هدکشناد یناسنا مولع و تابیدا
یشزومآ هوگر تییرمد
یناگرزاب
نایاپ هجرد تفایرد یارب همان دشرا یسانشراک ی
تیریدم هتشر رد شیارگ یناگرزاب
یبایرازاب
سررب ی ریثأت دنورهش راتفر ی
لام درکلمع رب دنرب ی
غ و یلامری هطساو شقن اب تکرش
ا ی نامزاس دهعت ی
رگشهوژپ :
یناخاقآ زانهب
امنهار داتسا :
س رصان رتکد فی
هلا ی
رواشم داتسا :
رون داژنرگسع رقاب رتکد ی
رویرهش 1398
نامزاس دهعت ی
/ یناخاقآ زانهب
داتسا نا امنهار : س رصان رتکد فی
هلا ی
داتسا :رواشم نا رقاب رتکد
رگسع داژن رون ی
خیرات :عافد 31
/ 06 / 1398
دادعت حفص :تا 142
نایاپ هرامش :همان
اپ هرامش / هورگ مان ی
نا همان
:هدیکچ :فده قحت ی ق سررب فدهاب رضاح ی
ثأت ی ر دنورهش راتفر ی
لاام درکلمع رب دنرب ی
غ و ی لاامر ی ااب کراش
هطساو شقن ا
ی نامزاس دهعت ی
لم کناب بعش رد ی
بدرا رهش ی ل درگ ماجنا ی د .
شور :شهوژپ یسانش قحت شور
ی
،ق صوت ی ف ی گتسبمه عون زا ی
دربرااک فده رظن زا و ی
هاعماا . اسا
قحت ی ق لم کناب بعش نانکراک لماش رضاح ی
بدرا رهش ی ل نآ دادعت هک سا اه
260 م رفن ی دشاب شور هب .
هنومن مجح نارکوک نومزآ زا هدافتسا اب و سرتسدرد 155
درگ باختنا رفن ی
د ا هب هاوت اب . ی
هکن رارافا مران
لی لرر لحت رد ی ل اه هداد ی زا رتمک 200 رامآ هنومن ی لکشم اب ام هااوم ی ا رد دواش ای ن قحت ای ق داداعت
رامآ هنومن ی هب ار 228 ارفا رفن ی ش داد ی م روآدرگ . ی هداد هب اه سو ی هل همانشسرپ ا ی شخبراهچ ی لوا شخب :
و لماش ی گژ ی اه ی عما ی تخانش ی رامآ هعماا ی
، دنورهاش رااتفر هماناشسرپ مود شخب ی
دانرب ناابزرم
( 1395 زرا همانشسرپ زا موس شخب رد ،) ی
با ی کناب درکلمع ی
نتبم ی تما تراک رب ی
زا ی تمعن نزاوتم ی
و هداز
( ناراکمه 1392
نامزاس دهعت همانشسرپ زا مراهچ شخب رد و ) ی
م و نلآ ی رل ( 1997 ااتن . افرگ ماجنا ) ی
ج
ااه شور ااب هماناشسرپ زا هدش جارختسا ی
اصوت راامآ ی
ف ی ابنتاسا و ی
ااهرارفا مران زا هدافتاسا ااب و ی
SPSS22 LISREL 8.58 و
رجت دروم ی ه لحتو ی ل . فرگ رارق
هتفای اه و تن هجی یریگ اتن: ی ج هب سد هرامآ هک داد ناشن هدمآ z
ارب ی م شقن ی جنا ی نامزاس دهعت ی
دنورهش راتفر هطبار رد ی
لام درکلمع رب دنرب ی
غ و ی لامر ی لم کناب بعش ی
نعم ی راد رااتفر و اسا
دنورهش ی لام درکلمع رب دنرب ی
غ و ی لامر ی نآ م شقن اب اه ی
جنا ی نامزاس دهعت ی
انعم رثا ی راد .دراد
نچمه ی ن اتن ی کاح ج ی ا زا ی ن دنورهش راتفر هک دوب ی
لاام دراکلمع راب دنرب ی
غ و ی لاامر ی داهعت و
نامزاس ی ثأت ی ر رادانعم ی نچمه .دراد ی
ن نامزاس دهعت ی
لام درکلمع رب ی
غ و ی لامر ی ثأت ی ر راداانعم ی
.دراد هژاو :یدیلک یاه دنورهش راتفر
ی لام درکلمع ،دنرب ی
غ و ی لامر ی
، نامزاس دهعت ی
، لم کناب ی
1 فده و همدقم -
1-1 - همدقم
زا قیقحت لوا لصف 7
شخب کشت لی هدش رد و دراد رااصتخا هل اسم ناایب هاب لوا شخب هک
قایقحت تروراض و ایمها هاب مود شاخب هاتخادرپ
هداش و فاداها مرااهچ و مواس شاخب رد و
ضرف هی یاه قیقحت هئارا هدش لاصف یااهتنا رد و مایدروآ ار قایقحت زا یاارختسا لدم همادا رد و
. سا هدش هدروآ اهریغتم یتایلمع و یموهفم فیراعت
2-1 - نایب هلئسم
نامزاس یاقب و ماود ،زورما یتباقر طیحم رد یگتسب ناعفنیذ تامیمصت یفیک هب اه
و دراد
لباق یمها زا درکلمع یبایزرا سا رادروخرب یهاوت
ناراکمه و ینایلاگ ،1
1997 .) ،رضاح لاح رد
لباق دادعت هب هاوت اب کناب هاوت
دنور هب هاوت اب نینچمه ،روشک رد یرابتعا و یلام تاسسؤم و اه
یصوصخ کناب یزاس ینواعت لیدبت رین و یتلود یاه
ابتعا تاسسؤم و یرابتعا اه ،کناب هب یلام یر
یلامریغ و یلام درکلمع یبایزرا نآ
اه هژیو یمها یلام تاسسؤم شخب رد . سا هدرکادیپ یا
هب کناب هژیو شور ،اه
هیامرس ،ناریدم هب درکلمع یبایزرا یاه هدرپس و ناراذگ
یم هزااا ناراذگ دهد
نیا زا و هتخادرپ فلتخم یلام تاسسؤم یروآدوس و ییاراک یسررب هب ات و یلام تاسسؤم ،قیر
کناب کناب درکلمع یبایزرا .دننک ییاسانش ار رترب و هنومن یاه یلامریغ و یلام حطس ود رد اه
یم تروص شور نونکات و دریگ
یبایزرا نیا یارب یدایز یاه اه
هئارا هدش شیارفا اب هزورما . سا
کناب عوضوم یلام تاسسؤم و اه یزاس دنرب
هژیو یمها هدرکادیپ یا
کناب و سا تاسسؤم و اه
یم دوخ دنرب ءاقترا یارب یهار نتفای یپ رد یلام کرش نانکراک .دنشاب
رد یمهم شقن اه دنرب
یزاس یم افیا
؛دننک کناب نانکراک هب دیاب نیاربانب هژیو هاوت یلام تاسسؤم و اه
راتفر ،دوش یا
یم ماجنا ار راک نیمه دنرب یدنورهش نرب یدنورهش راتفر ،دهد
هژیو هاوت نانکراک هب د و دراد یا
یم یعس کناب دنرب ،نانکراک قیر زا ات دنک ره بذا ثعاب و دهد ءاقترا ار یلام تاسسؤم و اه
کناب هب نایرتشم رتشیب هچ یم یلام تاسسؤم و اه
یسررب هب رضاح قیقحت .دوش ریثأت
راتفر
هطساو شقن اب کرش یلامریغ و یلام درکلمع رب دنرب یدنورهش یم ینامزاس دهعت یا
اب .دزادرپ
و دنرب یدنورهش راتفر خانش ریثأت
یم نامزاس یلامریغ و یلام درکلمع رب نآ و دوبهب هب ناوت
سد نامزاس یشخبرثا یم نآ جیاتن هب هاوت اب و فای
نیا ناوت ریثأت
نینچمه و درک یبایزرا ار
یم نامزاس ناوت کلمع ناریم و دادرارق مه لباقم ار اه
یلامریغ و یلام در نآ
اه و درک هسیاقم ار
1. Ghalayini, A.M., Noble, J.S. and Crowe, T.J.
دیجنس ار دراد نامزاس یلامریغ و یلام درکلمع رب دنرب یدنورهش راتفر هک یریثأت نینچمه ،ناگرا(
1983 ).
یارب یامح زا مان یراجت کرش نانکراک دیاب هب یراتفر تدااع داننک هاک ااب ناوانع رااتفر
یدنورهش موهفم دنرب
یزاس هدش عقاورد . سا راتفر
یدنورهش دنرب
مواهفم یزااس هداش ااب رااتفر
یدنورهش نامزاس
ی روظنم . سا راتفر زا
یدنورهش ینامزاس
هاعومجم یا
زا یااهراتفر ،دنمدواس
یرایتخا و شقن ارف ی سا هک هب هلیسو شیامن نانکراک هداد
یم دوش و هب رو میقتسم و حضاو ااب
متسیس شاداپ یمسر لباق صیخشت اسین
و راثا یالک راب یاتبثم ایلاعف
نامزااس رااتفر .دراد
یدنورهش دنرب
هعومجم یا زا یاهراتفر صوت
فی هدش
،نانکراک زا یلک یارب
شیارفا ییاسانش دانرب
؛ سا هب ترابع رگید راتفر یدنورهش دنرب
فیصوت شقن ناانکراک هانابل واد رااتفر زا
تارااظتنا و
هاوت هب دنرب نیا . سا لماش
یراتفر سا هک رب یور لماوع یلخاد نامزاس رکرمت و دراد جرااخ
زا راتفر فده رارق یم دننام( .دریگ یاکش
مرادن و ای کمک هب ناراکمه نوداب رااظتنا زا )شادااپ
نیا عقاورد یراتفر
سا هک هن یشخب زا تامارلا شقن یمسر سا و هن هب رو میقتاسم لوماشم
شاداپ هب هلیسو یم نامزاس یدنورهش راتفر .دوش
دنرب رترکرمتم زا
راتفر یدنورهش ینامزاس
اسا
( یم
2ری ، 2014 .)
هعماا یزورما هعماا نامزاس ی . سا یرایسب دندقتعم نادنمشناد زا هک
یهام عاماوا ینوانک
هب هلیسو نامزاس هب اه لکش یاه نوگانوگ فادها اب و فلتخم سیسأت
و نامزاس یهد یم دواش ااما ،
نودب دیدرت همه نآ اه رب هیاپ شلات یااه یماسا و یاناور یوراین ینااسنا و هرادا دواخ یاداه
یم دنوش . هب یلکرو یم ناوت فگ یورین یناسنا دمآراک صخاش هدمع یرترب کی باسن نامزاس
هب نامزاس یاه رگید دواو . سا یورین
یناسنا نامزاس هب دهعتم یم
دناوت نمض شهااک اینیع ،
ریخأت و ییاجباا ثعاب ، شیارفا ریگمشچ درکلمع
طاشن ،نامزاس یاحور
ناانکراک و
یالجت راتهب
فادها یلاعتم ینامزاس و رین یبایتاسد فاداها هاب
یدراف ( ددراگ یامارهب مااما ، ییااضر ،راتاس ،
ترع یدابآ و یناقهد یتفت ، 1389 .) دهعت ًاریخا ینامزاس
راتفر تایبدا رد ینامزاس
ااب ناوانع کای
،ریغتم هعلاطمدروم عیسو
هتفرگرارق . سا
هاوت هب نیا لماع یشان زا ریثأت راب نآ یراداافو دارافا
،نامزاس هب بسن شریذپ
فادها نامزاس سوت ط نانکراک ، یراگدنام ااب نآ هطبار ،نامزاس رد دارفا
،شریگنا یاضر یلغش مدخ کرت و سا
. دهعت ینامزاس دننام رگید میهافم راتفر ینامزااس هاب
هویش یاه توافتم فیرعت زا و هاگدید یاه یددعتم یسررب هدش دهعت . سا ینامزااس
ار یام ناوات
هب رو شزرا هب داقتعا هداس ساسحا ،نامزاس فادها و اه
یرادافو مارلا ،نامزاس هب یقلاخا
، لایامت
یبلق ساسحا و زاین
نامزاس رد ندنام هب فیرعت
درک هک رب هیاپ هاگداید و نالآ یام
3 رای ( 1991 )
2. Meyer 3. Allen & Meuer
یارب هس نآ هفلؤم رظن رد هتفرگ هدش : سا 1 - دهعت یف اع لیامت(
نتاشاذگ هاب دارافا ییرانا
و
یرادافو شیوخ یارب هب نداد همادا راک
نامزااس رد دواخ )،
2 - رمتاسم داهعت لایامت(
مااجنا هاب
یلاعف یاه رب رمتسم ساسا
صیخشت زا درف
هنیره یااه ااب طبترام کرات
)نامزااس و
3 - داهعت
( یراجنه ساسحا
فیلکت هب یقاب ندنام هب ناونع کی ( )نامزاس زا وضع یندام
و یداهاز
، 1384 ) .
م نامزاس نارید اه
هب یبوخ هتفایرد هک دنا مهم نیرات ینااسنا عباانم ،یتبااقر ایرم باسک لاماع
نامزاس ، ساه نیازا ور ره ماجنا و نامزاس هب یناسنا عبانم یرادافو و دهعت هلوقم هب هاوت هچ
رتهب
شقن یاه راصتخا هتفای هب نآ اه فیاظو یتح و شقن ارف
ی هغدغد زا یکی ،یناسنا عبانم یدا یاه
نامزاس ناریدم ساه
. هک سا یناور لاح کی و شرگن کی ینامزاس دهعت ناشن
هدانهد ،لایامت
. سا نامزاس کی رد یلاعف همادا ها مارلا و زاین نیارد
نیب اساوخ و هاقلاع ینعم هب ،لیامت
ااس رد مدخ همادا یارب درف یبلق ر ااخ هاب دراف هاک اسا یانعم نایا هاب زااین و اسا نامز
هیامرس یراذگ . سا نآ رد مدخ همادا هب راچان ،هداد ماجنا نامزاس رد هک ییاه ماه
نیانچ مارالا
رد ندانام هب مرلم ار دوخ و دراد نامزاس ربارب رد درف هک سا یفیلکت و یلو سم ،نید زا ترابع یم نآ هعت ،رگید یهاگدید زا .دنیب و یگتاسباو ساسحا یعون ینامزاس د
قالعت ر ااخ نامزااس هاب
سا
؛ دانیارف کای و سا نامزاس هب نادنمراک یرادافو هرابرد شرگن کی ینامزاس دهعت نیاربانب ییارااک و ایقفوم و نامزااس هاب ار دواخ هاقلاع نامزاس یاضعا نآ قیر زا هک سا یرمتسم
یم ناشن نآ هتسویپ دنهد
،یدیجم(
1376 .) زاس نام ااه یام دانناوت یااهزاین ندراک هدروآراب ااب
کی داجیا و نانآ و دوخ نایم لباقتم دامتعا یرارقرب ،نانکراک یساسا گنهرف
ینامزااس باسانتم
نآ اه یام یدانبیاپ و دّهعت .دننک دّهعتم نامزاس هب بسن ار یدّداعتم و ابثم یاهدامایپ داناوت
انبیاپ و دّهعت یاراد هک ینانکراک ،دنشاب هتشاد .دانراد دواخ رااک رد یرتاشیب ماظن ،دنتاسه ید
تدم نامز یم نامزاس رد یرتشیب یام رااک رتشیب و دننام
یدانبیاپ و داّهعت دایاب ناریدام .داننک
رد ناانکراک کرااشم زا هدافتسا اب دنناوتب دیاب رما نیا یارب و دننک ظفح نامزاس هب ار نانکراک میمصت ا زا یلوبق لباق حطس ندرک مهارف و یریگ یاراب یلغاش اینم
ناانآ ار یدانبیاپ و داّهعت ،
،دهروم( دننک رتشیب همارت
و یناولا رامعم هداز ، 1374 .) بالاطم هاب هااوت اب هرااشا
هداش فداه
یسررب ،شهوژپ نیا یلصا ریثأت
یدنورهش راتفر یالم کناب بعش یلامریغ و یلام درکلمع رب دنرب
هطساو شقن اب لیبدرا رهش . سا ینامزاس دهعت یا
3-1 - قیقحت ترورض و تیمها
نامزاس یاقب و ماود ،زورما یتباقر طیحم رد و دراد یگتاسب نااعفنیذ تامیماصت یفیک هب اه
لباق یمها زا درکلمع یبایزرا لباق دادعت هب هاوت اب ،رضاح لاح رد . سا رادروخرب یهاوت
هااوت
کناب ور هب هاوت اب نینچمه ،روشک رد یرابتعا و یلام تاسسؤم و اه یصوصخ دن
کناب یزاس یااه
ینواعت لیدبت رین و یتلود و یلاام دراکلمع یباایزرا ،کناب هب یلام یرابتعا تاسسؤم و یرابتعا اه
یلامریغ نآ اه هژیو یمها کناب شیارفا اب هزورما . سا هدرکادیپ یا
عواضوم یلاام تااسسؤم و اه
یزاس دنرب هژیو یمها
کناب و سا هدرکادیپ یا ام تاسسؤم و اه
یاراب یاهار نتفاای یاپ رد یلا
یم دوخ دنرب ءاقترا کرش نانکراک .دنشاب
رد یمهم شقن اه یزاس دنرب
یام اافیا ؛داننک نیارباانب
کناب نانکراک هب دیاب هژیو هاوت یلام تاسسؤم و اه
ار رااک نیامه دانرب یدنورهش راتفر ،دوش یا
یم ماجنا هژیو هاوت نانکراک هب دنرب یدنورهش راتفر ،دهد یا
یام یعاس و دراد قایر زا اات دانک
کناب دنرب ،نانکراک هاب نایرتاشم رتاشیب هاچ راه بذا ثعاب و دهد ءاقترا ار یلام تاسسؤم و اه
کناب یم یلام تاسسؤم و اه یسررب هب رضاح قیقحت .دوش
ریثأت دراکلمع راب دنرب یدنورهش راتفر
هطساو شقن اب یلامریغ و یلام یم ینامزاس دهعت یا
ااب .دزادرپ و دانرب یدنورهاش رااتفر خاناش
ریثأت یم نامزاس یلامریغ و یلام درکلمع رب نآ سد نامزاس یشخبرثا و دوبهب هب ناوت
ااب و فای
یم نآ جیاتن هب هاوت نیا ناوت
ریثأت یم نینچمه و درک یبایزرا ار نامزااس ناوت
ماه لاباقم ار ااه
یلاامریغ و یلام درکلمع ناریم و دادرارق نآ
ااه اقم ار رااتفر هاک یریثأات نیانچمه و دراک هاسی
بلاطم هب هاوت اب .دیجنس ار دراد نامزاس یلامریغ و یلام درکلمع رب دنرب یدنورهش ناوانع
هداش
قیقحت نیا رد ات دش نآرب ققحم ریثأت
و یلام درکلمع رب دنرب یدنورهش راتفر غ
ی لامر ار کراش ی
شقن اب هطساو یا ینامزاس دهعت یسرربدروم
.دهد رارق
4-1 - قیقحت فادها
1 - یسررب ریثأت و یلام درکلمع رب دنرب یدنورهش راتفر یلامریغ
ینامزاس دهعت یجنایم اب
2 - یسررب ریثأت و یلام درکلمع رب ینامزاس دهعت یلامریغ
3 - یسررب ریثأت ینامزاس دهعت رب دنرب یدنورهش راتفر
4 - یسررب ریثأت راتفر و یلام درکلمع رب دنرب یدنورهش ریغ
یلام
5-1 - تلااؤس قیقحت
1 - دنرب یدنورهش راتفر درکلمع رب
ریغ و یلام کرش یلام
یجنایم شقن اب ینامزااس دهعت
راثا
ینعم
؟دراد راد 2 - و یلام درکلمع رب ینامزاس دهعت یلامریغ
رثا ینعم راد
؟دراد
3 - رثا ینامزاس دهعت رب دنرب یدنورهش راتفر ینعم
راد
؟دراد
4 - و یلام درکلمع رب دنرب یدنورهش راتفر یلامریغ
رثا ینعم راد
؟دراد
6-1 - هیضرف یاه قحت قی
1-6-1 - ضرف هی لصا ی
راتفر یدنورهش دنرب
رب درکلمع یلام و غ یلامری کرش اب شاقن یجناایم داهعت ینامزااس راثا
نعم ی راد دراد .
2-6-1 - هیضرف یاه عرف ی
ینامزاس دهعت رب
درکلمع لام ی و یلامریغ کرش رثا نعم ی راد دراد .
راتفر دنورهش ی دنرب رب ینامزاس دهعت رثا
نعم ی راد دراد .
راتفر دنورهش ی دنرب رب درکلمع لام ی و غ یلامری کرش رثا نعم ی راد دراد .
7-1 - قیقحت یاهریغتم فیصوت
1-7-1 - یموهفم فیراعت
راتفر :دنرب یدنورهش راتفر
یدنورهش دانرب
داصق و این کایره زا ناانکراک یاراب
مااجنا
هنابل واد یخرب
یاهراتفر یمومع
جراخ هطیح زا ی متسیس تاراظتنا زا شقن نآ اه سا هک ثعاب
یوقت یوه دنرب یم دوش ،ناراکمه و نمروب(
2009 ).
راتفر کمک هدننک : راتفر کمک هدننک لماش شرگن
، بثم
،یتسود کمک و یلدمه بسن هب
نایرتشم یلخاد
،یاراخ و نتفرگ
یلو سم یارب
ماجنا فیاظو جراخ زا هقطنم دواخ رد ترواص
،مورل یارب
،لاثم یریگیپ یاکش سا ( ،ناراکمه و یراش 2011
).
هجوت هب دنرب : هراشا هب یدنبیاپ نانکراک هب ساکعنا و سکع لمعلا و لمعلاروتسد یراتفر یاه
طوبرم هب دنرب رد دروخرب اب
،دنرب لبق زا ماداقا هاب مااجنا ااهراک رد راه ایعقوم و نمرواب( دراد
،ناراکمه 2008
).
قایتشا هب :دنرب قایتشا هب دنرب هب ییاناوت نانکراک رد ناشن نداد تاراکتبا یفاضا سا رد هک
راتفر طوبرم هب دنرب راکب هتشامگ یم .)عبنم نامه( دوش
یدرمناوج :
یدرمناوا هارمه
اب چیه
،یتیاکش یتح رگا لاغتشا یارب مان یراجت بیاسآ ثعاب
هب نآ اه دوش فیرعت یم لایامت .ددرگ هاب
نتفراگ دانرب یاتح ااب نداد هانیره اصرف و یرااش(
،ناراکمه 2011
).
دیئات مان :یراجت دییأت مان یراجت هراشا هب هیصوت نانکراک زا دنرب هب نارگید نینچمه ،دراد
رد طیارش ریغ طبترم راکاب یارب لاثم هب ناتسود و لاقتنا خانش دنرب هاب هزاات نادراو و نمرواب(
،ناراکمه 2008
).
دوخ یگعسوت :دنرب
یلیامت هب رو موادم شیارفا یارب تراهم
یاه طوبرم هاب ماان یرااجت و
کمک هب سابتقا زا موهفم یوه یراجت مان هک
هب رییغت رد رازاب زاین دراد و ای یگتسیاش ینامزاس
هک هب کمک نیا ریغتم داجیا یم دوش ،ناراکمه و یراش(
2011 ).
هعسوت ی دنرب هعسوت : ی دنرب هراشا هب کراشم نانکراک یارب قابطنا اب مواهفم هتخاناش هداش
دنرب زا یاهزاین ریغتم ای یگتسیاش دیدا
نامزاس زا قیر بسک دروخزااب زا
یرتاشم اای دااجیا
هدیا دیدا یاه یلیر و نیلپز ،نمروب( دراد
،4
2009 .)
دّهعت ینامزاس : وا کرااشم و یریگرد و راخ نامزاس کی اب درف یوه نییعت یبسن هارد
ار نامزاس نآ اب ظاحلزا
ینامزاس دهعت ،یموهفم م
ی ( دنمان ،ناراکمه و یولع 2013
.)
:یفطاع دّهعت هب یف اع دّهعت
سو ی هل لد دواو گتسب
ی لباق نامزاس هب یف اع خاشت
ی ص اسا
هب هک رثؤم رو ی یدرف دّهعت اب
، ریگرد . اسا نااسمه نامزااس رد شاخب تتذال یوضع و ندوب
ه یوق یف اع دّهعت یاراد هک ینانکراک اس
دنت
، هاب و هدوامن ظافح نامزااس رد ار دواخ یواضع
لاعف ی م همادا نآ رد ی
دنهد هکارچ ، بلق دنتسه یراک نینچ ماجنا هب لیام ًان اب و ًا یم و نلآ(
،رای
1990 ).
:رمتسم دّهعت ر ااخ هاب هک ینانکراک . سا دیفم هریگنا کی اب یراتفر موهفم کی زا یبیکرت
پ نامزاس هب رمتسم دّهعت ی
هتسو دنا ام یقااب نآ رد و دنراد زاین نامزاس هب ی
داننام داّهعت شیارافا ،
سا یصخش عفن هیاپ رب رمتسم یم و نلآ(
،ری 1990 ).
یراجنه دّهعت بسن یرادافو زا یساسحا یراجنه دّهعت :
هک سا راخ ینامزاس هب ی هجیتنرد
دراد دیکأت صخش کی یارب هدش ینورد راشف لامعا .
ماراتلا و ناید ساسحا رگنایب یراجنه دّهعت
لاعف ،دّهعت نیا یاراد دارفا . سا نامزاس رد ندنام یقاب هب ی
هاب یانید و هافیظو ار نامزااس رد
یم دوخ ندرگ دنناد
.)عبنم نامه(
:درکلمع یبایزرا هزادنا
یریگ درکلمع یکی زا یاهدنیآرف یلصا
ها یریدم هیرجت
لیلحتو
یلاعف یاه دوخ و یسررب نیاب قابطنا نآ
ااه و فاداها نامزااس اسا هاک هاجیتن نآ یام داناوت
هنیمز زاس میمصت یریگ رد تامادقا یتآ .دشاب هب یلکرو یبایزرا درکلمع هب هاعومجم تاماداقا
و
یتاعلا ا یم قلا ا
دوش ک ه هب روظنم شیارفا حطاس هدافتاسا هانیهب تااناکما زا و
عباانم اها
یبایتسد هب فادها هب هویش یداصتقا یاه مأوت
اب ییارااک و یاشخبرثا ترواص
یام یاااح( درایگ
،ینادبآرس و یرابا 1388
) .
2-7-1 - لمع فیرعت یتای
راتفر :دنرب یدنورهش رد
ای ن شهوژپ تما ی زا زا دنرب یدنورهش راتفر ریغتم وگخساپ
هب یی 29
4. Burman, Zeplin & Riley
لاؤس هانماد رد دانرب یدنورهاش راتفر همانشسرپ 29
اات 145 ساایقم ااب و 5
رگ ی هان ا تراکیل ی
جنس ی هد م ی دوش مانشسرپ(
نابزرم دنرب یدنورهش راتفر ه ،
1395 .)
راتفر کمک :هدننک رد ای ن شهوژپ تما ی زا راتفر ریغتم کمک
هدننک زا وگخساپ هب یی تلااؤس 1
ات 8 هنماد رد دنرب یدنورهش راتفر همانشسرپ 8
ات 40 سایقم اب و 5
رگ ی هان ا تراکیل ی جناس
ی هد
یم .)عبنم نامه( دوش
:یدرمناوج رد
ای ن شهوژاپ تما ای زا زا یدرمناواا رایغتم وگخاساپ
هاب یی تلااؤاس 9 اات 12
هانماد رد دانرب یدنورهش راتفر همانشسرپ 4
اات 20 ساایقم ااب و 5
رگ ی هان ا تراکیل ی جناس
ی هد
یم .)عبنم نامه( دوش
دیئات مان :یراجت رد ای ن شهوژپ تما ی زا ریغتم أت یی د زا یراجت مان وگخساپ
هب یی تلااؤاس 13
و 14 هنماد رد دنرب یدنورهش راتفر همانشسرپ 2
ات 10 سایقم اب و 5
رگ ی هن ا تراکیل ی جناس
ی هد
یم .)عبنم نامه( دوش
دوخ یگعسوت :دنرب
رد ای ن شهوژپ تما ی زا دوخ ریغتم یگعسوت
زا دنرب وگخساپ هب یی تلااؤس
15 ات 18 هانماد رد دانرب یدنورهش راتفر همانشسرپ 4
اات 20 ساایقم ااب و 5
رگ ی هان ا تراکیل ی
جنس ی هد یم .)عبنم نامه( دوش
قایتشا هب :دنرب رد ای ن شهوژپ تما ی زا زا دنرب هب قایتشا ریغتم وگخساپ
هب یی تلااؤس 19 اات
21 هنماد رد دنرب یدنورهش راتفر همانشسرپ 3
ات 15 ساایقم اب و 5
رگ ی هان ا تراکیل ی جناس
ی هد
یم .)عبنم نامه( دوش
هعسوت ی :دنرب رد ای ن شهوژپ تما ی زا ریغتم هعسوت زا دنرب ی وگخساپ
هب یی تلااؤس 22 ات 24
هانماد رد دانرب یدنورهش راتفر همانشسرپ 3
اات 15 ساایقم ااب و 5
رگ ی ان ه ا تراکیل ی جناس
ی هد
یم .)عبنم نامه( دوش
هجوت هب :دنرب رد ای ن شهوژپ تما ی زا زا دنرب هب هاوت ریغتم وگخساپ
هب یی تلااؤاس 25 اات 29
هانماد رد دانرب یدنورهش راتفر همانشسرپ 5
اات 25 ساایقم ااب و 5
رگ ی هان ا تراکیل ی جناس
ی هد
یم دوش ( عبنم نامه .)
ینامزاس دهعت :
رد ای ن شهوژپ تما ای زا رایغتم ینامزااس داهعت زا
وگخاساپ هاب یی 24 لاؤاس
همانشسرپ ینامزاس دهعت
هنماد رد 24 ات 120 سایقم اب و 5
رگ ی هن ا ترکیل ی جناس
ی هد یام دواش
همانشسرپ(
ینامزاس دهعت یم و نلآ
،ری 1997 .)
:یفطاع دّهعت رد
ای ن شهوژپ تما ی زا زا یف ااع دهعت ریغتم وگخاساپ
هاب یی تلااؤاس 1 اات 8
همانشسرپ ینامزاس دهعت
هنماد رد 8
ات 40 ساایقم اب و 5
رگ ی هان ا تراکیل ی جناس
ی هد یام دواش
همانشسرپ(
ینامزاس دهعت یم و نلآ
،ری 1997 .)
:رمتسم دّهعت رد
ای ن شهوژپ تما ی زا زا رمتسم دهعت ریغتم وگخاساپ
هاب یی تلااؤاس 9 اات 16
همانشسرپ ینامزاس دهعت
هنماد رد 9
ات 45 ساایقم اب و 5
رگ ی هان ا تراکیل ی جناس
ی هد یام دواش
همانشسرپ(
ینامزاس دهعت یم و نلآ
،ری 1997 .)
:یراجنه دّهعت رد
ای ن شهوژپ تما ی زا زا یراجنه دهعت ریغتم وگخساپ
هاب یی تلااؤاس 17 اات
24 همانشسرپ ینامزاس دهعت
هنماد رد 8 ات 40 سایقم اب و 5
رگ ی هن ا ترکیل ی جنس
ی هد یام دواش
( عبنم نامه .)
:درکلمع یبایزرا صخااش زا شهوژاپ نایا رد دراکلمع یبایزرا یارب
یلاامریغ و یلاام یااه
یم هدافتسا هاب ییوگخساپ زا یلام رظنم هک دوش
تلااؤاس 1 اات 7 ، راظنم داشر 8 اات 29 ، راظنم
یاهدنیارف یلخاد
بسک راکو و یریگدای هب ییوگخساپ زا
تلااؤس 30 اات 44 و راظنم رتاشم ی زا
هب ییوگخساپ تلااؤس
45 ات 59 همانشسرپ ، 59
لاؤس ی ترااک راب یانتبم یکنااب درکلمع یبایزرا
نزاوتم یزایتما یم هدافتسا
یزاایتما ترااک راب یانتبم یکنااب دراکلمع یبایزرا همانشسرپ( دوش
نزاوتم تمعن ی هداز ،ناراکمه و 1392
.)
8-1 - عمج لصف یدنب
هب یلک یرورم لصف نیا رد هچنآ
هتخادرپ نآ هب شهوژپ نیا رد یم
دوش هاب اداتبا .داش ماجنا
هل سم ،فاداها هب سپس .دش هداد حرش قیقحت ماجنا ترورض و هتخادرپ قیقحت یلصا تلااؤاس
و
هاتخادرپ قایقحت یااهریغتم یتایلمع و یموهفم فیراعت هب اهتنا رد و دش هراشا قیقحت تایضرف .دش
1-2 - همدقم
و قیقحت یرظن ینابم زاغآ رد لصف نیا رد سپ
نآزا شهوژپ هنیشیپ یام ناایب
یناابم .ددراگ
شخب لماش یرظن
،دنرب یدنورهش راتفر ،لوا شخب
مود ینامزااس داهعت
، مواس شاخب دراکلمع
ینامزاس و اهنرد ی رد شخب مراهچ تاقیقحت ماجنا
هدش یلخاد و یاراخ یم هئارا ددرگ .
2-2 - نابم ی رظن ی و پ هنیشی قحت قی
1-2-2 - دنورهش راتفر ی
نامزاس ی
نارگشهوژپ رد
تاقیقحت ات دوخ
شیپ زا ههد ی 1990 یارب یاسررب نیاب یااهراتفر یلغاش
و
اراک یی نامزاس هب درکلمع نورد یشقن نانکراک دنتشاد یرتشیب هاوت .
درکلمع نورد یاشقن هاب
یاهراتفر نانکراک یلغش
یم هراشا هک دیامن رد فصو لغش و فیاظو یمسر نامزاس یم نایب دوش .
هزورما نارگشهوژپ رانک رد
درکلمع نورد
،یشقن یسررب رب مه ینوگانوگ یاه درکلمع
اراف یاشقن
نانکراک هداد ماجنا فلاتخا ود نیا نایم هک دنتفایرد و دنا
.دراد دواو یناوارف یاه
راتفر یدنورهش یاراد ینامزاس
ود درکیور یلصا و یساسا دوخ یناعم شخب رد
اسا دراکیور :
،لوا و ناگرا رگید نارگشهوژپ دننام
،نلآ شار و رلیناد یدنورهش راتفر ار
هب ناونع راتفر ارف یشقن
هدومن یسررب دنا
. هب نیا هک بیترت کمک
یاه دارفا رد طیحم راک زا تامورلم یشقن هک ها نآ اه
عت یی ن هدش و سا رتشیب هب
سو ی هل متسیس شاداپ یمسر و راکشآ ،نامزاس میقتسم
ریدقت یمن دوش
ورتساک(
،ناراکمه و5
2004
،درکیور نیمود .) نارگشهوژپ لماش
داننام یراگید مااهارگ
اسا و
نایب هک دندومن راتفر
یدنورهش درکلمع و ینامزاس
یراک دیاب لکاش هاب هاناگادا
اسرربدروم ی
و
.دشاب هاوت نیا رب
ساسا راتفر یدنورهش ینامزاس
موهفم اب یعماا هک هدنریگربرد همه
یاهراتفر
بثم دارفا رد نورد نامزاس سا یم هتفرگ رظن رد دوش
.
6رتاک ( 1964 ) یارب یاشخبرثا نامزااس
هس طرش یساسا ار مزلا :لماش هک سناد 1
- کرش و یقاب ندنام رد
؛نامزاس 2 - ساسا رب لوصا
5. Castro 6. Katz
ظنت ی م هدش
،دوش لمع نامزاس رد 3
- یمهااب هک طرش نیموس ار نآ و سا نیرت
هب ناونع فیرعت
یام ناوانع نامزاس یدنورهش راتفر ،دایامن
گتاشذگدوخزا ی
هانابل واد رابارب رد
اسا نامزااس .
نامزاس اه کی نتشاد یارب طیحم
راک تذل
،شخب هب روضح راتفر یدنورهش ینامزااس
رد طیاحم
دوخ نامزاس شاد دنهاوخ زاین
گنوی(
یه یل و ناراکمه ،7
2013 .)
لااس یا رد یداایز ناققحم مواهفم هتاشذگ یااه
رااتفر یدنورهاش ینامزااس
و یاسررب ار
هعلاطمدروم دندادرارق
حوضو هک راتفر
شقن نورد ی
و نورب زا شقن هتشاد هارمه هب ار نانکراک و
زا
موهفم راتفر یدنورهش ینامزاس
زا یاضعب هامادا رد هاک دراد دوااو یفلتخم فیراعت نآ
ااه ناایب
یم .ددرگ
راتفر یدنورهش ینامزاس
کمک یاه هنابل واد رد
هاک سا یلغش طیحم ناسح لمااش
این
نتشاد اب
،نارگید یاهراتفر ون
هناتسود قب رب یاهراجنه یراک
و اهزاین ها نانیم ا زا طباور
یراک ملاسم یگنادرم و ریمآ و ددراگ ظافح نامزااس دراکلمع یتخاس و قشم ماگنه رد ات
رد
یم داجیا راک طیحم رد هک یتلاضعم اب طابترا ( دندرگ هدنزاس دوش
8رووا ، 2016 .) راتفر یدنورهش
زا سا رداق ینامزاس هرواشم
و یامح یف اع ات کمک ناسر ی هب نداد مااجنا رد راگید نارااکمه
ینامزاس فیاظو رتهب ددرگ ریغتم
. رد دادراراق ایهام نامزااس تارراقم و سااسا اای و ناانکراک
یمن ار یراتفر هک دومن صخشم ناوت
هب سو ی هل یتخس لاصتا رد فیصوت لغش ندروم ای زا اسین و
یمن رد ار نآ ناوت تاررقم
( داد رارق نامزاس وردنا
،9
2016 .) اامکراکابگوت و10
( نارااکمه 2009
)
راتفر یدنورهش ینامزاس
ار هویاش نایا هب فیاصوت
یام یتاایلک :دانیامن زا
یااهراتفر ،یراایتخا
و هنابل واد دنمدوس
یارب نامزاس هک لماش فیاظو یمسر و حرش لغش درف یمن نیانچمه .دواش
امی اف و ناراکمه ( 2016 ) راتفر یدنورهش ینامزاس
ار یراتفر یم نایب هک دنیامن زا جراخ
فیاظو
یمسر نانکراک سا و هب رجنم شخبرثا ی نامزاس یم .ددرگ
راتفر یدنورهش ینامزاس
لماش یاهراتفر یمسرریغ
نانکراک و اسا نامزاس راه
یریدام هاب
میقتسم هویش هب
هعسوت راتفر یدنورهش ینامزاس
رد لخاد نامزاس دوخ هاقلاع دانم اسا نایا و
هب دروم لیلد یدنمدوس ریوصت سا
هک نیا عون راتفر رب درکلمع نامزاس اشاد داهاوخ .
رااتفر
یدنورهش ینامزاس
رد دشر هرهب
،ییاراک ،یرو رادقم
یاضر بابرا عوار
، لوفا هنیره ااه و شهااک
راک رد روضح مدع رثا
یاناوارف فوکااسداپ( دراد ،نارااکمه و11
2000 ) . ااهراتفر نایا هویاش هاب
میقتسم لباق یوقت هدوبن و هب اسو ی هل نامزااس هاب نآ ااه شادااپ یامن هداد ( دواش
زاامکروک و12
1. Young hee lee, et.al 8. over
9. Andrew 10. TugbaKarkma 11. Podsakof 12. Korkmaz et.al
،ناراکمه 2009
نچ .) ویل و گ (13
2009 نایب ) تاشاد دن هاک ایهام رااتفر یدنورهاش ینامزااس
یرایتخا هدوب و یشخب زا تامارلا یمسر نانکراک یمن
؛دنشاب ااما ،نیانچمه راجنم
هاب فراشیپ
درکلمع شخبرثا نامزاس یم دندرگ .
1-1-2-2 -
دنورهش راتفر داعبا ی
نامزاس ی
تایبدا یناوارف نوماریپ هطیح راتفر یدنورهش ینامزاس
دواو دراد هاک هاب مواهفم یزااس یااه
یفلتخم زا راتفر یدنورهش ینامزاس
یم دنزادرپ و نیا هب رجنم یمگردرس رد
مهف حلاطصا و دااعبا
نآ یم بوار( دوش ،14
2008 .) ا رد ی ن اتسار هب یخرب زا داعبا یددعتم هک نونکات هب سو ی هل کیره زا
رظن ی ه نازادرپ دیدرگ نایب هراشا
یم دوش .
لودج 2 - 1 - دنورهش راتفر داعبا ی
نامزاس ی
2-2-2 - دنورهش راتفر ی
دنرب
راتفر یدنورهش دنرب
یموهفم طابترا رد اب
دنرب هدوب هک هب گزاات ی هاب ناوانع عواضوم یاشهوژپ
هقلاعدروم رد
نیب ناققحم یبایرازاب و یریدم .دیدرگ لیدبت هب
گزاات ی مواهفم رااتفر یدنورهاش
13. Chang & Liu 4. Raub
مان بحاص نارظن داعبا
ناگرا ( 1998 ) ون ناداو ،یتسود
،یراک
،یدرمناوا
، کارن بادآ یعامتاا
ماهارگ ( 1991 ) عا ا
،ینامزاس یرادافو
،ینامزاس کراشم ینامزاس
مروم و ناراکمه
( 1998 ) کمک
نیب
،یدرف راکتبا
،یدرف خس شوک ی
، یامح هناقداص
فوکاداپ ( 200 ) کمک ناسر ی
، عا ا ذپ ی ر ی
،
،یدرمناوا یرادافو
،ینامزاس راکتبا
،یدرف بدا
حراف و ناراکمه
( 2004 ) بادآ
،یعامتاا دوخ
هعسوت بادآ یا
،یعامتاا ون
،یتاسود نادااو ،یرااک یگنهاامه
نایم
،یدرف ظفاحم عبانم زا یدرف
دیل وب ( 2004 ) یاهراتفر
،هنارادافو یاهراتفر کراشم ذپ ی ر ی
، یاهراتفر ناداو یراک
نمپوک ( 2006 )
،یراکادف
،هاوت ظو ی هف سانش ی
، لمحت ذپ ی ر ی
، کراشم یندم
اسیلآ ( 2008 بادآ )
،یعامتاا ون
،یتسود ناداو
،یراک یگنهامه ناایم
،یدراف اظفاحم عباانم زا
ینامزاس
رلاچ و ناراکمه
( 2016 ) ون
،یتسود
،ناداو
،یدرمناوا
، کارن لیضف یندم
نامزاس هب راتفر یدنورهش دنرب
لدبم هتشگ . سا سپ یرورض سا هک رد نیا شاخب رد ،زااغآ
راتفر یدنورهش نامزاس
ار ثحبدروم رارق
میهد .
،هزورما نارگشهوژپ درکلمع
شقن نورد ی
و درکلمع شقن ارف ی ار یام نایب مه زا توافتم .دانراد
هب ای ن ترت ی ب درکلمع هک یشقن ارف
هب یاهراتفر یلغش
رتارف زا شاقن یااه یماسر ناانکراک هرااشا
یم دنک هک یرایتخا هدوب شاداپ اب و ن هارمه یمسر
ی س ( لق ی روپ و
،ناراکمه 1388
تااقیقحت .)
یناوارف مزرد ی هن بولطم راتفر و
نینچمه ریغ
یمسر رد نامزاس ماجنا هدش هاب . اسا نایا
،رااتفر
راتفر یدنورهش
،ینامزاس مردنس ای
زابرس بوخ یم دنیوگ . راب نایا سااسا رااتفر زابراس ،بواخ
ییاهراتفر دننام
،یعامتاا یراکددم قو
سانش ی
، کمک هب
،نارگید
،یروآون یاهراک هانابل واد و
رین مدع نایب یاهراتفر دننام یبولطمان
هیلاگ و
،هوکش هرااشم و بیع ییواا زا ناراگید ار لمااش
یم ناگرا( دوش
،15
1983 راتفر .) ینامزاس یدنورهش رد
طابترا اب لغش بی نا هداش و رد طاابترا ااب
متسیس شاداپ ن یمسر ی س و دواو نینچ هب رجنم یراتفر شیارفا
یشخبرثا نامزاس
یام .ددراگ
ساسا یدرف یاهراتفر رتارف
زا شقن رد رجت ی ه لحتو ی ل ینامزاس رتسچ درانراب یم رادیدپ ددرگ
هاک
رب لیامت درف هب هیام نتشاذگ زا دوخ یارب نامزاس کأت ی د یم دیامن نیا . هقلاع و شیارگ هاب
ناوانع
ییاهراتفر
،هتخیگنادوخ هناراکمه
و یتیامح بسن هب نامزاس و نینچمه ییاهراتفر
هک هاب رجنم
ههاو یاقترا و
هاگیاا نامزاس یم دوش فیصوت یم دندرگ ( کنچسا ،16
1991 .)
یسررب راتفر دارفا رد طیحم یاه یراک زا هتشذگ هقلاعدروم ناققحم
مولع یریدام هدواب
و ااب
شیادیپ راتفر ینامزاس رد لاس یاه هیلوا ههد 1960 رد ا نای دروام داا ی داش دااجیا یاناوارف .
یرایسب زا تاقیقحت ماجنا
هدش ،دروم نیا رد یعس
رد سقت ی م دنب ی اهراتفر و دااجیا لایلاد نآ
ااه
هتشاد .دنا یدراوم دننام
،کاردا
،شریگنا شرگن یاه یلغش یدراوم یم دنشاب هک رد دروام هاشیر
یرایسب زا یاهراتفر ناسنا
اه رد طیحم راک یم یسررب دنیامن
؛ اما یثحابم هک رد ود هاهد هتاشذگ
دیدرگ یسررب و
هولاع رب
،ناسانشراتفر هاوت
ناسانشناور و
هعماا ناسانش ار رین هاب دواخ بذاا
دومن
، راتفر یدنورهش ینامزاس
سا توک و دلفکآ(
،17
2005 اغل .) رااتفر یدنورهاش ینامزااس
( )OCB ادتبا رد هب سو ی هل نمتب و او ناگر ( 1983 ا اما دش نایب ) نی
مواهفم زا یاهراتاشون دراانرب
( 1983 ) رد اب طابترا لیامت هب یراکمه و تاعلاطم رتاک و ناک ( 1966 و 1964 طبترم ) درکلمع اب
و یاهراتفر شوادوخ
و رتارف زا تاراظتنا شقن .دش یشان رد
راتفر یدنورهش ینامزاس
ییاهراتفر
هاوتدروم سا
هک دواواب نیا هک زا یوس نامزاس یارب ماجنا نآ اه هدوبن یراباا
، رد هیاس مااجنا
نآ اه هب سو ی هل
،نانکراک یارب
نامزاس عفانم ی دهاوخ ( شاد زدنانرف هتویبااس و ناامور ،18
2005 .)
رد 20 لاس هتشذگ موهفم راتفر یدنورهش عوضوم
یرایسب زا تاعلاطم هدوب و نآ ترورض رد
لاح
15. Organ 16. Schnake, M 17. Ackfeldt & Coote
18. Fernández-Sabiote & Román
شیارفا سا (
،ونیلوب چارچَب و یوراه ،19
2012 ) .
یارب نیتسخن راب نمتب و ناگروا ( 1983 هیاو ) راتفر یدنورهش ینامزاس
ار دندومن داجیا و
نایب
دنتشاد راتفر: یدرف هک هنابل واد هدوب
، هب رو راکشآ ای ینمض هب سو ی هل متاسیس یماسر شادااپ
گنارب ی هتخ هدشن سا و شیارافا اب ییارااک
نامزااس .دواب داهاوخ هارامه یاکی
زا راصانع یلاصا
کشت ی ل هدنهد راتفر یدنورهش ینامزاس
هقلاع ، نانکراک هب ماجنا ییاهراتفر رتارف
زا تامارلا یماسر
شقن و ناشهاگیاا ( سپ . سا
)OCB ار یم ناوت نغور یراک کرح نیشام یعاامتاا نامزااس
»
دیمان ( سلارنگ و وزاراگ ،20
2006 ) .
زا نینچمه میهافم
یرگید هک رد هطیح راتفر یدنورهش ینامزاس
دراد دوااو
، مواهفم رااتفر
یدنورهش نانکراک
سا هک هب ناونع لماوع بثم یئرا زا نانکراک ها دوبهب هرهب یرو و تابث
رد طیحم
،راک رتارف زا فیاظو و تامورلم یلغش و ینامزاس فیرعت یم نوی( دنوش ،21
2003 .)
،ناگروا راتفر یدنورهش نانکراک
ار تامادقا بثم یشخب زا نانکراک ها دوبهب هراهب یرو و
یگتسبمه و
ماجسنا رد طیحم یراک سناد هک زا رتارف تامارلا ینامزاس سا . رورم تایبدا ناایب
یم دراد هک رد فیرعت ( هیاو )OCB ود درکیور یساسا دواو دراد . ناگروا و ریاس ناققحم هیلوا رد
ای ن هطیح
، ا نی عون راتفر ار هب ناونع راتفر یاشقن اراف هااوتدروم
داندادرارق .
هاب ا ای ن ترت ای ب هاک
کمک یاه دارفا رد طیحم راک رتارف زا تامارلا یشقن سا هک ها نآ اه نییعت دیدرگ و هب روا
میقتسم و راکشآ هب سو ی هل متسیس شاداپ یمسر نامزااس داقتدروم ی ر راراق یامن .درایگ نااققحم
یرگید دننام
،ماهارگ نایب دنتشاد هک دیاب OCB هب لکش ارجم زا درکلمع یراک هااوتدروم راراق
دریگ سپ . لکشم ریامت نیب درکلمع شقن و یشقن ارف دواو
دهاوخن شاد . رد نیا هیرظن
، OCB
ار دیاب موهفم ی یناها لماش مامت یاهراتفر بثم
دارفا رد نورد نامزاس و اسناد دروام
هاّاوت
دادرارق . اب هاوت هب نینچ یگدیچیپ
،ییاه فیرعت هیلوا ناگروا زا هبOCB ناونع راتفر یاشقن اراف
دروم هّاوت سا رمراه(
،22
2007 .)
راتفر یدنورهش دنرب
زا هتفرگ تاشن راتفر
یدنورهش ینامزاس
سا راتفر . یدنورهش ینامزاس
رب
نامزاس نورد رکرمت
هتشاد اما راتفر یدنورهش دنرب
لماش مامت ییااهراتفر اسا
هاک هاب ماس
هورگ یاه یاده یاراخ یم
،ددرگ سپ زا راتفر یدنورهش ینامزاس
هدرتسگ رت سا ؛ اما نینچمه
نوچ یاجب رکرمت رب
،نامزاس لک اهنت
رب دانرب راکرمت یام ،دانک رتدوداحم زا
رااتفر یدنورهاش
ینامزاس . سا هب رو یبسن دنورهش راتفر ی
دنرب دیدا یموهفم اسا
هاک رد هاطبار ااب هواحن ی
نانکراک درکلمع دروم رد
یگنوگچ درکلمع نااشدنرب زا
قایر ماه زارات ندراک یااقترا رااتفر و
ناششرگن زا
دنرب
،ینامزاس حیضوت
یم قاب .داهد یافیرعت
رااتفر راگید یدنورهاش
دانرب رااتفر
19. Bolino, Harvey & Bachrach 20. Gonzalez & Garazo 21. Yoon & Suh, 22. Harmer ,Richard
هنابل واد یا سا هک دیاوف دنرب کرش ار فیصوت یم تراهروم( دنک ،23
2009 .)
راتفر یدنورهش دنرب
کی راتخاس یلک زا یدادعت راتفر هنابل واد نانکراک
اسا هاک خاناش
یوه دنرب شیارفا ار یم
دهد نمروب(
و
،نلپز 2005 ) زا . یهاگدید راگید
رااتفر یدنورهاش دانرب
یراتفر یدرف سا هک هب قتسم رو ی
م ثعاب فایرد شاداپ یمن دوش و هب لکرو ی یدرکلمع سا
هک ثعاب دوبهب درکلمع یم نامزاس دوش
،ناگرا(
1988 رد .) یفیرعت رگید راتفر یدنورهاش ،دانرب
یاهراتفر طوبرم
هب دنرب
،یروحم رتارف زا یمسر تامورلم هک دنتسه
هب خانش مان یراجت کمک
یم دننک و هب نیا انعم سا هک ثعاب نتفر لااب یاضر
یرتشم لع هب راتفر بواخ ناانکراک ااب
نآ اه یم ناس( دوش و24
،ناراکمه 2007
نینچمه .) راتفر
یدنورهش دنرب
زا قیر مه زارت ندراک
راتفر شرگن و نانکراک ماناب یراجت هب رجنم یاقترا درکلمع دنرب یم .ددرگ عقاورد راتفر یدنورهش
دنرب هب راتفر هنابل واد نانکراک
دراد هرااشا هاک
سااسا راب یداداعت
زا یااهراتفر یالک
ناانکراک
خانش ار دنرب شیارافا یام نیالپیز( دانهد و
،نمرواب 2005 .) عاقاورد رااتفر یدنورهاش دانرب
گربرد ی هدنر سا یراتفر هک
هب مس هورگ یاه فده یاراخ یاده یم
،دوش زا کی رظنم رااتفر
یدنورهش دنرب
هدرتسگ رت زا یدنورهش راتفر ینامزاس
سا نینچمه . نوچ
راتفر یدنورهش دانرب
هب اا ی رکرمت رب لک
،نامزاس اهنت رکرمتم دنرب رب سا
، هدودحم یاراد ی
کیراب یرات باسن هاب
دنورهش راتفر ی
ینامزاس نمروب( سا و
،نلپیز 2005 .)
1-2-2-2 -
دنورهش راتفر داعبا ی
دنرب
رثکا ناققحم رب دعبدنچ ی ندوب راتفر یدنورهش ینامزاس
قفاوت دنراد .
،ناگروا جنپ دعب ها ار
راتفر یدنورهش ینامزاس
نایب یم :دیامن عون یتسود ای یاهراتفر
،دیفم طسوت ماهلا نتفرگ زا
موهفم
،ندوب ناداواب
،یگنادرم قلاخا
یندم و عضاوت
،سنرلا(
2003 هب .) راتفر هلیسو یدنورهش
ینامزاس یم
ناوت موهفم یدنورهش راتفر دنرب
ار نایب دومن هک یراتخاس یعمجت
هتشاد و
بی نا هدننک ییاهراتفر ماع
رد نانکراک سا هک هب رجنم دوبهب یوه دنرب یم هجیتنرد .ددرگ راتفر
یدنورهش دنرب
هدنریگربرد دصق
و ین ره کی زا نانکراک ها هنابل واد ماجنا یضعب
یاهراتفر
لقتسم یمومع زا
شخب و دنرب سا هک هب رجنم یوقت یوه دنرب یم .ددرگ
نمروب و نیلپز هجیتنرد هبحاصم دوخ هک دنتشاد نایب راتفر
سا رداق دنرب یدنورهش رد
فه
دعب :ددرگ یتایلمع لیامت
هب
،کمک یهاگآ زا
،دنرب قایتشا هب
،دنرب لیامت هب درکیور ،یراکادف
غلبم ندوب ها دنرب و مه نچ ی ن شلات ها هعسوت و دوبهب دوخ رد رانک دوبهب دنرب نمروب(
و
23. Morhart, F. M., Herzog,W., Tomczak, T 24. Sun,L., Aryee,S., Law,K
