doi vdi su phat trien ciia kinh te ndi riang, cua dat nude noi chung.
Cu tha la:
- D6i mdi chinh tri da dien ra rat cham va it hi^u qua, ehua thuc su gin ban vdi doi mdi kinh ta. Va CO ban, he thdng chinh tri va mdi quan he giiia Dang lanh dao va Nha nude quan ly trong thdi ky doi mdi ehua CO sir thay doi dang ke. Chua hinh thanh mot he thong ly luan ve doi mdi h? thdng chinh tri trong
So 220 thdng 10/2015
kinlityhaUririi
mo hinh kinh ta thi truong hien dai Viet Nam, nhit 1^ trong chang diu cua thdi ky qua do.
- Trong nhan thirc, da ddng nhit chinh tri vdi he thdng chinh tri, chua phan biet ro giiia doi mdi chinh tri vdi doi mdi he thdng chinh tri. Mot so ngi dung va ddi mdi chinh tri chua dugc lam ro nhu: ngi ham ciia "ddi mdi ehinh tri" la gi? doi mdi chinh tri
"phii hpp" vdi ddi mdi kinh ta la the nao, the nao la phu hgp, va mire do va tiau chi danh gia sir phii hgp?
- Trong to chiic he thong ehinh tri hien nay dang cd sir song trimg quyan luc giiia Dang va Chinh quyen d cac cap va cd xu hudng hanh chinh hoa cac td ehijc chinh tri, chinh tri xa hpi, tham chi ca cac td ehiic xa hpi nghS nghiep. Dieu dd lam cho bg m^y td chiie cua he thdng ehinh tri d nude ta hien nay qua cdng kenh, phuong thiic ho^t dgng lac hau, mang nang tinh hinh thiic, ehi phi cho hoat dgng cua bp may qua Idn, song hiau qua ho?it dpng thap, khong dap iing dugc yau eiu phat trien nhanh va ban vCmg.
- Nhan thiic va tu duy ve mot sd van de quan trpng lian quan dan Dang cim quyan va phuong thiic lanh dao eua Dang con thieu tinh h^ thdng, chua dugc ly giai mot each ro rang, nhat quan nhu:
Ngi dung va phuong thiic lanh dao eua Dang ddi vdi h? thdng chinh tri, mdi quan he giura Dang lanh dao v^ nhi nude quan ly chua dugc tha ehe hoa. Nhieu van da ly luan ve Dang cam quyen trong qua trinh xay dung nSn kinh ta thi trudng hien dai Viet Nam chua dugc xac dinh ro, mot so van de neu len eo tinh nguyen tac ve vai trd lanh dao ciia Dang chua duoc luan giai mpt each th\re su ed can cii khoa hoc;
Chua nhan thiic day du ve vai trd, chiie nang, md hinh, CO chd hoat ddng cua eac to ehiie trong he thdng chinh tn trong diau kien cd mpt dang doe quyen lanh dao. Chua cd nhan thiic ro rang, nhat quan v% vai tro cua eac td chirc chinh tri - xa hpi trong vi?c xay dung nan kinh te thi trudng hien do mpt dang duy nhat lanh dao; Thiau su nhat quan va con ed khoang each rat Idn giua tu duy, nhan thiie, giiia nhiing ndi dung dugc neu trong van ban vdi vi?c trian khai, thuc thi trong ddi sdng thue tiln vS cde van da nhu mdi quan he giira Dang lanh dao va nha nude quan ly, nha nude phap quyan, nSn dan chii xa hpi chu nghTa; ehua cd luat va Dang cpng san Vi?t Nam.
Xuat phat tu dd, nhdm tac gia cho ring:
(i) Phai ddi mdi chinh tri da thuc sir md duong cho ddi mdi kinh td, gin mpt each ch^t che giiia ddi mdi kinh te vdi ddi mdi ehinh tq bao gom tu tuong ehinh tii v^ he thdng chmh tri: Dang, Nha nude, cac td chiie xa hgi (xa hpi dan sir), va phuong thiic lanh dao ciia Dang cim quyan. Sam khic phuc sir cdng kanh, triing lap eua 03 td chiic bg may dd la bg may td chiic Dang, bg may td chiic ehinh quydn (Nha nude) va bp may cac doan tha ehinh tri xa hpi.
Trudc hat, nghian ciiu cai td da thdng nhat hai co quan quyan luc Dang va Chinh quyen cac cap thanh mpt CO quan quyen lire duy nhat mk vin dam bao dugc vai trd cam quyen ciia Dang ta.
(ii) Cin thay ddi eo cau va co cha boat dgng ciia Dang, chinh don va xay dung lai Dang ve td chiic ciing vdi ddi mdi ndi dung, phuong thiic lanh d ^ ciia Dang; de Dang that sir dai dian y chi va Igi ich ciia nhan dSn, la tri tue va luong tam ciia dan tgc, gan bd vdi nhan dan, dugc nhan dan tin nhiem, tir dd tao ndn sir ddng thuan cao trong xa hpi, phit buy tidm nang, siie manh cua toan dan tpc hudng vko muc tiau chung dan giau, nude manh, tyr do, dan chii, cdng bang, van minh. Khong da ngudi dan diing ngoai qua trinh phat trien, ka ca qua trinh hoach dinh chian luge, ehinh sach dan td chiic va kidm tra thuc hian.
(iii) Yeu td quyet dinh sir phat trien trong dieu ki?n mdi la: Lanh dao anh minh, trong sang; toan dan doan ket, dan tdc Viet Nam la mpt khdi thdng nhit.
(iv) Cai each td ehiic boat ddng ciia cac td chiic chinh tri, ehinh tri - xa hgi, td ehiie xa hpi, xa hpi nghe nghiep chuyen sang md hinh tu chu.
Cling vdi td chiic bg may la xay dimg dpi ngii can bg, trong dd ed ddi ngii can bg lanh d^o phai bao gom nhiing ngudi cd tam, cd tam, biat dat Ipi ich chung cua dat nude lan tran Igi ich ca nhan, biet khoi day, ling nghe va chap nhin y kien ciia cac phan bien, chuyan gia da dua vao qua trinh xay d\mg va thuc thi luat phap, chinh sach da ban hanh.
Ddn nam 2013, ddi ngu can bg \km viec trong cac eo quan Dang, td chiic Chinh tri-Xa hpi, quan !>' Nha nude, an ninh quoc phong, bao dam xa hpi bat bude ciia Viet Nam la 1.687.000 ngudi (Le Du Phong, 2015). Dan nay chic con sd nay la con Idn hon hon. Trong nhung nam gin day, vifc tuySn ehgn dpi ngu can bg eua Viet Nam cd chu y hon dan trinh dd chuyen mdn, trinh do tin hgc va trinh dp ngoai ngix, song vk ca ban each tuyan ehgn, bdi
So 220 thang 10/2015
kiijfileJhal trien
dudng, bd tri sii dvmg va dai ngd ddi vdi ddi ngii nay van nhu cii, tiic la vin dua vao ly lich, vao thanh phan giai cap la chinh. Diau dang quan ngai la, d noi nay, noi khae, khau nay khau khac, mgt loat cac tidu cue mdi nay sinh trong viec tuyen ehgn. Diau nay din dan hau qua la; Can bp thi ddng, tidn cua dan chi tra chp hp ngiiy cang nhieu, nhung chat luong va hieu qua hoat ddng ciia bp may thi kem, thira quyen hanh nhung thidu trach nhiem, tinh trang tham nhiing trong bd may ngay cang gia tang.
Vi v|y cac tac gia cho rang, phai thay ddi tu duy ve cdng tac td chiic bd may quyan lire va yeu cau phuong phap tuyan ehgn dpi ngu can bd thi mdi hy vgng tgo dvmg dugc cho dat nude mpt he thdng td chiic thdng nhat, mot ddi ngii can bg vua cd tam vira cd tim. Hudng ddi mdi nhu sau:
(i) Co CO che kidm soat chat che, xii ly nghiem minh viec thue hien quyen ban va trach nhiem cua can bp.
(ii) Dgi ngii can bg lanh dao cac cap phai dugc lay phiau tin nhiem hang nam, nau miic tin nhiem dudi 40% la mian nhiem, tir 40-50% cho tiap tue lam, nhung nam sau miie dp tin nhiem khong tang thi eung mien nhiem.
(iii) Xay dung van hoa tir ehiie cho dpi ngii can bd cac cap. Can bp phai tu nguyen tir chitc khi khdng hoan thanh tot trach nhiem dugc giao, khi khdng thuc hi?n duoc loi hiia trudc tap tha va nhan dan.
(iv) Tuyan ehgn edn bd phai cdng khai, minh bach. Cdng khai, minh bach trudc cdng ehiing ciia mgt don vi, mot dia phuong, hay ca nude la tiiy timg loai can bd ma ap dung. Ddi vdi ngudi lanh dao, cho dii d cap nao eung v^y, ngudi dan phai dupe lira ehgn tr^rc tiep tren co sd cac ehucmg trinh, kd hoach ma ngudi tranh eir dua ra.
(v) c i n chuyen din eac td chiic ehinh tri-xa hgi sang ho^t dgng theo co chd tu chu, tu chiu trach nhiem. Tap trung ngudn lire tang luong cho ddi ngii quan ly nha nude, nham tao ra mgt bd may manh va trong sach thuc su la cdng bpc ciia dan.
2.6. Tw duy ve xa hpi dan s^
Kinh nghiem cac nan kinh te thi trudng cho thay, trong nen kinh te thuong xuyan dian ra mdi quan he giiia ba ben: doanh nghi?p - ngudi dan va Nha nude.
Mdi thanh td trong quan he nay cd chiic nang, myc tieu ho^t dgng khac nhau vdi nhiing mong mudn ve l^ri ich khac nhau. Vdi chiic nang tao ra ciia cai.
doanh nghiep boat ddng vi muc tiau Ipi nhuan nan mong mudn cua ho la Igfi nhuan. Nha nude la eo quan quyan lire nan sir dung quyan luc da dinh hudng xa hgi, mong mudn cua mpi nha nude la xa hgi ngay cang phat trian dudi su dan dat va quan ly ciia minh. Ngudi dan vira la ngudi lao dgng, cung cap mpt diu vao quan trpng cho thi trudng va vira la ngudi tidu dung nen muc tiau cua hg la cd dugc thu nhap da dam bao cudc sdng ngay cang tot hon.
Mgt xa hpi theo hudng thi trudng mudn phat trien, can ed cd s\r can bang Igi ich giiia eac thanh td tren.
Bdi le, nau qua nhan manh thi trudng se t^o ra mgt xa hpi ehi vi loi Idc ma bd qua tat ca tihihig gia tri nhan van cua cupc sdng; nau nhan qua manh ve nha nude din nha nude dan ehd dm ddm quyan li^c mudn lam tat ca, din den qua siic va dd bj tha hoa, tra gia dat; edn neu qua nhan manh dan Igi ieh eua ngudi dan la dieu khdng the thuc hien dugc, bdi le khi dd xa hgi se khdng dii cua cai de dap ling nhu cau tieu dimg iudn duoc day Idn eiia ngudi dan vi tiau diing khdng tha vugt qua kha nang ciia cai hien ed.
Trong ba thanh td dd thi doanh nghiep va nha nude ed loi the hon, bdi hp cd Igi nhugn va quydn luc. Diau do da din dan tinh trang Igi dung Igi the do ma doanh nghiep va nha nude cau ket vdi nhau, nay sinh "quan he hau trudng", din den Igi ich cue bd, Igi ieh nhdm, tham nhiing,...lam tdn h^ii ddn Igi ich cua ngudi din. Vi tha can phai cd tha cha td chiie da can bang Igi ieh ciia ba thanh td nay trong dieu kien nln kinh ta thi trudng hien dai.
Xuat phat tir do, cac nan kinh ta thi trudng hien dai ngay nay tdn tai bg ba: Kinh te thi trudng - Xa hpi din sir - va Nha nuac phap quyan nhu la mgt thd cha can bang Igi ich. Khi thi trudng vdi nguyen tac tu do canh tranh dugc tdn trpng thi cac doanh nghi^ hoat dgng binh dang, ngudi tai gioi ban, ed nang suat chit luong cao hon thi dat hiSu qua hon, se tdn tai va phat tridn. Ngudi yeu kem se bi thua thiet va bi loai khdi thi trudng. Chinh vi thd kinh ta thi trudng la sir ehgn Ige de phat trian. Nha nude phap quyen khdng the tuy tien trong viec dua ra eac quyat dinh ma khdng phai ehiu trach nhiem, bdi khi dd se dugc lu|t phap dieu ehinh. Xa hgi dan sir la eo ehd giam sat quyan lire, ngan chan suy ddi dao diic, lam dimg quyan luc ciing nhu su cau ket cua cac chu the trong hai thanh td con lai de khae phuc tac dgng "hau trudng", chdng liing doan, tham nhiing, Igi ich nhdm.
Ci nude ta, hien nay hai thanh td la kinh te thi
So 220 thing 10/2015
kJiihlAl trien
ttudng va nha nude phap quyen da dugc thua nhan, mac du nhiau van da can phai tiqj tue bd sung hoan thien de hpi nhap vdi ban chat eiia nha nude phap quyen va nen kinh te thj trudng hien dai. Thanh td thii ba la Xa hpi din su ddn nay vin chua dugc thira nhan.
Thuc ta trong cac van kien Dai hgi. Dang ta Iudn chu y den cac khia eanh lidn quan dan ngudi dan, dan dan ehii. Chang han Van kien Dai hgi lan thii XI vidt "Nang cao y thirc ve quyen va nghTa vu cdng dan, nang luc lam ehu tham gia quan ly xa hpi cua nhan dan... Thuc hien tdt hon quy che dan chu co sd va phap lenh thuc hien dan chii d xa phuong, thj tran. Phat huy dan chu, da cao trach nhiam cdng dan, ky luat, ky euong xa hpi..." (Dang cdng san Viat Nam, 2011, tr.239). Tuy nhien, trong didu kien nan kinh ta thi trudng hi?n dai mudn thue hien dugc nhiing y tudng tren day cin phai ed the che Xa hgi dan s\r. Vi tha ehiing tdi kidn nghi:
(i) Can phai thdng nhit va thiia nhan su tat yau tdn tai xa hgi dan su ciia mgt nude cd ndn kinh te thi trudng hi^n dai vdi tu each la mpt trong ba bg phan can bang Igi ieh;
(ii) Tiap tuc bd sung nhiing van de Men quan den cdng dan, nhu quydn tu do ciia ngudi dan, td chiic van hanh cua Xa hpi dan su va thd che hda mdi quan he giira Xa hpi dan su vdi Kinh ta thi trudng va Nha nude phap quyan,...
(iii) Dang ta cin thira nhan vin de Xa hpi din su de xay dyng va thyrc hi$n bp ba can bing Igi ich:
Kinh te thi trudng- Xa hgi dan sir- Nha nude phap quyen eho phii hgp vdi nguyan tie phd bidn cua cac nan kinh te thi trudng nham thuc hien dan chii vd kinh ta, kidm soat va didu tiet hoat ddng kinh te- xa hpi cd hi?u qua.
Chiing tdi eho ring, dd la phuong phap can ban, tich c\rc, hiru hieu nhit dd khdng nhiing khic phuc dugc tdn tai, ydu kem, giai quyet dugc nhiing vin dd xa hpi biie xiic hien nay, ma con cd tha ehd thirc hi^n myc tieu dan giau, nude manh, tu do, din chu, edng bang va van minh trong ndn kinh ta thi trudng hi?n dai Vi?t Nam,
2.7. Tu- duy vS the chi kinh tS
Hi?n nay, he thdng phap luat va thd cha kinh td van thidu nhit quan, chua ddng bd, ehua dap ling dugc ydu cau ddi mdi manh me hoat ddng quan ly kinh te- xa hgi eiia dit nude. He thdng luat phap dugc ban hanh mdi dap ung dugc yeu ciu ve sd
S6 220 thdng 10/2015 f lugng, chua dat ydu cau ve ehat lugng.
v i n dd trim trong nhit ciia he thdng luat phap v^
tha che kinh te nude ta la hieu luc thi hanh yeu kem.
Hieu l\rc thue thi luSt phap yeu kem bat ngudn tu nhieu nguydn nhan. Nhan thiie ve nha nude phap quyan con yau kem, chua diy dii trong can bg dSn nhan din, tu eo quan nha nude dan doanh nghiep.
Tha cha kinh te hien hanh vin chua xac dinh dii ranh mach va ro rang vd vai trd, chiic nang quan ly nh^
nude trong nan kinh td thi trudng hi^n dai Viet Nam.
Vai trd "cam lai", dan dat va didu tidt nen kinh te vin md nhat, trong khi lai nang ve dm ddm, xu ly tinh hudng, su viec, can thiep hanh ehinh. Tinh trang quan ly thieu chian luge dai han ma ehi mang tinh ngan han, thieu chii dpng mang tinh ddi phd bi dgng.
Chua tao dugc hanh lang phap ly mdi trudng kinh doanh day du cho cac doanh nghiap thupc cac khu vuc kinh te binh dang kinh doanh, tu chu kinh doanh, nang eao nang luc canh tranh, phat trien san xuit, kinh doanh trong co eha thi trudng.
Tha ehe kinh te d nude ta van chua thuc su tdn trpng vai trd va chirc nang ciia thi trudng, ehua coi thi trudng la mpt thue the khach quan, v ^ dpng va phat trien theo nhiing quy luat von cd ciia no.
Van edn cd nhan thiie cho ring Nha nude diing ngoii thi trudng, didu khidn thj trudng; coi thi trudng la do Nha nude thiet lip va v|in hanh, chu khdng phai la thuc tha khach quan. Do nhin thiic ehua diy du ve ban chit cua Nha nude va thi trudng cung nhu mdi quan he bien chiing giiia Nha nude vk thi trudng, nen trong thuc tien chua cd sir ddi moi can ban ve vai trd, chue nang cua Nha nude theo md hinh kinh td thi trudng hien diii.
Xuit phat tir dd nhdm tac gia khuyen nghi:
(i) Tip trung xiy dung the cha kinh ta theo hudng tang eudng nang luc quan tri, nang lye din chii va nang luc lan tda.
(ii) Tap trung xay dvmg nha nude phap quyln theo hudng that su bao dam duge tinh dgc lap cin thiat cua ba quyan lip phap, hanh phap, tu phap, d^c bi?t la cd su kiam soat ISn nhau giiia ba quyan do co hi$u lire hieu qua.
(iii) Ddi mdi ca ciu Qudc hgi giua hai phan chuydn ti-aeh va bin chuydn traeh theo hudng tang eudng sd lugng dai bieu chuyen trich; trong mgt sd trudng hgp dae bi?t cd thd chap nhin ngudi diing dau eo quan hanh phap, tu phap tham gia vao co
kinlileJIist trien
quan lap phap con lai nhung ngudi trong co quan hanh phap, tu phap khdng nam d ea quan lap phap.
(iv) Ddi mdi bd may Chinh phii va ehinh quyen cdc cap theo hudng tinh ggn, hidu lire hieu qua, vira md rgng dan ehii, vira tang eudng ky luat, ky cuong, dd cao vai trd cd tinh quydt dinh cua ngudi diing diu; chi sii dung nhiing can bd, cdng ehijc cd du nang lire va phim chat tdt, ehii trgng sir dung ngudi tai; gan lidn giiia quyan ban va traeh nhiem ciia ngudi diing dau. Thuc hien nghiem tuc vide cdng khai minh bach va traeh nhiem giai trinh. Thuc hien cdng bang eho con ngudi va van minh xa hgi. Diy manh cuge dau tranh chdng tham nhiing, khdng cd viing cim theo chiie vu trong Dang, ehinh quyen, khdng gidi han vd duong chirc hay da ve huu, tat ca deu bmh dang trudc phap luat, phan dau de nude ta diing vao di?n nhiing qude gia hang diu thd gidi ve minh bach khdng tham nhiing. Mdi trudng sdng dugc gin giu trong sach, bdn vimg; ling phd hieu qua vdi bien ddi khi hau.
(v) Trong quan ly nen kinh te, can tdn trong quy luat tu do eanh tranh binh dang cua thi trudng; Xiy dung mgt ca che thi trudng thue sir va day dii, xda bd hat cac yau td bao eip, xin - eho de tao ra thi trudng dugc xiy dyng tran nguyen tac tu do canh tranh, tao ra sir eanh tranh that su lanh manh, sdi dgng. Can hoan thien va td chiic thue thi tdt Luat Canh tranh.
(vi) Xac dinh lai chiic nang eua nha nude trong nan kinh td thi trudng la Nha nude khae phuc that b^i thi trudng va eai thidn cdng bing xa hgi; su can thiep eua Nha nude phai theo nguyan tac thi trudng, dugc thi^c hi^n bing he thdng lu§t phap va cae edng cu kinh td vT md; phai theo hudng giim thiau miic do, quy md, pham vi, ning cao hieu lire, hieu qui.
(vii) Phai coi vide thuc hien nghidm luat phap la lye lugng vat ehat to Idn eho su phat trian.
2.8. Tu- duy ve chu the cua nSn kinh ti Qua nghian ciiu su phat trian va kinh td cua xa hgi loai ngudi ka tir khi con ngudi xuat hien den nay, tni nan kinh te hai lugm d thdi ky mdng muoi, chiuig tdi thay rang, nen kinh te dugc hinh thanh va phat tridn tii nen kinh ta ndng nghidp, din nan kinh td edng nghidp va nen kinh ta tri thuc. Mdi ndn kinh te la mgt giai doan lich sii, mgt diu mde quan trpng trong qua trinh phat trien eua xa hpi loai ngudi, nhit la trdn cac khia canh: Trinh dp phat trian ciia con
ngudi (ve tri luc, tha lire, mire sdng...), trinh dp phat tridn eua khoa hgc va edng nghe (ca nghien ciiu va ling dimg) va trinh do phat trien ciia lire lugng san xuit va quan he san xuat.
Trong qua trinh phat trien, mdi ndn kinh td thuong ed nhidu ting Idp dan cu tham gia xay dung va phat trian, song bao gid ciing cd ting Idp dan eu tian phong, ddng vai trd quyat dinh, va dd la mgt tit yeu lich sir. Trong ndn kinh te ndng nghiep, ting Idp cd vai trd quyat dinh (ehu the ciia nan kinh ta) la ndng dan va chu dat (dia chu); trong ndn kinh td cdng nghiep do la cdng nhin va nha tu ban; trong ndn kinh te tri thiie chae ehan do phii la dpi ngii tri thuc va dpi ngii doanh nhin.
Viet Nam dang xiy dung nen kinh td thi trudng hien dai (hay nan kinh te tri thiic), ma vin giir tu duy:"giai cip cdng nhin la giai eip lanh dao, giai cap ndng din la ddi quan chii lire va lien minh Cdng-Ndng- Tri giii vai trd quydt dinh su phat trien ciia dat nude", thi chae ehan khd dat duge muc tieu da dd ra.
De tai kidn nghi, trong giai doan phat trian nhiing nam tiep theo, Viet Nam mudn tien nhanh, thoat khdi bay thu nhap trung binh va sdm dudi kip cac nude tien tien trong khu vuc va thd gidi, thi cin phai coi ddi ngu Tri thiic va dgi ngii Doanh nhan la chu the ehinh ciia ndn kinh ta, cd vai trd dan dat nan kinh ta va lam giau eho dat nude.
2.9. Tu duy ve hoi nh^p kinh te vd doc Idp ttr chu
Trong 30 nam qua, dudng loi doi ngoai eiia Viet Nam da cd nhieu thay ddi phii hgp vdi xu thd md cua, hgi nhap vdi khu vue va the gidi. Khau hieu
"Viet Nam mudn la ban cua tit c i cac nude trong cdng ddng thd gidi" da giiip dat nude ta pha bd duge the bao vay, cam van, hgp tac trong diu tu va thuong mai dugc vdi hau hat eac qude gia va viing lanh thd tran the gidi, thu hut dugc nhidu ngudn lue Idn phuc vu cho su nghiep cdng nghiep hda, hien dai hda dit nude. Ndi each khac, ehiing ta da timg buoc hpi nhap duge vdi cac nen kinh td tren the gidi. Mat du the, tu duy ciia mgt sd ngudi, trong do ke ca mpt sd nha lanh dao cae eip van edn phin van giiia hpi nhap vdi dpe lap tu ehii. Dau do vin edn y nghi ngai hpi nhap lam cho ta mSt dde lap t\r chu, cho ndn "phai lam theo each eiia ta", "di theo kieu ciia ta". Vi the, dua ra "md hinh ciia ta" va tii coi do la "kidu mdi, chua ed trong lich sir". Chinh didu nay
So 220 thdng 10/2015 9
kinhteJhattrieD
dang la can trd eho su phat trian nhanh va virng chae cua kinh ta - xa hgi nuoc ta.
Xuit phat tir dd, nhdm tac gia eho rang, ein nhan thiic duge la hgi nhap va doc lap tu ehu cd su thdng nhit bien chiing. Trong bdi canh hien dai, nau khdng hpi nhap ma dpe lip tu ehu theo kieu tach minh khdi xu hudng chung eiia tha gidi la tu cd lg.p minh, khdng the phat tridn nhanh va bdn vung dugc. Neu chiuig ta hgi nhap cang sau, diu tu va thuong mai cua ta ngay cang chiam ty trpng Idn trpng quan he kinh td qudc td thi diau do ehiing td chung ta cd doe lap tu chii ngay cang cao, vi the kinh td, chinh tri cua ta ngay cang dugc nang len tren trudng qudc te. Khi ty trgng diu tu, thuong mai trong quan he kinh ta qudc td tang len, dac biet la can bang dugc can can diu tu va thuong mai trong quan he kinh td qudc td, ehiing td dugc tinh dgc lip tu chii ciia nude ta duge nang cao, thi chiing ta hgi nhap eang thang loi.
Vi the da hgi nhap kinh te va dam bao doc lap tu chu ve kinh te ehiing tdi kien nghi: (i) Diy manh hoat ddng dau tu va thuong mai cua nude ta trong quan he kinh ta qudc td vdi cac nude, eae khdi kinh te qudc ta va khu vuc; (ii) Ciing vdi viec thu hiit dau tu nude ngoai, ein chii y cai thien mdi trudng kinh doanh khuydn khich cae nha diu tu nude ta diu tu ra nude ngoai, giam dan sir mit can ddi giiia thu hiit dau tu nude ngoai va dau tu ra nude ngoai; (iii) Cai thien can cin thuong mai theo hudng giam din nhap sidu da tian tdi xuit siau.
2.10. Tir duy ve mo hinh phdt trien ben vimg, thodt bay thu nh^p trung binh
Nghian cim cho ring, md hinh tang trudng ma chiing ta thue hien trong 30 nam qua dang bpe Id nhimg diem ydu eo ban va nguy co phat trien thiau ban vimg va roi vao bay thu nhap trung binh la rat hien hiru. Didu dd the hien d mgt sd didm sau diy:
Thii nhit, tdc dp tang trudng tuong ddi eao nhung chua tao tien da dd thoat khdi biy thu nhap trung
binh. Thii hai, chit lugng tang trudng thap va kha nang de dat dugc miic thu i\ha.p trung bmh cao la kha lau dai. Thir ba, eo eau kinh td lac hau va kem hieu qua. Thii tu, miic sdng, miic thu nhap th\rc eua din eu cd xu hudng giam din, nhiau van dd xa hgi biic xiic ehua dugc giai quydt; sir can kiet ngudn tii nguyen va mdi trudng sinh thai bi tan phd, suy thoai d miic bao ddng.
Xuit phat tii do nhdm tac gia khuydn nghi: Ddi mdi md hinh tang trudng, lay nang eao nang suit lao dgng, hidu qua sii dung eac ngudn luc va siic e^nh tranh cua nen kinh td lam mue tiau hang dau nhim vira dam bao phat tridn kinh td, vugt bay thu nhiip trung binh; nang eao thu nhap qudc din xanh, phat trien kinh td Iudn gin vdi bao vd mdi trudng va thuc hidn tien bp, edng bang xa hpi.
Mudn vay cin: (i) Phai ddi mdi va tai ea cau lai nen kinh td; (ii) Cach thirc tang trudng ein ddi Hon giiia ehieu rdng va chidu siu, ning cao nang suit lao dpng xa hpi; (iii) Thuc hanh tridt dd chinh sdeh tiai kiem, chdng lang phi; (iv) Thue hien ehinh sach thuc day tat ea eae viing trong ea nude ciing phat trien, trong do, kinh te tinh, thanh phd trge thu^c trung uong dugc tu chu phdt tridn tran ea sd Igi the rieng cd ciia dia phuong, nhung khdng trd thanh nen kinh te "eon", pha va co cau kinh ta viing; co cau kinh te viing phai la mgt bd phin hiru co trong co eiu chung ciia ndn kinh ta; (v) Vdi tu each la nen tang ciia nln kinh ta qudc dan, eae thanh phin kinh td deu phat trien binh dang va khdng phin bidt ddi xii; (vi) Chuyen dich ea ciu kinh td theo hudng hgi nhap va dinh hudng xuat khau, ket ndi duge nen kinh ta nuoc ta vdi kinh te khu vue va toan eiu, cai thien va nang cao vi tha cua doanh nghiep, cua nganh va ca nen kinh ta nude ta trong chuoi gia tri toan ciu; ddng thdi, ehii y hgp ly han ddn nhu ciu tiau dimg ciia thj trudng trong nude; (vii) Ket hpp hai hoa vai trd ciia Nha nude va thi trudng trong phan bd ngudn li;c
Tai lieu tham khao
'Kinh te cpng hoa nhan dan Trung Hoa' (2015), wikipedia, < https://vi.wikipedia.org/wiki/Kiiih_t%E1 %BA%
BF^C%El%BB%99ng^h%C3%B2a_Nh%C3%A2n_d%C3%A2n_Trung^Hoa>.
Dang cong san Vi?t Nam (2008), Nghi quyil so 21-NQ/TW ngay 30/1/2008 cua Ban chdp hanh trung wmg Bang ve tiep tifc hoan thien the che kinh te thi truong dinh huong xa hqi chu nghia, <http://dangcongsan.vn/cpv/Mod- ules/News/NewsDetail.aspx?co_id=30668&cn_id=20935>.
Dang cpng san Viet Nam (2011), Van kien Dgi hoi Ddng toan qudc Idn thu XI. NXB S\r that. Ha Npi.
s6 220 thdng 10/2015 ^ Q M iMfii trieii
Le Du Phong (2015), Boi cdnh moi ciia suphdt trien kinh le- xa hoi Viet Nam hien nay, Bao cao chuyen de ciia de lai KXOl.12/11-15, Trudng Dai hoc Kinh tk qudc dan.
Luong Xuan Quy (2015), Tu duy moi ve phdt triSn kinh texdhoi Viet Nam trong bdi cdnh m&i, Bao cao tong hgp de tai KHCN cip nha nude KXOl.12/11-15, Trudng Dai hpc Kinh td qudc dan.
Tong eye thdng ke (2015), Nen kinh te da tut hau?, Bao cao cua Tdng cue thdng kS t^i cupc hgi thao "Cai each the ehd kinh tg Viet Nam da hpi nhap va phat tridn giai doan 2015-2035", ngay 28/8/2015 a Ha Noi,
<http://www.vnep.org.vn/vi-VN/Tin-moi/Nen-kinh-te-da-nit-hau-019.html>, cap nhat 01/09/2015
Viet Cuong (2015), Ndng suat lao dong cua Viet Nam thap hem Lao, <http://news.zing.vn/Nang-suat-lao-dong-cua- Viet-Nam-thap-hon-Lao-post516073.httnl07:54 ngay 27/02/2015>
Thdng tin nhdm tac gia:
^Lircfng Xuan Quy, Gido su, tien sy khoa hoc
- To chirc tdc gid cong tac: Truong Dai hoc Kinh te Quoc ddn - Linh vuc nghien cim chinh • Kinh te, marketing ' Dia chi lien he- Dia chi email: [email protected]
** Le Du Phong, Gido su, tien sy khoa hoc
- To chue tdc gid cong tdc. Tru&ng Dai hoc Kinh te Quoc ddn - Linh vuc nghien cuu chinh. Kinh le. Ndng nghiep, ndng than - Dia chi lien h?: Dia chi email- [email protected]
*** Mai Ngpc Cir&ng, Gido su, tien sy
- To chiic tdc gid cong tdc: Tru&ng Dgi hoc Kinh te quoc ddn
- Linh vuc nghien cuu chinh - Kinh te chinh tri, tdi chinh gido due, kinh te cdc van de xd hoi - Dia chi lien he: Dia chi email: [email protected]
**** Dd Dire Binh, Gido su, tien sy
- To chirc tdc gid cong tdc: Tru&ng Dgi hoc Kinh te quoc ddn - Linh v(fc nghien cuu chinh: Kinh te, Kinh te vd kinh doanh quoc te - Dia chi lien he: Dia chi email: [email protected]
***** Hodng Van Hoa, Gido su, tien sy
- To chue tdc gid cong tdc: Tru&ng Dgi hoc Kinh te quoc ddn - Linh vuc nghien ciru chinh: Kinh te, lich su kinh te - Dia chi lien h^: Dia chi email:[email protected]
