Abuse of Process in Investment Arbitrations
Leila Razavi Toussi1 | Seyed Jamal Seyfi2 | Mohsen Mohebi3
1.PhD in Public Law and International Law, Faculty of Law and Political Science, Islamic Azad University, Science and Research Branch, Tehran, Iran. Email: [email protected] 2.Corresponding Author; Associate Prof., Department of PublicInternational Law, Faculty of Law,
Shahid Beheshti University, Tehran, Iran. Email: [email protected]
3.Assistant Prof., Department of Law and Political Science, Islamic Azad University, Science and Research Branch, Tehran, Iran. Email: [email protected]
Article Info Abstract
Article Type:
Research Article
Due to the increase and development of international investment arbitrations, investors have abused procedural tactics to increase their chances of winning in these arbitration proceedings. This undermines the credibility of international arbitration as one of the effective means of resolving international disputes. Abuse of processes in investment arbitration takes place when an investor exercises his right in a way that is contrary to the aim and purpose of that right. It happens when chain companies and subsidiaries owned by a parent company or shareholders of a chain company with different nationalities seek the same relief against the host at different arbitral tribunals in parallel or simultaneous lawsuits.
Therefore, the host state will face multiple claims from multiple investors and is required to pay multiple damages. The principle of abuse of process is an expression of the more general principle of good faith, a fundamental principle of international law, as well as investment law. So, ICSID tribunals will often invoke the principle of abuse of process in their cases.
Pages: 267-286 Received:
2021/03/02
Received in revised from:
2021/05/24 Accepted:
2022/09/11 Published online:
2023/04/19 Keywords:
abuse of right, good faith, abuse of process, international investment law, ICSID arbitral tribunals.
How To Cite
Razavi Toussi, Leila; Seyfi, Seyed Jamal; Mohebi, Mohsen (2023).
Abuse of Process in Investment Arbitrations. Public Law Studies Quarterly, 53 (1), 267-286.
DOI: https://doi.com/10.22059/jplsq.2021.319898.2713
DOI 10.22059/jplsq.2021.319898.2713
Publisher University of Tehran Press.
س رد یگدیسر نایرج زا هدافتساءو یرواد
هیامرس یاه یراذگ
یسوط یوضر لایل
|1
دیس لامج
2یفیس
|
یبحم نسحم
3
1 د . یرتکد یوجشنا ح هورگ
نیب و یمومع قوق دا هتداشناد ، تاقیقتا و سوالع داحاو ،یااتیا سوالع و تایهلا ،قوقح ةدکشناد ،للملا
ناریا ،نارها ،یملااا .
:همتنتیار [email protected]
2 .
؛لوئسم ةدنسیون ا ،یملاااا دا هتداشناد ، تاقیقتا و سوالع دحاو ،یاتیا سولع و تیهلا ،قوقح هدکشناد وعدم دتتاا
؛نارایا ،ناراه
.ناریا ،نارها ،یتشهب دیهش هتدشناد ،قوقح هدکشناد ،للملا نیب قوقح هورگ رتیشناد :همتنتیار
3 . ا دتتا رتی هورگ و یمومع قوقح ب
نی للملا دکشناد ، ة ،ناراها ،یملااا دا هتدشناد ، تقیقتا و سولع دحاو ،یاتیا سولع و تیهلا ،قوقح
اریا .ن همتنتیار : [email protected]
هلاقم تاعلاطا هدیکچ
:هلاقم عون یشهوژپ
عاوا و شیازفا هب هجوا تب ة
ب یرواد نی یللملا
، تمرا هی ناراذگ هب روظنم ی وریپ نتکما شیازفا
ور ا هدتدتااااوا هاب فلتخم قرط هب هحورطم یاوعد رد دوخ تاه
ی اار یلکاش یگدی
یم دن ادرپ نیدب و ضا ببا هلیاو ع
ب یرواد رتبتعا فی نی
یللملا هب ا یکی ناونع قراط
ام ؤ رث
لح فلاتخا لصفو یته
ب نی یللملا م ی
،دنوش رد یوتاعد رد یگدیاار نتایرج ا هدتدتاااوا
تمرا هی یراذگ صخش تمرا هی فده تب ریتغم هک یقیرط هب ار دوخ قوقح راذگ اأا
قح ن سی
لتمعا ،تاا م
ی .دنک بلغا رما نیا ستجنا ددعتم عجارم رد هنتگادج و ددعتم یوتعد حرط طاوا
لح هب فلاتخا لصفو تی ی اوم روط
تکرش طاوا نتمزمه ته
ی جن هری یا تمرا هی یراذاگ و
تکرش ته ی عبتا یاراد نارادمتها تی یلصا تکرش هب قلعتم یعرف تی
یته هب قلعتم وتدتم
جن تکرش کی هری
یا صوصخ رد و تااوخ کی
ة باجوم هاب و نتابزیم تلود هیلع هبتشم
تمرا ددعتم ادهتعم هی
یراذگ م ستجنا ی .دریگ ا دداعتم یوتعد حرط تب نتبزیم تلود نیاربتنب
تمرا یوا هی ناراذگ هجاوم هدش تااوخ کی صوصخ رد فعتضم ارتسخ ناربج هب سزلم و ة
دهاوخ هبتشم ش
.د یگدیار نتیرج ا هدتدتاااوا عنم ةدعتق یالک لاصا ا ردید یدتمن هک
هب تین نسح قوقح یاتاا لوصا ا یکی ناونع
ب نی قوقح و للملا تمرا
هی یراذگ ب نی یللملا
هحورطم یوتعد رد دیسکیا یرواد ناوید طاوا بلغا ،تاا لتمعا
م ی .دوش
:تاحفص 267 - 286
:تفایرد خیرات 12 / 12 / 1399 :یرگنزاب خیرات
03 / 03 / 1400
خیرات شریذپ :
20 / 06 / 1401 راشتنا خیرات طخرب
:
30 / 01 / 1402
هژاودیلک :اه
عنم لصا هدتدتااااوا لاصا ،قاح ا
قواقح ،تاین ناسح تمراا
هی ،یراذاگ
د ناواای رواد ی ا عاانم ةدااعتق ،دیااسکی
.یگدیار نتیرج ا هدتدتاااوا دانتسا نستم ،یبتم ؛لتمجدیا ،یدیا ؛لایل ،یاوط یوضر
( 1402 .) ا نتیرج ا هدتدتاااو
یگدیار رد یرواد هیتمرا یته یراذگ قوقح تعلتطم. یمومع
، 53 ( 1 ،) 267 - 286 .
DOI: https://doi.com/10.22059/jplsq.2021.319898.2713
DOI 10.22059/jplsq.2021.319898.2713
.نارها هتدشناد ارتشتنا هساؤم رشان
همدقم
قوقح رد یگدیار نتیرج ا هدتدتاااوا عنم ةدعتق تیمها دوجو تب تمرا
هی یراذگ اب نی اداهتعم رد ،یاللملا
تمرا هی نادنچ دیسکیا نویسناونک زین و یراذگ هرتشا
ا و هرتاشا دواجو تاب نینچمه .تاا هدشن لصا نیا هب ی
صا نیا ررکم لتمعا یخرب طاوا ل
د ناوی یرواد یته تمرا
هی نایا رد لاصا نیا لتمعا دراوم و ینتبم ،یراذگ
ار هب صدا و تتاقم رد لصا نیا لتمعا دراوم و ینتبم صوصخ رد یاتعلتطم .تاا هدشن عقاو ثتب دروم لی
و هتفرگ روص یملع تیرشن یرواد یار تتقم نیا رد
تمراا هی ثایح ا روکذام یراذاگ دتدتااااوا
ه ا
یگدیار نتیرج هتاد
دنب لیلتا و ی هدش
دنا .تااا هداش هداد تاجرا تهن هب زین رضتح ةلتقم لوط رد هک رد1
.تاا یرورض یرتشیب تعلتطم و تاا هار تغ ونه وضوم یگ تا و یگدیچیپ هب هجوا تب لتح نیع شهوژپ نمض رضتح نییبا
أشنم اونا یاررب و دراوم
ی هک هب تدتاااوا ناونع یگدیاار نتایرج ا هد
طاااوا ن لتاامعا یدنواادچ و هااطوبرم ییتااضق یار یاااررب هااب ،هدااش شوااستم د
ناواای یرواد یتااه
تمرا هی .تاا هتخادرپ یراذگ
1 . فیرعت هدافتساءوس قح زا
تمرا قوقح رد هی
یراذگ ب نی یللملا قح ا هدتدتاااوا عنم لصا ستقم رد
لابتق یقوقح یلک لوصا ا یکی
هتگداد رد ارجا د و ته
ناوی یته ب نی یللملا نیا ا و هدش هتفریذپ روص رد ور
لدتعا دتجیا صوصخ رد دیدرا
لحرم رد نیفرط ادهعا و قوقح نتیم ة
یلکش و یتیحلاص یگدیار
ادایپ رواهظ قح ا هدتدتاااوا لصا
رک اا هد لصا .ت هدتدتاااوا
قح ا ستاارب ا رابتعم قح یاراد هک یفرط هک هدش تنب سوهدم نیا هالمج
یشور هب ن ا ،تاا یلکش قح کی غ
و رتاسخ دارایا ن ییتاهن فداه هک طبارمتن تی طردم ،یدتعری
تی لبتقم فرط هب نتی و ررض هب
روظنم ا بباا هاجیتن رد هک هدرک هدتدتاا ،هدوب نیناوق تیمکتح ا رارف
دش دهاوخ ،تاا ن رب ینتبم هک یقح نداد تاد (
Gaillard, 2017: 16
) بتنب . هب نیار لصا لتمعا روظنم
عنم هدتدتاااوا ا وتدتم یقیرط هب قح ن لتمعا و ربتعم یلکش قح دوجو ،قح ا
هچن ن یاراب قح
هب ،تاا هدش عضو روط
ی هک یرورض ،تاا هدش ردید فرط هب رتسخ دورو ببا تااا
(Voon et al.,
2015: 74-75)
تب یدناتدنا طتبارا قح ا هدتدتاااوا عنم لصا .
ره یاتاا لوصا ا هک تین نسح لصا
1. Rahim Moloo, A Comment on the Clean Hands Doctrine in International Law, Transnational Dispute Management, Vol. 8, Issue 1 (2011); Jamal Seifi & Kamal Javadi, The Consequences of the Clean Hands Concept in International Investment Arbitration, Asian Yearbook of International Law, Vol., 19, (2013, printed 2017), pp. 122-170; Zachary Douglas, The Plea of Illegality in Investment Treaty Arbitration, ICSID Review, Vol. 29, No. 1 (2014), pp. 155-186;
Emmanuel Gaillard, Abuse of Process in International Arbitration, ICSID Review, Vol. 32, No. 1 (2017), pp. 17-37).
یقوقح ستظن تاا
یاخرب رد هاک یلکاش قواقح یاراجا رد تیدوداتم دتجیا ن لتمعا ا فده و هدوب ،
هب طیارش هدش شوستم قح ا هدتدتاااوا ناونع تاا
.(Zarra, 2017: 128)
تااا یقیرط هب دوخ قح ا درف کی قح ا هدتدتاااوا لصا بجوم هب هکن هب هجوا تب هاک دانک هدتد
نایا ا ،تاا هدوب ن تعدنم ا رتشیب هدراو ررض نازیم و باتنتمتن ردیدکی تب ن تعدنم و ررض نازیم ور
هب رظن م ی دوخ قح ا هک یدرف دار هدتدتاااوا
،دنک فلاخرب ارتایتخا ا و هدرک سادقا تین نسح لصا
.تاا هتفر راارف نونتق تیتمح دروم ینونتق عفتنم و ب عقاو رد تاب ریتاغم و تیناوا رب ینتبم فادها یارب ًتفرص قح کی قح ا هدتدتاااوا لصا بجوم ه
دوخ یلصا فده لتمعا
م ی دوش
Schwantiz, 2018: 13-14)
) تاا رکذ نتیتش.
د هچرگا ناوی یته فلتخم
نتتا هک هدوب رظن نیا یاراد ة
وا لصا ا ییتنثتاا طیارش رد ًتفرص و تتب قح ا هدتدتاا لتامعا
ام ی ،دواش
ف سوهدم نیا ی
هسدن نمضتم یارب وجم و لهتسا تمراا صخش بنتج ا تیناوا رب ینتبم رتتفر
هی راذاگ
ن تسی
.(Schwantiz, 2018: 12)
ب قوقح ستظن رد نی
للملا دراد دوجو فلتخم رظن ود هراومه لصا نیا فیرعا رد
؛ ایرظن تب قبتطم ة
لوا
ینتم قح ا هدتدتاااوا ققتم
م ی دوش یذ صخش هک هدعتق ن هک یفده تب ریتغم قح ن لتمعا هب عدن
عضو ن یارب
،تاا هدش م
ی د ادرپ . یرظن تب قبتطم ة
سود
، ینتم قح ا هدتدتاااوا ققتم
ام ی دواش هاک
رظندروم عفتنم لدتعا رب قح ن یارجا و لتمعا نیفرط
ثأا ری یم دراذگ یذ یبااتنتمتن قایرط هب و ا عادن
م رادروخرب عفتنم نیا ی
دوش
.(Ascensio, 2014: 766-767)
بجوم هب نیاربتنب ب قوقح
نی لالملا یموامع
نادب قح ا هدتدتاااوا لصا تلود هک تاتنعم
ی هنارادوخ دوخ قح یارجا و لتمعا هب
یم د ادرپ قاح تای
هرهب ا عنتم هک یقیرط هب ار دوخ دنم
ی تلود ریتا م دوخ قوقح ا ته
ی دوش هاچن تاب ریتغم یفده یارب تی
قح دتجیا نا یارب
،هدش ارجا تی هدتدتاا یم
،دنک هب روط ی تالود ریتاا هب رتسخ دورو ببا هک تاه
دواش
(
Gaillard, 2017: 18
) هتاشاد نتیب قح ا هدتدتاااوا لصا فیرعا رد هسنارف هیلع هنیگ ةیضق رد ناوید .
وا دروام هاک ینیناوق و عیتقو تبثا هب یتیهتم ةلحرم رد دیتب نیفرط ا کیره هک هاتفرگ راراق هدتدتاااا
د ادرپب ،تاا
(ICJ Case, 2020: para.150)
. ب نیاربتن عادتنم و قح لتمعا عنتم قح ا هدتدتاااوا لصا
ندش تلود دتجیا ن یارب قح هچن ا وتدتم یفده تی دوخ قوقح ا ته هدش
،تاا هب رواط ی بباا هاک
تلود ریتا هب رتسخ دورو ته
وش .د
2 . موهفم فیرعت ةدعاق
یگدیسر نایرج زا هدافتساءوس
نیا بجوم هب هدعتق
بنج و قح ا هدتدتاااوا لصا یارجا و لتمعا عقاو رد هک ة
لصا یلکش
،تاا روکذم
ارجا یقیرط هب درف دنچ تی کی طاوا یلکش قوقح تی تهرازبا یم
دوش یلکاش قوقح هک یفده تب ریتغم هک
دتجیا تهن یارب
،تاا هدش دوب دهاوخ
(
Kolb in Zarra, 2017: 121-122
).
ردید فرط هب رتسخ و ررض دورو ببا دوخ یلکش قوقح یارجا تب نتهاوخ صخش هکن هب هجوا تب م ی
،دوش ار ناوید یگدی هدننک هب اوعد هب م روط
ؤ رث ردتق ن دوخ تیحلاص لتمعا هب تسی
غ ار اوعد و لابتقری
تمتاا دهاوخ سلاعا رک
د
(De Brabandere, 2012: 619-620)
.
ید هب ار یگدیار نتیرج ا هدتدتاااوا ةدعتق هسنارف هیلع هنیگ ةیضق رد ناو هاحورطم یگدیاار نیی ناونع
هتگداد دزن یگدیار لبتق یاتمدقم ةلحرم رد هک ناوید تی
تاا درک شوستم ،
(ICJ Case, 2020: para.150)
.
تمرا یوتعد رد هی
یراذگ ا لتمع ةدعتق یگدیار نتیرج ا هدتدتاااوا بالغا
رام اداهتعم شیازافا تاب طبا
بنتجدنچ و هبنتجود ة
تمرا هی یراذگ تاا تمرا ن بجوم هب هک هی
ناراذگ امتقا و حراط هاب ردتق یجرتخ ة
یوتاعد
د دزن ناوی یته ب نی یللملا هب روظنم ضیودا قوقح قتقحا دش
ة تاهن هاب دواخ دنتاسه
(Schwantiz, 2018: 7-8)
.
بلغا یگدیار نتیرج ا هدتدتاااوا یرواد رد
تمرا هی یراذگ ینتم خر م ی دهد تمراا صخاش هاک هی
راذاگ هاک
ینیعم یلکش قوقح یاراد
،تاا دوخ قوقح یارجا و لتمعا هب یشور و قیرط هب تین اوا یور ا د ادراپب
هاک
عضو فده تب ریتغم .تاا تیناوا یور ا و قح ن یارب هدش
هدتدتااااوا ةدعتق نینچمه رج ا
یگدیاار نتای
یوتعد رد تمرا
هی ذگ ا یکی یرا هولج
ته یعدم یتادکتپ سدع نیرتکد ی قوقح رد1
تمرا هی یراذاگ اب نی یاللملا
ا تایتمح ستظن ا هدتدتاااوا رتث صوصخ رد هک تاا تمراا
هی یااررب و ثاتب یراذاگ ام
ی دانک
.(Seifi &
Javadi, 2013: 123)
ادهتعم یخرب بجوم هب تمرا
هی یراذگ
ًتفرص تمرا هی یراذگ یته ستجنا تفرگ ه تاب قبتاطم
ةدهتعم ششوپ تتا نتبزیم روشک نیناوق تمرا
هی هب طرش نیا لتمعا .تفرگ دهاوخ رارق یراذگ دوداتم روص
نیرتکد یلجا
« تاد ته کتپ ی » تاا . لامع ستجنا نیرتکد نیا بجوم هب تمراا
هی نیناواق تاب قبتاطم یراذاگ
و نتبزیم روشک هب
روظنم ا ندش عدتنم تمح
تی ةدهتعم رد جردنم یته مرا
ت هی یراذگ تعنتمم و یوتاعد حراط ا
صخش طاوا تمرا
هی راذگ یاراد تاد ته ن تاب هاطبار رد کتپتن ی تمراا
هی یراذاگ تااا (
2011: 6
,
Moloo
) .
نیرتکد نینچمه تاد
ته عجرم تیحلاص ارحا ةلحرم رد کتپ ی ار
یگدی هب و هدننک لابتق یاتمدقم داریا ناونع
،هدوب حرط نتنچمه
هک ا یرتیسب ار
اد ی یرو تمرا هی یراذگ أا راما نیا رب یدیی تااا
رد ناواید لتاثم یاراب .
صخش ندوبن تادکتپ هچنتنچ تشاد رتهظا سکینوف ةیضق تمرا
هی لمع ستجنا و راذگ تمرا
هی راب ینتبم یراذگ
صخش تیناوا تمرا
هی ار هیاضق یااررب یعواضوم تیحلااص یرواد ناواید رواص نیا رد ،دوش تبتث راذگ
تشاد دهاوخن
x Award, Date, 15 April 2009, Para 114) Phoeni
2.)
نتمه هنوگ یرواد یار ا یرتیسب یاررب هک تمرا
هی یم نتشن یراذگ
3دهد نیرتکد ، تاد
تاه کتاپ ی
1. Unclean Hands Doctrine
2. J. Seifi & K. Javadi, pp. 159-162 and 166. رد
سکینوف یأر لیلتا :ک.ر نینچمه
3. Plama Consortium Ltd. v. Republic of Bulgaria, ICSID Case No. ARB/03/24, Decision on Jurisdiction, (8 Feb. 2005). / Gustav F W Hamester GmbH & Co KG v. Republic of Ghana, ICSID Case No. ARB/07/24, Award (June 18, 2010)
قوقح رد یهتدیتج یاراد ب
نی نیا ا و تاا للملا صخش هچنتنچ ور
تمرا هی دروم وضوم صوصخ رد راذگ
فلاتخا هب روط غ ن ،دنک سادقا ینونتقری ناوید دزن یوتعد
ب نی یللملا غ داش دهاوخ هتختنش لوبق لبتقری (
2011: 10
,
Moloo
) راوم .
لتمعا د لصا عنم من و دیتبن ار یگدیار نتیرج ا هدتدتاااوا ی
ناواا هاب ناوانع
شواستم ینونتق یگدیار و نیفرط یدا و للاقتاا لصا رب یتیدودتم راک
.د نایا ا ور یدراف هاچنتنچ
هب غ روط ینونتقری هب دوخ یلکش قوقح لتمعا د ادرپب
غ یارجا نیا سپا و ینونتقری
عانم ناواید یوا ا
وش
،د من یدرف نینچ ی
دناوا تعدا نک سورتم دوخ قوقح ا هک د دش
تاا ه
(Zarra, 2017: 132-133)
.
3 . تین نسح لصا و یگدیسر نایرج زا هدافتساءوس
ب قوقح یلک لوصا ا یکی تین نسح لصا هکن هب هجوا تب ی
ن للملا هدوب رد و یمتما ستاظن تاه ی قواقح
یلخاد بلغا سوهدم عنم لصا تین نسح لصا ا جتنم یگدیار نتیرج ا هدتدتاااوا
نیا ا ،تاا ور
لصا
عنم م ار یگدیار نتیرج ا هدتدتاااوا ی
ناوا هب کی ناونع لصا
ناسح لاصا رد هاشیر هک یقوقح یلک
اد تین
،در شوستم رک .د
ود یاراد تین نسح لصا جو
ه یگدیار نیی ( یلکش و )یدتم( یوهتم )
ناسح لصا بجوم هب .تاا
م یاتاا قوقح یارجا لرتنک هب هک یدتم تین ی
،د ادرپ یاروصرد اوا تب قوقح یارجا هک فلاخرب و تین
گ ستجنا قوقح عضو ییتهن فده
،دری .تااا هتفتی ققتا قح ا هدتدتاااوا نیانچمه
ابنج باجوم هاب ة
،تین نسح لصا یلکش فرط
ته ی و لتامعا ستاجنا هاب یگدیاار نتایرج ا هدتدتااااوا تب دیتبن فلاتخا
ادقا س یته ی رب هک دن ادرپب لمع
ثأاا نیفرط شتختنا دروم یگدیار نیی تارد ری
یااتاا یادنم دراد
هاک
رما نیا ستجنا هب
روظنم تاا یگدیار وضوم و فده ا تظتدح و تیتمح
(Kolb in Zarra, 2017: 121-
. 122)
نج ود ب ة کارتشا هجو کی تین نسح لصا یلکش و یوهتم دنراد
رد قح ستجنا رورض لمتش هک
ررض و رتسخ دتجیا فده نودب و ن ییتهن فادها تب تقبتطم و
تاا دارفا ریتا هب نتی .
ب نیاربتن لاصا
ور صوصخ رد یوهتم تین نسح ته
یی تمرا هک تاا هی
یراذگ ضرف ن بجوم هب دش
و ه هب صواصخ
و تیعورشم تمرا ندوب دنمنونتق
هی یراذگ لتمعا لبتق نونتق وارپ رد تااا
و یلکاش تاین ناسح لاصا
تمرا صخش ن بجوم هب هک تاا یقیرط و شوچرتچ هب طوبرم هی
راذگ هب روظنم یتمراا ا تیتمح ة
دواخ
م اوعد تغ و حرط هب ی
د ادرپ
(Kolb in Zarra, 2017: 121-122)
. م یزیتما نینچ یتنبم رب ی
ناوا تدگ
هک لصا عنم
،قح ا هدتدتاااوا بنج ا جتنم
ة و یوهتم ةدعتق
ا جتانم یگدیاار نتایرج ا هدتدتااااوا
بنج ة تین نسح لصا یلکش و تاا
دعتق یتنبم تین نسح لصا ة
نتیرج ا هدتدتاااوا تیعونمم صتخ
تاا یگدیار
(Kolb in Zarra, 2017: 121)
. و سکینواف ةیاضق رد یرواد ناواید صواصخ نیا رد رد
هدعتق نیا هک تشاد رتهظا یگدیار نتیرج ا هدتدتاااوا ةدعتق وضوم یاررب ًتفراص
لاصا تاب طبارام
ب نی تین نسح یللملا تاا
(
(ICSID Case,2009:para.101
ا یرتیاسب رد ناواید راظن هب تنب نینچمه
لصا ضقن دراوم ةمه رد هن و دراوم ب
نی ی تاب تاین ناسح یالم لاصا ضقن و تین نسح یللملا ردیداک
طبارم دنا
(Seifi & Javadi, 2013: 162)
.
تمرا یوتعد رد تیحلاص تب طبارم تعوضوم رد هی
یراذگ ناواید تای هاک واضوم نیا صوصخ رد
م ی دناوا هب هدنورپ ا ی یگدیار دنک تی ریخ
، تین نسح لصا رب دهعا و
تمراا هاک یشور هلمج ا هی
راذاگ ا
تمرا بسک هب ن قیرط هی
یراذگ یم
،د ادرپ تیمها بجوم هب نینچمه .دراد یدتی هدعتق
ا ا جتنم هک ی
ادهتعم یوتعد ا یرتیسب تمرا
هی لمع هچنتنچ ،تاا یراذگ تمرا
هی یجرتخ تباا طاوا یراذگ فلاخرب
هک دشتب ن فلخا نیا ةجیتن و دریگ ستجنا نتبزیم روشک نیناوق تمرا
هی هب یراذگ یدوخ دوخ غ ینونتقری تی1
ناونع یاراد غ
ری دشتب ینونتق یجرتاخ تاباا یوتاعد هاب یگدیاار تیحلاص دقتف هتگداد روص نیا رد ،2
دوب دهاوخ
(Douglas, 2014: 155)
.
دوجو تب و تین نسح لصا ود نتیم یکیدزن و طتبارا ةدعتق
ود نایا یگدیاار نتایرج ا هدتدتااااوا
وتدا ردیدکی تب سوهدم دنراد
هک ةجیتن فلاتخا نینچ یته
ثأا ی یااری د لابتق و هتگداد تیحلاص ر تمتااا
دهاوخ یوتعد ندوب تشاد
. متدنه عقاو رد ی
هک تمرا صخش هی
ستاجنا هاب تاین نسح لصا فلاخرب راذگ
لمع تمرا هی
،د رو ردتبم یراذگ رما نیا ستجنا
دروم هب هتسب هتگداد تیحلاص سدع هب
ندواب وماسم تی
فلاتخا رجنم ش دهاوخ د نتیرج ا هدتدتاااوا نینچمه . یوتعد رد یگدیار
تمرا هی طبارام بلغا یراذگ
یوتعد ندوب ومسم تب تاا
نیاربتنب . متدنه
ی هک تمرا صخش هی
راذگ تمرا هک هی یراذگ یتانبم رب ار دوخ
هب تین نسح لصا نادقف هدرو تاد
، ب یرواد هب یارتاد قح نی
یللملا هتشادن ار دشتب
الحرم رد و ة
لوا
لحرم رد و یگدیار ة
و یلکش شیپ ا لتمعا تین نسح لصا ًتفرص اوعد هب دورو
،دوش هدتدتااااوا لصا
دهاوخن لتمعا یگدیار نتیرج ا ش
د
(Schwantiz, 2018:12-13)
نتیتش . هک تاا رکذ یضعب رظن هب تنب
قوقح لوصا نتنادقوقح ب
نی لوصا هلمج ا تین نسح لصا دننتمه للملا عا
نیی تیحلااص نییعا رد هدننک
ناوید ب نی بن یللملا نیا ا و هدو ور
أا یرورض هدهتعم نتم رد تهن حیرص دیی تاا
(Douglas, 2014: 170)
.
4 . ةدعاق عنم ب قوقح رد یگدیسر نایرج زا هدافتساءوس نی
للملا
ةدعتق عنم ستظن رد کرتشم یلک لوصا ا یکی یگدیار نتیرج ا هدتدتاااوا ته
ی قواقح و یلخاد قوقح
ب نی للملا شوستم هدش یرتیسب رد و نتم تا دتناا ا
ته ی ب نی یللملا زین أا دیی هدش .تاا یارب دانب لتثم
1 دتم ة 294 تهتیرد قوقح دروم رد دتتم للم نویسناونک هب
باجوم هاب هاک یناواید تی هتگداد هب تحارص
اأا نویسناونک نیا مهدزنتپ شخب سی
،هدش ضیودا ار رتیتخا نیا تاا هدرک
ا هتاد ن صوصخ رد هک
1. Illegal per se
2. Illegal as such
هب هک یوتعد ع
شوستم یگدیار نتیرج ا هدتدتاااوا ناون یم
،دنوش ه چی هنوگ هدن ستاجنا ار یماداقا ان
.د
دنب بجوم هب نینچمه یته
3 و 4 دتم ة 35 ره هتگداد رشب قوقح ییتپورا نویسناونک ازجم تااوخرد هنوگ
دتم تب قبتطم ة
34 سناونک دتدم تب ریتغم هک ار نوی
لکاورپ تی ته
تا ا لصا لتمعا تهن یارجا تی هدتدتااااو
غ ار هدوب قح ا تمتاا لبتقری
م سلاعا ی دنک .
متناتاا نینچمه ة
ب ناوید نی یللملا هچرگا یرتسگداد هب
هب تحارص هدعتق نیا
هرتشا ا ی ن رک هد
، هاب هاجوا تب
تین نسح لصا هکن دانب یتانعم رد یقوقح یلک لوصا ا یکی
1 دتام )ج(
ة 38 متنااتاا ة اب ناواید نی یاللملا
یرتسگداد ا ،تاا
نیا ور ةدعتق یگدیار نتیرج ا هدتدتاااوا ار
تاین ناسح یلک لصا ا جتنم هک تااا
زاین
م ی ناوا هدتم نیا شوچرتچ رد هب
درب رتک
(Ascensio, 2014: 766)
هچرگا . ستناتاا بجوم هب اب ناویدI
نی یاللملا
ن تطعا ناوید هب رتیتخا نیا یرتسگداد دش
دتااااوا هاب هک یمادقا ستجنا روص رد هک ه یگدیاار نتایرج ا هدت
رجنم هب ،دوش د ادرپب تااوخرد در
، لع تما ی مغر تیتضق ا یرتیسب رد ناوید وضوم نیا هب
تحارص تای1
هاب رواط
2ینمض .تاا هداد رارق هجوا دروم ار یگدیار نتیرج ا هدتدتاااوا لصا نتنچمه
هاک ضاقن ةیاضق رد ناواید
یلوسنک و یدتصتقا طباور ، دوم ةمتندهع ییتعدا هداتتم تتایا ،نارایا نیاب
1955 رد أر دواخ یتیحلااص ی
تشاد رتهظا
.(ICJ Case,.2019:paras .63-65)
ةیضق رد هک یلتدتاا تب هبتشم
« ناریا لاوما یخرب »
دواب هدرک
شیادیپ ةنتتا هک هدتدتاااوا
هب و تاتتب رتیسب یگدیار نتیرج ا یواق لایتد دواجو راما نیا ستجنا روظنم
رب ینبم هکن سادقا یرورض ،تاا هدش رجنم یگدیار نتیرج ا هدتدتاااوا هب نتهاوخ تاا
.
ناوید رظن هب تنب
ًتفرص ییتنثتاا طیارش رد م
ی اواعد در هاب یگدیاار نتایرج ا هدتدتااااوا یتنبم رب ناوا
نیا ا .دی رو ردتبم اجنا رب ینبم تکیرم یتعدا طیارش نیا دوبن هب هجوا تب ناوید هیضق نیا رد ور
ةدتدتااااوا ست
درک در اوعد تمتاا تیلبتق رظنم ا ار یگدیار نتیرج ا ناریا
(ICJ Case, 2019: paras .107-109)
نینچمه .
هب رظن م ی ا یرتیسب لتدتاا دار د
ناوی ادهتعم یته تمرا
هی ساداقا یتانبم رب هک یراذگ غ
یبتاکارا ینونتاقری
صخش طاوا تمرا
هی وخ ییتضق تیحلاص در هب راذگ نیات لصا دننتمه یلک لوصا رب ینتبم ،هتخادرپ د
هب هک3
ن بجوم
« هدوبن دوخ فلاخ لمع ا تدتنا هب ردتق یدرف چیه »
تین نسح لصا زین و تاا
هاب هاجوا تب هتبلا .
هب روکذم لوصا هب یرواد ةیور رد هکن نایا ا ،هداش هاجوا نتابزیم روشک یلخاد قوقح مظن ا یشخب ناونع
ور
هب رظن م ی ر دا تکاا هب لوصا نیا هب صخش سادقا ندوب تاردتن فیصوا روظنم
تمرا هی راذگ متدنه ی میماصا هاک
قوقح ستاارب طقف ب
نی ذخا للملا م
ی دشتب راوشد یرما ،دوش
(Douglas, 2014: 167-168)
.
1 یارب . رد لتثم ق یض ة ب هنیگ وئتسی تدنا هیلع د ل ره هک تشاد رتهظا لتدنا تلو هنوگ
ب هنیگ لاا وئتسی
ار هاب هاک رواظنم
ر ن رد جردنم قوقح ا لتدنا ندرک سورتم أ
هدوب ی
،تاا هب دیتب شوستم یگدیار نتیرج ا هدتدتاااوا ناونع رک
.د
(Arbitral Award of 31 July 1989, Judgment, I.C.J. Reports 1991,. para. 27)
2. Ambatielos Rights of passage over Indian Territory (Judgment, 1957), Barcelona Traction (Judgment, 1970), Nicaragua(Judgment, 1984).
3. nemo auditor propiam turpitudinem allegans
5 . ا امرس یواعد رد یگدیسر نایرج زا هدافتساءوس عاون هی
یراذگ
هتعم رد جردنم اررقم و دعاوق تیلک بنتجود اد
ة تمرا هی یراذگ فایرعا صوصخ رد میهتادم
و هیتمراا
تمرا هی راذگ تمرا صتخشا طاوا هدتدتاااوا رطخ هب هی
راذگ رجنم یم بلغا هک دوش ها هب
ور حرش هب
م ستجنا ری ی
:دریگ
5 . 1 . تکرش راتخاس رییغت هدافتسا یارب
دهاعم یایازم زا ة
بناجود ة امرس هی یراذگ
هب هجوا تب ثتب
ب دنار حلاطصا فیرعا صوصخ رد دتی تیاتسح و ندوب زی
« تمرا هی یراذگ » سواهدم نایا رد
سناونک دیسکیا نوی هب
روط تاب ستادمه سواهدم نایا هک تاا هدش ببا رما نیا هجیتن رد و هدشن نتیب قیقد
توتا پ شی قوقح رد هدم ب
نی قوقح و یدتصتقا للملا ب
نی للملا تمرا هی دشتب هتشاد فتطعنا یراذگ (
ینتام
و ،رورپنورد 1394
: 100 - 99 سواهدم فیرعا سدع دوجو تب تاا رکذ نتیتش .) تمراا
هی نویاسناونک رد یراذاگ
،دیسکیا د ناوی دیسکیا یرواد یته صوصخ نیا رد هک هدرک ناربج ار دوبمک نیا
م ی فوراعم ةیاضق هب ناوا
یدیصوا هک درک هرتشا ینیلتا رقا
ا عمتج ًتبی تمرا
هی یم یراذگ دنک
و نونکا یخرب د ناوی دیسکیا یرواد یته
ار فیصوا نیمه دیسکیاریغ و هب
رتک م ی ،دنرب دنچره دایدم یانعی ،فایرعا نایا سرتهچ طرش نتن ا یدادعا
و دئا یطرش ار نتبزیم تلود یدتصتقا ةعاوا یارب تیلتعف ندوب غ
ارحا لبتقری م
ی .دنناد
1
هب تمرا جیار نیناوق و ادهتعم یلک روط هی
یراذگ میهتدم صوصخ رد
« هیتمراا » و
« تمراا هی راذاگ
»
تمرا ا هدرتسگ تیتمح و یلک و عاوم فیرعا یاراد هی
یراذگ یته غ میقتسمری ستجنا
تفرگ کای قیرط ا ه
یتکراش دتاهن دنچ تی دانا
. رد تمراا ا تایتمح ور هی
یراذاگ یتاه غ میقتاسمری هاک
بالغا یوتاعد رد
تمرا هی یراذگ دتجیا یم ،دوش تمرا صخش هی
اذگ ر تمرا ستجنا نتم رد هی
یراذگ هب و تیتمح شیازفا روظنم
هب ار دوخ تکرش رتتختا ن ا هنوگ
ا ی یحارط یم دنک دهتعم دنچ تیتمح تتا هک ة
تمراا هی یراذاگ راراق
گ دراای نیدااب و هلیاااو یاراد زگ شیازاافا هاانی
یتااه ااصرع رد اوااعد حرااط فاالتخم ة
ااب نی یااللملا دوااش
(
Gaillard,2017:3-4
).
اا رکذ نتیتش هب هک تکرش رتتختا دیدجا هک ت
یتایازم ا نداش عادتنم رواظنم
ةدهتعم تمرا هی هب ،تاا یراذگ یدوخ
2دوخ هب هچنتنچ و ا تظفتتم روظنم
تمرا هی فلاتاخا ا یراذگ یتاه
،دشتب نتبزیم روشک تب یا یلتمتحا غ
دش دهاوخن یقلا ینونتقری
(Seifi &Javadi, 2013: 166)
.
را صخش ور نیا بجوم هب تم
هی راذگ هب ًتفرص هک تاا تجم هرهب روظنم
دنم ی تمح ا تی یته رد جردانم
1 یارب رتیعم رتهچ ینیلتا فیرعا تب قبتطم . تمرا
هی رتبع هک دراد دوجو یراذگ : ا دنا
1 ،روبزم تیلتعف یلتم دهعا ا . 2
ستجنا .
،نیعم ینتم ةرود رد هژورپ 3
ندوب کیرش . تمرا
هی و یدتصتقا تیلتعف )نتی و دوا( رطخ رد راذگ 4
تیلتعف ندوب دیدم .
.نتبزیم تلود یدتصتقا ةعاوا یارب روبزم
2. Per Se
دهتعم ة تمرا هی یراذگ هطوبرم تی عدتنم دش زاین و تایلتم ماک نازیم دننتمه روشک ن نیناوق صتخ یتیازم ا ن
هرهب دنم ی تمح ا تی یته دهتعم رد جردنم ة
تمرا هی یراذگ تکرش تبث لتم هب
اأا سی و یاعرف تکراش کای
ردتبم ثلتث روشک رد هعبتا یاراد و د رو
تمرا یوتعد حرط نتکما هی
یراذگ ب ددعتم عجارم رد نی
یللملا داشتب . ا
بنتج ا تکرش رتتختا رییغا هک تجن تمرا تکرش ییتهن کلتم
هی راذگ ًتفرص هب روظنم ناواید هب یبتیتاد یرواد
دیسکیا ،هدوب دتم تب قبتطم ة
25 وداح ا دیاسکیا نویسناونک دیاسکیا ناواید تیحلااص د
و نیانچمه داهتعم
ة
تمرا هی یراذگ تاا جرتخ هطوبرم
(De Brabanddere, 2012: 621-622; Gaillard, 2017: 3-4)
.
ةدتم بجوم هب 25
تکرش دیسکیا نویسناونک تمرا
هی دیتب یجرتخ راذگ واضع یتهرواشک ا یکی تیعبتا
هب نویسناونک تای دشتب هتشاد ار نتبزیم روشک ا ریغ
تکراش هاکنیا تابث
هداش لراتنک رد نتابزیم رواشک رد
ار تکراش تایعبتا نیایعا رتایعم نویسناونک هکنیا هب هجوا تب .دشتب دیسکیا وضع روشک کی ةعبا نارادمتها ةبنتجود ادهتعم ،هدرکن نتیب تمرا
هی ار یادلتخم یتاهرتیعم تااد نیا ا ردقم لکشم عفر تهج رد یراذگ
رکذ تکرش تیعبتا صیخشا یارب هدرک
دنا هک مهم را تهن نی رتبع دنا نایا ا .تکراش تبث لتم رتیعم ا ور
هتختنش تبث لتم روشک وبتم تکرش ن ،دوش تبث روشک کی تیحلاص ة وح رد یتکرش هچنتنچ م
ی .دوش
هلئسم نیا هب هجوا تب سب
ا یرتی د ناوی تکرش تبث هچنتنچ یرواد یته تمرا
هی یتهرواشک ا یاکی رد راذاگ
ونک وضع و فلاتخا ثودح ا سپ دیسکیا نویسنا
ًتفرص هب روظنم ةداهتعم یتیازم ا هدتدتاا تمراا
هی یراذاگ
قاح ا هدتدتااااوا لصا هب ،دشتب هدوب دیسکیا یرواد عجرم رد اوعد ةمتقا تیحلاص هب یارتاد و هطوبرم یم دتنتاا تیحلاص یاراد فلاتخا هب یگدیار یارب ار دوخ بلغا و دننک
من ی ( دنناد
;Seifi, Javadi, 2013:
162-166
،یمتمض و یمشیربا 1397
: 93 ؛
Phoenix Award, 2009: Paras, 144 -145
.)
هکن هب هجوا تب یعقاوم نینچ رد ییتهن کلتم
تکرش تمرا هی راذگ اراد ی یاراد تی نتبزیم روشک تب هبتشم یتیعبتا
دهتعم وضع هک یتلود تیعبتا ة
بنتجود ة تمرا هی یراذگ ا هطوبرم ن تا نیا ا ،تسی هاچنتنچ ور
تکراش ییتاهن فداه
تمرا هی ا راذگ هرهب تکرش رتتختا رییغا دنم
ی داهتعم یتایازم ا ة
ابنتجود ة تمراا هی یراذاگ صتاخ و هاب یبتیتااد
تمرا یرواد ییتضق تیحلاص هی
یراذگ ب نی یللملا ثلتث یتهروشک رد رد ،تاا
ا نی روص بلغا د ناوی یتاه یرواد
نیا تکرش ته ار هب ونع تکرش نا ته هتاوپ ی ظفتتم تی شوستم1
یم و دننک هب دیسکیا ستظن ا هدتدتاااوا یتنبم رب
ردتبم اوعد در یم
دن رو تسناد دنهاوخن یگدیار تیحلاص یاراد ار دوخ و
(Zarra, 2017: 132-133)
.
5 . 2 . یرواد یگدیسر عجارم ددعت هب
روظنم رد تیقفوم سناش شیازفا اوعد
تمرا یوتعد رد هی
یراذگ یجرتخ بغا تمرا صخش هی
راذگ هب روظنم اواعد رد دوخ تیقفوم لتمتحا شیازفا
لاا رد یارب
.دراد ار اواعد رد تایقفوم سنتاش نیرتاشیب هاک تاا ینتکم رد دوخ یاوعد حرط ور
1. Shell Company
تسج و هب نئمطم و باتنم یتیجرا لتم تی ناوید یوج یدوخ
ن ضارتعا لبتق دوخ
،تسی ب طورشم ر هکن
وم طیارش تب .داشتب قبتاطم یرواد لمع ستجنا یارب نیفرط قفاوا در
نیاربتانب نتاهاوخ صخاش هاچنتنچ
هب روظنم لاا رد دوخ تیقفوم لتمتحا شیازفا یارب
لح هب ردیدکی تب طبارم تی هبتشم یوتعد لصفو روط
ب یگدیار عجرم کی ا شیب رد نتمزمه تی ی اوم ،دشت
تمراا صخاش رواص نایا رد هی
راذاگ باکارم
دتاااوا یگدیار نتیرج ا هدت دش
.تاا ه مادقا صوصخ رد ددعتم یوتعد حرط ی
دداعتم عاجارم رد دحاو
هدناوخ صخش هب رتسخ دورو ببا یگدیار یم
،دوش ساداقا و لمع کی صوصخ رد هدناوخ تلود اری
عومجم تب هنتدلختم ة
د دزن یوتعد ا یددعتم ناوی
یته هب ددعتم یرواد هاجاوم یرواد ناواید کای یتاج
اوخ .دش ده اروصرد نینچمه ی
دهتعم هک ة تمرا هی یراذگ ررقم دنک تبث یلتم تکرش هک دش
ة لرتنک تتا
تمح ا زین یجرتخ تی
یته لرتنک یجرتخ دارفا دننک
ة رادروخرب تکرش
،تاا یالتم تکرش روص نیا رد
دتم بجوم هب زین ة
25 ( 2 متقا و حرط هب ردتق دیسکیا نویسناونک )ش() ة
تمرا یرواد هی
یراذاگ ع تالود هایل
هیتمرا .دوب دهاوخ ریذپ هب هجوا تب عقاو رد
هکن یاقلا یلاصا تکرش تی نارادمتها ةدنیتمن ،یعرف تکرش
یم لمع نارادمتها و یلصا تکرش بنتج ا یگدنیتمن هب و دوش م
ی ،دنک یلتم تکرش مه روص نیا رد
تبث
،نتبزیم روشک رد هدش غ و میقتسم یجرتخ نارادمتها مه
میقتسمری رد
انتدلختم سادقا کی صوصخ ة
هبتشم سادقا کی صوصخ رد و نتبزیم تلود نتکما
متقا و حرط ة
نتبزیم تلود هیلع اوعد ار
دنهاوخ .تشاد
ا رد نی هنوگ صوصخ رد ددعتم یوتعد حرط هچرگا عقاوم من ار هبتشم سادقا کی
ی ناوا هاب یدواخ هاب دواخ
شوستم یگدیار نتیرج ا هدتدتاااوا ناونع ،درک
هب رظن م ی دار یگدیار عجرم دزن اوعد کی حرط هک
هیونتث هچنتنچ و ب وضوم نتمه هب یگدیار لتح رد زین هیلوا عجرم
دشت م ار ی ناوا هب ا هدتدتاااوا ناونع
شوستم یگدیار نتیرج رک
.د رد هتبلا ا نی لتامعا و یتناا یتاهرتیعم ا یکی ارحا تب هتگداد ،عقاوم هنوگ
تکرش یقوقح تیصخش شتجح قرخ .درک دهاوخ ارحا ار دوخ ییتضق تیحلاص
5 . 3 هب یگدیسر نایرج زا هدافتساءوس ةدعاق لامعا . یگدیسر اب هلباقم روظنم
یزاوم یاه
ستع یتنعم هب هجوا تب ةدعتق
ررقم هک یگدیار نتیرج ا هدتدتاااوا رک
ب روص رد هد ی
یتلادع هاب تبسن
هب تی لبتقم فرط جا سدع رطخ ا تعنتمم روظنم
دشتب یرورض هتگداد رظن ا هچنتنچ تلادع یار
، یتنبم رب
ةدعتق م یگدیار نتیرج ا هدتدتاااوا ی
ناوا ونتث یگدیار یورشیپ ا عنتم هی
نیا ا ،دش ور
هب م رظن ی داار
هدعتق نیا هب ناوتب ار
لمتک ور کی ناونع ن و دیسکیا ستظن درکلمع اوا تب هلبتقم
زی مادا ا تعنتمم ة
ن
ر ا هتاد ا یگدی ییته رادید فراط یاراب نتای و ررض دتجیا ببا و یگدیار یلصا دعاوق فلاخرب هک
یم یگدیار
،دوش شواستم دراک
(Ascensio, 2014: 764)
ةداعتق . رد یگدیاار نتایرج ا هدتدتااااوا
ار یگدی جتنم ی اوم یته وتعد ا
ی تمرا هی یراذگ بلغا ینتم لتمعا یم دوش تمراا صخاش هک هی
راذاگ
ناوید هب ار دوخ یاوعد ا یشخب یرواد
دنتمیقتب و لوا ة
ناوید هب ار دوخ یوتعد یرواد
یونتث ه .دهد تجرا
ناوید روص نیا رد یرواد
ا هچنتنچ هیونتث نی
هنوگ جتتنتاا دنک هاب ًتفرص یلکش قوقح لتمعا هک رواظنم
ب لوا ناوید تیحلاص رد جردنم ادهعا ا رارف
،دشت سدع و در هب ردتق .دوب دهاوخ یوتعد تمتاا
نیاربتنب
ار شوچرتچ رد یگدی
یته یاواعد تیهتم صوصخ رد ًلابق یگدیار لوا عجرم هچنتنچ نتمزمه و ی اوم
أر رودص و میمصا ذتخاا هب فلاتخا دروم ی
هاتخادرپ ،داشتب رد اواعد نتامه دداجم حراط ریتاا
عاجارم
دهاوخ رجنم یگدیار نتیرج ا هدتدتاااوا هب یگدیار ش
.د ب نیاربتن ستاارب ةداعتق عانم ا هدتدتااااوا
م یگدیار نتیرج ی
ناوا متقا و حرط ا ة
تمرا صخش بنتج ا اوعد نتمه ددجم هی
راذاگ رادید عاجارم رد
یگدیار درک تعنتمم ار وقو ا عنتم و
یگدی یته تی ی اوم نتمزمه ش .د
ار رد ی رواد رد هردتص ی
یته تمرا هی یراذاگ هاچرگا هاب هاب تحاراص ةداعتق
نتایرج ا هدتدتااااوا
یگدیار هب روظنم ار تب هلبتقم یگدی
یته ن هرتشا ی اوم ،هدش
تما روکذم ةدعتق م ار
ی ناوا هب یرازابا ناوانع
دنمدوا هب روظنم ،ندواب ییتاهن و تایعطق لوصا دننتمه یگدیار یاتاا دعاوق ا یچیپرا ا یریگولج
م ؤ
،ندوب رث تلادع تارد یارجا و ییارتک
خم رما ةدعتق ، )یگدیار لتح رد( حورطم یاوعد ةدعتق و هموت
1
شواستم راک
د
(ILA Final Report on Res Judicata and Lis Pendence, 2004: 8-9)
. لتامعا رد
ور ته ی ار تب هلبتقم یگدی
یته تمرا یوتعد رد نتمزمه و ی اوم هی
یراذگ تایوه نوام طراش ققتا
ها
2هنتگ
،نیفرط هبتشا ینعی د ببا و اوعد وضوم
یروراض اواع نتانچمه ،تااا
یار ا یرتیاسب هاک
یوتعد فورعم تمرا
هی یراذگ ن زی هب ی رو ردتبم ن لتمعا هد
دنا
3. هتبلا سدع عناوم و لاکشم هب هجوا تب
ار رد طورش نیا نتمزمه ققتا یگدی
یته هب ناوید م رظن ی دار هک ةدعتق یگدیار نتیرج ا هدتدتاااوا
وه نوم طرش ققتا دنم تین هک ها تی
هدوبن هنتگ ار
م ی ناوا تاهج دنمدواا و دایدم یرازابا ناونع هب
ار تب هلبتقم یگدی
یته شوستم ی اوم و
دب نی او هلی رد ردیداکی تاب طبارم تی هبتشم یوتعد حرط ا عنتم
یگدیار ددعتم عجارم ش
.د راب یانتبم اوعد حرط و هنتدتع یگدیار سوهدم رب ینتبم لتدتاا نیا لاصا
تاا تین نسح
.(Stanivukovic, 2014: 226-227)
یتنبم رب نیاربتنب ةدعتق
عنم رواص رد هاک دواب داهاوخ ردتاق هایلوا هتگداد یگدیار نتیرج ا هدتدتاااوا
ب ربارب رد و رورض ی
یتلادع و لبتقم فرط هب تبسن زین
اواعد حراط ا عنتم تلادع یارجا سدع رطخ ا تعنتمم
قحت و هیونتث عجرم رد وش
.د هتبلا د یااذ رتیتخا رب ینتبم و هنتهاوخبلد ًلامتک لصا نیا لتمعا ناوی
ته هاب رواظنم
یگدیار نتیرج ا هدتدتاااوا ا تعنتمم
؛تاا تتا یارجا تب نیفرط رتتفر هچنتنچ یتح اظدللا
ی نیای نیناواق
دشتب هتشادن ریتغم یارداد
(ILA Final Report on Res Judicata and Lis Pendence, 2004: 8-9)
1. Lis pendence
2. Triple Identity Test
3 یم صوصخ نیا رد . یا سا یا یتیتضق هب ناوا
( ) CME
ردت و (
Lauder
) .درک هرتشا
6 . عفانم راکنا طرش سوهدم تیلک هب هجوا تب تمرا
هی راذگ تمرا ادهتعم ا یرتیسب هی
یراذگ هب دوداتم روظنم تختاا
سواهدم ن
تمرا هی راذگ ار یطرش تب
هدهتعم عفتنم رتکنا طرش ناونع جرد1
رک هد دنا ن بجوم هب هک ،
تکراش هاچنتنچ
تمرا هی راذگ یسناونک وضع یتهروشک ا یکی رد یجرتخ تبث دیسکیا نو
داش یدتاصتقا تایلتعف یاراد و ه
داشتبن رواشک ن تاب یامهم
، اداهتعم رد جردانم قواقح در و تانتما قاح تالود ن رواص نایا رد
تمرا هی یراذگ تمرا صخش ن یارب ار هی
راذگ .تشاد دهاوخ طرش نیا بجوم هب نیاربتنب
ةداهتعم رد هاک
دنب( تتدن 2 ةدتم 1113 عمتج ةدهتعم و ) تمرا
هی گ ها یراذ دنب( ن
1 ةدتام 19 هاتفرگ راراق هرتاشا دروام )
،تاا تمرا صخش هکن هب هجوا تب هی
راذگ اأا ن رد هک ینیم را ورملق رد سی
دش تالود وراملق رد تی ه
دننکرتکنا ة لتعف یاراد عفتنم تی
یته یرتجا و مهم ن یاتاا
،تسی نیا ا ور هرهب هب ردتق دانم
ی اداهتعم ا
تمرا هی یراذگ کذم لود .دوب دهاوخن رو
2
هچرگا نیاربتنب تیلتعف ستجنا
تلود کی رد یدتصتقا بلغا هک
لتعف یتنعم هب تی
یتاه و ماهم یوهتام
فایرعا نتابزیم تالود وراملق لخاد رد یاتاا هاب س ت یقواقح طیاراش ا ،هداش
ا یرادرواخرب رواظنم
تمح تی ةدهتعم رد جردنم یته تمرا
هی ،هدوب یراذگ طرش
عفتنم رتکنا م ار
ی ا ناو هب او ناونع هلی یا هب روظنم
تکرش هب نتبزیم تلود تیحلاص در ته
ی هعبتا و یعرف تکرش(
ته ی )هتاوپ هاک لتعف تای یدتاصتقا یتاه
،دنرادن مهم هدتدتاا
درک
(Gastrell & Cannu, 2015: 79)
.
تلود طرش نیا بجوم هب تمراا اداهتعم رد جردنم یتیازم در و رتکنا قح ته
هی یراذاگ یاراب ار ن
تکرش ا هتاد هک یقوقح صتخشا تی ته
دقتف دتنتااا ن تیعبتا هب هک یتلود تب یدتصتقا طتبارا و هدراک
تااا یانتبم تلود ن رب تکرش تیعبتا
، تاشاد دانهاوخ
(Dolzer & Schreuer, 2008: 55)
یاربتانب . ن
هچرگا تمرا تکرش هی
راذگ تمرا سوهدم فیرعا تب قبتطم هی
راذگ را ادهتعم رد جردنم تم
هی یراذگ هب ناونع
تمرا هی راذگ فیصوا
،هدش هیتمرا تلود یتنبم رب ریذپ
طرش تسناوا دهاوخ عفتنم رتکنا راما نایا ا عنتام
دوش تمرا صتخشا هک هی
راذگ عادتنم دداصرد دواخ تکرش رتتختا رد رییغا و ثلتث تلود تیعبتا بسک تب
دش تمح و قوقح ا هدتدتاااوا و ن تی
یته دهتعم رد جردنم ة
ا تمر هی یراذگ دقعنم ة لود ریتا تب تلود ن
وش .دن هک تاا رکذ نتیتش یعقاوم نینچ رد
هاب تکراش یجرتاخ لراتنک یتانبم رب دیسکیا یرواد ناوید
تکرش یلصا تیعبتا نییعا یم
ا عنتم و د ادرپ هدتدتاااوا
یگدیار نتیرج ا م
ی .دوش
1. Denial of Benefit Clause
2 .تاا هدش رتکنا تیحلاص و هتفریذپ ار تفد نیا ناوید میر کپ ةیضق رد .
(Pac Rim v. ElSalvador)
7 . تیصخش باجح قرخ و قح زا هدافتساءوس لصا هب دانتسا تکرش یقوقح
قوقح ستظن رد ب
نی یللملا تمرا هی ادهتعم لومش ةنماد یراذگ تمراا
هی یراذاگ فلاخراب رتاجا قواقح
ب نی نوزافا و تااا عیاو رتیسب نتعبتا ظتتل هب للملا راب
تالود تاه یقواقح و یاقیقح صتخاشا یمتاما
تمرا هی مکتتم رد اوعد ةمتقا قح ا زین یراذگ ب
نی یللملا اپ شی یانیب یاراب هداش لاح
لاصفو تافلاتخا
تمرا هی ( دنرادروخرب یراذگ نمؤم
ماتق و دار ی ،هبلسم هدا
1394 : 153 .)
تب تمرا صتخشا دیسکیا نویسناونک تب قبتطم هکن هب هجوا هی
راذگ هب روظنم هاب دواخ فلاتاخا تاجرا
ب نویسناونک وضع یتهروشک ا یکی تیعبتا یاراد دیتب دیسکیا یرواد نیا ا ،دنشت
ور رد عقاوم ی تکرش هک
تمرا هی راذگ اراد ی یروشک تیعبتا ب نویاسناونک وضع یتهروشک ا ریغ
،داشت بالغا ا رد نای هانوگ عاقاوم
ستهاا لتاقتنا قایرط ا تی دیسکیا نویسناونک وضع یتهروشک ا یکی رد تکرش تبث تب رظندروم تکرش تکرش ا یکی هب دوخ ته
ی لاا رد نویسناونک وضع لود تیعبتا یاراد هب
روظنم رد دواخ فلاتخا تجرا
دوب دهاوخ دیسکیا یرواد ناوید
.(Kirtley, 2009: 429)
رد تمرا تکرش عقاو هی
راذگ دهتعم هب دتنتاا و دوخ تیعبتا رییغا تب ة
تمراا هی یراذاگ دداصرد هاطوبرم
رادروخرب ی مضا ا نی یته .تااا ادهتعم نیا رد جردنم یتیتمح لاصا دواجو تاب
« تیاصخش للاقتااا
تکرش یقوقح نارادمتها ا
» ن بجوم هب هک تکرش
ته صتخاشا ا زیتامتم یتیصخش یاراد یرتجا ی
کشا لی همه نیا تب ،دنتسه دوخ ةدنهد رورض
ته ا یشتن ی لتعف
تی یتاه تکراش تاه هاب یرتاجا ی هژایو
هکبش تیلتعف یم شتجیا یلمارف راو
یرواد و یلم مکتتم هک دنک ب
نی رتانک ار لواصا نیا یدراوم رد یللملا
ذدب تای بالقا ا و دنفتکاشب ار تکراش یقواقح تیاصخش ةتااوپ و دن ادنارب تکرش ةرهچ ا هدرپ و دنرا
،ییتیاض و یابتم( داننک یریگوالج یقوقح تیصخش شتجح بیرف بلتق رد هدتدتاااوا 1391
: 17 .) رد
د یعقاوم نینچ ناوی
یته قاح ا هدتدتااااوا لصا هب دتنتاا تب یرواد و
شتاجح قراخ نیراتکد لتامعا
صخش تکرش ا شتجح قرخ هب سادقا تکرش یقوقح تی فرص و
رظن رک تیعبتا ا ند یم یتکرش
دننک هک
وا تب ا دهتعم رد جردنم قوقح ا هدتدتاا ة
تمرا هی یراذگ هب ًتفرص و هطوبرم یتهدرادنتتااا ا تادتنا روظنم
تااا هاتخادرپ تکراش تیعبتا رییغا هب دیسکیا یرواد هب دوخ فلاتخا تجرا و یتیتمح (
(Polonskaya,
2014: 27-28
رد نینچمه . اروص
ی هک یارب یشور یعرف تکرش تیلتعف تمرا
هی تکراش یواا ا یراذاگ
یگدیار عجرم روص نیا رد ،دشتب یلصا م
ی عاقاو رد هک ار یعرف تکرش یقوقح تیصخش ةتاوپ دناوا
رد یلصا تکرش نیشنتج تمرا
هی دوخ تیحلاص و دفتکشب ،تاا یراذگ تبسن ار
تکرش هب یراسا یلصا
،ییتیض و یبتم( دهد 1391
: 15 یلاصا تکرش هب وجر و یقوقح تیصخش شتجح قرخ یلصا یتنبم .)
هانتبلقتم لتامعا ا یریگولج ا تاا رتبع نارادمتها تی عانم و
تلاداع قاقتا و قاح ا هدتدتااااوا
(
(Polonskaya, 2014: 27-28
. هتبلا بلغا رش تبث لتم هطوبرم ادهتعم هک یعقاوم رد هب ار تک
ناوانع
