TRlKÌJNG DAI HOC DONG THÀP Tap chi Khoa hoc so 30 (2-2018) À N H HU*ÓrNG C Ù A P H A N B Ó N L À D É N S I N H TRU'ÒNG, P H À T T R I É N VÀ N À N G S U À T G I Ó N G L Ù A B C 1 5 T R É N H A I M Ù C B Ó N BAIVI K H À C NHAU
T A I Y Y È N - N A M B I N H
• Le Thj Nguyèt", Tàng Thj Hanhn Tóm tàt
Thi nghiém tìén hành nghièn ciru su dung 4 logi phàn bón là (Dàu Tràu 502, Komix BFC 201, K- Humat ISOOOppm, Chitosan) vói giéng lùa BC15 trén hai nèn dgm khàc nhau NI 60 kgha, N2 90 kg/
ha nham tàng nàng suàt, chat lugng dóng thòi giàm luong phàn bòn qua ré.
Két qua thi nghiém chi ra rang, càc cóng thùx: su dung phàn bòn là Dàu Tràu 502, Komix BFC 201, K-Humat ISOOOppm, Chitosan trén nèn dgm N2 90 kg/ha dèu cho hièu qua tòt hon cóng thùc dèi chùng phun nuóc là vè tàt cà càc chi tìéu theo ddi vè sinh truòng, phàt trién và nàng suàt dàn dén hiéu qua hnh té cao. Trong càc logi phàn bòn là nghién cieu thì phàn bón là Dàu Tràu 502 cho hièu qua tét nhàt.
Tu khóa. phàn bón là, dinh duòng qua là, dinh duang qua rè.
1. Bat van de Thài Bìnb) và 4 logi phàn bón là: Dau Tràu 502 do Hiénnay càc buib thùe bón phàn eho l ù a n g ^ Còngty Phàn bòn Binh Dièn san xuàt vói thành eàng da dgng thòng qua eàc dang hàp thu dinh phàn: N: 30%, P^O,: 12%, K^Q-10%, CaO: 0,05%, duòng cùa eày nhu qua ré, qua là, qua càc bó phàn
khàc tìèn cày. Su két hpp hpp ly giùa eàe càcb tbùc bón se mang Igi hiéu qua tot nhàt dói vói eày fróng và mói truòng song, Phàn bón là là bòn hpp eùa mot so nguyèn tó da luong, vi lupng và mot so ehàt iSèu hoà sinh truòng (Lè VànTn, 2001) [7]. Dùng phàn bón là eó nhieu uu diém' Chat dinb duòng duoe cung eap cho cày nhanh bon bón góc, hiéu suàt su dung dinb duòng cao bon, ebi phi thàp bon, it ành huòng den mòi truòng và dat tìóng.
Bón phàn qua là eó tàc dung bó sung dinh duòng hiéu qua, kip tbòi ebo cày dgc biét vào càe giai doan kbiìng hoàng vè dinb duòng. Hiéu qua su dung eùa phàn bón là phu thuòc vào tùng Ioai cày, tùng giai doan sinh truòng phàt trièn, dèu kièn sinb thài. Vi vày de nàng cao hièu qua kinb té eàn eung càp phàn bón bop ly, su dung phàn bón là két hpp bón phàn boa hoe ò mùe ihàp, dàm bào eung c ^ day dù eàc chat dinh duòng cho eày.
Ngbién cùu này xàc dinb biéu qua cùa phàn bón là (Dàu Tràu 502, Komix BFC 201, K-Humat ISOOOppm, Chitosan) dén sinb truòng, phàt tìièn và nàng suàt cùa gióng lùa BC15 tìén hai nèn dam 60 kg/ha, 90 kg/ha,
2. Vàt lieu và phurong phàp nghièn cùu 2.1. Vàt liéu nghién cuu
Gióng lùa B C U (Còng ty Gióng cày tróng e Tnròng Cao dàng Kinh tè - Ky thuat Di^n Bién '"' Hoc vién Nòng nghiép Viét Nam
MgO: 0,05%,Zn: 0,05%, Cu; 0,05%, B. 0,02%,Fe:
0,01%, Mn 0,01%, Mo: 0,001%, Penac P, GAS, oNAA, pNOA. 0,002%; KomixBFC 201 do Còng ty Thién Smb san xuàt vói tbànb phàn: N. 2,6%, Pp^. 7,5%, K^O 2,2%, Mg. SOOppm, Mn' 30ppm, Zn. 200ppm, Cu: lOOppm, B: 50ppm; K-Humat I SOOOppm do Còng ty Minh Due san xuàt vói thành phàn. N 7,5%, Pp^. 2%, K^O: 0,3%, Vi lupng: Cu 900ppm, Zn: 900ppm, Bo 900ppm, Mg: 400ppm, Mo: 70ppm, S: 1300ppm, Mn: 1200ppm; Chitosan VÓI tìiành phàn: N > 7,00%; P^O^ > 5,00%; K^O >
3,00%, Chitosan > 0,002%, axit amin > 0,002%;
dextìan > 0,002%; B > 0,03%.; Mo > 0,0005%, Fé
> 0,02%; Cu > 0,07%; Mn > 0,05%; Mg > 0,02%;
Ca>0,01%.
Hai nèn dgm NI: 60 kg/ha, N2: 90 kg/ha Nèn dàt: Tàt cà càc cóng thùc duoe bón 10 tàn phàn chuong + 60 kg Ppj/ha + 60 kg K^O/ha
2.2. Phirong phap nghièn cuu Cóng thùe tbi nghièm, + PO: phun nuóe là (dói chùng).
+ PI: Dàu Tràu 502.
+ P2:KomieBFC.201.
+ P3: K - Humat ISOOOppm.
+ P4: Chittisan.
Thi nghiém bó tri tbeo kièu Split - plot vói 5 còng thùc phàn bón là (bó tri ó nhò) PO: phun nuóc là, PI Dàu Tràu 502, P2: Komix BFC 201, P3 K-Humat ISOOOppm, P4: Chitosan và 2 nèn
TRUÒNG DAI H O C DÓNG THÀP Tap chf Khoa hgc so 30 (2-2018) dam NI 60 kg/ha, N2 90 kg/ha (bó tri ò lón) vói
3 làn nhàc lai, Dién tìch ò thi nghiém (ò nhó): 4 m x 5 m = 20 m^. Ó thi nghiém dupc d ^ bò ngàn càch, bò dupc che phù bang nilon và chim sàu 20 cm duói mat dàt.
So do bo tri thi nghiém NI
P2 1 PI 1 P4 1 PS N2 P4 1 PI 1 P5 1 P2
NI PI 1 P2 1 P5 1 P4
P3
P3
P3 P2
P3
P2 N2 P3 1 P5 1 P4
NI PI 1 P2 1 P5
N2 P5 1 P3 1 PI
PI
P4
P4 Hinh 1. Sa do thi nghiém Càe chi tìèu theo dòi. tbeo dòì càc chi tìéu vè Ihèi gian sinh truòng, chièu cao cày, dién tìeh là, chat khò ticb liiy, nàng suat.
Phuong p h ^ xù ly so lièu: Su dung phàn mèm Excel và phàn mèm IRRISTAT 4.0 de tmh càe tiiam so tiiÓng ké co bàn vàphàn tìch càc phuong sai két
Bang 1. Ành buòng cùa phàn bón là dèa thÒi gian sinh tnrdng cùa giong lùa BC15 trèn hai mùc bón dam khàc nhau
qua tbi nghiém (Pham Tién Dùng, 2010) [4].
3. Ket qua nghién cùu và thào luàn 3.1. Ành huòng cùa phàn bÓn la dén tìiòi gian sinh tniwng cùa gióng lùa BCIS trén hai muc bón dam khàc nhau
Phàn bón là khàe nhau ànb buòng dén thòi gian sinh truòng ò eàe eóng thùc thi nghiém khàc nhau thè bièn ò Bang 1. Cóng tbùc co su dimg phàn bón là dèu cho tbòi gian sinh truòng eao hon dói ebùng (PI, P4 > PO, P2, P3). Dièu dó eó thè do hàm lupng dam eó tìong thành phàn phàn bón là eao ó càc eòng thùc PI, P4, Vu Xuàn eòng thùc PI, P4 tìèn nèn N2 eò tbòi gian sinb truòng kéo dal bon so vói càe eòng tbùc khàc và bon nèn NI.
Két qua tuong t\r trong vu Mùa ò eóng thùe PI trén nèn N2 eó thòi gian sinh truòng eao hon so càe eòng thùc khàc trèn nen NI. Trong vu Xuàn tbòi gian sinh truòng dai hon vu Mùa do dièu ki$n tbòi tìét nbièt dó thàp ò giai doan ben rè boi xanh.
Dan VI: n g ^ MlJt
NI
N2 Pbàn
PO PI P2 P3 P4 PO PI P2 P3 P4
Gieo Vu Xuàn
30 30 30 30 30 30 30 30 30 30
cay Vu Mùa 23 23 23 23 23 23 23 23 23 23
cày
Vu Xuàn
36 38 36 37 37 36 38 36 37 38
BDtro Vu Mùa 33 36 34 34 35 32 36 35 35 36
TGtro Vu Xuàn
34 37 33 34 36 36 37 34 34 38
Vu Mùa 36 36 36 36 37 35 36 36 37 36
TWS Vu Xuàn
27 27 25 25 27 25 27 26 26 28
Chin Vu Mùa 26 25 25 25 26 24 26 24 25 26
TèngTGST Vu Xuàn
127 132 131 126 131 127 132 126 127 134
Vu Mùa 118 120 118 118 121 114 121 118 120 122 Ghi chà: BD tró: bài dàu tró. TG trd: thcn gian tró; TGST:
3.2, Ành hiróng cùa phàn bÓn là dén chièu cao cày cùa giong lùa BC15 trén hai mù-c bón dam khàc nhau
Vièe xù ly phàn bón là da ành huòng rat rò rét dén cluèu eao eày cùa gióng lùaBC 15 ò 2 vy Xuàn và Mùa tìén 2 mùc bón dgm kbàe nbau (Bang 2).
Giai dogn tu 2 tuàn sau cày (TSC) dén thòi k^ de nbành bini bièu eày ma vùa ben re hói xanh nèn chièu eao cày tàng ebàm, su khàe nhau vè chièu cao
ihài gtan smh tmóng.
cày giiia càc cóng tbùc tìii nghiém là khóng lón.
Tu tbòi ky tiò dén tbòi ky chin s ^ , chièu cao cày tàng mgnh vi dS:y là giai dogn cày lùa vucm long, làm dòng. Chièu cao tiimg binb cuoi cùng tir 97,9 em dén 102,1 em. Su sai kbàe so vói dói chùng eó y nghìa thóng ké eao Càc mùc phàn bón khàe nbau dà dàn dén nàng suàt khàc nbau eó y nghìa cao tìèn hai nèn dam NI và N2. Trong càe eóng thùe phàn bón là tbi Dau Tràu 502 co ànb buòng lón nhàt 103
TB.UÒNG DAI H O C DÓNG THÀP T a p chi Khoa hpc s 6 30 (2-2018)
dén ehièu eao eày cuòi eùng (104,6 cm tìén nèn nhàt, sau dó dén N2P4, N2P3, N2P2 và tìiàp nhàt N2 và 102,9 cmtìèn nèn NI), sau dó là Chitosan là N2P0 tìén nèn N2.
(102,8 cm tìén nèn N2, 102,6 cm trén nèn NI), Chièu cao cày cao hon so vói vu Xuàn. Quy K-Humat ISOOOppm vàKomicBFC.201 (102,8 lugt tàe dòng eùa càe phàn bòn là dén chièu eao cày cm, 100,7 cm nèn N2, 101,5 cm và99,l emnèn cuòi cùng dien ra tuong tu nhu vy Xuàn. Còng thùc NI), t h ^ nhàt là dói chùng (99,6 cm và 82,9 cm), co cbìèu cao lón nbàt van là Dàu Tràu (109,0 cm Két qua phàn tich chièu cao cày duói sv tàc dòng tìén nèn N2 và I06,S cm tìén nén NI), Chitosan, két hpp càc mùc dgm và phàn bón là cbo thày sv K-Humat, KoinieBFC.201, thàp nbàt làcòng thùc két hpp eùa mùc N2P1 dà eho chièu cao cày eao dói chùng (103,0 em, 86,5 cm tìén nèn N2, NI),
Bang 2. Ành hiróng cùa phàn bón là dén chièu cao cày cùa giong lùa BC15 trén hai mùc bón dgm khàc nhau
Dan VI cm Muc dam
NI
TB
N2
TB
iSD„„„
'•SD„„
cv%
Pbàn bón là PO PI P2 P3 P4
PO P I P2 P3 P4
2TSC Vu
Xuin
19,1 29,8 22,8 25,7 28,3 25,2 19,6 26,3 26,8 25,3 29,0 25,4 2.S1 5,63 12,2
Vu Mùa 26,7 34.8 28.8 33.1 32,8 31,2 30,7 37,4 31,3 32,7 33,5 33,1 2.66 5,95 10,2
4TSC Vu Xuàn
42,2 48,1 40,1 41,6 47,2 43,9 42,4 49,1 44,9 47,0 52,1 47,1 2,77 619 7,5
Vu Mùa 45,8 56,0 50,5 52,3 54,9 51,9 47,0 57,3 49,7 51,5 55,1 52,1 1,69 3,7S 4,0
6TSC Vu Xuàn
49,3 60,0 53,1 56,0 58,6 55,4 50,2 56,9 57,4 56,1 59,6 56,0 2,39 5,36 5,3
Vu Mùa 63,4 69.6 66,6 64,9 68,3 66,6 70,6 80,4 71,1 68,0 76,9 73,4 4,14 9,27 7,3
8TSC Vu Xuàn 73,2 96.3 91,2 93,9 95,3 89,9 89,7 99,3 92,6 93,0 99,3 94,8 5,49 10,46
7.3 Vu Mùa 79,6 100,6 95,7 98,1 98,2 94,4 96,0 104,4 97,4 100,6 101,5 99,9 5,61 8,37 7.1
ecce
Vu Xuàn
82,9 102,9 99,9 101,5 102,6 97,9 99,6 104,6 100.7 102.8 102.8 102,1 5.16 11,53
6,3 Vu Mùa 86,5 106,8 102,3 104,2 106,5 101,7 103,0 109,0 103,6 104,9 106,8 105,5 5,05 11,29 6.0 Ghi chù:
3.3. Ành htf&ng cùa phàn bón là dén khà nang de nhanh cùa giong lùa BC15 trén hai tante bón dam khae nhau
Ket qua cùa vu Xuàn và vu Mùa cbo thày ành buóng cùa càc bai pbàn bón là dén dòng tìiài de nbành ò hai vy khàc nhau và khàe nhau tìén hai nen dam NI và N2. Ành huòng cùa 2 còng thùc tiii nghièm phun phàn bón là PI và P4 co so nhành dgt cao nbàt ò cà 2 vy tbi nghièm.
Két qua theo dÒi khà nàng de nbành cùa lùa gióng BC 15 dupe tiié bién ó Bang 3 cho diày kbà nàng de nhành trong dièu ben vy Xuàn do dièu kipn tbòi tìet kbóng thuàn lai nèn giai doan sau e ^ 2 tuan cày lùa mói ben rè hòi xanb cbo so nhành tàng
TB: Tnmg bình. TSC: Tuàn san cày; CCCC: Chièu cao cadi cùng.
ehgm, su khàe nbau giiia càc còng tbùc tbi nghièm là khòng rò rpt. Tu tuàn thù 4 dén tuàn thù 6 c% lùa de nhành mgnh ò tàt cà càc eòng tbùc và so nbành dat cao nhat ò giai dogn này, so nhành ò càc cóng tbùc thi nghièm cao bon còng thùe dói ebùng. SÓ nhành cao nhàt tién nèn N2 ó còng tbùc PI ( 16S, 1 nbànb/m^), dén còng tìiùc P4, P3, P2 ( 162,2 nhành/
m^ 155,9 nhành/m^ và 129,4 nbànb/m^) và t h ^ nbàt ò eòng tiiùe dói chùng PO (115,3 nbành/m^).
So nhành tìèn nèn dgm NI tìiàp nbàt ó còng thùc PO (107,0 nhànb/m^ cao nbàt ò cóng tbùc PI, P4 (143,3 nbànb/m^ và 136,2 nhành/m^).
SÓ nbành tìép tue tàng ò tuàn tìép theo cho dén tuàn tìiù 8, sau dò giàm dàn và ón djnh vào
TRUCJNG DAI HOC DÓNG THÀP Tap chi Khoa hpc so 30 (2-2018) cuoi tiiòi ky sinh truòng. ò tuàn thù 8 so nhành
cùa eóng tbùc dói ebùng PO (305,3 tìén nèn NI và 313,5 nbànb/m^ tìén nèn N2), t b ^ bon eàe eòng tìiùc tbi nghiém P2, P3, P4 và còng tbùc PI eó so nhành cao nhat dat 396,7 nhành/m- và 427,2 nhành/
m^ Trong vu Mùa diéu kièn thòi tiet ibieh hpp nèn eày lùa tàng truòng so nbành rat nhanh. Dòng tbài de nbành eùa càe eóng thùe tbi nghièm khàe nbau.
Sau khi cay so nbành tàng tu tuan thù 2 dén tuàn
thù 8 so nhành dgt cao nhàt, sau dò giàm dàn ó càc tuan tìep tbeo.
Càe tuàn tìép theo dòng thài de nhành tàng dén tuàn thù 8, sau dò giàm dàn dén tuàn thù 10 thi so nbành ón dinh Ò càc còng thùe tin nghièm so nhành ò còng thùe PO tìèn nèn dam NI, N2 dèu dgt tiiàp nhàt (286,8 nhànb/m^ và 2S7,4 nbànb/m^), còng tiiùe PI (417,5 và 397,6 nbành/m^) dgt già tìi cao nhat, dieu dò chùng tò kbi lupng dam tàng làm tàng so nbành eùa gióng lùa BC 15
Bang 3. Ành hiràng cùa phàn bón là dén khà nàng de nhanh cùa giàng lùa BC15 trén hai mùx; bón dam khàc nhau
Don vi nhanh/m^
Mùcd^m
NI
N2
iso,™
^^m(pm CV%
Phàn bón
là
PO PI P2 P3 P4 TB PO PI P2 P3 P4 TB
2TSC
VX 107.0 143,3 120.3 128,6 136,2 127,1 115,3 168,1 129.4 155.9 162.2 146,2 45,3 18,3 7.7
VM 142.4 191.8 159.3 162.5 171.1 165,4 164.0 203.8 179,2 195.3 193.7 187,2 50,1 20,9 6.8
4TSC
VX 117.4 160.0 132.7 138.7 147.7 139,3 131,7 194.3 145,3 180,2 193,2 168,9 14,7 14,8 5,6
VM 203.1 254.8 213.5 219.4 244.0 278,2 209,8 306.4 239,8 248,7 275,6 256,1 72,<!
41,7 10.0
6TSC
VX 214,0 304,4 235.5 245,1 277,9 255,4 223,5 312.1 243.8 278.9 296,7 271,0 15,2 19.6 4.3
VM 265.5 379,5 301.6 328.9 353,7 325,8 288,9 415.6 340,6 378.3 393.1 363,3 70,1 34,6 5,8
sTse
VX 313.5 427.2 327,2 342,2 368,8 355,8 305,3 396,7 350,9 365,8 381.2 359,9 15.9 41,5 6,7
VM 336,0 436,6 371.5 394.7 419.7 391,7 315,7 444.4 368.4 404,8 428,3 392,3 26,8 41,7 6,2
lOTSC
VX 254.8 350,4 289.4 305,9 337,5 307,6 275,3 360,3 313,9 326,2 340.0 323,1 14,6 30,0 5,5
VM 287.4 397.6 329.1 346,8 363,7 344,9 286,8 417.5 340.9 362,8 390.6 359,7 15,3 33,3 5,5
Ty le nhành hùu hiéu VX 65.8 83,1 68.8 70.7 77,5 73,2 65,5 90.6 76.0 79.5 84.5 79,2 4,7 5,4 4,1
VM 58,2 70.4 62.9 65,9 67.2 64 J> 58,9 77.9 65.8 69,5 71.5 68,7 11,2 5,2 4,5
3.4. Ành huòmg cùa phàn bón là den chi so dièn tich là (LAI) cùa gióng lùa BC15 trèn hai mùc bón dam khàc nhau
Càe còng thùe eò xù ly phàn bòn là co dipn tich là ò giai doan de nhành và tiò dèu eao hon dói chùng, Trong dó, dgc bièt cóng tbùc phàn bón là Dàu Tràu (PI), Chitosan (P4) eó biéu qua bon so vói dói chùng và eàc che pbàm pbàn bón là khàc ò mùc y nghìa thóng ké (Bang 4)
Dièu này eó thè do tbànb pbàn cùa phàn bón là Dau Tràu và Chitosan ngoài càc nguyèn tó da, vi lupng con bo sung cà chat diéu tìét sinh truòng
Ghi chù: Xem Bang 2.
(GA3) nén tàc dpng kich thich sinh truòng tot hon.
Ben canh dó Chitosan là mot hpp chat bini eo tu nhién giàu N, dupc chiét suàt tu vó càc ngành giàp xàe nhu tóm, cua... Theo ngbién cùu cùa Bertrand (2001) [1], hàm luong N tìong thàn, là co tuong quan thugn chat vói su sinh truòng Hàm lupng N tiong là tàng và sy sinh truòng dien ra mgnh me khi lupng bòn dgm tàng. Tuy nbièn, khi lupng bón dgm bón thàp, néu hiéu qua su dung N cùa eày cao, cày vàn co thè tìeh lùy luong N cao tìong thàn, lava co thè sinh truòng tòt. Trong dièu kièn eày lùa bón dgm thàp, phun phàn bón là 105 ,
TRUÒNG DAI HOC DÒNG THAP Tap chi Khoa hpc so 30 (2^2018) Dàu Tràu, Chitosan vào giai doan de nhành (giai Ànb huòng cùa phàn bón là dén ebi so LAI doan rat can dgm), da làm tàng dién tìcb là eùa tìèn hai nèn dgm kbàe nhau cùng khàe nhau ò hai eày so vói còng tbùc dói chùng và càe còng thùe vy Xuàn và Mùa (Bang 4). Càe còng thùc phun xù ly phàn bòn là kbàe. Két qua này phù hpp vói phàn bòn là ngay tu gjai doan de nbành hùu bièu dà ngbién cùu eùa Pham Vàn Cuòng và Tran Anh co sy kbàe biét nbau dàng kè. Kbi eày lùa chuyén Tuàn (2008) [3] khi phun Chitosan nong dò IO, sang giai doan de nbành tìó LAI dat cao nhàt, sau 20,30 ppm tìong dièu kièn bòn dam thàp làm bièu dó giàm dàn vào giai doan chin sàp, già tri trung qua su dyng dam cho eày boàc cung cap dgm ebo binh ò eàe còng ihùe phun pbàn bón là ò càe giai cay nèn tàng dipn tìcb là. doan sinh truòng vy Xuàn cao hon vy Mùa
Bang 4. Ành huóng cùa phàn bón là dén LAI cùa giéng BC15 trèn hai mùc bón dam khàc nhau Don vi: m- là/ m^ dat Mùc dgm
NI
N2
"o,„„
^^lOODPtìf
CV%
Pbàn bón là PO PI P2 P3 P4 TB PO PI P2 P3 P4 TB
BNHH V u X u à n
3,0 3,4 3,1 3,2 3,4 3,2 3,1 3,6 3,2 3,4 3,5 3,4 0,77 0,38 6,4
V I I M ù a 2,8 3,3 3,0 3,2 3,3 3,1 2,8 3,4 3,0 3,2 3,2 3,1 017 0,37 6,5
Tré V u X u à n
3,9 4,5 4.1 4.4 4.5 4,3 4.1 4.9 4,4 4,7 4,8 4,6 0,39 0,82 10.0
Vu Mùa 3,6 4.0 3.7 3.8 3,9 3,8 3,9 4,8 4,0 4,4 4,6 4,3 016 0,37 5.0
Cbia VII Xuàn
3,2 3.5 3.1 3.4 3.4 3,3 3,3 3,9 3,5 3,5 3,6 3,6 0,12 0,26 4,2
sàp VU Mùa
2,7 3,3 2,9 3,1 3,2 3,0 3,1 3.8 3,3 3,4 3.5 3,4 0,17 0,38 6,4 Ghi chù: TE- Trung binh. BNHH. De nhành hùu hifu.
3.5. Anh huwng cùa phàn bón la den khoi nhànb/m^. Nhin chung cà ba giai dogn khói lupng luwng chat kho cùa giong lùa BC15 trèn hai mùc chat khó ticb lùy tàng ò mùe y nghìa kbi su dyng bón di^m khàc nhau phàn bòn là.
Trong vu Xuàn, tàt cà càe còng tbùc tbi Cùng nhu vy Xuàn, ò vu Mùa tàt cà càe còng nghièm phun phàn bón là dèu làm ehàt kbò tìcb tìiùe tbi nghièm co phun pbàn bón là ehàt khò tich lùy tàng ó càe giai doan phàttrièn và eao bon % dèu tàng và cao hon còng thùc dói chùng khòng cóng thùe doi chùng khòng phun ó bai mùe dgm phun ó mùc y nghTa. Ò giai doan de nhành chat khó khàc nhau Giai doan de nbành trén nèn NI khói tich lùy bién dòng tu 321,3- 464,1 nbành/m^ giai lupng ticb lùy chat khò dat tìiàp nhàt ò còng tbùc dogn tìo, tiiàn là phàt tìièn mgnh chat khò bién dpng dói ebùng PO (314,6 nhành/m^); eao nbàt là cóng tu 650,7 - 780,0 nbànb/m^ giai dogn ehin chat khó tiiùc PI và P4 (406,7 - 366,7 nhànb/m^ ); tìiong tìch lùy bién dòng tir 773,3 - 924,0 nhànb/m^. Nhu ty trén nèn N2 vói 464,1 và 440,0 nhành/m^ ò vày, ò cà 2 vy tìong càe giai doan theo dòi dèy eho còng thùe PI, P4. Giai dogn tìó khói lupng chat thày khi phun phàn bón là dà làm tàng khà nàng khó tìch lùy bién dpng tìong khoàng 693,3 - 849,3 tich l i ^ chat kbò.
TRUCJNG DAI H O C D Ó N G XHÀP Tap chi Khoa hpc s6 30 (2-2018) Bang 5. Ành hiróng cùa phàn bón là dén khoi lupng chat kbd tich luy cùa giéng lùa BC 15
trén hai mùc bón dam khàc nhau
Dcrn vi tinh: g/m^
Bè nhành hùu hiéu Chin sàp
)ón là PO P I P2 P3 P4 TB PO P I P2 P3 P4 TB
VU Xuàn 314,6 406,7 340,0 354.7 366,7 357,6 328.0 464.1 406.7 420,0 440,0 411,8
V u M ù a 314,6 405.3 354.7 372,0 378,7 365,1 321.3 420.8 366.7 372.0 400,0 376,2
V u X u à n 693,3 849,3 734,7 756,0 786,7 764,0 718.7 845,3 736.0 756.0 786,7 768,5
V u M ù a 650,7 780,0 712.0 732.0 740,0 /22,9 676.0 760.0 696.0 728.7 734.7 719,1
Vu Xuàn 790,7 897.3 829.3 878.7 877.3 854,7 878,7 977,3 841.3 908.0 922.7 905,6
VuMùa 773,3 880,0 802,7 846.7 876.0 835,8 822,3 924,0 857,3 846.7 800.0 850,1
"D,.„
^ ^ ^ ( O O W f ^
cm \
43,6 97,6 14 0
11.6 26,8 40
36,8 82,0 5.8
27,2 60,8 4.6
30,4 68,4 4.3
55,6 100,1 8.1
3.6. Ành huòng cùa phàn bón là dén toc dd ticb lùy chat kho cùa gióng lùa BC15 trén hai mùc bón dam khae nhau
Trong vu Mùa, toc dò tich 1 ^ chat kbò ò tat cà càc còng thùc deu tàng và cao bcm vu Xuàn.
Giai doan 2TSC den de nbành hùu bièu toc dp ticb liiy chat khó bién dòng tu S,S -12,2 g/m^ dàt/ngày.
Bang 6. Anh huwng cùa phàn bón là dén toc do tì'ch lùy chat khò cùa giong lùa BC15 trèn hai mùc bón dam khàc nhau
Dan vi tinh: g/m- dàt/ngày Ghi chù: TB: Trung bình.
giai dogn de nhành bini bièu den giai dogn tìó toc dò ticb liiy chat kbò tàng trung bình dao dòng tu 9,3 -13,2 g/m^dat/ngàyjgiai doan tìó den ehin sàp là 10,1 - 13,6 g/m^ dat/ngày Ket qua nghièn eùu này phù hpp vói ngbièn cùu cùa Dò Thi Huòng và Tàng Thi Hgnb (2014) [5].
Pbàn bón là PO PI P2 P3 P4
" D . . , . ,
2TSC V u X u à n
7,8 11,2 8,8 10.5 10,8 1,37
• B N H H Vu Mùa
8.8 12.0 10.2 10.9 11,1 0,S2
B N H H - V u X u à n
8,8 12.1 9.8 10,8 11,2 0.93
•Tró Vu Mùa
9,4 13,0 10,5 11,3 11,6 0,63
Tr5 V u X u à n 9.8 12.2 10,2 11,0 11,5 0,98
• e h m sàp Vu Mùa
10,2 13,5 11,0 11,7 11,9 0,64 Ghi chù: TB: Trung bình. DNHH: De nhành hùu hiéu. TSC: Tuàn sau cày.
3.7. Ành huòng cùa phàn bón là dén càc yeu còng thùc phun pbàn bón là co ànb buòng rò rèt tocau thành nàng suat và nàng suàt cùa giong tói ebi tiéu so bòng/m^ cùa gióng BC15 ó càbai lùa BC15 trén hai mùc bÓn dam khàc nhau vy. Vu Xuàn PI dgt 228,5 bòng/m^ vy Mùa còng Qua phàn tìcb so hèu ò Bang 7 ebo tiiày eàc thùe PI cùng dgt 225,4 bóng/ml Nbu vày viéc két 107
TB.UÒNG DAI HOC DÓNG THÀP Tgp chi Khoa hoc so 30 (2-2018) hpp phun phàn bón là càn dói tìèn eàc nèn dgm là tu nhu vu Mùa khói lupng 1000 bgt cùa càe eòng yéu tó quyét dinb dén nàng suàt cùa gióng BCIS, tbùc phun phàn bón là dèu cao hon so vói còng thùc So bat tìén bóng vu Xuàn dao dóng tìong kboàng dòi chùng khòng phun tìong dó còng thùe PI dat tu 155,3 bgt/bòng(ò eóng tìiùcN2Pl) dén 176,4 cao nbàt 20,5 g TÓ hpp tuong tàc NlPl vàN2PI hat/bòng (ò eòng tbùc NIP2) Ò vu Mùa so bat/ ò eà bai vu dèu cbo két qua eao nbàt ó y nghìa dat bóng bién dòng tu 159,8 - 179,3 bgt/bòng, t h ^ 20,6 gvy Mùa và 21,1 gvuXuàn.
nhàt ò còng tìiùe N2P1(159,8 bat/bòng), cao nbàt Nàng suàt ly thuyét ó vu Xuàn dao dòng tir làòNlP2 (179,3 hgt^óng). Nbuvày, càc còngthùc 47,5 - 76,3 ta/ha Trèn nèn dgm N2 cóng thùc dgt duoe phun phàn bòn là dèu làm tàng so hat/bòng nàng suàt ly thuyét cao nhàt là còng thùc PI dgt so vói còng thùe dói ebùng ò mùe y nghTa, Nhgn 76,3 tg/ba. Thàp nbàt là eòng tbùc dói chùng PO
^ n b này cùa chùng tói phù hpp vói cùa Pbgm Vàn dat 51,8 ta/ha. Trèn nèn dam NI thì còngtiiùcPl Cuòng (2005) [2] và Nguyèn Thi Lan và Dò Thi cùng là còng thùc cho nàng suàt ly tìiuyét cao nhàt Hiròng (2009) [6], 69,7 tg/ba. Càe eòng thùe con lai dèu co nàng suat Còng tbùc Idióng phun phàn bón là PO co ty ly thuyét cao hon so vói eòng thùe dói chùng PO lè bgt chàe/bòng tb%) nhàt ò hai vy thi nghiém, eàc (47,5 ta/ha).
còngthùc co phun phàn bón là thì tylè bat chàe tìén Nang suat ly tbuyet ò vy Mùa dao dòng tir bóng tàng cao dgt cao nbàt ó eóng thùe PI và P4 47,2 - 76,6 tg/ba Còng tbùc PI dgt eao nbàt 76,6 Khói lupng 1000 bgt trung bình ò cà bai vy ta/ha tìén nèn N2 và tìén nèn dgm NI dgt 68,5 tg/
cùa eàe eóng Ihùc deu cao hon so vói eòng tbùc doi ha. Càe eòng thùe khàc deu eó nàng suat cao hon ebùng khóng phun, vy Xuàn eó kbòi lupng 1000 eòng thùe doi ebùng khòng phun phàn bón là PO bat eao nhat là eóng thùe PI trung bình dat 20,9 g, ebi dat 50,8 ta/ha trén nen dam N2 và 47,2 tg/ha cao hon cóng tìiùe doi chùng ehi dat 19,7 g Tuong tìèn nen dgm NI
Bang 7. Ành huóng cùa phàn bón là dén cac yéu to càn thành nSng suàt và nàng suàt cùa giong lùa BC15 trèn hai mùc bón dam khàc nhau
Mùt dam
NI
N2
I-SD.„
'^o,.,,^
cv%
Pbàn bón là PO PI P2 P3 P4 TB PO PI P2 P3 P4 TB
s é bóng/m' Mùa 191,9 220,6 209.5 212.3 214.5 209,8 195,8 230.2 197.5 201,1 205.3 205,9 37,47 21,38 5.9
Xuàn 193,0 224.5 199,9 209,9 212.5 207,9 196,5 232.4 207.7 216.1 221,3 214,8 5,05 11,28
2,9
s é hat/bòng Mùa 159,8 174,3 162.5 168,1 172,6 167,5 164,7 179,3 167,5 172,7 173,8 171,6 4,12 5.91 2,0
Xuàn 155,3 172.3 163.6 168,9 170,5 166,1 161,6 176,4 165.1 170.5 169.0 168,5 1,89 4,23 1,4
Tylébat chàc(%) Mùa 79,8 87,2 82,1 84.7 85,8 83,9 80,7 90,2 83.5 85,3 85,8 85,1 1,98 1.59 0,9
Xuàn 80.7 86,9 81,3 84,3 85,3 83,7 81,5 87,8 82,6 85,8 86,5 84,8 0,37 0.83 0,5
KL1000 hat (g) Mùa
19.4 20,4 19,6 19,9 19,9 19,8 19,6 20,6 19,9 20,0 20,1 20,0 0,49 0,29 1,1
Xuàn 19,6 20,7 19.8 20,3 20,5 20,2 19,9 21,1 20,2 20,6 20,8 20,5 019 0,43 1,2
NSLT (t?/ba) Mùa 47,2 68,5 54,7 60.2 63.4 58,8 50.8 76.6 54.8 59,4 61,4 60,6 13,45 7.42 7,2
Xuàn 47.5 69,7 52.5 60.8 63.2 58,7 51,8 76.3 57.3 65.0 67,4 63,6 219 4,89 4.4
NSTT (ta/ba) Mùa 45.9 54,5 48.5 50.8 52,3 50,4 46,9 58,3 47,7 51,8 52,5 51,4 1,45 3,96 4,5
Xuàn 45.2 62.5 46,2 51,7 53,8 52,3 49.1 65.8 52,7 58,5 60,5 57.7 4,56 10,19 10.1 Ghi chà: TB: Tnmg bình, NSLT: Nàng snàt /ji t/iuyi/. NSTT: N&ng suàt thuc thu, KL 1000 hat, Khói [umg 1000 hgi NangsuàtthwcthugiónglùaBClS àvuXuàn su chénh léch khà lón. Tnmg binh càc còng thùc dattir45,2-67,8 ta/ha Nàng suàt thuc thu giùa càc phun phan bón là trén nen dam NI nàng suàt thuc còng thùc phun phàn bòn là và dam khàc nhau co thu thàp hcm so vói nèn dam N2 Trén nèn dam N2
TRUÒNG DAI HOC DÒNG THÀP Tap chi Khoa hpc so 30 (2-2018) còng thùc kbóng phun phàn bón là dat nàng suat
t h ^ nhàt chi dat 49,1 tg/ha, eao nbàt eó cóng thùe phun phàn bòn là PI dat 67,8 ta/ha, càc eóng thùe con lai dao dòng tìong khoàng 52,7 - 60,5 ta/ba.
Trén nèn dam NI nàng suàt thuc thu cùa còng thùc dói chùng khóng phun phàn bón là dat 45,2 ta/ha, cóng thùc phun pbàn bón là dgt nàng suàt tbirc thu cao nhàt là còng thùe PI dgt 64,5 tg/ba
Xét chung eà bai nèn dam cbo thày còng thùe tìèn nèn dgm NI eó nàng suat thuc thu thap hon tìèn nèn dgm N2, nàng suat thue thu eao nhat tìèn cà hai nèn dgm là còng tbùc PI và tò bop N2PI cho két qua eao nbàt ò mùe y nghìa thóng kè eao.
4. Ket luan
Ò dièu kién bón dgm t h ^ (60 kg N/ba), phun phàn bón là dà làm tàng ty lè de nhành bini hiéu.
Trong dó cóng thùc phun phàn bón là Dàu Tràu 502 cho ty lè de nhành hiìu biéu eao nhat (70,4 nbành/
m^òvu Mùa và 83,1 nhành/m^ ó vu Xuàn) Trong dièu kièn bón dgm thàp (60 kg N/ba), phun phàn bón là Dau Tràu, Chitosan vào giai dogn
de nbành hùu hièu dà làm tàng dién tich là (3,3 m^
là/m^ dàt ò vu Mùa và 3,4 m^ là/m- dàt ò vu Xuàn) so vói eòng tbùc dói chùng (2,8 m^ là/m^ dàt ò vu Mùa và 3,0 m^ là/m- dàt ó vu Xuàn) và eao hon eàc còng thùe phun phàn bòn là Komic BFC.201 (3,0 mMà/m^ dàt ò vuMùavà 3,1 m^ là/m^ datò vy Xuàn) và K - Humat ISOOOppm (3,2 m^ là/m^
dat ò vu Mùa và vy Xuàn),
Tàt eà càc cóng thùc phun che phàm pbàn bòn là dèu ebo chat kho tich lùy cao hon dói ebùng phun nuóc là. Còng thùe bón 60 kg N/ba két bop phun pbàn bón là Dau Tràu ebo khoi lupng tich liiy chat kbò cao nhat (giai doan ehin s ^ dat 880,0 g/m^ ò vu Mùa và 897,3 g/m^ ò vu Xuàn)
Càc eóng thùe phun che pham pbàn bón là deu ebo nàng suat Ihue tbu cao bon doi chùng ò eà bai vu Xuàn và Mùa (còng tbùc doi ebùng nàng suàt thuc tbu là 44,9 ta/ba ò vu Mùa và 45,7 tg/ba ó vy Xuàn, tìong kbi còng thùc phun phàn bón là dat tìi 48,1 - 56,4 ta/ha ò vu Mùa và 49,5 - 68,7 tg/
ha ò vu Xuàn)./.
Tài liéu tham khào
[1], Bertrand H. et al. (2001), 'Towards a Better Understandmg ofthe Genette and Physiological Basis forNitìogen Use Effieiency in Maize", PlaniFhysiology, 125 (3), p. 1258-1270.
[2] Pham Vàn Cuòng (2005), "Ành huòng cùa lièu lupng phàn dam dén nàng suàt chat khó ò càc giai dogn sinh tmòng và nàng suàt hat cùa gióng lùa lai và lùa thuàn", Tgp chi Khoa hoc Ky thuàt Nóng nghièp, (so 3), tì 232-238
[3], Pham Van Cuòng và Tran Anh Tuàn (2008), "Ành huòng cùa Chitosan dén sinh truòng và nàng suàt cùa lùa trong tìong dièu kién phàn bón thàp", Tgp chi Khoa hoc và Phàt trién, (so 5), tr. 412-417.
[4]. Phgm Tìén Dùng (2010), Thièt ké thi nghièm và xù li két qua bang phàn mèm thóng ké IRRISTART, NXB Tài chmh 2010.
[5]. Do Thi Huòng và Tàng Tbi Hanh (2014), 'Tich lùy chat khó eùa dòng lùa ngàn ngày mói chpn tao cr càc mùc dam bón khàc nhau", Tgp chi Nóng Nghiép & Phàt trién nóng thón, (so 249), tì. 27-35
[6] Nguyèn Thi Lan và Do Thi Huòng (2009), "Xàc dinh lièu luong dam vién nén bón eho lùa tgi Thài Bình và Hung Yèn", Tgp chi khoa hoc vàphàt tnèn, (so 2), tì. 152-157.
[7]. Le Vàn Tn (2001), Hói dàp ve phàn bón, NXB Nòng Nghièp Ha Nói.
FOLIAR-FERTILIZER EFFECT ON THE RICE CULTIVAR BCIS'S GROWTH AND GRAIN YIELD AT TWO DIFFERENT NITROGEN LEVELS IN Y YEN - NAM DINH
Summary
The conducted experiment examined the effects of 4 fobar-fertilizers (502 Bufifelo Head, Kombc BFC 201,K-Humat ISOOOppm,Chitosan)ontìienceBC15attwodifferentmtrogenlevelsNI60kg/ha, N2 90kg/
ha; as sueh to increase grain yìeld, quality and deerease the amount of root-fertìlizer.
The results showed tìiat die fomiulas usmg 502 Buffalo Head, Komix BFC 201, K-Humat ISOOOppm and Chitosan at the level N2 90kg/ha were better than spray foiraulas m terms of ali mdìcators of growth, development and yìeld, thus leading to high economie ef&cìeney. Of ali leafy foliar fertìlizers experimented, 502 Buffalo Head was tiie best one.
Keywords: Follar -fertilizer, foliar-nutritìon, root-nutntìon.
Ngày nhàn bài: 13/6/2017; Ngày nhgn Igi: 20/10/2017; Ngày duyèt dàng: 12/02/2018.
109
