Spring (2023) 11(3): 117-136 DOI: 10.30473/ee.2022.62009.2448
Received: 6 December 2021 Accepted: 9 March 2022
Environmental Education and Sustainable Development
Open Access
O R I G I N A L A R T I C L E
The Effect of Teacher- Assistant Project on the Transfer of Environmental Concepts to 11
th-Grade High School Students in Kashan
Hossein Hafezi1, Seyed Mehdi Pamenari2, Mahdieh Rezaei3
1Assistant Professor, Department of Educational Sciences, Payame Noor University, Tehran, Iran
2M.S. in Curriculum Planning, Department of Educational Sciences, Payame Noor University, Tehran, Iran
3Assistant Professor, Department of Educational Sciences, Payame Noor University,Tehran, Iran
Correspondence Hossein Hafezi
Email: [email protected]
A B S T R A C T
Unfortunately, nowadays, the environment has faced many challenges, and addressing these challenges requires rethinking, re-creating, and repairing in order to preserve human life on Earth. Environmental education, especially in schools, has an undeniable role to play in alleviating these problems. The way of teaching, especially active teaching methods, has a great effect on students' self-learning abilities, one of the most important of which is the cooperative method. The aim of this study was to investigate the effect of the teacher-assistant plan on the transfer of environmental concepts to 11th-grade high school students in Kashan. The research method was quantitative and based on the quasi- experimental method. The population of the study consisted of all male students of 11th-grade public schools in Kashan, 1171 people, who were selected using the available sampling method of two classes of 30 people.
A researcher-made questionnaire was used to collect data, the content validity of which was confirmed by environmental experts, and its reliability was obtained using Cronbach's alpha coefficient equal to 0.87.
Data were analyzed at two levels, descriptive (mean and standard deviation) and inferential (univariate and multivariate analysis of covariance) with SPSS26 software. The results showed that education based on the teacher-assistant plan is effective in transmitting environmental concepts and their components (excluding sound and biodiversity and tourism) to students. Therefore, it is possible to increase the quantity and quality of the transfer of environmental concepts in students by using appropriate teaching methods, the overflow of which can improve the environmental level of society.
How to cite
Hafezi, H., Pamenari, S.M., & Rezaei, M. (2023).
The Effect of Teacher- Assistant Project on the Transfer of Environmental Concepts to 11th-Grade High School Students in Kashan. Quarterly Journal of Environmental Education and Sustainable Development, 11(3), 117-136.
K E Y W O R D S
Teacher Assistant Project, Transfer of Environmental Concepts, Eleventh Grade, Kashan.
© 2023, by the author(s). Published by Payame Noor University, Tehran, Iran.
This is an open access article under the CC BY 4.0 license (http://creativecommons.org/licenses/by/4.0/).
https://ee.journals.pnu.ac.ir/
لاس ی مهدزا هرامش ، وس م
، راهب 1402 ( 136 - 117 ) ت :شریذپ خیرا 18
/ 12 /
1400 1400/09/15 :تفایرد خیرات
DOI: 10.30473/ee.2022.62009.2448
هیرشن یملع
طیحم شزومآ رادیاپ هعسوت و تسیز
« یشهوژپ هلاقم
»
ریثأت حرط رایمه
ملعم رب لاقتنا میهافم
طیحم شناد یتسیز
نازومآ هیاپ
مهدزای
مود هطسوتم ناشاک
ح نیسح
1یظفا یرانماپ یدهمدیس ،*
یئاضر هیدهم ،2 3
هدیکچ طیحم هنافسأتم ینونک تسیز
راچد شلاچ یاه یناوارف هدش تسا و عفر نیا شلاچ اه زاین هب
،یرگنزاب ینیرفآزاب و میمرت دراد ات تایح رشب رد هرک نیمز ظفح دوش . شزومآ طیحم تسیز ًاصوصخ
،سرادم رد رد
دوبهب تلاکشم نیا یشقن
اکنا ذپانر ی ر دراد . هوحن شزومآ و یردت س هب وی هژ شور یاه
لاهف سیردت زین رثا یدایز رب اناوت یی اه ی زومآدوخ شناد نازومآ هک دراد یکی ا ز مهم رت ی ن اهنآ شور
یرایمه .تسا شهوژپ اب رضاح فده ریثأت یسررب حرط
رایمه ملهم رد لاقتنا افم میه طیحم یتسیز
شناد نازومآ هیاپ مهدزای طسوتم ه مود ناشاک .دش ماجنا بم و یمک ،شهوژپ شور
شور رب ینت ن
همی
دوب یبرجت .
ههماج شناد یمامت زا لکشتم یرامآ هیاپ یتلود سرادم رسپ نازومآ
هدزای ک رهش م ناشا
دادهت هب 1171 هک رفن اب هدافتسا زا شور هنومن یریگ رد سرتسد ود سلاک 30 ن یرف باختنا دندش .
یارـب عمج یروآ هداد اه زا هتخاس ققحم همانشسرپ هدافتسا
دش هک یاوتحم ییاور طسوت نآ ی
طیحم هزوح ناصصختم بیرض زا هدافتسا اب زین نآ ییایاپ و دیدرگ دییأت تسیز
آ یافل ابنورک ربارب خ
اب 87 / 0 دمآ تسد هب .
هداد ادناتسا فارحنا و نیگنایم( یفیصوت حطس ود رد اه ا و )در
یطابنتس
( زجت ی ه لحتو ی ل نایراووک اب )هریغتم دنچ و کت س مرن
رازفا SPSS26
دندش لیلحت .
ن جیات ناشن داد هک
شزومآ ینتبم رب حرط رایمه ملهم رد لاقتنا میهافم طیحم و یتسیز هفلؤم اه ( نآ ی هب انثتسا توص ی
)یرگشدرگ و یتسیز عونت و شناد هب
نازومآ ریثأت دراد ؛ ،نیاربانب م ی ناوت هدافتسا اب ا
شور ز یاه
م سیردت طیحم میهافم لاقتنا تیفیک و تیمک شیازفا بجوم بسان شناد رد یتسیز
ازومآ هک دش ن
ررس ی ز نآ یم دناوت طیحم حطس یاقترا .دشاب هتشاد یپ رد ار ههماج یتسیز
،رایداتسا1
هورگ مولع
،یتیبرت هاگشناد پ ی ما رون
، نارهت
،
ناریا یسانشراک2
دشرا همانرب ری ز ی هورگ ،یسرد مولع برت
،یتی
د هاگشنا پ ی ما رون ناریا ،نارهت ،
،رایداتسا3
هورگ مولع
،یتیبرت هاگشناد پ ی ما ون
،ر نارهت
،
ناریا
:لوئسم هدنسیون یظفاح نیسح :همانایار [email protected]
هژاو یدیلک یاه
حرط رایمه
،ملهم میهافم لاقتنا طیحم
،یتسیز هیاپ
،مهدزای ناشاک .
لاقم نیا هب دانتسا :ه
( .هیدهم ،یئاضر و یدهمدیس ،یرانماپ .نیسح ،یظفاح 1402
ریثأت .) حرط رایمه ملهم رب لاقتنا میهافم طیحم شناد یتسیز نازومآ
هیاپ مود هطسوتم مهدزای ناشاک
لصف ، یملع همان
،رادیاپ ههسوت و تسیز طیحم شزومآ 11
( 3 ،) 117 - 136 . https://ee.journals.pnu.ac.ir/
همدقم شزومآ یز طیحم زا تظافح یارب تکراشم هیاپ ناونع هب تس
ءزج ناونع هب اهنت هن کفت
ی ک ذپان ی ر ههسوت رادیاپ کلب ه هب ناونع
شزرا نیداینب ندروم ی زا لسن زورما و لسن اه ی
،یتآ هزورما یب ش
زا ود ههد لبق هک موهفم ههسوت رادیاپ هب تایبدا تفگ یرا و
یراتشون هفاضا
،دش ذپدروم ی شر و دیکأت ق هتفرگرار تسا .
عقاورد
، تکراشم هماع ظفح رد طیحم تسیز و یریگولج زا
یگدولآ نآ تروص هب اه ی فلتخم دوخ ار ناشن یم دهد و
شبنج اه ی یشزومآ رد حطس رایسب عیسو دوخ ار نایامن یم دنک
و دوخ نیا رما دارفا هاگآان زا لئاسم ز ی تس حم ی ط ی ار علطم
یم دزاس ( Karimi & Liaqatili, 2008 ).
طیحم هب طوبرم لئاسم تیمها تخانش عبانم و تسیز
شزومآ هلمجزا ،اهنآ زا تظافح و یهیبط رد دیاب هک تسا ییاه
باتک و سرادم شناد یسرد یاه
هجوتدروم نازومآ رارق یدج
تسیز تیبرت زا فده .دریگ ظفح هب دارفا هک تسا نیا یطیحم
طیحم زا تسارح و رد .دنزادرپب دوخ نوماریپ تسیز
لصا
طیحم زا تظافح موزل هب مه یساسا نوناق مهاجنپ تسیز
هب تسا هدش دیکأت یمومع هفیظو کی ناونع (
Mirjalili et
al., 2021 ).
طیحم شزومآ هب تسیز
مادام یدنیارف ناونع ب هک رمهلا
شخ
یم تروص هسردم طیحم رد نآ زا یمهم دوبهب رد دریذپ
تسیز تلاکشم ذپانراکنا یشقن یطیحم
ی ر دراد . ازا ی ن ور یسررب ،
تسیز شزومآ طیحم زا تظافح رد نآ ریثأت و یطیحم
تسیز
تسا تیمها یاراد (
Azadkhani et al., 2018 .)
مآ شزو طیحم تسیز زا ود هژاو
« مآ شزو
» و
« طیحم تسیز
» شت لیک هدش سا ت .
« طیحم تسیز
» ش لما
یمامت طیارش و یلماوع تسا هک رب یگدنز و دشر جوم تادو
هدنز ریثأت یم دراذگ و
« شزومآ
» لکش یهد بولطم هــب
شرگن
،اه
،اــهرایهم تراهم
اه و کرد قیلاع تبسن هب
طیحم تسیز و قباطم فیرهت
،وکسنوی داجیا تراهم و شرگن
مزلا یارب کرد و ینادردق زا طباور ینورد
،رــشب گنهرف و
کیزیفویب فارطا
وا یم ( دشاب Rashidi & Rashidi,
)2011 رمریش . ( 1
2011 ) رد صوصخ فیرهت
شزومآ
تسیز یطیحم نینچ یم دیوگ : شزومآ تسیز یطیحم شنک
لباقتم لاهف نیب ناسنا و تهیبط تسا هک هب تمس دوبهب
تیفیک و تایح یارب همه تادوجوم هدنز تکرحرد .تسا
شزومآ طیحم تسیز یدنیارف لاهف تسا هک یط نآ
1. Schirmer
،یهاگآ شناد و تراهم ءاقترا اه ی هتفا و رجنم هب
،کرد ت
،دهه
تامیمصت هناهاگآ
و تیلاهف یاه هدنزاس یارب تیریدم هیلک
یازجا هب مه مآ ی هتخ طیحم تسیز م ی دوش ( Dibaee &
Lahijanyan, 2009 نینچمه .)
شزومآ طیحم تسیز بجوم
شیازفا شناد و یهاگآ یمومع رد دروم جیاتن تسیز یطیحم
تیلاهف یاه
،ناسنا بسک تراهم یاه مزلا یارب ظفح
طیحم سیز ت رد لوط یگدنز و داجیا ساسحا تیلوئسم رد
مومع مدرم یم ددرگ ( Zamani Moghaddam &
Saeedi, 2013 وکسنوی .)
زین شزومآ طیحم تسیز ار هب ناونع
شزومآ یارب ههسوت رادیاپ هتخانش و رب قیفلت و مهرد یگدینت
نیا ود موهفم دیکأت یم ( دنک Suave, 2005 .)
فده زا شزومآ طیحم
،تسیز اگآ یه ندیشخب هب تامولهم
تسیز یطیحم ره درف تسا هب روط ی هک صخش شزرا اه ی
طیحم ار کرد هدرک و رد تسارح زا نآ اشوک هدوب و اب رکف و
قمهت رد دنیارف یاه یتسیز هب تیامح زا نآ دزادرپب عقاورد . اب
هجوت هب تیمها نوزفازور طیحم
تسیز رد عماوج
،یزورما
شزومآ طیحم تسیز کی شخب پکی هچرا و ادج یی ذپان ی ر رد
یگدنز ناناوج ره روشک ( تسا Manzanal et al., 1999;
Schlesinger, 2004 ).
شزومآ اه ی تسیز یطیحم اب داجیا شناد رد نایم
یاهرشق فلتخم
،ههماج زا نازیم ب ی توافت ی نانآ تبسن هب
طیحم تسیز هتساک و دارفا ههماج ار هب یرصنع لاهف رد
یریگشیپ زا
بیرخت نآ لیدبت م ی امن ی د ( Ramezani
Ghavamabadi, 2012 شزومآ .)
تسیز یطیحم نادنورهش
دیاب داهبا فلتخم
،یدرف یناکم و ینامز ار هجوتدروم رارق دهد و
هب تروص موادم دشاب تلود . اه و س ی تسا ناراذگ م ی دنناوت یلوتم
داجیا نیا تارییغت و شور یاه دیدج رد ههسوت دنشاب و نیا رما
نکمم سا ت ببس دوبهب عاضوا ناهج دوش ؛ اما نیا شور اه
طقف رد یتروص رثؤم دنتسه هک شزومآ یدیدج هب ناناوج رد
ناهج هداد دوش و نیا رما هب داجیا یطابترا نیب شناد نازومآ و
،نیملهم سرادم و عامتجا و ماظن یشزومآ و لک ههماج زاین
دهاوخ تشاد . رد نیا نایم سرادم اب شزومآ هب ناکدوک و
ناناوجون م ی دنناوت رد نیا هنیمز ثأت ی تار هدرتسگ ا ی هب اج
دنراذگب ؛ نیاربانب شزومآ رد حوطس فلتخم ههماج دهاوخ
تسناوت یولج یرایسب زا تلاکشم تسیز
یطیحم ار دریگب
( Parvian et al., 2010 ).
ًلاومهم تسیز یهاگآ و شناد شرتسگ و داجیا ،یطیحم
زا یکی یارب بولطم یاهراکهار رب ندمآ قئاف
شلاچ اه ی
تسیز تسیز رادیاپ ههسوت هب یبایتسد و یطیحم یطیحم
بوسحم م ی ( دوش Schmidt & Blumentritt, 2007 .)
شزومآ طیحم
،تسیز یسرد یارب یگدنز تسا . نیا هتکن
نیدب تسانهم هک هتخومآ اه و هتخودنا اه ی تسیز یطیحم ام
دیاب هب لمع دبت ی ل هدش و رد یگدنز هرمزور و راتفر یدرف و
یعامتجا ام باتزاب دبای . هچنآ ا رد ی ن هنیمز لباق لمأت تسا
شقن و یرثا تسا هک ماظن اه ی یشزومآ رد شزومآ یاهراتفر
تسیز یطیحم زا نامه یاهزور نیزاغآ شزومآ یمسر زا قیرط
اوتحم و باتک یسرد دیاب رظندم رارق دنهد ( Fazeli &
2019 , Ikdelu Mahdavi .)
یمیرک و کمه
1نارا ( 2017 ) رد
ههلاطم دوخ ا ی ن هنوگ نایب یم دننک هک هفلؤم یاه یساسا همانرب
یسرد شزومآ طیحم تسیز یارب هرود یلیصحت ییادتبا لماش
جنپ شخب
،ینابم
،فادها
،اوتحم شور سیردت و شور
یبایشزرا .تسا
شزومآ تظافح زا طیحم تسیز و ندناجنگ نیا رما مهم رد
یاوتحم بتک یسرد شناد نازومآ رب نیا لصا رارق دراد هک ادتبا
ره شناد زومآ دنادب شور یگدنز رشب رد هدنیآ هچ و هنوگچ دیاب
دشاب . تاهلاطم یدایز ماجنا هدش تسا ات یسررب دنک هک
شزومآ تسیز یطیحم رد سرادم یارب تیبرت لسن ناوج هچ
یهاگیاج دراد
و اهراکوزاس ی طبترم اب نآ هنوگچ تسا
( Hart, 2003;
; 1996
2,
; USEPA 3
200 Bartosh,
Volk et al., 1984 )
ناققحم شزومآ طیحم
،تسیز میاداراپ
و یوگلا دیدج رد یحارط همانرب یسرد قبطنم اب یاهزاین لاح
و هدنیآ شناد نازومآ ار یسررب و داهنشیپ هداد
دنا
( .2001
; ACDE3
2000 Simons et al., .)
رد ثحب شزومآ طیحم تسیز هولاع رب دراوم روکذم
میهافم و هاگآ ی اه یی تسیز یطیحم زین یتسیاب هب وحن بولطم
و هجوتدروم رثؤم رارق
دریگ ا . ی ن میهافم رد داهبا یفلتخم ریظن
،کاخ
،بآ اوه و توص حرط و یسررب م ی دنوش هک کیره زا
اهنآ لماوع یددهتم ار
لماش م ی دوش . یهاگآ یاه
تسیز یطیحم ینهی نازیم تاعلاطا درف
رد دروم لئاسم
تسیز یطیحم و لماوع رثؤم رد شرتسگ نآ و تخانش زا
یگنوگچ
،راتفر تهج دوبهب نیا تلاضهم تسا
( Imam
Qoli, 2011 .)
رد نیا نایم هوحن سیردت زین رثا یدایز رب ییاناوت یاه
زومآدوخ شناد نازومآ دراد . یریگدای و شزومآ هب مه هتسباو
،دنا
یریگدای فده تسا و شزومآ هلیسو سر ندی هب
؛فده نیاربانب
1. Karimi et al
2. United States Environmental Protection Agency 3. Australian Council of Deans of Education
شور یاه سیردت لاهف تبسن هب شور اه ی یتنس اب تیمک و
تیفیک یرتشیب هنیمز ریگرد ندش شناد نازومآ اب دنیارف
یریگدای ار مهارف یم دننک ( Shabani, 2008 )
. هب داقتعا
ناسانشراک میلهت
و
،تیبرت شناد ینازومآ هک زا قیرط یریگدای
لاهف هب یریگدای م ی نزادرپ د هن اهنت رتهب مارف ی گ ی دنر
، هکلب زا
یریگدای تذل یرتشیب م ی دنرب
، اریز هب اج ی هکنیا طقف هدنونش
دنشاب هنلااهف رد نایرج یریگدای تکراشم یم دننک و دوخ ار
لوؤسم یریگدای شیوخ م ی دنناد ( Keramati, 2003 .)
یکی
زا مهم رت ی ن شور یاه لاهف سیردت شور یرایمه نیب ملهم و
شناد نازومآ و شناد نازومآ اب رگیدکی تسا هک تبسن هب شور
سیردت یتنس رد شرورپ تیقلاخ شناد نازومآ ریثأت ییازسب
( دراد Hassani & Jahandideh, 2013 .)
مهم زورما رت ی ن یهددای سرادم رد شزومآ رنه و هفیظو
ش ی هو اه ی تراهم شرورپ و یریگدای کمک هب هک تسا ییاه
هار دناوتب درف اهنآ اه
ی .دبایب ار تلاوهجم و فشک ار هلئسم لح
لاس رد اه ی راذگرثا و دیاوف ناملهم زا یرایسب ریخا ی
اه ی
رد یرایمه قیرط زا ار یریگدای یاهدربهار ی
هتفا دنا یریگدای .
تراهم نوگانوگ عاونا زا یکی یرایمه یریگدای یاهدربهار و اه
شناد یعامتجا دشر هب رجنم هک تسا ههلاطم نازومآ
م ی دوش .
رشب یراکمه و ندوب مهاب سح زا هتفرگرب یریگدای زا عون نیا ( تسا Hassani & Jahandideh,2013 ).
مه زا عون کی ی
را ی اه شناد یریگدای یارب هک نازومآ
م حرطم ی دوش اریبد حرط نیا رد .تسا ملهم رایمه حرط ، ن
شناد باختنا و ییاسانش ار سلاک یعاس و زاتمم نازومآ
یم دهب .دننک هورگ یاه 3 ىلا 6 یم لیکشت هرفن رفن کی و دنوش
هب ،هورگ یاضعا نیب زا رایمه نامه هک هورگرس ناونع
م مله
م هدیزگرب تسا ی
دوش فیاظو ملهم نارایمه سلاک ره رد . یز
ر
هدهع رب ار دنراد
: یسرد فیلاکت دیدزاب
، لج سرد رورم هس
ق لب
،
لاهف یروآدای ی
ت اه شناد هب فیلاکت و نازومآ
وضع هورگ و
شناد هب سرد بلاطم حیضوت .بیاغ نازومآ
حطس رد
بی ن للملا ملهم نارایمه ،ی هب
ناونع زا یکی وی گژ ی اه هتسجرب ی
ریگارف یشزومآ تامدخ هئارا هدشرهاظ
دنا م تاقیقحت و دوجو
هب روط ش زکرمتم اهنآ تراظن و شزومآ ،شقن رب هدرتسگ هد
( تسا Giangreco, 2021 .)
حرط رایمه ملهم کی ی زا هویش یاه یریگدای یهورگ تسا
هک زا هلمج فادها نآ یم ناوت هب هرهب یریگ زا یدنمناوت یاه
یملع شناد نازومآ زاتمم ره سرد هب روظنم عفر یجیردت
تلااکشا یسرد
زا ریاس شناد
،نازومآ بلج تکراشم
شناد نازومآ یعاس رد رما میلهت و تیبرت و هنیداهن ندرک
لاهف ی ت اه ی یهورگ و یاقترا یفیک لماهت یعامتجا
شناد نازومآ اب رگیدکی مان درب ( .2013 Assistant teacher
.)plan ملهم رایمه شور هب
ناونع یژتارتسا یدیفم
یم دناوت رد
یریگدای نوتم یسرد کمک نوزف رت ی هب ناریگارف دنکب .
رظن ی ه اه ی سیردت
،یریگدای رد
تهج نداد هب لاهف ی ت اه ی
یشزومآ ریثأت رایسب ی دنراد . نینچمه هدافتسا زا شور یاه
عونتم سیردت و یبایشزرا تهج ءاقترا حطس یملع شناد نازومآ
و داجیا طاشن و هزیگنا و هبدامتعا سفن رد شناد نازومآ و
شزومآ هویش یاه یتکراشم رد سیردت ترورض هدافتسا زا حرط
رایمه ملهم ار داجیا یم دنک هک اب هدافتسا زا نیا حرط ناوتب ا ز
نامز اه ی هب هتفررده رد سلاک و زا شناد نازومآ لاهف و اشوک
و بوبحم یارب تفرشیپ یلیصحت شناد نازومآ رگشلات هدافتسا
( درک Hosseini Nasab et al., 2009 .)
رد یرایسب زا یاهروشک
،ناهج هتسب اه ی یشزومآ رد
هنیمز همانرب یسرد طیحم یتسیز دوجو دراد هک همه اهنآ
همانرب یاه ب ی ن هتشر ا ی ار ایهم م ی دنزاس ( .2009 Dibaee &
lahijanian )؛
هک کی هیرظن یشناد و یدرکیور لک
رگن رد
نامزاس هد ی یاوتحم همانرب
یسرد بوسحم م
ی ددرگ
( Ramsey et al., 1992 .)
همانرب ری ز ی اه ی حیحص شزومآ اه ی ز ی تس حم ی ط ی رد
سرادم هک یشخب زا نارود یگدنز شناد نازومآ ار لیکشت
یم دهد اهنآ ار یارب دورو هب ههماج تهج مصت ی م گ ی ر ی اه ی
گرزب هدامآ م ی دنک و یم دناوت یدربهار یارب
،یهاگآ اد شن و
تراهم مزلا رد کرد و تخانش تیمها تهیبط هئارا دنک
هب روط ی هک ار نآ یئزج زا گنهرف و قلاخا ههماج امن ی د
( Shobeiri, 2015 .)
رد ههد 1960 یدلایم نوتروم
1چود راک دوخ ار اب قیقحت
و جیورت لدم یاه یرایمه رد یریگدای هب ناونع ییاهدربهار
یارب کمک هب شناد نازومآ تهج لح تافلاتخا عورش دوخ
درک . هیرظن یرایمه یارب یریگدای یاوتحم
یسرد و
هدامآ زاس ی نادرگاش یارب یدنورهش و
یگدنز لداهتم
،یعامتجا
کی هیرظن یمیدق تسا هک رد عورش نرق متسیب طسوت ناج
ییوید حرطم ( دش Alice & Wallen, 2000 .)
رد لاس 1390 شزومآ شرورپو ناریا رد یاتسار تلاسر
ریطخ لهت ی م و تیبرت یهس درک اب یارجا حرط
،ملهمرایمه زا
ییاناوت و تیقلاخ شناد نازومآ رد دنیارف سیردت هب هویش
1. Morton Deutsch
یرایمه و تیلاهف یاه یتکراشم هرهب دریگ . نیا رط ح مه نونکا
رد هیاپ لوا و مود هطسوتم هب لکش لاهف رد لاح ارجا .تسا اب
یارجا نیا حرط رد هیلک سلاک اه
، قوف طاشنوروش هداهلا
ا ی رد
اهنآ یارب ماجنا تیلاهف یاه یهورگ و نینچمه یریگدای
یتکراشم ساسحا
یم دوش . رایمه ملهم هب شناد یزومآ هتفگ
یم دوش هک زا رظن یملع و قلاخا ی رد حطس لباق یلوبق دشاب و
اب تیاده و ییامنهار یایلوا
،هسردم رگید شناد نازومآ ار تحت
ششوپ رارق هداد و اب
،نیرمت رارکت و تکراشم شناد نازومآ
تابجوم ءاقترا حطس یملع و یقلاخا رگید شناد نازومآ ار
مهارف رد .دیامن نیا شور هیلک شناد نازومآ هب اج ی ملهم رد
سیردت سرد تکرش دنراد . یگژیو یلصا نیا شور تکراشم
شناد نازومآ رد لاقتنا میهافم و بلاطم یسرد هب ریاس
شناد نازومآ .تسا رد یریگدای زا قیرط یرایمه توافت دارفا
هورگ ثعاب دمآراک ندش یریگدای یم دوش . یکی زا فده اه ی
یریگدای زا قیرط نیا شور نیا تسا هک شناد نازومآ دای
دنریگب اب سکره ی راک دننک و زا نیا قیرط بجوم لااب نتفر
تفرشیپ یلیصحت
،ناریگارف داجیا طابترا تبثم و لاقتنا یبراجت
هب اهنآ یم دوش هک یارب ههسوت
،یعامتجا یناور و یتخانش ملاس
هب نآ زاین دنراد . شور یریگدای زا قیرط یتکراشم اب شور
یرایمه توافتم ًلاماک تسا
. بیغرت شناد ازومآ ن هب تیلاهف رد
هورگ یاه کچوک هب روظنم کمک هب رگیدکی رد یریگدای
بلاطم یسرد لصف کرتشم یمامت نیا شور .تساه یارب
هکنیا هورگ یاه رایمه قفوم دنوش ملهم هس زیچ ار دیاب تیاعر
دنک : 1 . راتفر همه شناد نازومآ ار ریز رظن هتشاد ،دشاب 2 . جیاتن
لصاح زا تراهم یاه هک یعامتجا شناد
نازومآ هب راک م ی دنرب
هب نانآ
،دیوگب 3 . رد عقاوم بسانم یارب شزومآ تراهم یاه
یرورض رد راک هورگ اه هلخادم دنک ( Poor Alireza
Tutakaleh, 2009 .)
تاقیقحت ناشن
یم دهد هک نیلوا ماگ رد دنیارف شزومآ
طیحم
،تسیز یبایتسد هب تاعلاطا زا
قیرط هناسر تساه
( Ostman & Parker, 1987 .)
هزورما رد نایم یاهرازبا
،یشزومآ هناسر اه یاهرازبا یشزومآ یوق و رثؤم ی دنتسه هک
رد تهج لیدهت یاهراتفر یناسنا و راشتنا تاداع و شزرا اه ی
یگنهرف یم دنناوت شقن یساسا ءافیا دننک ( Shobeiri et al.,
.)2013 جیاتن تاهلاطم یرهاط و یریبش (2
2015 ) هک ریثأت سر هنا اه
رب شزومآ طیحم تسیز ار دروم یسررب رارق هداد دنا
، ناشن
2. Taheri & Shobeiri
م ی دهد هناسر اه شقن یمهم رد شزومآ طیحم تسیز دنراد . رد
نیا نایم ویدار و نویزیولت زا هلمج رترثؤم ی ن و نیرتریگارف
هناسر یاه طابترا همج ی بوسحم یم دنوش . زا یفرط شزومآ
طسوت
،تنرتنیا همانزور اه و تلاجم و هکبش اه ی یزاجم هب روط
هدرتسگ و رایسب ثأت ی راذگر رد هنیمز شزومآ و داجیا شرگن
تسیز یطیحم رثؤم عقاو یم دنوش . یرباص
1هنحص ( 2011 ) رد
شهوژپ یشخبرثا شزومآ
طیحم تسیز رد ندیسر هب ههسوت
رادیاپ اب درکیور هدافتسا زا روانف ی اه ی راگزاس اب طیحم تسیز
نایب تشاد : شزومآ ریثأت ًاتبسن یدایز رب هدافتسا زا روانف ی اه ی
راگزاس اب طیحم تسیز و رد
،تیاهن یبایتسد هب ههسوت رادیاپ
هتشاد تسا . هدیدناهج و
ناراکمه ( 2
2021 ) رد ، هسیاقم یشخبرثا
شزومآ هب شور
،ییارقتسا
،یرگشواک
،یرایمه ههیدب یزادرپ و
یتنس رب نازیم تیقلاخ شناد نازومآ ناشن دنداد هک رد ةلحرم
سپ نومزآ شور یاه
،ییارقتسا
،یرگشواک یرایمه
و
ههیدب یزادرپ رد هسیاقم اب شور یتنس ثعاب شرورپ تیقلاخ
شناد نازومآ یم دوش یلو رد هسیاقم یتفج یتوافت نیب شور اه
هدهاشم .دیدرگن یبلطم و لدراب (3
2021 هسیاقم رد ،) ریثأت
شور سیردت
یرایمه و یهاگشیامزآ رب
درکلمع ع مول یبرجت مشش ییادتبا
هک دنداد ناشن اب هسیاقم رد یرایمه سیردت شور زا هدافتسا
تفرشیپ رب یرادانهم رترب ریثأت یهاگشیامزآ سیردت شور صخاش یبرجت مولع یلیصحت کرد یاه
و تسبراک یلو دراد
شناد رب .دشن هدهاشم یتوافت
روپ یدهس و هدیدناهج (4
2021 ةسیاقم رد ،) یشخبرثا
شور ت سیرد یرایمه و شور سیردت یرگشواک رب
تیقلاخ
شناد نازومآ رتخد ةیاپ مجنپ ییادتبا داد ناشن دن شور هک
هورگ ود ره رب یرگشواک شور و یرایمه سیردت یشیامزآ
رگیدکی اب شور ود هسیاقم و تسا هدرک داجیا یرادانهم دوبهب رب یرگشواک شور اب هسیاقم رد یرایمه شور هک داد ناشن یقلاخ شناد ت سا هتشاد یرادانهم ریثأت مولع سرد رد نازومآ ت
.
ناراکمه و یمساق (5
2019 ) رب نیا قع ی هد دنا هک : نازیم
ریثأت شور سیردت یرایمه رد تفرشیپ یلیصحت شناد نازومآ
رد سرد مولع یبرجت رد دهب فادها یتراهم رتشیب زا شور
1. Saberi Sahneh
2. Jahandideh et al 3. Bardel & Matlabi 4. Jahandideh & Saadipour 5. Ghasemi et al
شزومآ یتنس تسا .
ینامیلس و یحلاص (6
2017 )،
رد یشهوژپ اب لیلحت ناونع
اقم ی هس ا ی و شیاپ یشخبرثا یوگلا
یتکراشم واسگیج
( Jigsaw ) و سیردت یتنس رد شزومآ طیحم تسیز یرهش هک
زا عون هبش یشیامزآ اب حرط شیپ نومزآ - سپ نومزآ اب ود هورگ
یتکراشم و
یتنس نیب شناد نازومآ رسپ عطقم موس ییادتبا
رهش زاوها ماجنا تفرگ ناشن دنداد هک یم ناز یهاگآ زا ثحابم
طیحم تسیز یرهش رد نایم شناد ینازومآ هک هب شور
یتکراشم واسگیج شزومآ دی هد
،دندوب رد حطس یرادانهم رتلااب
زا شناد نازومآ شزومآ دی هد هب شور یتنس دوب . نینچمه جیاتن
لصاح زا شیاپ
،یشخبرثا یرترب
شور یتکراشم واسگیج ار
تبسن هب شور شزومآ یتنس أت یی د دومن .
یئافص زرابهد (7
2017 )،
رد یسررب شخبرثا ی حرط رایمه
ملهم رد تفرشیپ یلیصحت شناد نازومآ هیاپ موس هطسوتم
هتشر اه ی یرظن ناتسرهش نادور
تفایرد هک : نیب شیازفا
نیگنایم تارمن تاناحتما ییاهن یدارفا هک اب شور لومهم
شزومآ دی هد دنا اب شیازفا نیگنایم تارمن تاناحتما ن ییاه
یدارفا هک اب حرط رایمه ملهم شزومآ دی هد دنا
، هب ظاحل
یبایتسد هب نیگنایم رتشیب تارمن تاناحتما ییاهن
توافت
نهم ی راد دوجو تشاد .
دنوهپس (8
2017 )،
رد هلاقم یا اب ناونع یاهدربهار سیردت
رد سلاک یاه هیاپدنچ : نامدیچ
،اضف
،ملهمرایمه تیمها
هب
سورد شزرو و رنه فایرد ت هک : همه ناملهم مه قع ی هد دندوب
هک هدافتسا زا رایمه ملهم رد
،سیردت مه بجوم عیرست رد
سیردت م ی دوش و مه هبدامتعا سفن شناد زومآ رایمه ار لااب
م ی درب هک رد هدنیآ یم دناوت ریثأت یدایز رد درکلمع وا هتشاد
دشاب . یحلاص و یمئاق
9لصا ( 2013 )،
رد هلاقم یا تحت ناونع
ررب یس هطبار شزومآ تسیز یطیحم و یاهراتفر تظافح
زا
طیحم تسیز :ههلاطمدروم(
شناد نازومآ بد ی ناتسر اه ی هنارتخد
رهش لباب )،
هب یسررب شقن شزومآ تسیز یطیحم رد زورب
یاهراتفر تظافح زا طیحم تسیز دنتخادرپ . جیاتن قیقحت ناشن
داد هک شزومآ و شناد تسیز یطیحم ریثأت ینادنچ رد ورب ز
راتفر تسیز یطیحم درادن . 6. Soleimani & Salehi
7. Safaei Dehbarez 8. Sepahvand
9. Salehi & Ghaemi Asl
یحلاص و میرک
1هداز ( 2011 ) رد شهوژپ یسررب هطبار
شناد تسیز یطیحم و یاهراتفر تسیز
یطیحم دنتفایرد هک
فلاخرب یرایسب زا تاقیقحت یبرجت نیشیپ هک رد ریاس قطانم
ناهج ماجنا هدش
، رد ههماج یرامآ سرربدروم
،ی هطبار رادانهم ی
نیب شناد تسیز یطیحم هچ شناد زا عون ماظن دنم و هچ زا عون
یراتفر و راتفر تسیز یطیحم دوجو درادن .
شهوژپ
2یولع ( 2010 ) ناشن داد هک ندناجنگ و ندرکدراو
میهافم طبترم اب طیحم تسیز رد نوتم یسرد عطاقم یلیصحت
فلتخم ثعاب م ی دوش هک شناد نازومآ زا نامه ادتبا تظافح زا
طیحم تسیز ار هن هب اهنت نع ناو کی سرد هکلب هب ناونع کی
هفیظو و تیلوئسم یناسنا یقلت دننک .
رفهج
3روپ ( 2002 ) رد شهوژپ دوخ ناونع م ی دنک هک
یرایمه ثعاب شیازفا تیقفوم یلیصحت شناد نازومآ رد یمامت
حوطس دهاوخ دش . نیا شناد نازومآ یاراد ییاناوت یاه ینهذ و
رکفت حطس لااب هدوب و زا حطس شناد لهم و لباق تامو هجوت
ی
.دنرادروخرب ایدول و تاهبمهرب (4
2019 )،
رد یسررب یشخبرثا شور یاه
یراکمه کرتشم رد لباقم شزومآ یتنس هجیتن دنتفرگ هک :
شور یراکمه رد دوبهب درکلمع تکرش ناگدننک رایسب رثؤم
دوب تکرش . ناگدننک تیولوا
دوخ ار تبسن هب شور یاه
یتکراشم تبسن هب شور یاه یتنس شزومآ زاربا دنتشاد .
هتمیارگ ( 5
2014 )،
رد ههلاطم یا تحت ناونع تارثا
شزومآ اه ی تسیز یطیحم ناناوج رب و
یهاگآ یاه تسیز
،یطیحم هب یسررب تارثا شزومآ طیحم تسیز رب یهاگآ یاه
تسیز یطیحم ناناوج رد شهاک یگدولآ یاه تسیز یطیحم
دنتخادرپ . جیاتن هلصاح ناشن داد هک یاقترا آ شزوم
تسیز یطیحم یم دناوت شناد و یهاگآ یاه تسیز یطیحم
ناناوج ار شیازفا دهد و یگدولآ یاه تسیز طیحم دننامه
یگدولآ یاه رد هخرچ بآ ار لیلقت دهد .
راکش و
6رشیف ( 2004 ) رد
،یقیقحت یریگدای یتکراشم ار
رد تفرشیپ
،یلیصحت شزیگنا
و شناد شرگن نازومآ
سرربدروم رارق ی هداد و هب نیا هجیتن دندیسر هک شناد نازومآ
شزومآ دی هد هب نیا شور هسیاقم رد اب
هورگ هاوگ تارمن یرتهب
بسک هدرک .دنا 10. Salehi & Karimzadeh
1. Alavi 2. Jafarpour
3. Lodhiya & Brahmbhatt 4. Grimmette
5. Shachar & Fischer
بطاخلا و
7ههمج ( 2002 ) زین ریثأت یریگدای یتکراشم ار
یور درکلمع یلیصحت شناد نازومآ هیاپ متشه رد سرد ربج
سرربدروم ی دندادرارق . جیاتن هب تسد هدمآ توافت هم یرادان نیب
درکلمع شناد نازومآ رد یریگدای هورگ یتکراشم
و یتنس ناشن
.داد هکاجنآزا حرط رد ملهم رایمه رثکا
عطاقم یلیصحت صخ ًاصو
رد هطسوتم لوا و مود لباق تسا ارجا مزلا
تسا یلماوع ک ه
یم دناوت هب شخبرثا ی نیا حرط رد دنیارف شزومآ و قتنا لا
میهافم تسیز یطیحم کمک دنک م سرربدرو ی و شواک رارق
.دریگ امک هکنیا تخانش نیا لماوع یم دناوت رد هرهب رو ی رتهب
نیا حرط و همانرب ری ز ی تهج تیقفوم دنمفده نآ رد دنیآ ه
رثؤم عقاو دوش . نمض هکنیا یواکاو لماوع محازم و لخم
شزومآ رد نیح یارجا حرط هک رد نایرج شزومآ رثا یفنم
دراد یم ام دناوت ار رد دت نیو همانرب یحلاصا رد تهج ن لی هب
فادها رظندروم حرط یرای دهد ؛ اجنیا رد هچنآ اما مهم
رت هب
یم هک تسا یشور عون دسریم رظن دناوت
میهافم ن ،شناد ، رگ ش
یاهراتفر و رظندروم
و هداد لاقتنا ناریگارف هب ار ض
ک نم یارا ی
،یشخبرثا و اهنآ
ار هب وس طیحم اب هدنزاس لماهت ی قوس تسیز
شور ریثأت رب رگشهوژپ دیکأت شهوژپ نیا رد اذل .دهد مآ
شزو
طیحم میهافم لاقتنا رب ملهم رایمه حرط رب ینتبم یتسیز
شناد .تسا هدش زکرمتم نازومآ
شور یسانش شهوژپ
شهوژپ رضاح اب تیانع هب تیهام و هرازگ یاه نآ هب احل ظ
،فده یدربراک و هب ظاحل شور یروآدرگ هداد
،اه یمک و
م ینتب رب درکیور یبرجت همین حرط(
شیپ نومزآ سپ– نومزآ اب
هورگ )هاوگ تسا .
ههماج یرامآ شهوژپ رضاح لماش یمامت شناد نازومآ رسپ
هیاپ مهدزای یتلود سرادم هطسوتم
مود ناتسرهش ناشاک
دنتسه هک رد لاس یلیصحت 1399 - 1400 لوغشم هب لیصحت
م ی دنشاب و دادهت نانآ 1171 رفن هدوب هک زا نیا ادهت د 555 رفن
رد هتشر مولع
،یناسنا 366 رفن رد هتشر مولع یبرجت و 250
رفن رد یضایر کیزیف لوغشم هب لیصحت دنتسه .
دادهت دارفا هنومن رد نیا شهوژپ لماش 60 رفن زا
شناد نازومآ رسپ هیاپ مهدزای هطسوتم مود ناشاک هدوب هک هب
شور هنومن یریگ سرتسد رد باختنا
دندش . زا کی هسردم رد
سرتسد هک ود سلاک هیاپ مهدزای هتشر مولع یناسنا
،تشاد
6. Alkhateb & Jemaah
دادهت 60 رفن سلاک باختنا دش هک نیا 60 رفن هب تروص
یفداصت ( اب هدافتسا زا هعرق یشک اب دک ) رد ود هورگ 30 هرفن
شیامزآ و هاوگ رارق دنتفرگ .
رد شهوژپ رضاح یارب یروآدرگ هداد
،اه زا همانشسرپ
اس ققحم هتخ هدافتسا تایبدا رورم اب بیترت نیدب .دش هوژپ
ش
یسررب و قیقد
لصفرس اه و نیوانع باتک ناسنا و
طیحم تسیز هیاپ مهدزای همانشسرپ ا لکشتم ی زا
46 موهفم
طیحم یتسیز لماش هفلؤم تفه بلاق رد بآ
( هیوگ یاه 1 ات
10 )،
کاخ ( هیوگ یاه 19
، 20
، 21
، 22 ، 36 ، 41 )،
توص
( هیوگ یاه 17
، 18 )،
اوه ( هیوگ یاه 11
، 12
، 13
، 14
، 15
، 16
،
42
، 43 )،
یژرنا ( هیوگ یاه 23
، 24
، 25
، 28
، 29
، 44 )،
ز هلاب
( هیوگ یاه 26
، 27
، 30
، 31
، 32
، 33
، 34
، 35
، 40 )،
ونت ع
یتسیز و یرگشدرگ (
هیوگ یاه 37
، 38
، 39
، 45
، 46 ) حارط ی
هوحن .دش نیودت و خساپ
هد هیوگ هب ی اه
هب تروص سایقم
جنپ هجرد ا بلاق رد ترکیل ی زگ
ی هن اه ی
،ًلاصا
،مک طسوتم
، دایز
و رایسب دایز دش میظنت هک
ندومزآ ی اه م ی اب ی تس نازیم یهاگآ
دوخ ار رد دروم مادکره زا اهنآ صخشم دننک . هویش رمن ه راذگ ی
خساپ اه هنیزگ یارب جنپ ات ًلاصا هنیزگ یارب کی زا ب
ایس یز ر دا
شسرپ ییاوتحم ییاور .دوب بترم دنچ زا سپ همان
یاریو ه ش ت طسو
4 اصصختم زا رفن و ن
بحاص نارظن طیحم هزوح دییأت تسیز
یافلآ بیرض زا هدافتسا اب زین رازبا ییایاپ .دیدرگ رک
ابنو یارب خ
اب ربارب همانشسرپ لک 87
/ 0 هفلؤم یارب و ،کاخ ،بآ یاه
هب یرگشدرگ و یتسیز عونت و هلابز ،یژرنا ،اوه ،توص رت
بیت
ارب اب رب 88 / 0 ، 85 / 0 ، 73 / 0 ، 81 / 0
، 78 / 0 ، 83 / 0 و 79 / 0
.دراد رازبا بسانم ییایاپ زا تیاکح هک دش شرازگ یشیامزآ هلخادم یارجا دب
ی ن تروص دادهت هک دوب 6
زا رفن
شناد هک ینازومآ صیخشت هب
یشزومآ رداک کمک اب و( ققحم
)هسردم لوبق لباق حطس رد یقلاخا و یملع رظنزا ی
( لدهم یلااب
18 ) ب دندو هب ناونع زا سپ و یفرهم ملهمرایمه هورگ
دنب ی
اهنآ ،سلاک هب
ناونع هورگ هورگرس و رایمه یاه
5 رارق هرفن
حیضوت و سیردت رما رد ات دنتفرگ لصفرس
اه هک یشزومآ ی
نییهت لبق زا ققحم م
ی ( دنک لودج 1 رد و دننک کمک ار یو )
ماجنا امزآ ی ش اه یهورگ یلمع یاهراک و اده اب
ییامنهار و تی
ققحم شناد ، هب نازومآ وی هژ شناد نازومآ هژیو هجوت هب دنمزاین
هورگ قیرط زا ات دهد یشزومآ ششوپ ار اهنآ و هدرک کمک ار
.دننک ادیپ اقترا یلوبق لباق حطس ات اهنآ ،تکراشم و نیرمت رد شهوژپ ماجنا هتفرگ رد ادتبا و لبق زا هنوگره لمع
،یشیامزآ زا ره ود هورگ شیامزآ و هاوگ ( 60 رفن )،
شیپ نومزآ زا
قیرط همانشسرپ میهافم لاقتنا
طیحم یتسیز لمع هب
،دمآ
سپس شناد نازومآ هب تروص یفداصت رد ود هورگ 30 هرفن
ود اب بسانت هورگ
شیامزآ و هاوگ هدرامگ دندش . رد هورگ
،شیامزآ هورگ دنب ی شناد نازومآ رد 6 هورگ 5 هرفن رب ساسا
نیگنایم ن تارم یسلاک اب هویش باختنا نوگمهان و ناسمهان
( یوق و طسوتم و فیهض رد کی هورگ رانک مه ) ماجنا دش .
عقاورد نیا هورگ اه بلاق رد ملهمرایمه هب
یتسرپرس شناد
زومآ
زاتمم
،یملع یقلاخا و یطابضنا تهج یرایمه رد شزومآ
نامزاس هد ی دندش . رد نیا
،شهوژپ شزومآ و ناسنا باتک
طیحم مهدزای هیاپ تسیز ملهمرایمه هویش هب
رد بلاق 10 هسلج
50 هقیقد یا ( ره هتفه ود هسلج )،
هب تدم 40 زور هورگ یارب
ارا شیامزآ هئ
هاوگ هورگ .دش هلخادم
ا اب ٌافرص و درکن تفایرد ی
طیحم و ناسنا باتک یتنس شور هداد شزومآ نانآ یارب تسیز
ره .دش هسلج هب تروص یروضح یارب کی ورگ ه 15 هرفن و
مه نامز یزاجم ( شخپ هدنز داش هکبش رد )
یارب 15 رگید رفن
ارجا .دش رد یاهتنا تاسلج
،شزومآ زا هنومن یاه یشهوژپ
سپ نومزآ هتفرگ دش .
لودج 1 . .یشیامزآ هلخادم تاسلج حرش
Table1. Description of Experimental Intervention Sessions
هسلج Meeting یردت تاعوضوم
س
Teaching topics ارجا شور
Procedure
شیپ 1 هورگ نومزآ هاوگ و یشیامزآ یاه
Pretest of Experimental And Control Groups بو مرف :یکینورتکلا
Electronic: Web Form
هورگ و هیجوت 2 یدنب
Justification And Grouping ققحم تاحیضوت
Researcher Description
بآ 3 Water ردت
یرایمه نیرمت و سی
Teaching And Practicing Assistance
کاخ 4 Soil هورگرس :سیردت رایمه
1
Teaching Assistant: Head of Group 1
اوه 5 هورگرس :سیردت رایمه
2
هسلج Meeting یردت تاعوضوم
س
Teaching topics ارجا شور
Procedure
Air Teaching Assistant: Head of Group 2
یژرنا 6 Energy هورگرس :سیردت رایمه
3
Teaching Assistant: Head of Group 3
هلابز 7 Garbage هورگرس :سیردت رایمه
4
Teaching Assistant: Head of Group 4
یتسیز عونت 8 Biodiversity هورگرس :سیردت رایمه
5
Teaching Assistant: Head of Group 5
یرگشدرگ 9 Tourism هورگرس :سیردت رایمه
6
Teaching Assistant: Head of Group 6
عمج 10 ب سپ و یدن نومزآ
Summary and posttest بو مرف :یکینورتکلا
Electronic: Web Form
هب زجت روظنم ی
ه لحتو ی ل هداد
،اه زا شور یاه رامآ یصوت یف
( و نیگنایم فارحنا
درادناتسا ) و شور یاه رامآ ابنتسا یط
زجت(
ی ه لحتو ی ل سنایراووک دنچ و کت
هریغتم ) رد رتسب ن مر رازفا
SPSS26 فتسا
هدا دش . مزلا هب رکذ تسا هک یاطخ عون وا ل
ربارب اب 05 / 0 نییهت دیدرگ . هتفای
شهوژپ یاه نومزآ و )درادناتسا فارحنا نیگنایم( یفیصوت رامآ ریداقم
فورگوملوک میهافم لاقتنا ریغتم یارب فونریمسا –
تسیز هفلؤم و یطیحم ( هرامش لودج رد نآ یاه
2 ) هئارا هدش
تسا .
لودج 2 . اقم فورگوملوک نومزآ و یفیصوت رامآ رید شهوژپ یاهریغتم یارب فونریمسا–
Table 2. Descriptive statistics Values Kolmogorov-Smirnov Test for of the Research Variables
ریغتم Variable هورگ
Group شیپ
نومزآ Pretest سپ
نومزآ Posttest
فارحنا± درادناتسا نیگنایم
Mean ±SD حطس
ینعم یراد Significance
level فارحنا±
درادناتسا نیگنایم
Mean ± SD حطس
ینعم یراد Significance
level
میهافم لاقتنا تسیز یطیحم Transmitting Environmental
Concepts شیامزآ
Exprimental 20.309168.866 ±
0.685 5.928±194.433
0.958
لرتنک Control 20.798163.400 ±
0.636 6.664±172.933
0.973
بآ Water شیامزآ
Exprimental 3.997±34.233
0.083 1.899±47.333
0.348
لرتنک Control 3.83435.300 ±
0.162 3.450±41.600
0.847
کاخ Soil شیامزآ
Exprimental 4.090±20.600
0.075 1.586±21.233
0.474
لرتنک Control 3.662±20.366
0.091 2.511±19.366
0.598
اوه Air شیامزآ
Exprimental 1.975±33.600
0.715 1.825±33.333
0.576
لرتنک Control 3.368±28.366
0.744 2.628±30.700
0.755
توص شیامزآ
1.928±6.733 0.071
1.387±7.933 0.134
ریغتم Variable هورگ
Group شیپ
نومزآ Pretest سپ
نومزآ Posttest
فارحنا± درادناتسا نیگنایم
Mean ±SD حطس
ینعم یراد Significance
level فارحنا±
درادناتسا نیگنایم
Mean ± SD حطس
ینعم یراد Significance
level
Voice Exprimental
لرتنک Control 1.959±6.766
0.787 1.617±6.933
0.498
یژرنا Energy شیامزآ
Exprimental 3.742±21.833
0.519 1.858±25.166
0.192
لرتنک Control 3.838±21.766
0.098 2.861±22.533
0.880
هلابز Garbage شیامزآ
Exprimental 5.834±33.233
0.074 1.565±38.266
0.183
لرتنک Control 5.397±33.033
0.175 3.779±32.700
0.704
و یتسیز عونت یرگشدرگ Biodiversity
And Tourism شیامزآ
Exprimental 3.123±18.633
0.171 1/464±21/166
0.244
لرتنک Control 3.726±17.800
0.256 2.264±19.100
0.518
نامه روط هداد زا هک یاه لودج ( هرامش 2 )
،تسا صخشم
تسیز میهافم لاقتنا ریغتم نیگنایم سپ رد یطیحم
نومزآ
( 433 / 194 E= / 400 / 163 C= شیپ هب تبسن ) نومزآ
( 864 / 168 E= / 933 / 172 C= هسیاقم رد شیامزآ هورگ یارب )
یمامت رد یفرط زا .تسا هتشاد یرتشیب شیازفا لرتنک هورگ اب هفلؤم تسیز میهافم لاقتنا ریغتم یاه بآ( یطیحم
،اوه ،کاخ ،
نیگنایم زین )یرگشدرگ و یتسیز عونت و هلابز ،یژرنا ،توص سپ رد هدش ءاصحا شیپ هب تبسن نومزآ
هورگ یارب نومزآ
.تسا هتشاد یرتشیب شیازفا لرتنک هورگ اب هسیاقم رد شیامزآ فرگوملوک ربتهم نومزآ زا ،ٌاتیاهن -
یسررب یارب فونریمسا
هداد ندوب لامرن ضرف شهوژپ یاه
دش هدافتسا ؛
،نیاربانب
( هرامش لودج قباطم 2
حطس ) نهم ی راد فورگوملوک نومزآ ی
تسیز میهافم لاقتنا ریغتم یارب فونریمسا – و یطیحم
هفلؤم شیپ رد نآ یاه سپ و نومزآ
رادقم زا رتگرزب نومزآ 05
/ 0
.تسا تنرد ی هج یاهریغتم یمامت سرربدروم
رضاح شهوژپ رد ی
لامرن عیزوت یاراد م
ی اب دنش یسررب یارب همادا رد . نهم
ی راد ی
تارییغت نازیم هب
تسد هدمآ رب ینتبم شزومآ رثا هزادنا نییهت و
میهافم لاقتنا ریغتم یارب بیترت هب ،ملهم رایمه حرط تسیز هفلؤم و یطیحم نومزآ قیرط زا نآ یاه
زجت ی ه لحتو ی ل
،هریغتم دنچ و کت سنایراووک می
گنا ی ن اه سپ ی زا دهب( نومزآ مآ
شیپ تارمن لیدهت نمض )شزو رارق هسیاقم دروم ،نومزآ
لک ریثأت هزادنا بیترت نیدب ات دنتفرگ حلاصا
هدش .دوش شرازگ
شسرپ 1
ایآ . شزومآ ینتبم رب حرط رایمه ملهم رب
لاقتنا میهافم تسیز یطیحم شناد رد نازومآ هیاپ مهدزای
هطسوتم مود ناشاک رهش ریثأت
؟دراد
شسرپ یسررب یارب 1
ا نومزآ ز زجت ی ه لحتو ی ل نایراووک س
یسررب جیاتن .دش هدافتسا )اوکنآ( هریغتم کت پی
ش ضرف
طیحم میهافم لاقتنا ریغتم یارب نویسرگر بیش ینگمه تسیز
ی
( هرامش لودج رد 3
.تسا هدش هئارا )
( هرامش لودج هب هجوت اب 3
حطس ،) نهم ی راد رثا یارب ی
شیپ و هورگ یلماهت میهافم لاقتنا نومزآ
طیحم تگرزب یتسیز زا ر
رادقم 05 / 0 نیاربانب ؛تسا پی
ش ضرف ینگمه ش ی ب اه ی
نومزآ جیاتن یجورخ .تسا هدش تیاعر ینویسرگر زجت ی ه لحتو ی ل ناشن ریز لودج رد هریغتم کت سنایراووک اد
هد
.تسا هدش زا رگید یکی پی
ش ضرف اه زا هدافتسا ی زجت
ی ه لحتو ی ل
ندوب نگمه ضرف ،یریغتم کت سنایراووک راو
ی سنا اه ی
رد هتسباو ریغتم هورگ
اه نومزآ زا ضرف نیا یسررب یارب .تسا
ریز لودج رد نیول نومزآ هب طوبرم جیاتن .دش هدافتسا نیول .تسا هدش هداد ناشن
