# 'AN HOfl - Xfl HOI • THONG TIN - TRflO 001
To churc ke toan quan tri trong cac doanh nghiep hien nay Mot so ton tai va bien phap khac phuc
TS Dinh Thj Mai Trudng dgi hoc Cong doan
Trong nen kinh te thi trudng, vai trd cCia ke toan quan tri rat quan trong va can thiet ddi vdi mdi doanh nghiep. Ke toan quan tri cd chdc nang ghi nhan va cung cap thdng tin ve hoat ddng kinh te tai chinh cija ddn vi trong ca hien tai,^ qua khd va tdong lai giup cho ckc nha quan tri doanh nghiep^ cd cac quyet dinh quan I'y kip thdi,^
hdu ich. Tuy nhien vai trd, vi tn cda ke toan quan tri trong nhdrig nam qua mdi chi dugc ghi nhan va khang dinh ve mat ly thuyet nhd: ddgc dda vao giang day trong cac trddng dai hgc, cao dang, ddgc ghi trong Luat ke toan nam 2003, ddgc de cap trong nhieu (Je tai nghien cdu cda cac luan an Tien sy^ Thac sy kinh te. Td nam 2006 Bd Tai chinh cung da ban hanh Thdng td hddng dan ve ke toan quan tn trong doanh nghiep (TT sd 53/2006/TT- BTC ngay 12/6/2006). Nhung tren thuc ie hien nay, viec to chdc ke toan quan tri trong cac doanh nghiep v§n cdn la mdt ITnh vdc mdi me, nhieu doanh nghiep cdn rat ma hd ve ke toan quan tri nen cdng tac to chdc ke toan quan tri cdn chua dugc quan tam dung mde va vin cdn nhieu bat cap. Vi vay bai viet nay xin dugc trinh bay mot sd ton tai ve to chdc ke toan quan tri trong cac doanh nghiep hien nay va bien phap khSc phuc.
1
. Mot so ton tai ye to churic ke toan quan trj trong cac doanh nghiep Viet Nam hien nayOe nhin,nhan nhdng van de tdn tai ve td chdc ke toan quan trj trong cac doanh nghiep mdt each khach quan, bai viet xin de cap td hai phia dd la: phia eae ed quan Nha ndde, Bd Tai ehinh va phia cac doanh nghiep.
* Vephia cac caquan Nha nudc va Bo Tai chinh
Tdn tai Idn nhat eua cac cd quan Nha nude va Bd Tai ehinh ddi vdi viec td chdc ke toan trong cae doanh nghiep dd la edng tae ehi dao thiie hien. Mae du da ed quy djnh trong Luat Ke toan (dieu iO) Ke toan quan tri la mot bo phan quan trong va rat can thiet trong he thdng ke toan cua doanh nghiep, Bd Tai ehinh da ban hanh Thdng tU so 53,/2006/TT- BTC hUdng din td ehde ke toan quan tri eho cac doanh nghiep, nhdng viee ehi,dao eae doanh nghiep trong td chdc ke toan quan trj ndi chung con ehda sat thde te,, budng Idng, chua ed su kiem tra eu the xem cae doanh nghiep ed thUe hien khdng.
thUe hien den dau, thUe hien nhu the nao, hieu qua ra sao...
Va cho den nay chua ed sd tdng ket danh gia ve edng tac td chdc ke toan quan trj trong cac doanh nghiep td phia eae ed quan nha niidc. Mat khac, Thdng tU sd 53 da ban hanh td nam 2006 nhdng cho den nay, Bd Tai chinh gan nhd tha ndi eho eae doanh nghiep, ehua dua ra dupc cac, md hinh ke toan quan trj de cae doanh nghiep lUa chpn va van dung, dan den nhieu doanh nghiep cdn ra^t lung tung ehda biet each td ehde va sd dung thdng tin eua he thdng ke toan nay.
Hdn nda, Nha nude va Bo Tai chinh lai chua cd su dau tU thich dang va quan tam dung mde vao khau tuyen truyen, phd bien ve vai trd, vi tri, tac dung eua ke toan quan trj trong cae doanh nghiep, ehua lam eho eac doanh nghiep nhan thde ddpc su can thiet phai to ehde ke toan quan trj va tha'y ddde ldi ich cua cdng tac nay trong hoat ddng quan ly, din den cac doanh nghiep cdn rat md hd ve ke toan quan trj. Viec td chdc ke toan quan trj d cae doanh nghiep edn nhieu han che da lam anh
hudng den hieu qua cua thdng tin ke toan ndi chung trong dd cd ke toan quan trj va do vay, ehua thucsU phat huy het vai trd eua ke toan vdi tU each la cdng ctj hdu hieu eho hoat ddng quan ly kinh te.
* Ve phia cac doanh nghiep
Nhdng tdn tai trong td chdc ke toan quan trj cd the tdm Idpc tren cae mat chinh sau day:
Thilr nhat, ve nhan thCtc:
Hau het eac doanii nghiep chua tha'y het dUpc tam quan tr9ng eua ke toan quan trj, edn rat mo hd ve vi tri, vai trd cua he thdng ke toan nay nen ehUa t,hay dUdc su can thiet phai td ehde ke toan quan trj de cung cap va sd dung thdng tin hdu ich cho hoat ddng quan ly. He thdng ke toan trong cae doanh nghiep ndi ciiung mdi chi quan tam den ke toan tai chinh. Mdt sd it doanh nghiep neu cd quan tam den ke toan quan trj thi ^edn rat sd khai hoac mdi chi ddng lai d mde dp \\J xay ddng, ehda'dap Cmg ddpc nhu cau thdng tin de ra quyet djnh cho cac nha quan ly. Ton tai nay da lam anh hudng rat nhieu den Idi ich va
60
V A N
HOfl - Xfl
HOI•
THONG TIN-
TRAO^ ^
sd phat trien eua doanh nghiep trong qua trinh canh tranh.
Thu" hai, ve to' chub bq may ketoan: To ehde bd may ke toan eua cac doanh nghiep hien nay hau nhu mdi chi tdp trung vao cdng tae thu nhan, xd ly va cung ca'p thdng tin eua ke toan tai chinh ma chua quan tam den viee td chdc bd may ke toan de thu nhan, xd ly va eung cap thdng tin eho yeu cau quan trj doanh nghiep, eung nhU yeu eau phan tich hoat ddng kinh doanh mdt each chinh xae. Nhieu doanh nghiep ehua xae djnh dUde md hinh va ndi dung cua td chdc ke toan quan trj, tham ehi ehUa xae djnh dupc nhurig viec ma ke toan quan trj phai dam nhan nen trong viee phan cdng, bd tri lao ddng ke toan da khdng chu y den mang cdng viee eua ke toan quan trj.
Ngoai ra, van de bd tri va dad tap lao ddng ke toan quan trj de dap dng yeu eau hien dai hoa thdng tin tren eP sd sd dung eac phan mem ke toan tren may vi tinh eung ehda ddpe cac doanh nghiep quan tam dung mde de td chdc, phan cdng lao ddng ke toan quan tri cho phu hpp va ed hieu qua.
Thd ba, ve to' chut van dung chung td ke toan: Thuc te d cae doanh nghiep cho tha'y, viec van dung chdng td ke toan cdn mot sd bat cap ve lap va sd dung chdng td ke toan phuc vu thdng tin dUdi gdc dp eua ke toan quan trj. Nhieu doanh nghiep ehua xay dUhg dupe hinh thde chdng td phuc vtj cho ke toan quan trj, ehda xae dinh rd chdhg td cua ke toan quan trj sd dung eho tdng bd phan, tdng ioai nghiep vu. Ngay ca vdi quan trj chi phi, mdt trong nhdng ndi dung rat cd ban cua ke toan quan trj, eae doanh nghiep sd dung chdng td ke toan cua khau nay cung edn rat lung tung, chua dap dng yeu cau thdng tin eho eac nha quan trj doanh nghiep.
Thd td, ve van dung he thong tai khoan ketoan: Cae doanh nghiep van dung he
thdng tai khoan ke toan chu yeu chi dap dng yeu eau sd lieu cho lap bao cao tai ehinh, ehda dap dng yeu cau thdng tin eho ke toan quan tri. Khi su dung he thdng tai khoan eae doanh righiep ehua ket hpp dupc mdi quan he gida ke toan tai chinh va ke toan quan tri trong viee md cae tai khoan chi tiet khae nhau cho tdng ddi tddng.
ThCt nam, ve bao cao ke toan: Bao cao ke toan quan trj la mdt bd phan thdng tin quan trpng cua he thdng ke toan.
Thong tin tren bao cao ke toan quan trj trdc tiep phuc vu eho viec ra eae quyet djnh quan ly, dieu hanh hoat ddng kinh doanh trong ndi bd ddn vj. Tuy nhien he thdng bao cao nay trong cac doanh nghiep ehda ddpc biet den nhd mdt tae nhan quan trpng cua hoat ddng quan ly. Nhieu doanh nghiep cdn ehua hieu rd ve bao cao ke toan quan trj, chua phan djnh rd bao eao tai chinh va bao eao ke toan quan trj.
Mdt sd doanh nghiep hau nhU ehua lap va chUa biet sd dung thdng tin cua he thdng bao eao nay de phuc vu cho cdng tac quan ly kinh te tai chinh trong ddn vj. Mdt sd khae neu cd lap bao cao ke toan quan trj thi chu yeu mdi ehi la bao cao chi phi, bao eao gia thanh...
2. Cac bien phap chu yeu n^Sm khac phuc tdn tai ve to chdc ke toan quan trj trong cac doanh nghiep hien nay
De phat huy vai trd, vj tri cda ke toan quan trj vdi tu each la bd phan eau thanh quan trpng cua he thdng cdng cu quan ly tai chinh trong nen kinh te thj trudng md cda va hdi nhap, can nhanh chdng khac ph,uc nhdng tdn tai ve edng tac td ehde ke toan quan tri trong eac doanh nghiep hien nay tren ed sd eac bien phap cd ban sau day:
Mot la, nang cao nhan thdt ve vai trd cua ke toan quan tri trong nen kinh tethi trudng cd si/quan ly va dieii tiet cua Nhd nudc. Ke toan la viee ghi chep, phan anh hoat
ddng kinh te tai ehinh, la viee td chdc he thdng thdng tin, la cdng eu quan ly v a d i e u hanh hoat ddng kinh te tai chinh trong ndi bd ddn vi. Ke toan quan trj la phUdng tien phan anh va eung ca'p thdng tin cu the ve tdng loai tai san, ngudn vdn, tdng hoat ddng kinh doanh khdng chi d hien tai ma ca qua khd va tUdng lai, lam can ed tin cay cho cae nha quan trj ra quyet djnh quan ly kjp thdi, hdu ich. Ke toan quan trj la mdt bd phan khdng the thi_eu va can thiet phai ed trong mdi doanh nghiep. Nhan thde dung ve vai trd, tac dung, ndi dung, pham vi eua ke toan quan trj trong dj^eu,kien kinh te thj trudng la de td ehde cdng tac ke toan quan tri eho phu hpp vdi yeu eau, trinh dp quan ly cua doanh nghiep, de xac djnh ddng ,mije tieu. Xay dung md hinh td chdc cdng tac ke toan quan trj phu hpp vdi dac thu cua tdng doanh nghiep se gdp phan quan trpng vao viec nang eao chat lupng va vj the cua thdng tin ke toan trong he thdng quan ly.
Hai la, ve phia Bo Tai chinh va cac ca quan chdc nang, vdi tu each la cP quan quan ly Nha nude, nhdng hoat ddng ke toan can nhanh chdng cd s,dtdng ket, danh gia edng tae td chdc ke toan quan trj trong eae doanh nghiep, can dda ra eac dien hinh tien tien va nhdng bai hpe kinh nghiem d cac doanh nghiep da td chdc tdt ke toan quan trj de tha'y ddpc tac dung eua nd ddi vdi hoat ddng quan ly cung nhd thanh cdng cua doanh nghiep. Day cu,ng la each tuyen truyen, phd bien ye vai trd va sU can thiet cua td chdc ke toan quan trj. Bd Tai ehinh eung can nghien edu xay dung md hinh ke toan quan trj chung, dUa ra nhdng nguyen ly chung, nhdng ndi dung cd l3an va khai quat ed tinh chat hddng dan, de tren cd sd dd eac doanh nghiep lua chpn va van dung cho phu hpp.
Ba la, ve to' chdc bd may ke toan quan tri trong cac
kinh teihat then
61# AN HOfl - Xfl HOI •THONG TIN - TRflO DOI
doanh nghiep. Viec hoanthien td chdc bp may ke toan trong eac doanh nghiep khdng ehi quan trpng ddi vdi ke toan tai ehinh ma edn rat can thiet ddi vdi ke toan quan trj va phan tich hoat ddng kinh doanh cua doanh nghiep. To chdc bd may ke toan quan trj cd the eoi la viec ndi bd cua tdng doanh nghiep va phai thiet lap sao eho phu hdp trinh dp quan ly, trinh dp edng nghe va dae diem hoat ddng eua tdng ddn vj. Vi vay, hoan thien td chdc bd may ke toan trong eac doanh nghiep can phai quan tam va eung ed he thdng ke toan quan trj vdi eae ndi dung CO ban eua nd, dd la:
- Chi tiet hoa sd lieu theo yeu eau quan tri kinh doanh trong doanh nghiep.
- Lap 6d to,an san xua't kinh doanh va kiem tra danh gia tinh hinh thUe hien dutoan.
- Phan tich ehi phi theo nhieu gdc dp khae nhau va phan tich^hieu qua kinh doanh, iam ed sd eho quan trj doanh nghiep trong ed che thj trudng.
Trong dd, mang cdng viee ehi tiet hoa sd lieu thude ke toan quan trj la mdt phan eua ke toan ehi tiet, chd khdng hoan toan la ke toan ehi tiet nhd each hieu cua mdt sd ngUdi nhu hien nay.
Mat khac, do eac doanh nghiep cd quy md khac nhau, ITnh vdc hoat ddng da dang nen td chdc quan ly kinh doanh cung nhd quan ly tai chinh cung dupc phan djnh theo nhdng md hjnh khae nhau. Hoan thien td chdc bd may ke toan quan trj trong eae doanh nghiep can can edvao quy md cua tdng doanh nghiep ldn hay vda va nhd, can cd vao ITnh vdc nganh nghe kinh doanh va td chdc bd may quan ly hoat ddng tap trung hay phan tan... de thi'et lap md hinh td ehde bd may ke toan eho phu hpp va cd hieu qua. Thiet lap md hinh td chdc ke toan quan trj phu hpp phai di ddi, vdi viee xae djnh md hinh tdehde hach toan ke toan cua mdi doanh nghiep eu the
nham nang cao hieu qua cua cdng tac ke toan trong tdng ddn vj. Ve ly thuyet^ cd nhieu md hinh ke toan q,uan trj khac nhau, song ed the chia thanh hai md hinh cd ban, dd la:
- To ehdcke toan quan tri ket hpp vdi td ehde ke toan tai chinh trong cung bd may, tren eung he thdng tai khoan ke toan, sd ke toan. Theo each nay cac doanh nghiep chi tien hanh md cac tai khoan ke toan chi tiet (theo tdng ca'p) cua he thdng tai khoan ke toan SLT dung eho ke toan tai chinh, xac djnh ndi dung, phUdng phap ghi chep tren tai khcan ehi tiet phu hdp vdi viee thu nhan, xd ly va eung cap thdng tin eua ke toan quan trj. Hinh thde td chdc nay ddpe ap dung phd bien tai eae doanh nghiep va eac nude ap dijng md hinh ke toan ddng.
- To chdc ke toan quan trj ddc lap vdi ke toan tai chinh.
Theo each nay, eac doanh nghiep md he thdng tai khoan ke toan, sd ke toan rieng va phai cd bp phan nhan sd rieng de theo ddi ke toan quan trj.
Trong hai md hinh tren, theo chung tdi, cac doanh nghiep Viet Nam nen chon md hinh td chdc ke toan quan trj ket hpp vdi ke toan tai chinh, bdi mot sd ly do sau:
Md hinh ket hdp la md hinh phu hpp vdi che dp ke toan hien hanh d Viet Nam da va dang dugc xay dung tren ed sd cac nguyen tac va chuan muc eua he thdng ke toan ddng.
Md hinh ket hpp se tao dieu kien eho eac doanh nghiep cd the ket hdp chat che gida quan ly tdng hpp vdi quan ly tdng ddi tdpng cu the, tao dieu kien eho phan edng va sddung lao ddng ke toan hpp ly, tao dieu kien cho viec thu nhan xd ly va cung cap thdng tin gida cac bd phan, gida ke toan tai ehinh va ke toan quan trj, td dd nang cao hieu qua cua cdng tae ke toan.
Md hinh ket hpp cdn tao dieu kien tdi da cho viec co gidi hoa, tdddng hoa edng tae ke toan, tao dieu kien cho cae
doanh nghiep tdng bddc van dung va hoan thien td chdc ke toan quan trj trong ddn vi. Oac biet la trong dieu kien hien nay, ke toan quan trj la ndi dung cdn rat mdi ddi vdi cac doanh nghiep, hau het eac doanh nghiep cdn rat lung tung trong viec xac djnh muc tieu, ndi dung va phUdng phap thuc hien ke toan quan trj.
Bon la, ye van dung chijng td ke toan. De eung cap thdng tin ban dau phijc vtJ kjp thdi cho viec ra quyet djnh dieu hanh cua cac nha quan tri trong ndi bd, cac doanh nghiep can phai xay dung dugc he thdng chdng td phuc vu eho ke toan guan trj. Tren ed sd tham khao he thdng chdng td hddng d i n eua Nha nddc, he^ thdng chdng td ke toan quan trj trong doanh nghiep phai dam bao cae yeu eau sau:
- Xae djnh rd loai chdng td sd dung cho tdng bd phan nghiep vu, xae djnh chdc nang, nhiem vu cua tdng bd phan trong qua trinh lap chdng td, doanh nghiep nen xay ddng mdt bang danh diem chdng td trong dd quy djnh rd ma sd tdng chdng td tien eho viec quan ly va sd dung.
- Phai quy djnh thdng nhat trong doa,nh nghiep ve quy each, bieu mau tdng loai chdng td, eae chdng td bat bude do Nha nddc quy djnh cdn cac chdng td hddng dan doanh jighiep phai quy djnh mau bieu phu hpp.
- Quy djnh rd thdi diem lap chdng td ddi vdi tdng loai hoat ddng kinh te.
- Xa,c djnh rd quy trinh phan loai, tdng hpp tdng loai chilmg td va td chd'c cung cap sd lieu gida cac bd phan.
Trong dieu kien dng dijng rdng rai edng nghe thdng tin vao xd ly sd lieu ke toan nhU hien nay, cac doanh nghiep can nghien cdu va van dung cd hieu qua viec lap chdng td tren may. Can phai xay ddng cac mau chdng td cd san tren may cho tdng loai nghiep vii
62
kinh te^Fhat trien
V A N HOA - XA HOI •THONG TIN - TRAO
^ ^
tren ed sd ma hoa tdng loai nghiep vu kinh te phd hpp vdi he chUPng trinh, ddng thdi cung phai ed bien phap de bao ve chudng trinh, chdng viee SLfa ehda chdng t d va dam bao luu trd chdng td tren may theo dung quy djnh.
Nam la, ve to' chut: van dung he thdrig tai khoan ke toan. He thdng tai khoan ke toan ddpc sd dunci trong cae doanh nghiep phai dam bao phu hpp vdi eac chi tieu tren bao cao tai ehinh va bao eao ke toan quan trj. Cac doanh nghiep ed the md tai khoan ehi tiet tuy theo eae ca'p tuy theo yeu cau va trinh dp quan ly eua tdng doanh nghiep nham dam bao cung cap thdng tin mdt each kjp thdi cho ca he thdng ke toan tai ehinh va ke toan quan trj phu hpp vdi eac yeu cau quan ly. Dac biet cac doanh nghiep can quan tam hdn nda den viec van dung tai khoan ke toan de ghi chep, x d ly va cung cap thdng tin trong ndi bp giup cac nha quan trj doanh nghiep ed eac quyet djnh dung dan, ed hieu qua nham phat trien doanh nghiep, tang sde hap d i n eua doanh nghiep ddi vdi eae nha dau t d va cac ddi tac. Tdc la eae doanh nghiep can md cae tai khoan chi tiet khac nhau cho tdng ddi tddng can phan anh, cac tai khoan chi tiet nay phai dupe md theo nguyen tae:
+ Cae tai khoan ehi tiet phai dugc phan chia nhieu cap khac nhau, mdi cap dap dng yeu cau quan ly khae nhau.
+ Cae tai khoan eung cap cd tinh chat gidng nhau thi phai thdng nhat ve ten gpi va ky hieu.
+ Sddung ky hieu tai khoan giua eae cap phai thdng nhat ve dang mau ky hieu, phai phan biet dupe ky hieu gida cae cap cua tai khoan.
+ Phai tao dieu kien de cd the ma hoa tai khoan mdt each dd dang khi thUe hien cdng tac ke toan trong dieu kien sd dung may vi tinh va eae thiet bj SLf dung thdng tin khae.
Sau la, ve tochuc bao cao ketoan quan trj: Mac du cae bao eao ke toan quan trj dugc lap tuy thude hoan toan vao nhu cau thdng tin va yeu cau quan ly trong tdng doanh nghiep, tuy nhien de ed the nang cao hieu qua eua edng tac ke toan trong eae doanh nghiep bd Tai chinh nen ban hanh he thdng bao eao ke toan quan trj mang tinh chat hudng dSn de eae doanh nghiep ed the lUa chpn, van dung phu hpp vdi dae diem cua tdng doanh nghiep. De cung cap thdng tin eho eae nha quan trj doanh nghiep, eae doanh nghiep can xay dung he thdng bao cao ke toan quan trj ngoai viee dap dng day du eae yeu cau chung eua mdt bao eao ke toan con phai thoa man eae yeu eau sau:
- Cung cap thdng tin mdt each ehi tiet, cu the ve cac mat hoat ddng trong nhdng khoang thdi gian phu hpp nham dap dng yeu eau ve thdng tin eho viec ra tdng loai quyet dinh cu the.
- Cung ca'p 6dgc thdng tin theo tdng dja diem, bd phan, tuy theo tdng loai san pha'm, theo tdng giai doan cua quy trinh edng nghe san xua't... tuy theo yeu cau va trinh dp quan ly cua tdng doanh nghiep.
- Cung cap thdng tin ve tinh hinh thue hien du toan, djnh mde, ke hoach eua eac hoat ddng trong doanh nghiep, giai trinh dupe cae nguyen nhan tao ra chenh lech gida sd lieu thde te vdi dd toan, djnh mde va ke hoach...
Xua't phat t d nhdng yeu cau tren, viee xay dung he thdng bao eao ke toan quan trj^ trong cac doanh nghiep can cd nhdng dac diem ed ban sau:
+ Ky han eua eac bao cao ke toan quan trj ed tinh chat thudng xuyen hpn va ngan hPn so vdi bao cao tai chinh.
+ Ve hinh thde: cae bao cao ed the trinh bay dddi nhieu dang khac nhau va da dang nham eung cap thdng tin mdt
each hieu qua nhat cho cae nha quan ly nhu cd the trinh bay dudi dang bieu, dUdi dang dd thj hoac dudi dang eac md hinh toan hpc.
+ Thdng tin tren bao eao phai dupe trinh bay dudi dang ed the so sanh dupc gida sd lieu thuc te vdi sd ke hoach, djnh mde hoac ddtoan.
+ Tren cae bao cao ngoai nhdng thdng tin ve gia trj cd the trinh bay ket hpp nhdng thdng tin ve sd lupng.
+ Cd the trinh them phan dien giai de neu rd nhdng du nhupc diem va kien nghj eae phUdng an quan ly tdi Uu nham giup eae nha quan ly cd dupe cae quyet djnh ehinh xac cd can cd khoa hpc.
Xua't phat t d nhdng tdn tai thde te, t d nhu cau thiet yeu eua he thdng thdng tin ke toan quan trj cac doanh nghiep vda can phai nang eao nhan thde ve vai trd eua ke toan quan trj, vda phai tim mpi bien phap td ehde tdt ke toan quan trj eho phu hpp vdi dieu kien eu the eua tdng doanh nghiep nham phat huy cd hieu qua thdng tin ke toan quan trj ndi rieng va thdng tin ke toan ndi chung trong he thdng quan l y " .
Tai lieu tham khao:
1. Quoc hoi nu6c Cong hoa Xa hoi Chu NghTa Viet Nam, ky hop thCf 3.
khoa XI, Luat Ketoan, nam 2003.
2. Bp Tai chinh, Hudng dSn ap dung ke toan quan tri trong doanh nghiep, Thong tU so 53/2006/TT-BTC nam 2006.
3. PGS.TS. NguySn Minh PhUdng- PGS,TS, Nguyen Thj Dong, Giao trinh ke toan quoc te, Nha xuat ban Thong ke, nam 2002
4. PGS.TS, Nguyen Minh Phuong, Giao trinh Ke toan quan trj, Nha xua't ban Giao due, nam 1998,
