سراﺪﻣ نازﻮﻣآﺶﻧاد رد ﻪﯾﺬﻐﺗ ءﻮﺳ ﺎﺑ ﻪﻄﺑار رد یاهدور ﯽﻠﮕﻧا یﺎﻫﺖﻧﻮﻔﻋ ﯽﺳرﺮﺑ ﻢﯾﺮﮐطﺎﺑر نﺎﺘﺳﺮﻬﺷ ﯽﯾاﺪﺘﺑا
I دازآﯽﻠﯿﻬﺳ ﺮﺒﮐاﯽﻠﻋ ﺮﺘﮐد*
II هﺎﺟرﻮﻧ ﺪﯿﻫﺎﻧ ﺮﺘﮐد
III یزﺎﺒﻬﺷ هﺪﯾﺮﻓ
هﺪﯿﮑﭼ
ﻪـﻠﻤﺟ زا ﯽﺘـﺷاﺪﻬﺑ و یاﻪـﯾﺬﻐﺗ تﻼﮑـﺸﻣ ﺎـﺑ ﻪﻌـﺳﻮﺗ لﺎـﺣ رد یﺎﻫرﻮـﺸﮐ رد ﻪﺳرﺪﻣ ﻦﯿﻨﺳ رد نﺎﮐدﻮﮐ زا یدﺎﯾز داﺪﻌﺗ دﻮﺒﻤﮐ ﺪﻨﻧﺎﻣ یاﻪﯾﺬﻐﺗ یﺎﻫدﻮﺒﻤﮐ ﺮﯾﺎﺳ و PEM ﻪﻘﺑﺎﺳ نﺎﮐدﻮﮐ ﻦﯾا زا یرﺎﯿﺴﺑ و هدﻮﺑ ورﻪﺑور یاهدور یﺎﻫﻞﮕﻧا ﻪﺑ ﯽﮔدﻮﻟآ ﺞـﯾار یاﻪـﺳرﺪﻣ نﺎــﮐدﻮﮐ ﻦﯿﺑ رد ﺐﻠﻏا ﻪﮐ ﯽﻠﮕﻧا یﺎﻫمﺮﮐ ﻪﺑ ﯽﮔدﻮﻟآ ﺎﺑ ﻂﯾاﺮﺷ ﻦﯾا .ﺪﻨﺷﺎﺑﯽﻣ اراد ار ﻦﻫآ و A ﻦﯿﻣﺎﺘﯾو ،ﺪﯾ رد لﻼـﺘﺧا ﺎـﺑ ﯽـﻠﮕﻧا یﺎـﻫﯽﮔدﻮـﻟآ .دﻮــﺷﯽﻣ ﺮﺗﺪﺑ دراد یﺪﻋﺎﺴﻣﺎﻧ ﺮﺛا ﺎﻫنآ ﯽﻠﯿﺼﺤﺗ ﺖﻓرﺶﯿﭘ و ﻞﻣﺎﮑﺗ و ﺪﺷر ﺮﺑ و ﺖﺳا طﺎـﺒﺗرا رد ﯽـﻠﯿﺼﺤﺗ ﺖـﻓا و نﺪــﺷ ﻪﺘﺴﺧ ،مﺎﻧ ﺖﺒﺛ ،ﺖﺒﯿﻏ ﺪﻨﻧﺎﻣ ﯽﺷزﻮﻣآ یﺎﻫﺺﺧﺎﺷ زا ﯽﻀﻌﺑ ﺎﺑ ﺰﯿﻧ و ﯽﺘﺧﺎﻨﺷ دﺮﮐﻞﻤﻋ .ﺪـﺷﺎﺑ ﻦﯿﻨــﺳ ﻦﯾا رد نﺎﮐدﻮﮐ ﺖﻓرﺶﯿﭘ رد ﯽﮔرﺰﺑ ﻊﻧﺎﻣ ﻪﯾﺬﻐﺗ ءﻮﺳ و ﯽﻠﮕﻧا یﺎﻫﯽﮔدﻮﻟآ ﻪﮐ ﺪﺳرﯽﻣ ﺮﻈﻧ ﻪﺑ ﻦﯾاﺮﺑﺎﻨﺑ ﺪﻨﺘﺴﻫ بﺎـﺨﺘﻧا ﻢﯾﺮﮐطﺎـﺑر ﺮﻬﺷ ﯽﯾاﺪﺘﺑا هرود زﻮﻣآﺶﻧاد 555 داﺪﻌﺗ ،ﻪﯾﺬﻐﺗ ءﻮﺳ ﺎﺑ ﯽﻠﮕﻧا یﺎﻫﯽﮔدﻮﻟآ ﻦﯿﺑ طﺎﺒﺗرا ﻪﻌﻟﺎﻄﻣ رﻮﻈﻨﻣ ﻪﺑ زا ﯽـﻠﮕﻧا یﺎـﻫﯽﮔدﻮـﻟآ ﻦــﯿﯿﻌﺗ ﺖﻬﺟ .ﺪﻨﺘﻓﺮﮔ راﺮﻗ ﯽﺳرﺮﺑ درﻮﻣ ﻪﺒﺣﺎﺼﻣ و ﯽﺘﮐرﺎﺸﻣ هﺪﻫﺎﺸﻣ شور زا هدﺎﻔﺘﺳا ﺎﺑ و ﺪﻧﺪﺷ ﻊـﺿو ﯽﺑﺎــﯾزرا ﺖﻬﺟ و چﺎﮑﺳا نﻮﻣزآ ﯽﺻﺎﺼﺘﺧا شور زا رﻮﯿﺴﮐا ﻪﺑ ﯽﮔدﻮﻟآ ﻦﯿﯿﻌﺗ یاﺮﺑ و ﺮﺗا ـ ﻦﯿﻟﺎﻣﺮﻓ ﺶﯾﺎﻣزآ شور رد ﯽﺗﻻاﻮـﺳ هﺪـﻨﻨﮐ شوﺪـﺨﻣ یﺎـﻫﺮﯿﻐﺘﻣ ﺖﻬـﺟ ﻦـﯿﻨﭼﻢـﻫ .ﺪـﺷ هدﺎﻔﺘــﺳا ﯽﺠﻨﺳﻦﺗ یﺎﻫیﺮﯿﮔهزاﺪﻧا زا نازﻮﻣآﺶﻧاد ﻪﯾﺬﻐﺗ
،ﻦﺳ یاﺮﺑ ﺪﻗ ﻪﯾﺎﻤﻧ سﺎﺳاﺮﺑ .ﺪﺷﯽﻣ هداد ﺦﺳﺎﭘ نازﻮﻣآﺶﻧاد ﻦﯾﺪﻟاو ﻂﺳﻮﺗ ﻪﮐ ﺪﯾدﺮﮔ حﺮﻄﻣ ﻪﻧﺎﮔاﺪﺟ رﻮﻃ ﻪﺑ یاﻪﻣﺎﻧﺶﺳﺮﭘ ناﺰﯿــﻣ ﯽﺳرﺮﺑ ﻦﯾا رد .ﺪﻧدﻮﺑ لﺎﺣ نﺎﻣز رد ﻪﯾﺬﻐﺗ ءﻮﺳ رﺎﭼد %9/6 و ﻪﺘﺷﺬﮔ نﺎﻣز ﻪﯾﺬﻐﺗ ءﻮﺳ رﺎﭼد نازﻮﻣآﺶﻧاد زا %6/5 نژﻮﺗﺎـﭘ ﻞــﮕﻧا دراﻮﻣ %23 رد ﻪﮐ ﺪﻣآ ﺖﺳد ﻪﺑ %49/6 ﺮﺗا ـ ﻦﯿﻟﺎﻣﺮﻓ ﺶﯾﺎﻣزآ رد نازﻮﻣآﺶﻧاد رد یاهدور ﯽﻠﮕﻧا یﺎﻫﯽﮔدﻮﻟآ دوﺪﺣ)ﺎﻧﺎﻧ ﺲﯿﭙﻟﻮﻨﻤﯿﻫ %4/5 و (15/2 ﺎﺗ 22/3 نﺎﻨﯿﻤﻃا دوﺪﺣ)ﺎﯾدرﺎﯾژ %18/5 ﻞﻣﺎﺷ ﯽﮔدﻮﻟآ ناﺰﯿﻣ و عﻮﻧ ﺮﻈﻧ زا ﺐﯿﺗﺮﺗ ﻪﺑ و
%19/8 ﻞﻣﺎــﺷ ﯽـﮔدﻮـﻟآ ناﺰﯿـﻣ و عﻮـﻧ ﺮـﻈﻧ زا و نژﻮﺗﺎـﭘﺮﯿـﻏ ﻞـﮕﻧا دراﻮـﻣ %26/6 رد .ﺖـﺳا هدﻮـﺑ (2/8 ﺎـﺗ 6/7 نﺎـﻨﯿﻤﻃا دوﺪـﺣ)ﯽﻠﭽﺗﻮﺑﺎـﺒﻣآوﺪﯾ %1/4 ،(1/7 ﺎـﺗ 5/1 نﺎــﻨﯿﻤﻃا دوﺪﺣ)ﺎﻧﺎﻧ ﺲﮐﺎﻤﯿﻟوﺪﻧا %3/1 ،(16/4 ﺎﺗ 23/6 نﺎﻨﯿﻤﻃا دوﺪﺣ)ﯽﻠﮐﺎﺒﻣﺎﺘﻧآ رد ﯽــﮔدﻮﻟآ ناﺰﯿﻣ رﻮﯿﺴﮐآ ﺺﯿﺨﺸﺗ ﯽﺻﺎﺼﺘﺧا ﺶﯾﺎﻣزآ رد .ﺖﺳا هدﻮﺑ ﺎﻫﻞﮕﻧا ﺮﯾﺎﺳ %1 زا ﺮﺗﻢﮐ و (0/57 ﺎﺗ 2/9 نﺎﻨﯿﻤﻃا ناﺰﯿـﻣ دﻮـﺷ ﻪــﻓﺎﺿا نژﻮﺗﺎﭘ یﺎﻫﯽﮔدﻮﻟآ ناﺰﯿﻣ ﻪﺑ ﻞﮕﻧا ﻦﯾا ﻪﺑ ﯽﮔدﻮﻟآ ﻪﮐ ﯽﺗرﻮﺻ رد و ﺪﺷ هﺪﻫﺎﺸﻣ %38/9 نازﻮﻣآﺶﻧاد ﺎﻫﺮـﺴﭘ هوﺮـﮔ رد ﺪـﻗ یاﺮـﺑ نزو سﺎـﺳاﺮﺑ ﻪــﯾﺬﻐﺗ ءﻮﺳ عﻮﯿﺷ .ﺖﺳا ﻪﻈﺣﻼﻣ ﻞﺑﺎﻗ ﯽﻤﻗر ﻪﮐ دﻮﺷﯽﻣ %61/9 ﻞﮐ رد ﯽﮔدﻮﻟآ زا ﺮﺗﺶﯿﺑ (44/9 ﺎﺗ 57/2 نﺎﻨﯿﻤﻃا دوﺪﺣ)%51/1 ناﺰﯿﻣ ﺎﺑ یاهدور یﺎﻫﻞﮕﻧا ﻪﺑ ﺎﻫﺮﺴﭘ ﯽﮔدﻮﻟآ ﺰﯿﻧ و ﺎﻫﺮﺘﺧد هوﺮﮔ زا ﺮﺗﺶﯿﺑ ﻪـﺑ ﺮـﺗﻢﮐ ﺎــﻫﺮﺘﺧد ﻪﺑ ﺖﺒﺴﻧ ﺎﻫﺮﺴﭘ ﺪﺳرﯽﻣ ﺮﻈﻧ ﻪﺑ ﻪﮐ (P<0/05)دﻮﺑ (35/7 ﺎﺗ 49 نﺎﻨﯿﻤﻃا دوﺪﺣ)%42/3 ناﺰﯿﻣ ﺎﺑ ﺎﻫﺮﺘﺧد ﻪـﺑ هدﻮـﻟآ نازﻮـﻣآﺶﻧاد رد ﻪﺘــﺷﺬﮔ نﺎﻣز ﻪﯾﺬﻐﺗ ءﻮﺳ عﻮﯿﺷ ﻪﮐ داد نﺎﺸﻧ ﺎﻫﻪﺘﻓﺎﯾ .ﺪﻧراد ﻪﺟﻮﺗ دﻮﺧ ﻪﯾﺬﻐﺗ و یدﺮﻓ ﺖﺷاﺪﻬﺑ و ﻪـﯾﺬﻐﺗ ءﻮـﺳ ﻦـﯿﺑ یرادﯽـﻨﻌﻣ ﻪـﻄﺑار ﻦـﯿﻨﭼﻢــﻫ .(P<0/013)ﺪﺷﺎﺑﯽﻣ ﻞﮕﻧا ﺮﻈﻧ زا کﺎﭘ نازﻮﻣآﺶﻧاد زا ﺮﺗﺶﯿﺑ %8/7 ﻞﮕﻧا ﺪـﻌﻘﻣ رود شرﺎـﺧ دﺎــﺠﯾا ﺎﺑ ﻪﮐ ﺖﺳا نﺎﺴﻧا رد یاهدور ﺖﻧﻮﻔﻋ ﮏﯾ رﻮﯿﺴﮐا .(P<0/006)ﺪﻣﺎﯿﻧ ﺖﺳد ﻪﺑ رﻮﯿﺴﮐا ﻪﺑ ﯽﮔدﻮﻟآ ﺶﻫﺎﮐ ﺐﺒﺳ ﺖﯾﺎﻬﻧ رد و ددﺮﮔﯽﻣ نﺎﮐدﻮﮐ رد تﻼﮑﺸﻣ ﺮﯾﺎﺳ و یرارداﺐﺷ ،ﯽﺑاﻮﺧﯽﺑ ،یﺮﯾﺬﭘﮏﯾﺮﺤﺗ ﺐﺒﺳ و هﺪﺷ ﺺﺨﺸﻣ ﯽـﻠﮕﻧا یﺎﻫﯽﮔدﻮﻟآ ﻪﮐ ﺖﺳا نآ هﺪﻨﻫد نﺎﺸﻧ ﯽﺳرﺮﺑ ﻦﯾا ﺞﯾﺎﺘﻧ .دﻮﺷﯽﻣ نازﻮﻣآﺶﻧاد یﺮﯿﮔدﺎﯾ رد یﺮﮑﻓ ﺰﮐﺮﻤﺗ مﺪﻋ و ﺪﺷر یﺮﯿـﮔﯽـﭘ و ﻪـﺟﻮﺗ درﻮـﻣ سراﺪــﻣ ﯽﺘﺷاﺪﻬﺑ یﺎﻫیﺰﯾرﻪﻣﺎﻧﺮﺑ رد ﺎﺗ ﺖﺳا مزﻻ و ددﺮﮔﯽﻣ ﺪﺷر ﻦﯿﻨﺳ رد ﺪﺷر ﺶﻫﺎﮐ ﺐﺒﺳ .دﺮﯿﮔ راﺮﻗ ﺪﻗ – 4 نزو – 3 ﻞﮕﻧا – 2 ﻪﯾﺬﻐﺗ ءﻮﺳ – 1 :ﺎﻫهژاوﺪﯿﻠﮐ
رد ﯽـﻠﮕﻧا یﺎــﻫیرﺎﻤﯿﺑ و ﯽﺳﺎﻨﺷﻞﮕﻧا هﺮﮕﻨﮐ ﻦﯿﻣرﺎﻬﭼ رد ﺰﯿﻧ و 1382 لﺎﺳ ﺪﻨﻠﯾﺎﺗ رﻮﺸﮐ رد اﺬﻏ و بآ ﻂﺳﻮﺗ ﻪﻘﻄﻨﻣ ﯽﻠﮕﻧا یﺎﻫیرﺎﻤﯿﺑ ﯽﻠﻠﻤﻟاﻦﯿﺑ هﺮﮕﻨﮐ ﻦﯿﻣرﺎﻬﭼ رد ﻪﻟﺎﻘﻣ ﻦﯾا .ﺖﺳا هﺪﺷ مﺎﺠﻧا ناﺮﻬﺗ ﯽﮑﺷﺰﭘ مﻮﻠﻋ هﺎﮕﺸﻧاد ﯽﻟﺎﻣ ﺖﯾﺎﻤﺣ ﺖﺤﺗ ﻪﻌﻟﺎﻄﻣ ﻦﯾا .ﺖﺳا هﺪﺷ ﻪﺋارا 1382 لﺎﺳ ﺪﻬﺸﻣ (لﻮﺌﺴﻣ ﻒﻟﻮﻣ*).ناﺮﻬﺗ ﯽﻧﺎﻣرد ﯽﺘﺷاﺪﻬﺑ تﺎﻣﺪﺧ و ﯽﮑﺷﺰﭘ مﻮﻠﻋ هﺎﮕﺸﻧاد ،سﺪﻗ نﺎﺑﺎﯿﺧ ،ﺖﺷاﺪﻬﺑ هﺪﮑﺸﻧاد ،ﻪﯾﺬﻐﺗ مﻮﻠﻋ رﺎﯾدﺎﺘﺳا (I .ناﺮﻬﺗ ﯽﻧﺎﻣرد ﯽﺘﺷاﺪﻬﺑ تﺎﻣﺪﺧ و ﯽﮑﺷﺰﭘ مﻮﻠﻋ هﺎﮕﺸﻧاد ،ﯽﺳﺎﻨﺷﻞﮕﻧا هوﺮﮔ رﺎﯾدﺎﺘﺳا (II .ناﺮﻬﺗ ﯽﻧﺎﻣرد ﯽﺘﺷاﺪﻬﺑ تﺎﻣﺪﺧ و ﯽﮑﺷﺰﭘ مﻮﻠﻋ هﺎﮕﺸﻧاد ،ﺖﺷاﺪﻬﺑ هﺪﮑﺸﻧاد ،ﯽﺳﺎﻨﺷهﺮﺸﺣ هوﺮﮔ ﺪﺷرا سﺎﻨﺷرﺎﮐ (III
ﻪﻣﺪﻘﻣ لﺎـﺣ رد یﺎﻫرﻮـﺸﮐ مﺎـﻤﺗ رد ًﺎــﺒﯾﺮﻘﺗ ﺖﻧﻮﻔﻋ و ﻪﯾﺬﻐﺗ ءﻮﺳ یﺎﻫﺖﻧﻮﻔﻋ و ﻪﯾﺬﻐﺗ ءﻮﺳ ﮏﯿﻣﺪﻧآ ﺖﯿﻤﻫا .ﺪﻨﺘﺴﻫ ﻊﯾﺎﺷ ﻪﻌﺳﻮﺗ ﻪـﺑ ﻪـﮐ ﺪﻧﻮــﺷﯽﻣ یﺮﮕﯾد ﯽﺘﺷاﺪﻬﺑ تﻼﮑﺸﻣ دﺎﺠﯾا ﺐﺒﺳ ﯽﻠﮕﻧا ار یاﻪــﺳرﺪﻣ نﺎﮐدﻮﮐ شزﻮﻣآ و یﺮﯿﮔدﺎﯾ ﺪﻧاﻮﺗﯽﻣ دﻮﺧ ﻪﺑﻮﻧ ﯽﯾاﻮﻨـﺷ و ﯽﯾﺎــﻨﯿﺑ ﻒﻌﺿ لﺎﺜﻣ ناﻮﻨﻋ ﻪﺑ .ﺪﻫد راﺮﻗ ﺮﯿﺛﺄﺗ ﺖﺤﺗ و ﺖـﻧﻮﻔﻋ ﺎــﺑ ﻢﯿﻘﺘﺴﻣ رﻮﻃ ﻪﺑ ﻪﮐ ﺪﻨﺘﺴﻫ ﯽﯾﺎﻫیرﺎﻤﯿﺑ ﻪﻠﻤﺟ زا .ﺪﻨﺘﺴﻫ طﺎﺒﺗرا رد ﺎﻫیﺬﻐﻣﺰﯾر دﻮﺒﻤﮐ هﮋـﯾو ﻪـﺑ ﯽـﻠﮕﻧا یﺎـﻫﯽﮔدﻮـﻟآ ،یاﻪــﺳرﺪﻣ نﺎﮐدﻮﮐ ﻦﯿﺑ رد دﺮـﮐﻞﻤﻋ رد لﻼـﺘﺧا ﺎـﺑ رادبﻼـﻗ یﺎـﻫمﺮﮐ ﻪــﺑ ﺪﯾﺪﺷ ﯽﮔدﻮﻟآ ،ﺖـﺒﯿﻏ ﺪﻨﻧﺎــﻣ ﯽﺷزﻮﻣآ یﺎﻫﺺﺧﺎﺷ زا ﯽﻀﻌﺑ ﺰﯿﻧ و ﯽﺘﺧﺎﻨﺷ ﻪــﮐ ﺪﺳرﯽﻣ ﺮﻈﻧ ﻪﺑ .ﺪﺷﺎﺑﯽﻣ طﺎﺒﺗرا رد نﺪﺷﻪﺘﺴﺧ و مﺎﻧﺖﺒﺛ یاﻪﺳرﺪﻣ نﺎﮐدﻮﮐ ﺖﻓرﺶﯿﭘ رد ﯽﻤﻬﻣ ﻊﻧﺎﻣ ﯽﻠﮕﻧا یﺎﻫﯽﮔدﻮﻟآ دﺮـﮐﻞﻤﻋ ﺎـﺑ ﯽـﻠﮕﻧا یﺎـﻫمﺮﮐ ﻪـﺑ ﯽــﮔدﻮﻟآ ﯽﻠﮐ رﻮﻃ ﻪﺑ .ﺪﻨﺷﺎﺑ ترﺪـﻗ و ﯽﯾﺎـﻧاﻮﺗ و ﯽـﻠﯿﺼﺤﺗ یﺎــﻫﺖﯿﻘﻓﻮﻣ ،ﯽﺘﺧﺎﻨﺷ ﻒﯿﻌﺿ یﺎـﻫشور ﻪـﺑ رادبﻼـﻗ یﺎـﻫمﺮﮐ .ﺖـﺳا طﺎـﺒﺗرا رد یﺮﯿﮔدﺎﯾ رد ﻪــﺳرﺪﻣ یﺎـــﻫﻒﯿﻠﮑﺗ نداد مﺎـﺠﻧا ﺮـﺑ ﺪـﻨﻧاﻮﺗﯽﻣ یدﺪـﻌﺘﻣ .ﺪﻨﺷﺎﺑ ﺮﺛﻮﻣ نﺎﮐدﻮﮐ ﯽﺑﺎﻬـﺘﻟا ﺦــﺳﺎﭘ ﮏﯾ دﺎﺠﯾا ﺐﺒﺳ ﺎﻫمﺮﮐ ﻦﯾا ﻪﺑ ﺪﯾﺪﺷ ﯽﮔدﻮﻟآ ﯽﺗاﺮﯿــﯿﻐﺗ دﺎﺠﯾا ﻖﯾﺮﻃ زا ار کدﻮﮐ هﺰﯿﮕﻧا ﺪﻧاﻮﺗﯽﻣ ﻪﮐ دﻮﺷﯽﻣ ﯽﮑﯾ ،ﺪﺷر ﺮﯿﺧﺎﺗ .ﺪﻫد راﺮﻗ ﺮﯿﺛﺄﺗ ﺖﺤﺗ یو یﺰﻐﻣ دﺮﮐﻞﻤﻋ رد زﺎـﯾﺮﮐﻮﮑﯾﺮﺗ یﺎــﻫمﺮﮐ ﻪﺑ ﯽﮔدﻮﻟآ ﺎﺑ ﻪﮐ ﺖﺳا یدراﻮﻣ زا ﺮﮕﯾد تاﺮـﺛا رادبﻼـﻗ یﺎــﻫمﺮﮐ ﻪﺑ ﯽﮔدﻮﻟآ ﻦﯿﻨﭼﻢﻫ .ﺪﺷﺎﺑﯽﻣ هاﺮﻤﻫ یدوﺪـﺣ ﺎــﺗ نﺎﻣرد ﻪﮐ دراد ﯽﺘﺧﺎﻨﺷ یﺎﻫرﺎﺘﻓر ﺮﺑ یﺪﻋﺎﺴﻣﺎﻧ ﻦﯾﺮﺗﻊﯾﺎـﺷ نآ ﺮـﺑ هوﻼـﻋ .دﺮﺒـﺑ ﻦــﯿﺑ زا ار تاﺮﺛا ﻦﯾا ﺪﻧاﻮﺗﯽﻣ ﯽﻨﻌﯾ ﻪﻌﺳﻮﺗ لﺎﺣ رد نﺎﻬﺟ رد ﻪﯾﺬﻐﺗ ءﻮﺳ ﻪﺑ طﻮﺑﺮﻣ تﻼﮑﺸﻣ ﯽــﮔدﻮﻟآ ﻪﺠﯿﺘﻧ رد ،ب ﻦﯿﻣﺎﺘﯾو دﻮﺒﻤﮐ و ﻦﻫآ ﺮﻘﻓ ﯽﻤﻧآ ،PEM ﺎـﻫمﺮﮐ ﻂـﺳﻮﺗ ﻪـﮐ ﯽﻟﺎﻬــﺳا .ﺪﻧﻮﺷﯽﻣ ﺮﺗﺪﺑ ﯽﻠﮕﻧا یﺎﻫمﺮﮐ ﻪﺑ ءﻮــﺳ و ﺪﻨﮐ ﺮﺗﺪﺑ ار یاﻪﯾﺬﻐﺗ ﺖﯿﻌﺿو ﺪﻧاﻮﺗﯽﻣ دﻮﺷﯽﻣ دﺎﺠﯾا ﯽـﮔدﻮــﻟآ و ﺖﻧﻮﻔﻋ ﻪﺑ ار نﺪﺑ ﺖﻣوﺎﻘﻣ دﻮﺧ ﻢﻬﺳ ﻪﺑ ﺰﯿﻧ ﻪﯾﺬﻐﺗ ﻂﯾاﺮـﺷ ﻪـﺠﯿﺘﻧ رد ﺐــﻠﻏا ﺎﻫمﺮﮐ ﻪﺑ ﯽﮔدﻮﻟآ ﺮﺛا .ﺪﻫدﯽﻣ ﺶﻫﺎﮐ (1).دﻮﺷﯽﻣ ﺮﺗﺪﺑ ﺰﯿﻧ ﻪﻌﻣﺎﺟ ﺮﺑ ﻢﮐﺎﺣ ﯽﮕﻨﻫﺮﻓ نﺎﻬــﺟ رد ﺎـــﻫﺖﻧﻮﻔﻋ ﻦﯾﺮﺗﻊﯾﺎـﺷ زا ﯽـﮑﯾ ﯽـﻠﮕﻧا یﺎـﻫمﺮﮐ لﺎـﺣ رد یﺎﻫرﻮـﺸﮐ رد دراﻮـﻣ ﻦــﯾا ﺐﻠﻏا و ﺪﻧورﯽﻣ رﺎﻤﺷﻪﺑ ﺞـﯾار یاﻪـﺳرﺪﻣ نﺎــﮐدﻮﮐ رد ﯽﮔدﻮﻟآ ﻦﯾا .ﺪﻫدﯽﻣ خر ﻪﻌﺳﻮﺗ
و ﺖﻣﻼﺳ و ﺪﺷر یور ﺪﻧاﻮﺗﯽﻣ نﺎﮐدﻮﮐ رد ﺎﻫﯽﮔدﻮﻟآ و هدﻮﺑ نﺎﮐدﻮﮐ .ﺪﺷﺎﺑ ﺮﺛﻮﻣ ﺎﻫنآ ﯽﺘﺧﺎﻨﺷ ﻞﻣﺎﮑﺗ و یاﻪﯾﺬﻐﺗ ﺖﯿﻌﺿو و ﻦﯾﺮﺗﻦﯿﮕﻨﺳ ﻪﮐ دراد یدﺎﯾز لﺎﻤﺘﺣا (لﺎﺳ 14-15)یاﻪﺳرﺪﻣ ﺪﻨـﺷﺎﺑ ﻪﺘـﺷاد ﻪـﻌﻣﺎﺟ داﺮـﻓا ﻦــﯿﺑ رد ار ﺎﻫﯽﮔدﻮﻟآ ﻦﯾﺮﺗﺪﯾﺪﺷ هﺎﮕﺘـﺳد یﺎــﻫﻞﮕﻧا ﻦﯿﺑ رد .ﺪﻧﻮﺷﯽﻣ ﺾﯾﺮﻣ تﺪﺷ ﻪﺑ ﻦﯾاﺮﺑﺎﻨﺑ ﻦــﻣﺰﻣ یﺎـــﻫﺖﻧﻮﻔﻋ ﻦﯾﺮﺗﻊﯾﺎـﺷ زا ﯽـﻠﮕﻧا یﺎـﻫمﺮﮐ ،شراﻮـﮔ (2).ﺪﻨﺘﺴﻫ ﯽﻧﺎﺴﻧا ﻪـــﮐ ﺪـﻫدﯽﻣ نﺎـﺸﻧ یرﺎـﻤﯿﺑ عﻮﯿـﺷ ﻪـﺑ طﻮـﺑﺮﻣ تﺎـﻋﻼﻃا رد ﯽــﯾاﺪﺘﺑا سراﺪـﻣ رد ﺖـﯿﻔﯿﮐ دﻮﺒﻬـﺑ یاﺮـﺑ ﻪـﮐ ﯽﯾﺎﻫﻪـﻣﺎﻧﺮﺑ ﻞﻣﺎــﺷ ﺪﯾﺎـــﺑ ﺪﻧاهﺪـﺷ ﯽـﺣاﺮﻃ ﻪﻌـﺳﻮﺗ لﺎـﺣ رد یﺎﻫرﻮـﺸﮐ ﺖــﺷاﺪﻬﺑ و ﻪـــﯾﺬﻐﺗ ﺖـﯿﻌﺿو دﻮﺒﻬـﺑ یاﺮـﺑ مزﻻ یﺎﻫﻪـﻣﺎﻧﺮﺑ ﻪــﺑ ﻪﺟﻮﺗ ﺎﺑ ﺮﮕﯾد یﻮﺳ زا .ﺪﺷﺎﺑ ﺰﯿﻧ سراﺪﻣ نآ نازﻮﻣآﺶﻧاد ،ﯽﻤـــﺴﺟ یﺎـﻫنﺎﯾز و نﺎـﺴﻧا رد ﺎـﻫﻞﮕﻧا ﯽﯾازیرﺎـﻤﯿﺑ ﺶـﻘﻧ ﻪـﮐ ﯽـﺘﯿﻤﻫا و ﺎـﻫنآ زا ﯽـﺷﺎﻧ ﯽﻋﺎـﻤﺘﺟا و یدﺎــﺼﺘﻗا ،ﯽﻧاور زا ﯽـﮑﯾ ﻪـﮐ ﺎــﺟ نآ زا و دراد ﺖﺷاﺪﻬﺑ ﺮﻈﻧ زا ﺎﻫنآ ﺎﺑ هزرﺎﺒﻣ ،ﺖـﺷاﺪﻬﺑ ﯽﻧﺎﻬـﺟ نﺎﻣزﺎـﺳ ﻂـﺳﻮﺗ هﺪـﺷ ﺪﯿﮐﺎـﺗ ﺮــﻄﺧ ﻞﻣاﻮﻋ رد ﻪـﻌﻟﺎﻄﻣ ،ﺖـﺳا ﻪــﯾﺬﻐﺗ ءﻮﺳ و ﯽﻠﮕﻧا یﺎﻫﺖﻧﻮﻔﻋ ﻦﯿﺑ ﻪﻄﺑار رد و ﻪـﻘﻄﻨﻣ ﺮــﻫ رد ﯽﻠﮕﻧا یﺎﻫﺖﻧﻮﻔﻋ ﯽﻧاواﺮﻓ و رﺎﺸﺘﻧا درﻮﻣ .دراد تروﺮﺿ ﻪﻌﻣﺎﺟ ﺮﻫ ﻼﺘﺒﻣ نﺎﻬﺟ رد ﺮﻔﻧ نﻮﯿﻠﯿﻣ ﺖﺴﯾود هﺪﺷ مﺎﺠﻧا دروآﺮﺑ ﻖﺒﻃ ﻪـﺑ طﻮـﺑﺮﻣ داﺪـﻌﺗ ﻦـﯾﺮﺗﺶﯿﺑ ﻪــﮐ ﺪﻨﺘﺴﻫ یاهدور یﺎﻫمﺮﮐ ﻪﺑ ﺎـﻫنآ ضراﻮـﻋ زا و ﺖـﺳا نﺎـﻧاﻮﺟﻮﻧ و نﺎــﮐدﻮﮐ ﯽﻨﺳ هوﺮﮔ ﺖﯾﺎﻬــﻧ رد و ﯽﻤــﺴﺟ و یﺮــﮑﻓ ﺪـــﺷر ﺶﻫﺎـﮐ ﻪـﺑ ناﻮـﺗﯽﻣ ﻪـﺑ ﻪـﺟﻮﺗ ﺎـﺑ (3).دﺮـﮐ هرﺎـﺷا نﺎـﮐدﻮﮐ ﯽــﻠﯿﺼﺤﺗ ﯽﮔﺪﻧﺎﻣﺐﻘﻋ ﻦـﯿﯿﻌﺗ و ﯽﯾﺎـﺳﺎﻨﺷ ﻪـﻌﻟﺎﻄﻣ ﻦـﯾا زا فﺪـﻫ هﺪـﺷ ﺮــﮐذ ﺐﻟﺎﻄﻣ ﺖـــﯿﻌﻤﺟ رد ﻪـﯾﺬﻐﺗ ءﻮـﺳ و ﯽـﻠﮕﻧا یﺎـﻫیرﺎﻤﯿﺑ ﻪـﺑ نﺎـﯾﻼﺘﺒﻣ ﺮــﻈﻧ زا ﻪﮐ ﻢﯾﺮﮐطﺎﺑر نﺎﺘﺳﺮﻬﺷ ﯽﯾاﺪﺘﺑا سراﺪﻣ نازﻮﻣآﺶﻧاد هدﻮـﺑ ،ﺪـﻧراد راﺮـــﻗ ﯽــﻨﯿﯾﺎﭘ ﺢــﻄﺳ رد یدﺎﺼﺘﻗا و ﯽﻋﺎﻤﺘﺟا ﻪـﮐ یژﻮــﻟﻮﯿﻣﺪﯿﭘا زا ﯽـﺗﺎﮑﻧ و ﺖــﺒﺜﻣ دراﻮــﻣ ﻪــﻌﻟﺎﻄﻣ .ﺖﺳا ﺖﻬـــﺟ ﺪـــﻧاﻮﺗﯽﻣ و ﺖــــﺳا ﺮــــﺛﻮﻣ یرﺎــــﻤﯿﺑ لﺎــﻘﺘﻧا رد زوﺮـﻣا نﺎـﮐدﻮﮐ ﺖﻣﻼــﺳ ﻆﻔﺣ یاﺮﺑ ﯽﺳﺎﺳا یﺎﻫیﺰﯾرﻪﻣﺎﻧﺮﺑ راﺮـﻗ هدﺎﻔﺘــﺳا درﻮﻣ ،ﺪﻨﺷﺎﺑﯽﻣ ادﺮﻓ نازﺎﺳهﺪﻨﯾآ و ﺎﻫوﺮﯿﻧ ﻪﮐ .دﺮﯿﮔ
ﯽﺳرﺮﺑ شور و ﯽـﻠﯿﻠﺤﺗ ، ﯽـﻔﯿﺻﻮﺗ ﻪـﻌﻟﺎﻄﻣ عﻮـﻧ زا ﻪـﮐ ﺶــﻫوﮋﭘ ﻦﯾا رد ﻪـﺑ ﻢــﯾﺮﮐ طﺎﺑر رد ﯽﺘﻟود ﯽﯾاﺪﺘﺑا سراﺪﻣ بﺎﺨﺘﻧا ،دﻮﺑ ﯽﻌﻄﻘﻣ ﻦــﯿﯿﻌﺗ ﺖﻬـﺟ .ﺪـﺷ مﺎـﺠﻧا ﻢـﻈﻨﻣ یاﻪـﻘﺒﻃ یﺮﯿـﮔﻪـﻧﻮﻤﻧ شور یاﺮـﺑ و ﺮـﺗا ـ ﻦﯿﻟﺎـﻣﺮﻓ ﺶﯾﺎـﻣزآ شور زا ﯽــﻠﮕﻧا یﺎﻫﯽﮔدﻮﻟآ چﺎﮑــﺳا نﻮﻣزآ ﯽﺻﺎﺼﺘﺧا شور زا رﻮﯿﺴﮐا ﻪﺑ ﯽﮔدﻮﻟآ ﻦﯿﯿﻌﺗ ﯽﺠﻨـﺳﻦﺗ یﺎـﻫیﺮﯿﮔهزاﺪـﻧا زا ﻪــﯾﺬﻐﺗ ﺖﯿﻌﺿو ﻦﯿﯿﻌﺗ ﺖﻬﺟ و یوزاﺮــﺗ ﻂﺳﻮﺗ ﻪﻌﻟﺎﻄﻣ درﻮﻣ نﺎﮐدﻮﮐ ﺪﻗ و نزو .ﺪﺷ هدﺎﻔﺘﺳا ﻦﯾا ﻪﺑ ﻪﺟﻮﺗ ﺎﺑ .ﺪﯾدﺮﮔ یﺮﯿﮔهزاﺪﻧا ﺞﻨﺳ ﺪﻗ یاراد و رادﻦﯿﻫﺎﺷ ﯽـﻠﺧاد دراﺪﻧﺎﺘـﺳا ،نازﻮــﻣآﺶﻧاد یﺎﻫهزاﺪﻧا ﺶﺠﻨﺳ ﺖﻬﺟ ﻪﮐ ﯽﻧﺎﻬـــﺟ نﺎﻣزﺎــــﺳ یﺎﻫﻪــﯿﺻﻮﺗ سﺎــﺳاﺮﺑ دراﺪــﻧ دﻮــﺟو ﯽﺘـﺷاﺪﻬﺑ یﺎــﻫرﺎﻣآ ﯽﻠﻣ ﺰﮐﺮﻣ دراﺪﻧﺎﺘﺳا زا (WHO)ﺖﺷاﺪﻬﺑ ﯽﺠﻨـﺳﻦﺗ یﺎـﻫهداد ﻦﯾاﺮﺑﺎـﻨﺑ ﺪـﺷ هدﺎﻔﺘــﺳا (NCHS)ﺎﮑﯾﺮﻣآ ﺎـﻫنآ ﺪـﺻرد و ﻪـﺴﯾﺎﻘﻣ هﺪـﺷ دﺎــﯾ یﺎﻫدراﺪﻧﺎﺘﺳا ﺎﺑ نﺎﮐدﻮﮐ 3 زا نﺎـﮐدﻮﮐ ﻪـﯾﺬﻐﺗ ﺖـﯿﻌﺿو ﻦـﯿﯿﻌﺗ یاﺮـﺑ .ﺪـﯾدﺮﮔ ﺺﺨﺸﻣ سﺎــﺳا ﺮﺑ ﺪﻗ یاﺮﺑ نزو و ﻦﺳ یاﺮﺑ ﺪﻗ ،ﻦﺳ یاﺮﺑ نزو ﻪﯾﺎﻤﻧ دﺮﺑزﺎـﺑ ﻪـﻌﻣﺎﺟ ﻪـﻧﺎﯿﻣ زا رﺎـﯿﻌﻣ فاﺮـﺤﻧا 2 زا ﺮــﺗﻢﮐ z زﺎﯿﺘﻣا ﻪــﻧﻮﻤﻧ نﺎﮐدﻮﮐ زا ﯽﻠﮕﻧا یﺎﻫﯽﮔدﻮﻟآ ﻦﯿﯿﻌﺗ یاﺮﺑ .ﺪﺷ هدﺎﻔﺘﺳا شوﺪـﺨﻣ یﺎـﻫﺮﯿﻐﺘﻣ ﺖﻬـﺟ و ﺪـﺷ ﻪـﺘﻓﺮﮔ ﺖــﺑﻮﻧ 3 رد عﻮﻓﺪﻣ ﻪـﮐ ﺪـﯾدﺮﮔ حﺮـﻄﻣ ﻪـﻧﺎﮔاﺪــﺟ یاﻪﻣﺎﻧﺶﺳﺮﭘ رد ﯽﺗﻻاﻮﺳ هﺪﻨﻨﮐ ﺎـﺑ ناﻮـﺗﯽﻣ و ﺪــﺷﯽﻣ هداد ﺦﺳﺎﭘ نازﻮﻣآﺶﻧاد ﻦﯾﺪﻟاو ﻂﺳﻮﺗ یﺎـﻫیرﺎﻤﯿﺑ ،یدﺎـﺼﺘﻗا ،ﯽﻋﺎـﻤﺘﺟا ﺖــﯿﻌﺿو ﺎﻫنآ زا هدﺎﻔﺘﺳا .داد راﺮﻗ ﯽﺳرﺮﺑ درﻮﻣ ار دراﻮﻣ ﺮﯾﺎﺳ و ﯽﻫﺎﮔآ ،یاﻪﻨﯿﻣز ناﺰﯿـــﻣ سﺎﺳاﺮــــﺑ و n= لﻮــﻣﺮﻓ زا هدﺎﻔﺘــﺳا ﺎﺑ سراﺪـــﻣ نﺎـﮐدﻮﮐ رد ﯽﺳرﺮﺑ ﮏﯾ رد (%60)ﯽﻠﮕﻧا یﺎﻫﯽﮔدﻮﻟآ 370 زﺎـﯿﻧ درﻮـﻣ ﻪــﻧﻮﻤﻧ داﺪﻌﺗ ﺖﺷﺪﮐﺎﭘ نﺎـﺘﺳﺮﻬﺷ رد ﯽﯾاﺪﺘﺑا ﺪﯾدﺮﮔ ﻦﯿﯿﻌﺗ d=0/05 دروآﺮﺑ هﺎﺒﺘﺷا ﺪﺣ ﯽﺳرﺮﺑ ﻦﯾا رد و ﺮﻔﻧ راﺮـﻗ ﯽـﺳرﺮﺑ درﻮـﻣ ﻪـﻧﻮﻤﻧ 555 ﺮـﺗﺶﯿﺑ نﺎـﻨﯿﻤﻃا یاﺮــﺑ ﺎﻣا نازﻮـﻣآﺶﻧاد ﯽـﺳرﺮﺑ ﻦـﯾا رد ﻪـﻌﻟﺎﻄﻣ درﻮــﻣ ﺖﯿﻌﻤﺟ .ﺖﻓﺮﮔ .ﺪﻧاهدﻮﺑ (لﺎﺳ 11 ﺎﺗ 7)ﯽﯾاﺪﺘﺑا هرود ﺮـﻫ ﯽﺠﻨــﺳﻦﺗ و ﯽﻠﮕﻧا یﺎﻫﺶﯾﺎﻣزآ زا هﺪﻣآ ﺖﺳد ﻪﺑ ﺞﯾﺎﺘﻧ زا هدﺎﻔﺘــﺳا ﺎﺑ ﺖﯾﺎﻬﻧ رد و ﺪﺷ دراو صﻮﺼﺨﻣ مﺮﻓ رد کدﻮﮐ یﺎـﻫلوﺪﺟ و ﺖــﻓﺮﮔ ترﻮﺻ ﻞﯿﻠﺤﺗ و ﻪﯾﺰﺠﺗ SPSS راﺰﻓامﺮﻧ .ﺪﯾدﺮﮔ ﻪﯿﻬﺗ نآ ﻪﺑ طﻮﺑﺮﻣ ﺞﯾﺎﺘﻧ
درﻮـﻣ نازﻮــﻣآﺶﻧاد زا %57/3 ﯽﺳرﺮﺑ ﻦﯾا ﺞﯾﺎﺘﻧ سﺎﺳاﺮﺑ 8 ﯽﻨــﺳ هدوﺪﺤﻣ رد ﺎﻫنآ ﺐﻠﻏا و ﺮﺴﭘ %42/7 و ﺮﺘﺧد ﻪﻌﻟﺎﻄﻣ داﻮـﺳﯽﺑ ناردﺎـﻣ زا %29 ﯽـﻠﯿﺼﺤﺗ ﺮــﻈﻧ زا ﺪﻧدﻮﺑ لﺎﺳ 10 ﺎﺗ و ﺖﻀﻬـﻧ و ﯽـﯾاﺪﺘﺑا ﺪـﺣ رد تﻼــﯿﺼﺤﺗ ﺎﻫنآ زا %46 و هدﻮﺑ %16/8 رد رﺪــﭘ تﻼـﯿﺼﺤﺗ و ﺪﻨﺘـﺷاد ﯽﯾﺎـﻤﻨﻫار ﺪـﺣ رد %18 رد %33/9 و ﺖﻀﻬــﻧ و ﯽﯾاﺪﺘﺑا ﺪﺣ رد %38/7 ،داﻮﺳﯽﺑ دراﻮﻣ ،رﺎــﮐﯽﺑ ﺎـﻫنآ %7/1 ،رﺪـﭘ ﻞﻐـﺷ ﺮـﻈﻧ زا .دﻮـﺑ ﯽﯾﺎـﻤﻨﻫار ﺪـﺣ ﺖﯿﻌﺿو ﺮﻈﻧ زا و ﺪﻧدﻮﺑ ﺪﻨﻣرﺎﮐ %13/9 و هدﺎﺳ ﺮﮔرﺎﮐ %33/2 زا %77/8 و ﺪﻨﺘـﺷاد یدﺎـﺼﺘﻗا ﺪــﺑ ﺖﯿﻌﺿو %15/8 یدﺎﺼﺘﻗا یدﺎــﺼﺘﻗا ﺖـﯿﻌﺿو زا %6/4 و ﻂـﺳﻮﺘﻣ یدﺎـﺼﺘﻗا ﺖـﯿﻌﺿو .(1هرﺎﻤﺷ لوﺪﺟ)ﺪﻧدﻮﺑ رادرﻮﺧﺮﺑ بﻮﺧ ﺶﯾﺎــﻣزآ رد یاهدور یﺎــﻫﻞﮕﻧا ﻪــﺑ ﯽـــﮔدﻮـﻟآ ﺮـــﻈﻧ زا رد ﻪـﮐ ﺪﻨﺘــﺷاد ﯽﮔدﻮﻟآ نازﻮﻣآﺶﻧاد زا %49/6 ﺮـﺗا ﻦــﯿﻟﺎﻣﺮﻓ و عﻮــﻧ ﺮـﻈﻧ زا ﺐـﯿﺗﺮﺗ ﻪـﺑ و نژﻮـــﺗﺎﭘ ﻞــــﮕﻧا دراﻮـــﻣ %23 22/3 نﺎــﻨﯿﻤﻃا دوﺪـﺣ)ﺎﯾدرﺎﯾژ %18/5 ﻞــﻣﺎﺷ ﯽـﮔدﻮﻟآ ناﺰﯿﻣ (2/8 ﺎـﺗ 6/7 نﺎــﻨﯿﻤﻃا دوﺪﺣ)ﺎﻧﺎﻧ ﺲﯿﭙﻟﻮﻨﻤﯿﻫ %4/5 و (15/2 ﺎﺗ .دﻮﺑ دﻮـﺟو نژﻮﺗﺎـﭘﺮﯿـﻏ یﺎــﻫﻞﮕﻧا ﻪﺑ ﯽﮔدﻮﻟآ دراﻮﻣ %26/6 رد %19/8 ﻞﻣﺎــﺷ ﯽــﮔدﻮـــﻟآ ناﺰﯿـﻣ و عﻮـﻧ ﺮـﻈﻧ زا ﻪـﮐ ﺖـﺷاد ﺲﮐﺎـﻤﯿﻟوﺪﻧا %3/1 ،(16/4 ﺎــﺗ 23/6 نﺎﻨﯿﻤﻃا دوﺪﺣ) ﯽﻠﮐﺎﺒﻣﺎﺘﻧآ دوﺪـــﺣ)ﯽﻠﭽﺗﻮﺑﺎـﺒﻣآوﺪﯾ %1/4 ،(1/7 ﺎـﺗ 5/1 نﺎـﻨﯿﻤﻃا دوﺪـﺣ) دراﻮـﻣ ﺮﯾﺎـﺳ ﻪــﺑ طﻮﺑﺮﻣ %1 زا ﺮﺗﻢﮐ و (0/57 ﺎﺗ 2/9 نﺎﻨﯿﻤﻃا .(1 هرﺎﻤﺷ لوﺪﺟ)ﺖﺳا هدﻮﺑ ﯽـﮔدﻮــﻟآ ناﺰﯿﻣ رﻮﯿﺴﮐآ ﺺﯿﺨﺸﺗ ﯽﺻﺎﺼﺘﺧا ﺶﯾﺎﻣزآ رد ﻦـﯾا ﻪـﺑ ﯽــﮔدﻮﻟآ ﺮﮔا ﻪﮐ ﺪﻣآ ﺖﺳد ﻪﺑ %38/9 نازﻮﻣآﺶﻧاد رد ﯽﮔدﻮﻟآ ناﺰﯿﻣ دﻮﺷ ﻪﻓﺎﺿا نژﻮﺗﺎﭘ یﺎﻫﯽﮔدﻮﻟآ ناﺰﯿﻣ ﻪﺑ ﻞﮕﻧا ﻪـﻈﺣﻼﻣ ﻞﺑﺎـﻗ و گرﺰـﺑ ﯽـﻤﻗر ﻪـﮐ ﺪــﺷ ﺪﻫاﻮﺧ %61/9 ﻞﮐ رد ﻦـﯿﺑ رد ﻪـﯾﺬﻐﺗ ءﻮــﺳ عﻮﯿﺷ 3 و2 هرﺎﻤﺷ یﺎﻫلوﺪﺟ رد .ﺖﺳا نﺎـﻣز ﻪـﯾﺬﻐﺗ ءﻮــﺳ)ﻦﺳ یاﺮﺑ ﺪﻗ ﻪﯾﺎﻤﻧ سﺎﺳاﺮﺑ نازﻮﻣآﺶﻧاد سﺎـﺳاﺮﺑ (لﺎـﺣ نﺎـﻣز ﻪـﯾﺬﻐﺗ ءﻮـﺳ)ﺪــﻗ یاﺮﺑ نزو و (ﻪﺘﺷﺬﮔ هداد نﺎـﺸﻧ دﺮﺑزﺎـﺑ ﻪــﻌﻣﺎﺟ ﻪﻧﺎﯿﻣ زا 2 زا ﺮﺗﻢﮐ رﺎﯿﻌﻣ فاﺮﺤﻧا ﻪــﯾﺬﻐﺗ ءﻮـﺳ رﺎـﭼد %9/6 و %6/5 ﺐـﯿﺗﺮﺗ ﻪـﺑ ﻪـﮐ ﺖـﺳا هﺪـﺷ .ﺪﻧاهدﻮﺑ
z2pq d2
ﻢﯾﺮﮐ طﺎﺑر ﯽﯾاﺪﺘﺑا سراﺪﻣ ﻪﻌﻟﺎﻄﻣ درﻮﻣ نازﻮﻣآﺶﻧاد ﯽﻣﻮﻤﻋ یﺎﻫﯽﮔﮋﯾو -1 هرﺎﻤﺷ لوﺪﺟ
ﯽﻧاواﺮﻓ ﺎﻫﯽﮔﮋﯾو داﺪﻌﺗ
ﺪﺻرد ﯽﻧاواﺮﻓ ﺎﻫﯽﮔﮋﯾو
داﺪﻌﺗ ﺪﺻرد
ﺲﻨﺟ ﻦﺳ
ﺮﺴﭘ 237
42/7 ﻪﻟﺎﺳ 7
125 22/6
ﺮﺘﺧد 318
57/3 ﻪﻟﺎﺳ 8
126 22/7
ﻊﻤﺟ 555
100 ﻪﻟﺎﺳ 9
100 18/1
ردﺎﻣ تﻼﯿﺼﺤﺗ ﻪﻟﺎﺳ 10
144 26
داﻮﺳﯽﺑ 163
29 ﻪﻟﺎﺳ 11
37 6/7
ﯽﯾاﺪﺘﺑا 250
46 ﻪﻟﺎﺳ 12
21 3/9
ﯽﯾﺎﻤﻨﻫار 101
18 ﻊﻤﺟ
553 100
نﺎﺘﺳﺮﯿﺑد 37
6/6 یدﺎﺼﺘﻗا ﺖﯿﻌﺿو
ﻢﻠﭙﯾد زا ﺮﺗﻻﺎﺑ 2
0/4 بﻮﺧ
36 6/4
ﻊﻤﺟ 553
100 ﺪﺑ
89 15/8
رﺪﭘ تﻼﯿﺼﺤﺗ ﻂﺳﻮﺘﻣ
428 77/8
داﻮﺳﯽﺑ 94
16/8 ﻊﻤﺟ
553 100
ﯽﯾاﺪﺘﺑا 218
38/7 نژﻮﺗﺎﭘ یﺎﻫﻞﮕﻧا
ﯽﯾﺎﻤﻨﻫار 181
33/9 ﺎﯾدرﺎﯾژ
91 18/5
نﺎﺘﺳﺮﯿﺑد 56
9/9 ﺎﻧﺎﻧ ﺲﯿﭙﻟﻮﻨﻤﯿﻫ
22 4/5
ﻢﻠﭙﯾد زا ﺮﺗﻻﺎﺑ 4
0/7 هدﻮﻟآﺮﯿﻏ
382 77
ﻊﻤﺟ 553
100 ﻊﻤﺟ
495 100
رﺪﭘ ﻞﻐﺷ نژﻮﺗﺎﭘﺮﯿﻏ یﺎﻫﻞﮕﻧا
رﺎﮐﯽﺑ 40
7/1 ﯽﻠﮐﺎﺒﻣﺎﺘﻧآ
97 19/6
هدﺎﺳ ﺮﮔرﺎﮐ 187
33/2 ﯽﻧﺎﻤﺗرﺎﻫﺎﺒﻣﺎﺘﻧآ
3 0/6
ﯽﻨﻓ ﺮﮔرﺎﮐ 49
8/6 ﺲﯿﻠﯾژاﺮﻓﺎﺒﻣﺎﺘﻧآید
1 0/2
ﺪﻨﻣرﺎﮐ 75
13/9 ﺎﻧﺎﻧ ﺲﮐﺎﻤﯿﻟوﺪﻧا
15 3/1
دازآ 181
33/9 ﯽﻠﭽﺗﻮﺑﺎﺒﻣآوﺪﯾ
7 1/4
زروﺎﺸﮐ 5
0/9 ﺲﯿﻨﯿﻣﻮﻫ ﺲﯿﺘﯿﺳﻮﺘﺳﻼﺑ
4 0/8
راﺪﻣاد 4
0/7 ﯽﻠﻨﯿﺴﻣ ﺲﮑﯿﺘﺳﺎﻣﻮﯿﻠﯿﮐ
4 0/8
ﺮﯾﺎﺳ 9
1/6 هدﻮﻟآﺮﯿﻏ
364 73/5
ﻊﻤﺟ 553
100 ﻊﻤﺟ
495 100
ﺲﻨﺟ ﺐﺴﺣﺮﺑ (ﻦﺳ یاﺮﺑ ﺪﻗ)ﻪﯾﺬﻐﺗ ءﻮﺳ ﻪﺑ نازﻮﻣآﺶﻧاد ﯽﻧاواﺮﻓ ﻊﯾزﻮﺗ -2 هرﺎﻤﺷ لوﺪﺟ
ﺲﻨﺟ ﺮﺘﺧد
ﺮﺴﭘ ﻊﻤﺟ
ﻪﯾﺬﻐﺗ ﺖﯿﻌﺿو داﺪﻌﺗ
ﺪﺻرد داﺪﻌﺗ
ﺪﺻرد داﺪﻌﺗ
ﺪﺻرد
<-2SD 20
6/3 16
6/8 36
6/5
-2SD ﺎﺗ 2SD 282
88/7 210
88/6 492
88/6
>2SD 16
5 11
4/6 27
4/9
ﻊﻤﺟ 318
100 237
100 555
100
P<0/957
ﻦــﯾﺮﺗﺶﯿﺑ دﻮﺷﯽﻣ هﺪﯾد 4 هرﺎﻤﺷ لوﺪﺟ رد ﻪﮐ رﻮﻃ نﺎﻤﻫ ﻪﺑ طﻮﺑﺮﻣ ﺲﻨﺟ ﺐﺴﺣ ﺮﺑ یاهدور یﺎﻫﻞﮕﻧا ﻪﺑ ﯽﮔدﻮﻟآ ناﺰﯿﻣ ﻪﺑ ﺖﺒﺴﻧ (44/9 ﺎﺗ 57/2 نﺎﻨﯿﻤﻃا دوﺪﺣ)%51/1 ﺎﺑ ناﺮﺴﭘ هوﺮﮔ ﺎﺑ ﻪﮐ ﺖﺳا هدﻮﺑ (35/7 ﺎﺗ 49 نﺎﻨﯿﻤﻃا دوﺪﺣ)%42/3 ﺎﺑ ناﺮﺘﺧد رد P=0/05 ﺎـﺑ فﻼـﺘﺧا ﻦـﯾا ﺮﺋﻮﮑــﺳایﺎﮐ نﻮﻣزآ نداد مﺎﺠﻧا رد .(CI=0/98-2/07 و OR=1/43)ﺖــﺳا یراد ﯽـــﻨﻌﻣ زﺮـﻣ رد ﻪــﺘﺷﺬﮔ نﺎﻣز ﻪــﯾﺬﻐﺗ ءﻮــﺳ عﻮــﯿﺷ 5 هرﺎــﻤﺷ لوﺪــﺟ نازﻮـﻣآﺶﻧاد زا ﺮـﺗﺶﯿﺑ (%8/7)ﻞـﮕﻧا ﻪــﺑ هدﻮﻟآ نازﻮﻣآﺶﻧاد
P=0/013 ﺎـﺑ فﻼـﺘﺧا ﻦـﯾا ﻪـﮐ دﻮـﺑ (%4/6)ﻞـﮕﻧا ﺮــﻈﻧ زا کﺎﭘ رد .دﻮﺒﻧ رادﯽﻨﻌﻣ ﺮﮕﯾد ﻪﯾﺎﻤﻧ 2 ﺎﺑ طﺎﺒﺗرا ﻦﯾا ﺎﻣا دﻮﺑ رادﯽﻨﻌﻣ ﻦـﺳ یاﺮـﺑ نزو سﺎــﺳاﺮﺑ ﻪﯾﺬﻐﺗ ءﻮﺳ عﻮﯿﺷ 6 هرﺎﻤﺷ لوﺪﺟ ﺮﺗﺶﯿﺑ (%10/2)ﺪﻧاهدﻮﺑ رﻮﯿﺴﮐا ﻪﺑ هدﻮﻟآ ﻪﮐ ﯽﻧازﻮﻣآﺶﻧاد رد ﻦـﯾا ﻪـﮐ ﺖـﺳا هدﻮـﺑ (%4/9)ﻞـﮕﻧا ﺮﻈﻧ زا کﺎﭘ نازﻮﻣآﺶﻧاد زا .ﺪﺷ هﺪﻫﺎﺸﻣ رادﯽﻨﻌﻣ P=0/006 ﺎﺑ فﻼﺘﺧا
ﺲﻨﺟ ﺐﺴﺣﺮﺑ (ﺪﻗ یاﺮﺑ ﺪﻗ)ﻪﯾﺬﻐﺗ ءﻮﺳ ﻪﺑ نازﻮﻣآﺶﻧاد ﯽﻧاواﺮﻓ ﻊﯾزﻮﺗ -3 هرﺎﻤﺷ لوﺪﺟ
ﺲﻨﺟ ﺮﺘﺧد
ﺮﺴﭘ ﻊﻤﺟ
ﻪﯾﺬﻐﺗ ﺖﯿﻌﺿو داﺪﻌﺗ
ﺪﺻرد داﺪﻌﺗ
ﺪﺻرد داﺪﻌﺗ
ﺪﺻرد
<-2SD 25
8/8 17
11/1 42
9/6
-2SD ﺎﺗ 2SD 259
90/9 131
85/6 390
89
>2SD 1
0/3 5
3/3 6
1/4
ﻊﻤﺟ 285
100 153
100 438
100
P<0/029
ﺲﻨﺟ ﺐﺴﺣ ﺮﺑ نازﻮﻣآﺶﻧاد یاهدور ﯽﻠﮕﻧا یﺎﻫﯽﮔدﻮﻟآ ﻦﯿﺑ طﺎﺒﺗرا -4 هرﺎﻤﺷ لوﺪﺟ
ﯽﻠﮕﻧا ﯽﮔدﻮﻟآ دراﺪﻧ
دراد ﻊﻤﺟ
ﺲﻨﺟ داﺪﻌﺗ
ﺪﺻرد داﺪﻌﺗ
ﺪﺻرد داﺪﻌﺗ
ﺪﺻرد
ﺮﺴﭘ 131
48/9 137
51/1 268
100
ﺮﺘﺧد 131
57/7 96
42/3 227
100
ﻊﻤﺟ 262
100 243
100 495
100
P<0/05
ﺎﻫﻞﮕﻧا ﻪﺑ ﯽﮔدﻮﻟآ ﺎﺑ (ﻦﺳ یاﺮﺑ ﺪﻗ)نازﻮﻣآﺶﻧاد ﻪﯾﺬﻐﺗ ﺖﯿﻌﺿو ﻦﯿﺑ طﺎﺒﺗرا -5 هرﺎﻤﺷ لوﺪﺟ
ﯽﻠﮕﻧا ﯽﮔدﻮﻟآ دراد
دراﺪﻧ ﻊﻤﺟ
ﻪﯾﺬﻐﺗ ﺖﯿﻌﺿو داﺪﻌﺗ
ﺪﺻرد داﺪﻌﺗ
ﺪﺻرد داﺪﻌﺗ
ﺪﺻرد
<-2SD 20
8/7 12
4/6 32
6/5
-2SD ﺎﺗ 2SD 204
88/7 230
88/1 434
88/4
>2SD 6
2/6 19
7/3 25
5/1
ﻊﻤﺟ 230
100 261
100 491
100
.ﺖﺳا ﻪﺘﻓﺮﮕﻧ مﺎﺠﻧا ﻞﮕﻧا ﺶﯾﺎﻣزآ درﻮﻣ 64 رد ،P<0/013 رﻮﯿﺴﮐا ﻪﺑ ﯽﮔدﻮﻟآ ﺎﺑ (ﻦﺳ یاﺮﺑ نزو)نازﻮﻣآﺶﻧاد ﻪﯾﺬﻐﺗ ﺖﯿﻌﺿو ﻦﯿﺑ طﺎﺒﺗرا -6 هرﺎﻤﺷ لوﺪﺟ
رﻮﯿﺴﮐا ﻪﺑ ﯽﮔدﻮﻟآ ﺖﺒﺜﻣ
ﯽﻔﻨﻣ ﻊﻤﺟ
ﻪﯾﺬﻐﺗ ﺖﯿﻌﺿو داﺪﻌﺗ
ﺪﺻرد داﺪﻌﺗ
ﺪﺻرد داﺪﻌﺗ
ﺪﺻرد
<-2SD 19
10/2 15
4/9 34
6/9
-2SD ﺎﺗ 2SD 168
89/8 283
92/2 451
91/3
>2SD -
- 9
2/9 9
1/8
ﻊﻤﺟ 187
100 307
100 494
100
.ﺖﺳا ﻪﺘﻓﺮﮕﻧ مﺎﺠﻧا ﻞﮕﻧا ﺶﯾﺎﻣزآ درﻮﻣ 61 رد ،P<0/006
ﺚﺤﺑ ،ﺪــﺷر یور ﺪــــﻧاﻮﺗﯽﻣ نﺎـﮐدﻮﮐ رد ﯽــﻠﮕﻧا یﺎـﻫﯽﮔدﻮـﻟآ ﺮـﺛﻮﻣ ﺎـﻫنآ ﯽﺘﺧﺎﻨـﺷ ﻞﻣﺎـﮑﺗ و یاﻪـﯾﺬﻐﺗ ﺖــﯿﻌﺿو و ﺖﻣﻼﺳ ﻦــــﯾﺮﺗﺪﯾﺪﺷ ﺖـــﺳا ﻦـــﮑﻤﻣ ﯽــــﻧﺎﺘﺴﺑد نﺎــﮐدﻮﮐ ،ﺪــﺷﺎﺑ زا ﯽــﮑﯾ ﻪﮐ ﺎﺟ نآ زا و ﺪﻨﺷﺎﺑ ﻪﺘﺷاد ﻪﻌﻣﺎﺟ ﻦﯿﺑ ار ﺎـﻫﯽﮔدﻮﻟآ نآ یور ﺖـﺷاﺪﻬﺑ ﯽﻧﺎﻬـﺟ نﺎﻣزﺎـﺳ ﻂــﺳﻮﺗ ﻪﮐ یﺮﻄﺧ ﻞﻣاﻮﻋ ﻪـﯾﺬﻐﺗ ءﻮـﺳ و ﯽـﻠﮕﻧا یﺎــﻫﺖﻧﻮﻔﻋ ﻦﯿﺑ ﻪﻄﺑار ﺖﺳا هﺪﺷ ﺪﯿﮐﺎﺗ ﻪﺑ نﺎـﯾﻼﺘﺒﻣ ﻦﯿـﯿﻌﺗ و ﯽﯾﺎـﺳﺎﻨﺷ فﺪﻫ ﺎــﺑ ﻪﻌﻟﺎﻄﻣ ﻦﯾا ،(3)ﺖﺳا ﺖـــﯿﻌﻤﺟ رد ﻪــــﯾﺬﻐﺗ ءﻮــﺳ و یاهدور ﯽــﻠﮕﻧا یﺎــﻫیرﺎﻤﯿﺑ ترﻮـﺻ ﻢﯾﺮﮐطﺎـﺑر نﺎﺘــﺳﺮﻬﺷ ﯽﯾاﺪﺘﺑا سراﺪﻣ نازﻮﻣآﺶﻧاد .ﺖﻓﺮﮔ 555 داﺪـــﻌﺗ ﯽـﻠﯿﻠﺤﺗ و ﯽـﻔﯿﺻﻮﺗ ،ﯽـﻌﻄﻘﻣ ﻪـﻌﻟﺎﻄﻣ ﻦـﯾا رد ﺮﻈﻧ زا ﺪﻧدﻮﺑ ﺮﺘﺧد %57/3 و ﺮﺴﭘ ﺎﻫنآ %42/7 ﻪﮐ زﻮﻣآﺶﻧاد ﯽﺳرﺮﺑ درﻮﻣ ﻪﯾﺬﻐﺗ ءﻮﺳ و یاهدور ﯽﻠﮕﻧا یﺎﻫﺖﻧﻮﻔﻋ ﻪﺑ ﻼﺘﺑا نارﺪـﭘ و ناردﺎـﻣ هﺪـﻣآ ﺖــﺳد ﻪﺑ ﺞﯾﺎﺘﻧ سﺎﺳاﺮﺑ .ﺪﻨﺘﻓﺮﮔ راﺮﻗ داﻮــﺳﯽﺑ ﺐﻠﻏا داﻮﺳ ﺢﻄﺳ ﺮﻈﻧ زا ﻪﻌﻟﺎﻄﻣ درﻮﻣ نازﻮﻣآﺶﻧاد .ﺪﻧدﻮﺑ ﯽﯾاﺪﺘﺑا و ﺖﻀﻬﻧ ﺪﺣ رد و ناردﺎــﻣ داﻮـــﺳ ﻪــﮐ ﺪــﻧاهداد نﺎـﺸﻧ ﻒـــﻠﺘﺨﻣ تﺎـﻌﻟﺎﻄﻣ ﺖﺒـﺴﻧ ﺪـــﯾﺪﺟ یﺎﻫﺮـﻈﻧ شﺮـﯾﺬﭘ رد ار ﯽـﺘﺒﺜﻣ ﺶـﻘﻧ ﺪﻧاﻮﺗﯽﻣ ﻊـــﺑﺎﻨﻣ زا ﺮﺘﻬــﺑ هدﺎﻔﺘـــﺳا ،هداﻮﻧﺎـﺧ ﯽﺘـﺷاﺪﻬﺑ ﺖـﯿﻌﺿو ﻪـﺑ و دﺎــﻤﺘﻋا ،هداﻮــــﻧﺎﺧ یدﺎــﺼﺘﻗا ﻂــﯾاﺮﺷ دﻮــﺒﻬﺑ ،هداﻮﻧﺎـﺧ رد ﻪــﮐ ﺪﻨﮐ ﺎﻔﯾا ﺎﻫنآ یﺎﻫمﺎﯿﭘ و ﯽﺘﺷاﺪﻬﺑ نﺎﻨﮐرﺎﮐ ﻪﺑ نﺎﻨﯿﻤﻃا ﺪــﺷر دﻮـــﺒﻬﺑ و نﺎـﮐدﻮﮐ ﺮــﯿﻣ و گﺮــﻣ ﺶﻫﺎﮐ ﺐﺒﺳ ﺖﯾﺎﻬﻧ ﺐــﻠﻏا رﺪــﭘ ﯽﻠﻐــﺷ ﺮــﻈﻧ زا ﻦـــﯿﻨﭼﻢـﻫ .ﺪـﺷ ﺪـﻫاﻮﺧ ﺎـﻫنآ (%7/1 و %33/2 ﺐﯿﺗﺮﺗ ﻪﺑ)رﺎﮐﯽﺑ ﺎﯾ هدﺎﺳ ﺮﮔرﺎﮐ نازﻮﻣآﺶﻧاد و یدﺎـﺼﺘﻗا ،یﺪـﯿﻟﻮﺗ یﺎــﻫرﺎﮐ رد و ﺪﻧدﻮﺑ رادﻪﻧﺎﺧ ناردﺎﻣ و ﻪـــﻨﯿﻣز رد ﺎـﻫنآ ﻢﻬـﻣ ﺶـﻘﻧ و ﺪﻨﺘـﺷاﺪﻧ ﺖﮐرﺎـﺸﻣ ﯽﻋﺎـﻤﺘﺟا هداﻮــﻧﺎﺧ زا ﺖــﺒﻗاﺮﻣ و یرادﻪــﮕﻧ ﻪــﺑ طﻮــــﺑﺮﻣ یﺎﻫﺖﯿﻟﺎﻌﻓ نﺎـﻧز و نادﺮـﻣ یﺎـﻫرﺎﮐ یاﺮـﺑ ﯽﺻﺎــﺧ یﻮﮕﻟا ﻪﮐ ﺖﺳا هدﻮﺑ ﻪــﺑ ،ﻪـﻧﺎﺧ رﺎـﮐ ﻪـﮐ یرﻮــﻃ ﻪﺑ ﺪﻫدﯽﻣ نﺎﺸﻧ ار ﻪﻌﻟﺎﻄﻣ درﻮﻣ صﺎـﺼﺘﺧا نادﺮـﻣ ﻪـﺑ ﯽﺗﺎـﻣﺪﺧ و یﺮـﮔرﺎـﮐ یﺎـﻫرﺎﮐ و نﺎﻧز .ﺖﺷاد هداﻮﻧﺎـﺧ زا %6/4 دوﺪـﺣ ﺎﻬـﻨﺗ یدﺎـﺼﺘﻗا ﺖــﯿﻌﺿو ﺮﻈﻧ زا ﺎﺑ .ﺪﻧدﻮﺑ رادرﻮﺧﺮﺑ ﯽﺑﻮﺧ یدﺎﺼﺘﻗا ﺖﯿﻌﺿو زا نازﻮﻣآﺶﻧاد ﻪـﮐ دﺮـﮐ یﺮﯿـﮔﻪـﺠﯿﺘﻧ ﻦـﯿﻨﭼ ناﻮــﺗﯽﻣ ﺎــﻫﻪﺘﻓﺎﯾ ﻦـﯾا ﻪﺑ ﻪﺟﻮﺗ
ﺢﻄـﺳ ﺎـﺑ ﯽﯾﺎـﻫهداﻮﻧﺎﺧ رد ﻪـــﻘﻄﻨﻣ ﻦـﯾا نازﻮــﻣآﺶﻧاد ﺐﻠﻏا ﯽــﮔﺪـﻧز ﻦﯿﯾﺎـﭘ یدﺎــﺼﺘﻗا و ﯽـــﻋﺎﻤﺘﺟا ﺖــﯿﻌﺿو و داﻮـﺳ ندﻮـﺑ ﻦـــﯿﯾﺎﭘ ﺐـﺟﻮﻣ ﻞــﻣاﻮﻋ ﻦـــﯾا ﺖـﯾﺎﻬﻧ رد ﻪـﮐ ﺪـﻨﻨﮐﯽﻣ ناﺰﯿـــﻣ یور ﺪـﻧاﻮﺗﯽﻣ و ددﺮـﮔﯽـﻣ ﯽـﻣﻮﻤﻋ ﺖـﺷاﺪﻬﺑ ﺢﻄـﺳ ﺮﻬـﺷ رد یاﻪــﻌﻟﺎﻄﻣ رد .ﺪــﺷﺎﺑ ﺮـــﺛﻮﻣ ﯽــــﻠﮕﻧا یﺎﻫﯽﮔدﻮﻟآ ﻼـﺘﺑا یﻻﺎــﺑ ناﺰﯿﻣ ﻪﮐ ﺖـﺳا هﺪــﺷ هداد نﺎﺸﻧ ﻪـﯾﺮﺠﯿﻧ ﻦــﯿﻨﺑ ﺰﯿـﻧ و ﻂـﯿﺤﻣ ﺖـﺷاﺪﻬﺑ ﺮـــﻘﻓ ﺖـﻠﻋ ﻪــﺑ ﯽـﻠﮕﻧا یﺎـﻫﺖﻧﻮﻔﻋ ﻪﺑ نﺎـــﮐدﻮﮐ رد ﯽﺘــﺷاﺪﻬﺑ یﺎــﻫرﺎﺘﻓر ﺮــﻘﻓ و یدﺎــﺼﺘﻗا ﺮــﻘﻓ (4).ﺪﺷﺎﺑﯽﻣ ﺖــﺳا ﺖــﯿﻌﻗاو ﻦــﯾا هﺪــﻨﻨﮐ نﺎـﯿﺑ ﺰــﯿﻧ ﺮــﺿﺎﺣ ﻪــﻌﻟﺎﻄﻣ رد نژﻮـــﺗﺎﭘ یﺎـﻫﻞﮕﻧا ﻪــــﺑ ﯽــﮔدﻮﻟآ ناﺰــﯿﻣ ﻪــﮐ یرﻮﻃﻪﺑ ﻪـﻈﺣﻼﻣ ﻞﺑﺎـﻗ و گرﺰـــﺑ ﯽـــﻤﻗر ﻪـﮐ ﺖــﺳا هدﻮﺑ %61/9 ﻞﮐ .ﺪﺷﺎﺑﯽﻣ تﺎــﻌﻟﺎﻄﻣ رد ﻪﮐ رﻮﻃ نﺎﻤﻫ یاهدور ﯽﻠﮕﻧا یﺎﻫﯽﮔدﻮﻟآ عﻮﻧ رﻮــﺸﮐ ﻒـﻠﺘﺨﻣ طﺎـﻘﻧ رد دﻮـﺷﯽﻣ هﺪـﯾد ﺰﯿـﻧ نﺎـﻘﻘﺤﻣ ﺮﯾﺎـﺳ ،ﯽــــﯾﺎﯿﻓاﺮﻐﺟ ﻂــــﯾاﺮﺷ ﻪـــﺑ ﯽــــﮕﺘﺴﺑ و ﺖـــﺳا توﺎـﻔﺘﻣ رد ﻪــﮐ یرﻮــﻃ ﻪــﺑ دراد هﺮﯿـــﻏ و کﺎــﺧ عﻮــﻧ و ﯽـــﻤﯿﻠﻗا رد ،(6)%85 سﺎـــﺒﻋرﺪﻨﺑ رد (5)%62/5 نﺎﺟﺮﯿــــﺳ نﺎﺘــﺳﺮﻬﺷ یﺎﻫﺎﺘـــﺳور رد و (7)%62/4 ﺮــﺴﻣار و ﻦﺑﺎــﮑﻨﺗ یﺎﻫﺎﺘــﺳور ﻪـﻌﻟﺎﻄﻣ ﺎــﺑ ﻪﺑﺎﺸﻣ و هﺪﺷ شراﺰﮔ (8)%77/6 نﺎﻣﺮﮐ نﺎﺘﺳﺮﻬﺷ رد ﻒـﻠﺘﺨﻣ تﺎـﻌﻟﺎﻄﻣ ﯽـﻠﮐ رﻮـــﻃ ﻪـــﺑ ﺎـﻣا ﺪــﺷﺎﺑﯽﻣ ﺮﺿﺎﺣ ﺢﻄــﺳ یﺎـــﻘﺗرا ﺎـﺑ ﻪـــﮐ ﺪـــﻨﺘﺴﻫ نآ هﺪـﻨﻫد نﺎـﺸﻧ رﻮـﺸﮐ ﺮــــﺗﻢﮐ هدﺎــــﻔﺘﺳا ،ﻢــﻟﺎﺳ بآ ﻦـــﯿﻣﺎﺗ ،ﯽــﻣﻮﻤﻋ ﺖــﺷاﺪﻬﺑ ﻞﺑﺎـﻗ یﺎـﻫﻞﮕﻧا ًﺎـﺒﯾﺮﻘﺗ هﺪـﺸﻧ ﺖـــﺳﻮﭙﻤﮐ و مﺎــﺧ یﺎﻫدﻮﮐ زا یﺎــﺟ ﺪـــﻨﺘﺴﻫ یاهدور ﺐـــﻠﻏا ﻪـــﮐ کﺎـﺧ ﻂـــﺳﻮﺗ لﺎـﻘﺘﻧا ﻪــﮐ ﻪــﺘﺳد نآ صﻮــﺼﺧ ﻪــﺑ ﺮـــﮕﯾد یﺎﻫﻞﮕﻧا ﻪﺑ ار دﻮــﺧ رﻮـــﯿﺴﮐا ﺪــــﻨﻧﺎﻣ ﺪــﻧﻮﺷﯽﻣ ﻞــﻘﺘﻨﻣ ﻢﯿﻘﺘﺴﻣ سﺎﻤﺗ ﻖﯾﺮﻃ زا ،ﺎــــﯾدرﺎﯾژ ﺪـــــﻨﻧﺎﻣ ﯽـــﯾﺎﻫﻪﺘﺧﺎﯾﮏﺗ و ﺎـﻧﺎﻧ ﺲـــﯿﭙﻟﻮﻨﻤﯿﻫ و .ﺪﻧاهداد ،نازﻮـﻣآﺶﻧاد ﻦــﯿﺑ رد ﯽﮔدﻮﻟآ ﻦﯾﺮﺘﺸﯿﺑ ﺮﺿﺎﺣ ﻪﻌﻟﺎﻄﻣ رد نارﺪﻧزﺎـــﻣ نﺎﺘـﺳا رد .دﻮـﺑ ﺎـﯾدرﺎﯾژ و رﻮﯿـﺴﮐآ ﻪـﺑ طﻮـﺑﺮﻣ ﺮــــﻬﺸﻬﺑ یﺎــــﻫﺎﺘﺳور رد ﯽــــﮔدﻮـــﻟآ ﺪـﺻرد ﻦـﯾﺮﺗﺶﯿﺑ و نﺎﺟﺮﯿــﺳ نﺎﺘـﺳﺮﻬﺷ رد ،(9)(%32/8)ﺎـﯾدرﺎﯾژ ﻪـﺑ طﻮـــﺑﺮﻣ
نﺎـــﻣﺮﮐ نﺎﺘـﺳﺮﻬﺷ رد ،(6 و5)ﺎـﯾدرﺎﯾژ ﻪـﺑ طﻮـﺑﺮﻣ سﺎـﺒﻋرﺪﻨﺑ و ﺲﯾرﺎﮑـﺳآ رﺰـﺧ ﺮـﺤﺑ ﻞﺣاﻮـﺳ رد و (8)ﺎــﯾدرﺎﯾژ و رﻮﯿﺴﮐا تﺎـــــﻌﻟﺎﻄﻣ ﻦــــــﯾا ﺞــــﯾﺎﺘﻧ .ﺖــــﺳا هدﻮــــﺑ (9)ﺎــﯾدرﺎﯾژ هوﻼـﻋ .ﺪﺷﺎﺑﯽﻣ توﺎﻔﺘﻣ ﺎﻫﻞﮕﻧا عﻮﻧ ﻪﮐ ﺖﺳا نآ هﺪﻨﻫدنﺎــﺸﻧ رﺮـﺿ نﺎــﺴﻧا یاﺮــﺑ نژﻮــﺗﺎﭘﺮﯿﻏ یﺎــﻫﻞﮕﻧا ﻪــﭼ ﺮﮔا نآ ﺮﺑ ناﻮـﻨﻋ ﻪـﺑ ﺪـــﻨﻧاﻮﺗﯽﻣ ﺎـﻣا ﺪــــﻧراﺪﻧ ﯽﺘﻣﻼﺳ ﺮﻈﻧ زا ﯽﻧﺎﯾز و دﻮـﺟو اﺮـﯾز ﺪﻨـﺷﺎﺑ حﺮــــﻄﻣ ﻪــﻘﻄﻨﻣ رد ﯽــﺘﺷاﺪﻬﺑ ﺺﺧﺎﺷ ﺎـﻫهداﻮﻧﺎﺧ ﻦـﯾا رد ﺖـﺷاﺪﻬﺑ ﺖﯾﺎـﻋر مﺪــﻋ هﺪﻨﻫد نﺎﺸﻧ ﺎﻫنآ .ﺖﺳا ﻦــﯿﺑ رد ﻪـﯾﺬﻐﺗ ءﻮـﺳ عﻮﯿـﺷ 3 و2 هرﺎﻤـﺷ یﺎـﻫلوﺪﺟ رد یاﺮـﺑ نزو و ﻦــﺳ یاﺮﺑ ﺪﻗ ﻪــﯾﺎﻤﻧ سﺎــﺳاﺮﺑ نازﻮــﻣآﺶﻧاد ﻪـﻌﻣﺎﺟ ﻪـﻧﺎﯿﻣ زا رﺎـــﯿﻌﻣ فاﺮـــﺤﻧا 2 ﻦـﺘﻓﺮﮔ ﺮـﻈﻧ رد ﺎــﺑ ﺪﻗ رﺎـﭼد %9/6 و %6/5 ﺐـــﯿﺗﺮﺗ ﻪـﺑ ﻪــﮐ هﺪﺷ هداد نﺎﺸﻧ دﺮﺑزﺎﺑ هوﺮــﮔ 2 ﻦـﯿﺑ ﻪـــﯾﺬﻐﺗ ءﻮــﺳ عﻮﯿـﺷ و ﺪـﻧاهدﻮﺑ ﻪـﯾﺬﻐﺗ ءﻮـﺳ رد ﺪـــﻗ یاﺮـﺑ نزو ﻪـــﯾﺎﻤﻧ سﺎـﺳاﺮﺑ ناﺮـــﺴﭘ و ناﺮـــﺘﺧد نﻮـﻣزآ نداد مﺎـﺠﻧا ﺎـﺑ ﻪــﮐ دﻮـﺑ ناﺮــﺘﺧد زا ﺶــﯿﺑ ناﺮـﺴﭘ .(P<0/029)ﺪـﺷ هﺪﻫﺎـﺸﻣ یرادﯽـﻨﻌﻣ فﻼـﺘﺧا ﺮﺋﻮﮑــﺳا یﺎﮐ ﻪــــﻌﻟﺎﻄﻣ درﻮــــﻣ نازﻮـﻣآﺶﻧاد رد ﻪـــﯾﺬﻐﺗ ءﻮـــﺳ عﻮﯿـﺷ ﺮـﺗﺶﯿﺑ لﺎـﺳ 10 و 9 ﯽﻨــﺳ هدوﺪﺤﻣ رد ﻦﺳ رﺎﯿﻌﻣ سﺎﺳاﺮـﺑ یرادﯽــﻨﻌﻣ فﻼﺘﺧا ﺮﺋﻮﮑﺳایﺎﮐ نﻮﻣزآ نداد مﺎﺠﻧا ﺎﺑ ﺎﻣا دﻮﺑ .ﺖﺷاﺪﻧ دﻮﺟو یﺎــﻫﻞﮕﻧا ﻪﺑ ﯽﮔدﻮﻟآ عﻮﯿﺷ ﻦﯾﺮﺗﺶﯿﺑ 4 هرﺎﻤﺷ لوﺪﺟ ﻖﺒﻃ ﺖــﺳا هدﻮــــﺑ ناﺮــﺴﭘ هوﺮــﮔ رد ﺲــﻨﺟ ﺐﺴﺣ ﺮﺑ یاهدور P=0/05 ﺎﺑ فﻼﺘﺧا ﻦﯾا ﺮﺋﻮﮑﺳا یﺎﮐ نﻮﻣزآ نﺪﺷ مﺎﺠﻧا ﺎﺑ ﻪﮐ ﻦـﯾا ﺖـﻠﻋ ﻪــﮐ ﺪﺳرﯽﻣ ﺮﻈﻧ ﻪﺑ .ﺪﻣآ ﺖﺳد ﻪﺑ رادﯽﻨﻌﻣ ،زﺮﻣ رد ﺪـﺷﺎﺑ ﺎــﻫﺮﺘﺧد ﻪﺑ ﺖــﺒﺴﻧ ﺎﻫﺮﺴﭘ ﺮــﺗﺶﯿﺑ شﻮﺟوﺐــﻨﺟ ﺮﻣا سﺎـﻤﺗ و ﺪـﻧزادﺮﭘﯽـﻣ ندﺮﮐیزﺎــﺑ ﻪﺑ ﺮﺗﺶﯿﺑ ﺎﻫﺮﺴﭘ ﻪﮐ ﻦﯾا و ﻪـﯾﺬﻐﺗ و یدﺮـــﻓ ﺖـــﺷاﺪﻬﺑ ﻪــﺑ و هدﻮﺑ ﺮﺗﺶﯿﺑ کﺎﺧ ﺎﺑ ﺎﻫنآ ﺎــﺗ ﺪﻧﻮﺷﯽﻣ ﺐﺒﺳ ﺎﻫﯽﮔدﻮﻟآ ﻦﯾا .ﺪﻨﻨﮐﯽﻣ ﻪــﺟﻮﺗ ﺮــﺗﻢﮐ دﻮﺧ ﺎـﻫﺮﺘﺧد زا ﺶـﯿﺑ ﺎﻫﺮـﺴﭘ هوﺮـﮔ رد ﺰـــﯿﻧ ﻪــﯾﺬﻐﺗ ءﻮﺳ عﻮﯿﺷ .ﺪﺷﺎﺑ ،دﻮـﺷﯽﻣ هﺪـﯾد 5 هرﺎﻤـﺷ لوﺪــــﺟ رد ﻪـــــﮐ رﻮــﻃنﺎﻤﻫ نازﻮﻣآﺶـــﻧاد رد ﻪــــﺘﺷﺬﮔ نﺎـﻣز ﻪـــﯾﺬﻐﺗ ءﻮــــﺳ عﻮـﯿﺷ ﺮــــﻈﻧ زا کﺎـﭘ نازﻮـﻣآﺶﻧاد زا ﺶـﯿﺑ (%8/7)ﻞـﮕﻧا ﻪـﺑ هدﻮـﻟآ P<0/013 ﺎــﺑ فﻼــﺘﺧا ﻦـــﯾا ﻪـــﮐ ﺖـــﺳا هدﻮﺑ (%4/6)ﻞﮕﻧا
ﺮـــــﮕﯾد ﻪــــﯾﺎﻤﻧ 2 ﺎــﺑ طﺎـــﺒﺗرا ﻦـــﯾا ﺎـﻣا دﻮـﺑ رادﯽـــﻨﻌﻣ ﻪــــﮐ ﺖــــﻔﮔ ناﻮــــــﺗﯽﻣ ﻦــــﯾاﺮﺑﺎﻨﺑ دﻮــــﺒﻧ رادﯽـــــﻨﻌﻣ ﺪـﺷر ﻦﯿﻨـﺳ رد ﺪـﺷر یاﺮـﺑ ﯽـــــﻌﻧﺎﻣ ﯽــﻠﮕﻧا یﺎﻫﯽــﮔدﻮﻟآ .ﺪﻨﺷﺎﺑﯽﻣ زا ﯽــﮑﯾ بﺬــﺟ ءﻮــﺳ مرﺪﻨــﺳ ﻪــﮐ ﻦـــﯾا ﻪـﺑ ﻪـــﺟﻮﺗ ﺎﺑ ،لﺎﻬـــﺳا زوﺮـﺑ ﺐـــﺟﻮﻣ و ﺖـــﺳا ﺎـــﯾدرﺎﯾژ یﺎﻫﻪﺼﺨـﺸﻣ مﺎـﺠﻧا ﯽـــﺳرﺮﺑ رد ،ددﺮــﮔﯽﻣ ﺪﺷر ﻒــﻗﻮﺗ و نزو ﺶــﻫﺎﮐ یرادﯽــﻨﻌﻣ ﯽــــﮕﺘﺴﺑاو ﺰــــﯿﻧ نﺎــﺟﺮﯿﺳ و نﺎﻣﺮﮐ رد هﺪﺷ هﺪـــﺷ هداد نﺎـﺸﻧ ﻪـﯾﺬﻐﺗ ءﻮـﺳ و ﯽـــﻠﮕﻧا یﺎـﻫﯽﮔدﻮـﻟآ ﻦـﯿﺑ (8 و5).ﺖﺳا هﺪــﺷ هداد نﺎﺸﻧ ﺪــﻨﻠﯾﺎﺗ ﺪــﻨﻧﺎﻣ ﺰــﯿﻧ ﺎـﻫرﻮﺸﮐ ﺮــﯾﺎﺳ رد رﻮــﻃ ﻪـــﺑ ﺪﻧاﻪﺘـﺷاﺪﻧ ﺖـﻧﻮﻔﻋ ﻪـﮐ ﯽﻧﺎـﮐدﻮﮐ ﺪـﻗ ﻦﯿﮕﻧﺎـﯿﻣ ﻪـﮐ ﺪﻧاﻪﺘـــﺷاد ﺖـﻧﻮﻔﻋ ﻪـﮐ ﯽـــﻧﺎﮐدﻮﮐ ﻪـــﺑ ﺖـــﺒﺴﻧ یرادﯽـﻨﻌﻣ ﯽـــﻗﺮﺷ بﻮـــﻨﺟ ﯽﯾﺎﺘـﺳور ﻪـﻌﻣﺎﺟ رد (10).ﺪــﺷﺎﺑﯽﻣ ﺮﺗﺶﯿﺑ ﺪـﺷر زا ﯽﯾﻻﺎـﺑ ناﺰﯿـﻣ ﻪـﺑ ﯽـﻠﮕﻧا یﺎـﻫﯽﮔدﻮـﻟآ ﺰﯿــﻧ ﺎـﯿﻧاﺰﻧﺎﺗ نﺎــﮐدﻮﮐ ﻦـﯿﺑ رد ار نزو نداد ﺖـﺳد زا و هدﺮـﮐ یﺮﯿـﮔﻮـﻠﺟ (11).ﺪﻫدﯽﻣ نﺎﺸﻧ ﺮـﻈﻧ زا ﻪـــﮐ هﺪـــﺷ هداد نﺎـﺸﻧ ﺰﯿــﻧ وﺮﭘ ﺖﺨﺘﯾﺎﭘ ﺎﻤﯿﻟ رد ﻊـــﺿو یاراد هدﻮــــﻟآ نﺎﮐدﻮـــﮐ ،ﻦـــﺳ یاﺮـﺑ نزو ﻪـﯾﺎﻤﻧ
(12).ﺪـــﻧاهدﻮﺑ ﻞـﮕﻧا ﺮــﻈﻧ زا کﺎﭘ نﺎﮐدﻮﮐ ﻪــﺑ ﺖـــﺒﺴﻧ یﺮﺗﺪﺑ
مﺮــﮐ ﻪـﺑ ﯽـــﮔدﻮـﻟآ ﻦـــﯿﺑ طﺎـــﺒﺗرا 6 هرﺎــــﻤﺷ لوﺪـﺟ رد نﺎـﺸﻧ ﻦـﺳ یاﺮــﺑ نزو سﺎﺳاﺮﺑ ﻪــﯾﺬﻐﺗ ءﻮـــﺳ و رﻮــﯿﺴﮐا ﻦـﯾا سﺎـﺳاﺮﺑ ﻪـﯾﺬﻐﺗ ءﻮــﺳ عﻮـــﯿﺷ ﻪــﮐ ﺖــﺳا هﺪــﺷ هداد ﺪـــﻧاهدﻮﺑ رﻮﯿـﺴﮐا ﻪـﺑ هدﻮــــﻟآ ﻪـﮐ ﯽـﻧازﻮﻣآﺶﻧاد رد ﻪـﯾﺎﻤﻧ هدﻮــﺑ ﻞـــﮕﻧا ﺮـﻈﻧ زا کﺎـﭘ نازﻮـﻣآﺶﻧاد زا ﺮـﺗﺶﯿﺑ (%10/2) ﺖـﺳد ﻪـﺑ رادﯽـﻨﻌﻣ P<0/006 ﺎـﺑ فﻼــﺘﺧا ﻦﯾا و (%4/9)ﺖﺳا .ﺪﻣآ ﺖــــﺳا نﺎـــﺴﻧا رد یاهدور ﺖـــﻧﻮﻔﻋ عﻮـــﻧ 1 رﻮــﯿﺴﮐا و دﻮـــﺷﯽﻣ ﺺــــﺨﺸﻣ ﺪــــﻌﻘﻣ رود شرﺎـﺧ دﺎـﺠﯾا ﺎـﺑ ﻪـﮐ ﺮﯾﺎــﺳ و یرارداﺐــﺷ ،ﯽـــﺑاﻮﺧﯽﺑ ،یﺮـﯾﺬﭘﮏـﯾﺮﺤﺗ ﺐــــﺒﺳ ﺶﻫﺎـﮐ ﺐـــﺒﺳ مﺎــــﺠﻧاﺮﺳ و هﺪــــﺷ نﺎــﮐدﻮﮐ رد تﻼﮑﺸﻣ نازﻮــﻣآﺶﻧاد یﺮﯿــﮔدﺎــﯾ رد یﺮــﮑﻓ ﺰـــﮐﺮﻤﺗ مﺪـﻋ و ﺪـﺷر .ددﺮــﮔﯽﻣ
ءﻮـــﺳ ﻦـــﯿﺑ یرادﯽــــﻨﻌﻣ طﺎـﺒﺗرا ﯽــــﺳرﺮﺑ ﻦـــﯾا رد .ﺪﻣﺎـﯿﻧ ﺖــﺳد ﻪﺑ نازﻮﻣآﺶﻧاد رﺪﭘ و ردﺎﻣ تﻼﯿﺼﺤﺗ ﺎﺑ ﻪﯾﺬﻐﺗ ﻦـﯾا نازﻮـﻣآﺶﻧاد ﻪـﯾﺬﻐﺗ ﻊـﺿو ﺮـﺑ رﺪـﭘ ﻞﻐــﺷ ﺮﺛا درﻮﻣ رد رد ﻪــﯾﺬﻐﺗ ءﻮــﺳ دراﻮــﻣ ﻦـــﯾﺮﺗﺶﯿﺑ ﻪـﮐ داد نﺎـﺸﻧ ﻪـﻌﻟﺎﻄﻣ ﺎـﯾ هدﺎـﺳ ﺮـﮔرﺎـﮐ ﺎـﻫنآ رﺪــﭘ ﻪﮐ دﻮﺷﯽﻣ هﺪﯾد ﯽﻧازﻮﻣآﺶﻧاد هﺪﻫﺎــﺸﻣ رادﯽﻨﻌﻣ P<0/072 ﺎﺑ فﻼﺘﺧا ﻦﯾا ﻪﮐ ﺪﻧاهدﻮﺑ رﺎﮐﯽﺑ .ﺪﺷ و نﺎــﺴﻧا رد ﺎــﻫﻞﮕﻧا ﯽﯾازیرﺎــﻤﯿﺑ ﺶـــﻘﻧ ﻪـﺑ ﻪـــﺟﻮﺗ ﺎﺑ زا ﯽـﺷﺎﻧ ﯽﻋﺎـﻤﺘﺟا و یدﺎـﺼﺘﻗا ،ﯽـﻧاور ،ﯽــــﻤﺴﺟ یﺎﻫنﺎﯾز دراد ﺖـﺷاﺪﻬﺑ ﺮـﻈﻧ زا ﺎـﻫنآ ﺎـﺑ هزرﺎـﺒﻣ ﻪـﮐ ﯽــﺘﯿﻤﻫا و ﺎﻫنآ رد ﯽـﻠﮕﻧا یﺎـﻫﺖﻧﻮﻔﻋ ﯽــﻧاواﺮﻓ و رﺎــﺸﺘﻧا ﻪــﻨﯿﻣز رد ﻪﻌﻟﺎﻄﻣ ﻪـﮐ ﯽﯾﺎﻫﻪـﻣﺎﻧﺮﺑ و دراد تروﺮـﺿ ﻪــﻌﻣﺎﺟ ﺮﻫ رد و ﻪﻘﻄﻨﻣ ﺮﻫ ﻪـــﺋارا رﻮـﺸﮐ رد ﯽـــﯾاﺪﺘﺑا سراﺪـﻣ رد ﺖـﯿﻔﯿﮐ دﻮﺒﻬـﺑ یاﺮـﺑ دﻮــــﺒﻬﺑ یاﺮـــﺑ مزﻻ یﺎﻫﻪـﻣﺎﻧﺮﺑ یوﺎـــﺣ ﺪـــﯾﺎﺑ ددﺮـﮔﯽـﻣ ﺰﯿــﻧ سراﺪـﻣ نآ نازﻮـﻣآﺶﻧاد ﺖـﺷاﺪﻬﺑ و ﻪـــﯾﺬﻐﺗ ﺖـﯿﻌﺿو .ﺪﺷﺎﺑ
ﻊﺑﺎﻨﻣ 1- Levinger Beryl. Nutrition, Health and center inc, 1996 P: 1-12. Available from:
http://www.edc.org/GLG/NHEA/reflect.html-25k.
2- W.H.O. Parasitic disease survivallance, soil transmitted helminthiosis. Weekle Epid Record 1984; 59(46): 339.
3- Nutrition, Health and Education for All-The case for education. Htm. The case for education nutrition, health and education for all.
(www.yahoo.com)
.ن.ج ـ ﯽـﺠﻧﻮﮐواو.وا.آ ،آ ـ ﺎــﻣﻮﺘﯾر ﺎﻫوآ ،یا.ﺲـﺎﮐﺎﮐوا -4 نﺎـﮐدﻮﮐ رد شراﻮـﮔ هﺎﮕﺘـﺳد یﺎـﻫﻞﮕﻧا ﻪـﺑ ﯽــﮔدﻮﻟآ ﯽﺳرﺮﺑ ؛1379 ناﺮـــﯾا ﺖـﺷاﺪﻬﺑ ﻪـﻠﺠﻣ .ﻪـﯾﺮﺠﯿﻧ ،ﻦـﯿﻨﺑ ﺮﻬـﺷ سراﺪـﻣ .191 :(1004)29
ﯽـﻠﮕﻧا یﺎـﻫﯽﮔدﻮـﻟآ طﺎـﺒﺗرا ﯽــﺳرﺮﺑ .ف ـ یرﺎﯾﺪﻨﻔﺳا -5 نﺎﺘـــﺳﺮﻬﺷ ﻪـﻫﺎﻣ 13-60 نﺎـﮐدﻮﮐ ﻪـﯾﺬﻐﺗ ﻊـﺿو ﺎـﺑ یاهدور رد ﯽﺘﺷاﺪﻬﺑ مﻮﻠﻋ ﻪﺘﺷر رد ﺲﻧﺎﺴﯿﻟقﻮﻓ ﻪﻣﺎﻧ نﺎﯾﺎﭘ ،نﺎﺟﺮﯿﺳ
لﺎـﺳ ناﺮﻬـﺗ ﯽﮑــﺷﺰﭘ مﻮﻠﻋ هﺎﮕﺸﻧاد ،ﺖﺷاﺪﻬﺑ هﺪﮑﺸﻧاد .ﻪﯾﺬﻐﺗ .131 :1678 هرﺎﻤﺷ ؛1368
یاهدور ﯽــﻠﮕﻧا یﺎﻫﯽﮔدﻮﻟآ طﺎﺒﺗرا ﯽﺳرﺮﺑ .پ ـ یروﺎﯾ -6 نﺎـﯾﺎﭘ .سﺎــﺒﻋرﺪﻨﺑ ﻪﻣﻮﺣ ﻪﻫﺎﻣ 25-60 نﺎﮐدﻮﮐ ﻪﯾﺬﻐﺗ ﻊﺿو ﺎﺑ هﺪﮑﺸﻧاد .ﻪﯾﺬﻐﺗ رد ﯽﺘﺷاﺪﻬﺑ مﻮﻠﻋ ﻪﺘﺷر رد ﺲﻧﺎﺴﯿﻟقﻮﻓ ﻪﻣﺎﻧ ؛1369-70 لﺎــﺳ ناﺮﻬـــﺗ ﯽﮑـﺷﺰﭘ مﻮـﻠﻋ هﺎﮕـﺸﻧاد ،ﺖـﺷاﺪﻬﺑ .77 :1902 هرﺎﻤﺷ
ﯽــﮔدﻮﻟآ و ﻪﯾﺬﻐﺗ ﻊﺿو ﻦﯿﺑ طﺎﺒﺗرا ﯽﺳرﺮﺑ .ج ـ ﯽﻧﺎﺑﺮﻗ -7 و ﻦﺑﺎـــﮑﻨﺗ یﺎﻫﺎﺘــﺳور ﻪــﻫﺎﻣ 25-60 نﺎــﮐدﻮﮐ رد یاهدور رد ﯽﺘـﺷاﺪﻬﺑ مﻮــﻠﻋ ﻪﺘﺷر رد ﺲﻧﺎﺴﯿﻟ قﻮﻓ ﻪﻣﺎﻧ نﺎﯾﺎﭘ ،ﺮﺴﻣار -70 ناﺮﻬـﺗ ﯽﮑـﺷﺰﭘ مﻮــﻠﻋ هﺎﮕﺸﻧاد ،ﺖﺷاﺪﻬﺑ هﺪﮑﺸﻧاد .ﻪﯾﺬﻐﺗ .114 :1873 هرﺎﻤﺷ ؛1369
رد ﻪـﯾﺬﻐﺗ ﻊـﺿو ﺮـﺑ یاهدور یﺎــﻫﯽﮔدﻮﻟآ ﺮﺛا ﯽﺳرﺮﺑ -8 ،نﺎـﻣﺮﮐ نﺎﺘـﺳﺮﻬﺷ یﺎﻫﺎﺘــﺳور ﻖﻃﺎﻨﻣ ﻪﻫﺎﻣ 24-60 نﺎﮐدﻮﮐ .ﻪـﯾﺬﻐﺗ رد ﯽﺘـﺷاﺪﻬﺑ مﻮـﻠﻋ ﻪﺘــﺷر رد ﺲﻧﺎﺴﯿﻟقﻮﻓ ﻪﻣﺎﻧ نﺎﯾﺎﭘ ؛1372-73 ناﺮﻬـﺗ ﯽﮑـﺷﺰﭘ مﻮــﻠﻋ هﺎﮕﺸﻧاد ،ﺖﺷاﺪﻬﺑ هﺪﮑﺸﻧاد .187 :2171 هرﺎﻤﺷ
ﺖــﯿﻌﺿو و ﯽﻧﻮﺧ ﻞﻣاﻮﻋ تاﺮﯿﯿﻐﺗ ﻪﻌﻟﺎﻄﻣ .م ـ یدﺎﺠﺳ -9 ﺮـﺤﺑ ﻖﻃﺎـﻨﻣ رد یاهدور یﺎــﻫﻞﮕﻧا ﻪﺑ هدﻮﻟآ داﺮﻓا رد یاﻪﯾﺬﻐﺗ ﯽـﺳﺎﻨﺷﻞﮕﻧا ﻪﺘـﺷر رد ﯽـﺼﺼﺨﺗ یاﺮﺘـﮐد ﻪــﻣﺎﻧ نﺎﯾﺎﭘ ،رﺰﺧ -69 ناﺮﻬــﺗ ﯽﮑﺷﺰﭘ مﻮﻠﻋ هﺎﮕﺸﻧاد ،ﺖﺷاﺪﻬﺑ هﺪﮑﺸﻧاد .ﯽﮑﺷﺰﭘ .261 :1755 هرﺎﻤﺷ ؛1368
10- E.H.Egger, R.Y., Hofhuis. Association between intestinal parasitoses and nutrional status in 3-8 olds children in northeast Thailand. Trop Geogr. Med 1990; 42: 223-312.
11- Tanner M, Burnier E, Mayombana CH, Betschart B, Degremont AA. Study on the health status of children in a rural Tanzania-Longitudinal community: Parastoses and nutrition of following
control measures against intestinal parasites. Acta.
Trop 1987; 47: 137-74.
12- Sariba-Arce S, Salazar Lindo E, Gilman RH. Case-Control study of Cryprosporidium Parvum infection in Peruvian children hospitalized for diarrhoea: possible association with malnutrition and nosocomial infection.
Pediatr. Ingect. Dis. J. 1990; 9(9): 627-31.
Relationship between Parasite Infection and Malnutrition in Robat Karim Elementary School Students
I II
*A.A. Soheili Azad, Ph.D. N. Nourjah, Ph.D.
III
F. Shahbazi, MSc
Abstract
Vast number of school-aged children in developing countries face major health and nutrition problems.
Many of these children have a history of PEM as well as nutritional deficiencies of vitamin A and iron.
These conditions are exacerbated by helminths infection which is highly prevalent among school-aged children and particularly inimical to their healthy growth, development and educational progress. Yet, large parasite burdens, particularly severe hookworm infection, are associated with impaired cognitive function as well as educational outcome measures such as absenteeism, under-enrollment, and attrition.
Thus, helminthic infection appears to constitute a very real barrier to children’s progress in school. In this study a total number of 555 students were selected by random sampling in Robat Karim city. Data was collected by using questionnaires and face to face interviews with children’s mothers. The stool specimens, collected fresh in paper cups, were examined by formol-ether concentration and for diagnosis of oxyuriasis the adhesive cellophane tape was applied. Nutritional status of the students was determined based on anthropometric measurement. Any students whose weight or height was less than -2SD, expected for the given age, was regarded as being malnourished. The results showed that nutritional status of the students on the base of height for age was 6.5% and on the base of weight for height was 9.6% which showed malnutrition. The prevalence of parasites infection was 49.6% including 23% pathogen, 18.5% giardiasis (CI 15.2-22.3) and 4.5% hymenolepis nana (CI 2.8-6.7). 26.6% non pathogen included 19.8%
antamobacoli (CI 16.4-23.6), 3.1% andolimax (CI 1.7-5.1), 1.4% iodoambabutchili (CI 0.57-2.9) and the others were less than 1%. The prevalence of oxyuriasis based on cellophane tape was 38.9%. Therefore, the total rate pathogen parasitic infection among students was 61.9%. The prevalence of malnutrition on the base of weight for height was higher in the boys than in the girls and the prevalence of parasites infection was significantly higher in the boys (51.1%) (CI 44.9-57.2) than in the girls (42.3%) (CI 35.7- 49) P<0.05). A significant relationship was found between malnutrition (height for age) and parasitic infection P<0.013. There was also a significant relationship between malnutrition (weight for age) and oxyuriasis P<0.006. Consequently, compensatory strategies must be developed to improve health quality.
Key Words: 1) Malnutrition 2) Parasite 3) Weight 4)Height
The present article was presented in the 11th International Congress of Parasitic Diseases held in Thailand (2003) & in the 4th Congress of Parasitology and Parasitic Diseases held in Mashhad (2003). This study was also conducted under financial support of Tehran University of Medical Sciences.
I) Assistant Professor of Nutrition Sciences. School of Public Health, Ghods Ave., Tehran University of Medical Sciences and Health Services. Tehran, Iran.(*Corresponding Author)
II) Assistant Professor of Parasitology Department. Tehran University of Medical Sciences and Health Services. Tehran, Iran.
III) MSc in Entemology. School of Public Health. Tehran University of Medical Sciences and Health Services. Tehran, Iran.
