NGHIEN c u u - TRAO DOI
NHAN DIEN MOT SO eAC DIEM
CUA DOANH NGHIEP KHU VU-C KINH TE TU'NHAN 6VIET NAM THEO MO HJNH QUAN LYTRI THIJC
PGS, TS NGUYEN TRUONG SON*
l.Datvande
Trong khoang 10 nim trd lai diy, moi trubng kinh doanh ciia Viet Nam da ed nhiing thay doi het siic cin ban, kinh tetunhan dupe khing dinh va tao dieu kien thuan loi de phit trien. Tir nim 2000 de'n nim 2009, sd doanh nghiep kinh te'tunhin (KTTN) di ting tir 35.000 len den 360.000 doanh nghiep^ ty trpng doanh nghiep tren 1.000 din xa'p xi eon so' 5, tiem can vdi mtre trung binh eua cac ntrdc trong khu vire^. Doanh nghiep KTTN chie'm hon 95% sdluong doanh nghiep ca nude, tao ra khoang 90% viec lim eho ngubi lao dpng. Day la mot bp phan ri't quan trpng eua nen kinh te, sir Idn manh ea ve sdlupng va eha't lupng eua khu vuc doanh nghiep nay cd tie dpng rat Idn de'n sir phit trien va on dinh kinh te- xa hpi eiia da't nude.
Nhin nhan mot cich khach quan, mac dii ed suting trudng manh ve so lupng, tuy nhien chi't lupng va ning luc canh tranh cua doanh nghiep KTTN d Viet Nam cbn tha'p. Trong khung khoang tai chinh vua qua, doanh
nghiep KTTN la khu vuc bi anh hudng manh va td ra cd sue de khing ri't thi'p. Theo sdlieu cua Tong cue Thdng ke, euol nim 2008 chi ebn khoang 179.000 (xa'p xi 50%) doanh nghiep tu nhan hoat dpng^, gan mot niia cbn lai dang ben bb vuc eiia sir phi san. Nha nude di ban hanh nhieu ehinh sich hd trp, die biet la chinh sich hd trp lii suit vay vo'n, tuy nhien hieu qua han che. Nguyen nhan caban la do tinh trang chi't lupng va noi lire ben trong ciia doanh nghiep thi'p, "the trang"
yeu dt cua eiia doanh nghiep di lam han che kha ning hi'p thu nhung uu dii die biet tu ben ngoai do Nhi nude ho trp, Dpng lire phit trien do eae chinh sach eua Nha nude trong viec giai phdng lire lupng san xua't, khuyen khich va tao dieu kien thuan Ipi eho sura dbi eiia doanh nghiep dubng nhu di can. Can phai cd each dit vi'n de khac trong viec de xua't chinh sich hd trp doanh nghiep, thay vi tao dieu kien eho sura dbi, can
' Dal hoc Da Nang
1.http://www.gso.gov.vn/
default.aspx?tabld=409&idmld=4<emlD=8718
2,3. Le Chau:http://vneconomy.vn/20100126020014966P0C5/
chat-luong-thuc-cua-doanh-nghlep-tu-nhan.htm
NGHIEN c u u - T R A O DOI dinh gia lai eha't lupng eua doanh nghiep, tirdd cd cic
chinh sieh can thiet nhim tang cubng noi luc cho doanh nghiep. Sau 20 nim doi mdi, doanh nghiep Viet Nam van chtra cd mot dai dien tam ed khu vuc va the gidi.
Khoang cich ve tinh ehuyen nghiep, ning lire va trinh dp quan tri giua doanh nghiep Viet Nam vdi doanh nghiep eae nude trong khu vuc van cbn khi xa.
Bai viet nay di siu vao viec nhan dien va phin tich cic die diem tir ca'u triic ben trong cua doanh nghiep KTTN, riit ra nhung diem han che ca ban trong viec quan ly va dieu hanh, tu dd de xua't mot sdgiai phip nhim ting eudng noi lire, tao sir phit trien ben vung cho doanh nghiep trong tuong lai.
2. Co sd ly thuyet va phuong phap nghien cuu 2.1. Casaly thuyet
De phan tich cac die diem cua doanh nghiep ed the su dung nhieu mo hinh ly thuyet khac nhau, trong boi canh kinh te tri thiic toan cau hda, mo hinh eiia Tissen^
ve eic die diem tie dpng deti sir phat trien ben vung cua doanh nghiep la rat phu hpp va dupe nhieu tie gia sir dung. Mo hinh nay the hien gdc nhin doanh nghiep theo quan niem quan ly tri thuc, theo dd, cic doanh nghiep canh tranh nhau dua vao nguon tri thitc, bdng susdng tao, sulinh hoat trong chien luoc (tri thiic, ndng luc cot loi vd thdng tin) vd khdng dua nhieu vdo easd ha tdng, mdy thiet bi.
Theo mo hinh Tissen, eau triic ben trong cua mot doanh nghiep bao gdm bo'n hpp phan chinh la: tri thiic cda doanh nghiep vd ede he thong qudn ly tri thiic; thi trudng vd he thong chien luqe; cdu triic to chiic vd cdc quy trinh; nguon nhdn luc vd ddng luc. Ngudn tri thtre trong doanh nghiep bao gdm tri thirc van hanh vi tri thiic chien lupc se giiip doanh nghiep hieu rd thi trubng, sir canh tranh, eic tic dpng eua thi trubng doi vdi doanh nghiep, hien trang hoat dpng cua doanh nghiep va cic ning lire co't lbi ciia doanh nghiep. Ngudn tri thirc nay se gitip doanh nghiep xay dung ehie'n lupc de tham nhip va phit trien thi trudng, tirdd doanh nghiep se dieu chinh cau triic to ehiic, cie quy trinh lam viec de thue hien ehie'n lupc da de ra. Nguon nhin lire eiia doanh nghiep se duoc dao tao, nang cap de phu hpp vdi chien lupc, ca'u trtie, quy trinh lam viec va dupe tao dpng lire thich hpp de dat dp hoan thien theo yeu cau^.
2.2. Nguon da lieu sii dung
Ben canh cie diilieu thu cap ve hoat dpng eua khu vue kinh te'tu nhan, bai vie't chu yeu su dung cac du
Heu sa cap thong qua khao sit qua miu tho'ng ke nglu nhien cac doanh nghiep ke't hpp vdi phdng vi'n siu cic chii doanh nghiep. Diilieu thu thap theo ttmg chu de Hen quan de'n eic hpp phan cua doanh nghiep theo mo hinh Tissen, eic phdng vi'n sau cho phep lam ro hon gii tri noi ham cac hpp phan cua doanh nghiep, Tu dd riit ra cie nhan dinh ve die diem pho bien cua cac doanh nghiep thupe khu vue kinh te'tu nhan hien tai. Kich thudc mau bao gdm 400 doanh nghiep, chi nhinh, vin phbng dai dien eiia eae doanh nghiep thupe khu vuc kinh te tunhan cd dia diem bdtri tai cic tinh khu vue duyen hai mien Trung ^.
3. Kit qua nghien ctiru va thao luan
3.1. Ddc diem ve nen tdng tri thuc vd cdc he thong qudn ly tri thuc trong doanh nghiep
Trinh dp van hda cua chu doanh nghiep, nha quan ly va nhan vien phan inh ngudn tri thirc caban va tinh sin sang ve mat tri thirc eiia doanh nghiep de cd the tie'p nhan tri thue mdi. Ke't qua dieu tra eho thi'y, da sdchu doanh nghiep khu vuc KTTN cd trinh dp tugiio due phd thong trd xudng (46,6%); chi mot bp phan nhd ehii doanh nghiep tre cd trinh dp dai hpc (18%) va sau dai hpc chua de'n 1%'^. Khi khdi nghiep, phan Idn chii doanh nghiep deu dua tren tri thtic van hanh (kien thiie, ky ning san xua't r a san pham cu the) hinh thanh qua kinh nghiem, ri't thieu tri thirc chien lupc va kha ning quan ly. Gan 90% chu doanh nghiep khu vue kinh te'tu nhan dam nhan luon vai trb la ngubi quan ly dieu hanh. Sir tich rbi giua chuo ning lanh dao, xdy dung chien luqe cua chii doanh nghiep va ehiic ning qudn ly viec van hanh hdng ngay eua ngudi qudn ly khong ro rang. Vdi viec kiem nhiem "2 trong 1" nay,
4. Tissen, R. Andrlssen, D. And Deprez FL (1988b), "Value based knowledge management", Addison WIesley, Longman.
5. TS Vuang Ddc Hoang Quan - ThS Truang Minh Chuong:
Nang luc quan ly va suphat trien ben vCrng cija cac doanh nghiep vda va nho trong boi cinh khung hoing kinh te tai chfnh, Vien Phat trien kinh te-xahpi thanh phd Ho Chi Minh.
6. PGS, TS Nguyin Trudng Sdn: Bao cao tong hap di tai nghien cdu khoa hpc cap Bp trpng diem "Nghien cdu lai the canh tranh cua cac doanh nghiep theo thanh phan kinh te tai Da Nang", Ma sdB2006 - DN01 - 08TD, 2008.
PGS, TS Nguyin Trudng San: Bao cao tong hap di tai nghien cdu khoa hpc cap Tinh "Diiu tra, khio sat, danh gia thuc trang, di xuat giii phap nang cao chi sd nang luc canh tranh cap tinh (PCI) cua tinh Ouing Ngai", 2009.
7. PGS, TS Nguyin Trudng San: Bao cao tong hap di tai nghien cdu khoa hpc cap Bp trpng diem "Nghien cdu lai the canh tranh cua cac doanh nghiep theo thanh phan kinh tetai Da Nang", Ma sdB2006-DN01 - 08TD, 2008.
NGHIEN c u u - TRAO DOI cac ehu doanh nghiep trd nen rat ban rpn vdi viec dieu
hanh, khong du ning lire va thbi gian danh cho viec xay dung ehie'n lupc phat trien. Ke't qua ta't yeu la phan Idn doanh nghiep khong cd chien lupc, hoat dpng ehu yeu mang tinh ngin han, nhim vao Ipi nhuan
trong cdc doanh nghiep KTTN hien nay.
3.2. Ddc diem ve thi trudng vd qudn tri chien luqe Nhiing thieu hut ve nen tang tri thiie nhu di phan tich dtren tic dpng manh tao nen nhiing die diem quy dinh nhung han ehenoi bit trong viec nghien cuu thi trude mat, tuduy chu yeu dua tren cic "chieu, ehude" trubng va hoach dinh chien lupc eua doanh nghiep.
mang tinh ting phd, thieu tinh dai han va ben vung. Ve eong tic thi trudng, viec nghien cuu va khao sit Nhan vien trong cie doanh nghiep kinh te tunhan thi trudng, dirbio xu hudng phat trien cua nhu cau, xic cd trinh dp thi'p, lao dpng pho thong chiem phan Idn dinh quy mo thi trtrong, nghien cuu thi hieii khach hang...
(85%), sd nhan vien di qua cac chuong trinh dao tao la nhiing khai niem cbn kha mdi me hoac hieu khong trung cap (10%), ed trinh dp dai hpc (5%), cac doanh
nghiep d nong thon lai cang kem kha quan hon^. Dbi song vin hda eua nhan vien kha ngheo nan. Da gin 20 nam doi mdi, mac dii sdlupng doanh nghiep KTTN kha
tudng tin cua cie chu doanh nghiep va nha quan ly. Cic chu doanh nghiep thuong thu dpng trong viec tim kiem thi trudng mdi, thubng hoac chi dua vao quan he ci nhin hoac ehbkhach hang tdi. Tren thue te, khi nhieu nhieu, tuy nhien sue hi'p din ddi vdi bp phan lao dpng doanh nghiep phit trien thi ti"udng rat nhanh, tuy nhien di qua dao tao van tha'p. Sinh vien dai hpc mdi ra tnrong,
mac du ra't khd khan trong tim viec lam, nhung van ra't ngai ngan khi chpn cac doanh nghiep KTTN cd quy mo nhd, do vay, kha ning bd sung lao dpng cd tri thiic qua dao tao ra't thap. Trong quan ly ngudn nhan lire, ngoai viec phai quan tam den thu nhap, cic boat dpng quan ly tri
khi tim hieu ky, khong it doanh nghiep trong so dd gap dieu kien thuan loi ngau nhien, khi nhung thuin Ipi nay khong ebn nua, doanh sdva thi phan giam nhanh chdng Ke't qua dieu tra cho thi'y, gan 93% chu doanh nghiep xic dinh muc tieu hoat dpng la nham dat Ipi nhuan cao va phuong thiic pho bien trong viec dat muc thiic ddi vdi ngubi lao dpng hau nhu khong dupe trien tieu la ting doanh sdhoic giam chi phi, doanh nghipp khai. Tri thiicit dupe chia se trong doanh nghiep. kinh te tunhan ra't it quan tim de'n khich hang. Hau
Do nen tang tri thiie tha'p, eic chu doanh nghiep, het cie doanh nghiep khong tie'n hanh cic hoat dpng nhi quan ly it quan tam den viec cap nhat thong tin de
tang tri thue. Thbi gian qua, mac du Nha nude da cd nhieu chtrong trinh nhim bo sung va cung cap them thong tin cho doanh nghiep, tuy nhien ke't qua dieu tra vin cho thay, phan Idn eic doanh nghiep KTTN thubng xuyen trong tinh trang "ddi" thong tin, die biet la nhung thong tin quan trpng lien quan true tie'p den hoat dpng kinh doanh nhuthong tin ve thi trudng, cong nghe, phip
nghien cuu va danh gii sir hai Ibng cua khach hang.
Sau khi khich hang thanh toin tien xong, xem nhu het trich nhiem. Hoat dpng bao hanh, chim sde khich hang thubng mang tinh hinh thtre, tien hanh vi chinh ban than doanh nghiep hon vi Ipi ich khach hang.
Ve ehie'n lupc boat dpng, ke't qua dieu tra tren mot sd tieu chi ve thue trang, ve quan ly ehie'n lupc tai doanh nghiep KTTN the hien tren bang 1.
Bang 1: Ket qua dieu tra ve chien luoc ctia doanh nghiep kinh te tunhan
DVT: %
Tieu chi dieu tra Sii menh cua td chile
Chien lu'de dai han (tam han 5 nam trd len) Kehoaeh hoat dpng (nam)
Kehoaeh hoat dpng (quy) Ke hoach hoat dong (thang) Kehoaeh hoat dpng (tuan)
Cd 2 3 27.7 36.4 47.6 58,7
Khong 98 97 72.3 63,6 52,4 41,3
ly... Nhin chung nen tdng tri thae qudn ly vd chien luqe cdn nhieu han che; hoat ddng chu yeu dua vdo tri thae van hanh; nguon bo sung tri thus han hep; he thong qudn ly tri thae chua hinh thdnh dang Id ddc diem noi bat
8. PGS, TS Nguyin Trudng San: Bao cao tong hap di tai nghien cdu khoa hpc cap Tinh "Diiu tra, khio sat, danh gia thuc trang, di xuat giii phap nang cao chi sd nang luc canh tranh cap tinh (PCI) cua tinh Ouing Ngai", 2009.
NGHIEN c u u - T O A O DOI Phan Idn doanh nghiep khong xic dinh ro rang su
menh tdn tai, khong ed muc tieu dai han va khong xic dinh dtrpc mo hinh chien lupc phat trien (tren 95%).
Da sd doanh nghiep chi lap ke hoach van hanh ngan han, ehu yeu la ke hoach thing, tham chi ngan hon.
Mot sd doanh nghiep cd kehoaeh nim, tuy nhien trong boat dpng thue tien lai it quan tam thuc hien. Tuduy ngdn han, thieu phuang hudng hoat ddng ddi han dang Id mdt ddc diem idn chi phoi qud trinh hoat dong ciia doanh nghiep khu vue KTTN. Do die diem nay chi phol din de'n ri't nhieu doanh nghiep gap that bai ngay sau giai doan hinh thanh, tuoi thp binh quan ciia doanh nghiep khi thi'p. Ke't qua dieu tra cho tha'y trong Hon 400 doanh nghiep, tuoi thp binh quan chi dat miic 3,4 nim. Cd the ndi, phan dong cac doanh nghiep dupe hinh thanh xua't phat tu khit vpng ehu quan, nhim thuc hien mot muc tieu ngin han thubng la nhim khai thic mot ca hpi kinh doanh cu the nao dd ciia chii doanh nghiep, khi ea hpi nay khong cbn nua, doanh nghiep suy giam din de'n giai the hoac phi san. Cung chinh vi tud'i thp ngin, thieu yeu td truyen tho'ng, doanh nghiep KTTN khong du tiem lire tu ben trong de vupt qua nhung khd khin keo dai.
Dieu nay cung ly giai vi sao khi moi trubng kinh doanh khong thuan Ipi, nhi't la trong khiing khoang tai chinh nhu giai doan vira qua, sdlupng doanh nghiep KTTN ed nguy ca phi san ra't Idn.
3.3. Ddc diem ve edu trttc to chuc vd cdc quy trinh qudn ly
Phan dong cac doanh nghiep KTTN deu chpn kieu mo hinh true tuye'n ehiic ning de bdtri ca ei'u to ehiic, tuy nhien ei'u triic doanh nghiep lai ra't don gian vi thudng la khong dii sue de bao quit het eic chuc nang quan tri trong doanh nghiep. Die diem chung la ea ei'u to chire chi nhim thuc hien chiic ning ke toin (thubng cd bp phan rieng hoac cd nhin vien dupe ehuyen mon hda dam nhan), cie chtre ning quan tri khic (tai chinh, nhin sir, marketing, ehie'n lupc, eha't lupng...) khong ed bp phan dam nhan hoac khong dupe phin eong ro rang. Quyen quye't dinh mpi van de tap trung d chu doanh nghiep, ca che quan ly ehu yeu dua tren sir thuan tien, phu thupe Idn vao ning lire va kinh nghiem cua chu doanh nghiep. Trong mot chung muc nao dd, khi doanh nghiep ed quy mo ra't nhd, hoat dpng it phiic tap, tinh chi't gpn nhe va thuan tien eua ca ca'u to chuc the hien dupe tm diem, tuy nhien ne'u duy tri lau se trd
thinh nguyen nhan kim him sir trudng thinh eua doanh nghiep, dieu nay ly giai mot phan ve su ting trudng sd lupng nhung it ting len ve chit lupng cua phan dong doanh nghiep KTTN hien nay. Nhu vay, edu true to chac dangidn, chuyeu thuc hien chac ndng ketodn, cde chac nang qudn tri khde khdng duqc chuyen mdn hda hodcphdn cdng rd rang, suphdn quyen rat han che, quyen han qudn tri tap trung gdn nhu tuyet ddi vdo chu doanh nghiep dang Id dqe diem lan chi phoi cdc doanh nghiep khu vuc KTTN hien nay.
Ve viec thuc hien cic chuc ning quan ly, mac du chuc ning ke'toin dupe cie doanh nghiep chii trpng, tuy nhien chi dtmg lai d miic ke toin thue nhim thuc hien yeu cau eiia Nha nude va nhim muc tieu han che den miic tha'p nhi't muc thue phai nop, -viec thuc hien ke toin quan tri ra't han hiiu. Han che ve tu duy quan tri tai ehinh lam eho doanh nghiep khong phan tich dupe mot cich sau sic ve ngudn lire su dung va hieu qua hoat dpng... Chu doanh nghiep khong hieu ro tinh hinh tai chinh va hieu qua hoat dpng thuc sir cua doanh nghiep. Sir thieu hut eua tri thiie quan ly tai ehinh edng lam cho doanh nghiep KTTN khd quan ly dupe eic ngudn von vay tu ben ngoai de dat hieu qua mong muon, lam cho chinh doanh nghiep ra't ngan ngai khi huy dpng vo'n tir ben ngoai va ehinh dieu nay cung lam cho ngin hang va cie dinh che' tai ehinh ngan ngai trong viec cho doanh nghiep vay vo'n do khong nim dupe mot cich chic chin kha ning thu hdi vo'n vay.
3.4. Dqe diem ve nguon nhdn luc
Vdi viec bdtri ca ca'u to chiic quan ly theo kieu true tuye'n, phan quyen hep, quyen lire tip trung tuyet ddi vao chii doanh nghiep, trinh dp ciia ehu doanh nghiep cd y nghia quan trpng ddi vdi sir phit trien. Ke't qua dieu tra ve dpi ngu doanh nhan trong 400 doanh nghiep^ cho thiy, phan dong doanh nhan cd tuoi dbi cbn kha tre, tuy nhien trinh dp dupe dao tao cbn kha tha'p.
Da sdchu doanh nghiep cd trinh dp ttr pho thong trung hpc trd xuo'ng (67%), phan Idn cic ehu doanh nghiep deu di len tir cie hp kinh doanh ea the. Ty le chu doanh nghiep cd.trinh dp cao ding, dai hpc va sau dai hpc ting len trong nhung nim gan day, tuy nhien phan dong trong sdhp dupe dao tao tu nhung nganh nghe it Hen quan den kinh doanh (82%), hp thieu han
9. PGS, TS Nguyin Trudng San: Nang luc canh tranh cua cac doanh nghiep kinh tetunhan a Viet Nam - nghien cUu dien hinh tai thanh phd Da Ning, Nxb CTOG, H, 2010.
NGHIEN CUU- TRAO DOI Bang 2: Trinh do ciia dpi ngii doanh nhan thuoc
khu vuc kinh te tu nhan
Trinh dp hpc van fiaihpc/saudaihoc Cao dlng/trung cap Trung hpc phd thong Trung hpc CO sd
Dao tao ky thuat hoac day nghe Khong du'dc di hpc chinh thdc Td'ngcong
Ty le % 11,8 21,2 46,6 7,6 6,5 6,3 100
lupng, the hien viec giai phdng manh me ngudn lire xa hpi vao sir phit trien. Chat lupng va nang lire canh tranh eua eic doanh nghiep KTTN van ebn thi'p. Dieu nay anh hudng chung de'n hieu qua san xua't kinh doanh cua da't nude. Doanh nghiep KTTN cua chung ta hien nay dong nhung chua manh.
- Cd nhieu nguyen nhin giai thich eho sir "cham Idn" ciia eic doanh nghiep KTTN, tuy nhien nhung nguyen nhan quan trpng nhi't xua't phit tu cie die diem ciia ehinh ban than cic doanh nghiep, trong dd quan trpng nha't la suyeu kem ve tri thue quan ly, die biet li tri thuc chien lupc, boat dpng chu yeu dua vao tri thiic van hanh mang tinh ngin han; tri thuc va thong tin it dupe chia se trong doanh nghiep; chua chii trpng viec thu thap va sir dung thong tin trong lap ke hoach kinh doanh, do vay ra't bi dpng vdi sir thay doi ciia moi trubng; ca'u triic to ehire doanh nghiep don gian, khong thuc hien du cic chire nang quan ly can thie't; ngudn nhin lire tre tuy nhien it dupe dio tao, muc dp on dinh tha'p... Nhiing die diem nay cung lam cho cie doanh nghiep KTTN phit trien thieu ben vung.
- Cic chinh sieh eua Nha nude nhim phat trien khu vue kinh te'tunhin trong thbi gian vira qua di td ra het sue dung din, ed y nghia vo cimg quan trpng trong viec huy dpng va su dung cac ngudn lire xi hpi cac tri thiic ve chien lupc, thi trubng, Men thiic ve quan
ly doanh nghiep hien dai...
Ve dpi ngii lao dpng, ty le lao dpng dupe dio tao qua he tho'ng trubng Idp khi thi'p, phan dong dupe dao tao thong qua viec lam thue te, khoang 63% doanh nghiep khong thue dupe lao dpng cd ky ning nhu mong mudn^''. Dieu nay dit ning vi'n de dio tao cho ehinh cac doanh nghiep, Dpng luc lam viec ehii yeu eua ngudi lao dpng la thu nhap, do qui ban rpn vdi eong viec dieu hanh va thieu tri thuc quan ly, nen cic chii doanh nghiep chua trien khai cic thue hanh quan ly ngudn nhan lire chuyen nghiep, it ehu y hoat dpng dao tao.
Nhin chung chit lupng ngudn nhan lire chua cao vi tinh chi't khong on dinh do thay doi cong viec d ngubi
lao dpng cbn pho bien. Gan 65% doanh nghiep gap khd vao phit trien di't nude va la nen tang cho sir phit khin trong viec giu ngubi lao dpng lam viec on dinh trien manh me vi ram rp ciia cic doanh nghiep KTTN.
lau dai. Dieu nay gdp phan lam tri thtic trong doanh Tuy nhien cie ehinh sieh hien nay ehii yeu nhim tao nghiep bi mi't di nhieu, ban than doanh nghiep cung moi trubng thuan Ipi (nhin tdben ngoai doanh nghiep) khong man ma vdi eong viec dao tao.
Nhin chung, die trung ve mot ngudn nhan lire tre, ed y chi va khit khao phan dau vuon len, tuy nhien it dupe dao tao, khong dn dinh, ning sua't va hieu qua lam viec chua cao dang chi phol manh trong cac doanh nghiep KTTN hien nay.
4. Ket luan va kien nghi 4.1. Ket ludn
Ket qua phin tich ndi tren eho phep ngubi vie't di de'n nhung ket luan sau;
- Khu vuc kinh te tunhan Viet Nam di cd sir ting trudng manh me, ddng gdp ngay cang to Idn va quan trpng vao sir phit trien kinh te - xi hpi cua qudc gia. Tuy nhien suting trudng cua khu
vue kinh te nay, ehu yeu la ve mat 10. Sdd
NGHIEN c u u - TRAO DOI nhim gia ting nhanh sdlupng doanh nghiep. De ning
cao eha't lupng va ting ning lire canh tranh can phai cd sir dieu ehinh theo hudng phit huy vai trb tich cue ciia chinh ban than doanh nghiep, xem doanh nghiep la ehii the ehinh trong viec ning cao ning lire canh tranh eua hp.
4.2. Kien nghi
De doanh nghiep khu vuc KTTN ting nhanh ve sd lupng va phit trien ben viing, theo chung toi phai xua't phit tu chinh ban than doanh nghiep. Tunhiing phan tich neu tren de phit trien ben vung, ban than ehii doanh nghiep can phai thay doi ehinh minh va tao ra nhiing thay doi cho doanh nghiep eua minh phu hpp vdi yeu cau ciia qua trinh phit trien. Mot sd dinh hudng thay doi quan trpng can luu y la;
- Cac ehu doanh nghiep phai tich cue tham gia vao cie khda dao tao de nang cao trinh dp tri thuo quan ly, can tham gia vao cic hiep hpi nganh nghe de chia se tri thuc va kinh nghiem vdi cac doanh nghiep khic trong cung mot nganh nghe. Chu doanh nghiep nen thie't lap cac Hen ket vdi cac ngudn tri thiic d eae trudng dai hpc, cac vien hoac trung tam nghien cuu. Cac chu doanh nghiep can chu dpng theo dbi va quan ly cic thong tin ed Hen quan den doanh nghiep thong qua cac phuong tien truyen thong dai chung, Internet, cac hiep hpi, cic hpi cha, trien lim. Hinh thanh thdi quen theo dbi, cap nhat va phan tich thong tin thi trudng. Chu doanh nghiep cung can phai thay doi thdi quen ra quyet dinh, viec ra quyet dinh quan ly dieu hanh doanh nghiep nen dua vao thong tin, khong dua nhieu vao cam tinh, kinh nghiem. Phai tudng minh hda mpi tri thuc ciia doanh nghiep, cac quy trinh san xua't san phi'm, cic ky ning nghe nghiep ciia eic nhan vien gidi... can dupe ghi lai thanh hd sade tao kho tri thut; cho doanh nghiep. Hoan thien he tho'ng luu trii tai Heu, thong tin cua doanh nghiep, die biet la thong tin eong nghe, thi trudng, khuyen khieh nhin vien ghi lai mpi thong tin, tri thuc de cung chia se vdi nhau trong doanh nghiep. Tin hpc hda he thong luu tru tai Heu, thong tin.
- Xay dung va hoan thien ca'u tnie to chiic cd ti'nh he thong, khoa hpc, phii hpp vdi quy mo eiia doanh nghiep.
Ci'u triic cd the dan gian nhung phai dam bao thue hien dupe cac chuc ning ca ban eho boat dpng eua doanh nghiep. Hinh thinh he tho'ng quan ly chuyen nghiep, tach rbi chire ning cua chu doanh nghiep va nha quan ly doanh nghiep. Chu trpng phan tach cic
chiic ning mot each ro rang, giam thieu sir chdng cheo eong viec giiia eae bp phan. Cong viec va trich nhiem cua moi thanh vien phai ro rang.
- Ve viec nang cao chi't lupng ngudn nhan lire, trong phat trien eua eae doanh nghiep KTTN hien nay, ngudn nhan luc la yeu tdbien dpng nhieu nha't. Doanh nghiep can ehui'n hda lai ngudn nhan luc theo dbng san pha'm, thi trubng va ci'u triic to chuc eiia doanh nghiep. Ky ning, ning sui't lim -viec ciia nhan vien can thie't dupe quy hoach de khai thae cd hieu qua. Giam thieu eae nhan vien khong thich hpp vdi ei'u true to chuc. Nang cao trinh dp nhan vien thong qua eae chuong trinh dao tao. Tao vin hda ling nghe nhan vien de nhan vien phat huy sing tao trong giai quye't cong -viec va gin bo nhieu hon vdi doanh nghiep. Khuyen khieh nhan vien tirdao tao denang cao trinh dp ehuyen mon nghiep vu.
- Can chu trpng nang cao nang lire hoach dinh chien lupc, lap phuong an kinh doanh kha thi. Chu doanh nghiep va mot sdnhin vien lap ke hoach can dupe dao tao de nang cao ning lire tu xiy dung chien lupc vi lap du in phat trien doanh nghiep. Can phai to chuc hoat dpng cua doanh nghiep theo kehoaeh, trong thbi gian tdi, khi chua dii ning lire hoach dinh dai han, can chii trpng lap va thue hien kehoaeh theo quy, thing lam nen tang cho cie kehoaeh tie nghiep hang tuan hoac ngiy nhu hien nay. Can to chuc va bien che du muc sd nhan vien nhim thue hien chuc ning hoach dinh, lap kehoaeh eho doanh nghiep,
Tai lieu tham khao:
1 .http://www.gso.gov.vn/
default.aspx?tabid=409&idmid=4<emlD=8718
2. Le Chau: http://vneconomy.vn/20100126020014966P0C5/
chat-luong-thuc-cua-doanh-nghiep-tu-nhan.htm
3. Tissen, R. Andrlssen, D. And Deprez FL (1988b), "Value based knowledge management', Addison WIesley, Longman.
4. TS Vuang Ddc Hoang Quan - ThS faiang Minh Chuong:
Nang luc quin ly va suphat trien bin vdng cua cac doanh nghiep vda va nho trong boi cinh khung hoing kinh te tai chfnh, Vien Phat trien kinh te-xa hpi thanh phd Ho Chf Minh.
5. PGS, TS Nguyin Trudng San: Bao cao tdng hap di tai nghien cdu khoa hpc cap Bp trpng diem "Nghien cdu lai the canh tranh cua cac doanh nghiep theo thanh phan kinh tetai Da Ning", Ma sdB2006-DN01 - 08TD, 2008.
6. PGS, TS Nguyin Trudng San: Bao cao tong hap di tai nghien cdu khoa hpc cap Tinh "Diiu tra, khio sat, danh gia thuc trang, di xuat giii phap nang cao chi so nang luc canh tranh cap tinh (PCI) cua tinh Ouing Ngai", 2009.
7. Georgee Manners, JR., "Six levels of financial knowledge".
Strategic Finance, 2006.
8. PGS, TS Nguyin Trudng San^ Nang luc canh tranh ciia cac doanh nghiep kinh tetunhan a Viet Nam - nghien cUu dien hinh tai Th^nhphdDa Ning, Nxb CTOG, H, 2010.
