TALASALITAAN

Loading....

Loading....

Loading....

Loading....

Loading....

Teks penuh

(1)

TALASALITAAN

SA

Araling Panlipunan

I

Unang Markahan

Tinipon ni

Gng. Marissa C. Magnaye

Masaguitsit-Banalo N. H. S.

(2)

Talasalitaan sa Araling Panlipunan I

A

Agham – siyensya; isang pag-aaral kung saan sumusunod sa mga batayang imbestigasyon at mga pananaliksik ukol sa isang bagay na kagilagilalas.

Artifacts- mga bagay na ginamit hinubogng unang tao na nagbigay halaga sa arkeyolohiya at

kasaysayan

Agham Pampulitika – isang uri ng agham panlipunan na tumutukoy sa sistematikong pag-aaral ng

pulitika at ng bansa.

Antropolohiya – ang pag-aaral ng simula (origin), pag-unlad (development) at katangian ng mga tao (nature).

Antropologo – taong dalubhasa sa pag-aaral ng mga labi ng tao. Austroloid – sinaunang tao sa Australia

Ash –sha riah-landas tungo sa kaligtasan ang kabuuan ng l;ahat ng hinihingi ni Allah bilang

mabuting tagasunod.

A.R.M.M. – Autonomous Region in Muslim Mindanao

Awit- binubuo ng labindalawang linyang patula na tumatalakay sa karanasan ng mga bayan. Allah – Diyos ng mga Muslim

Anito – Diyos ng mga katutubong Pilipino na may paniniwala sa Animismo

Anyong – lupa – iba’t-ibang uri ng lupa na matatagpuan sa Pilipinas tulad ng bulubundukin,

bundok, talampas, burol, kapatagan, bangin at iba pa.

Anyong tubig- iba’t-ibang uri ng tubig na matatagpuan sa Pilipinas tulad ng karagatan, dagat,

golpo, lawa, talon, look, bukal, ilog, batis, at iba pa.

(3)

B

Barangay – pinakamaliit say unit ng pamahalaan, isang maliit na komunidad binubuo ng hunigit kumulang sa 200 mga pamilya.

-Pinakamaliit nay unit pulitikal sa Pilipinas.

Balangay – pinagmulan ng salitang baranga na ang ibig sabihin ay Bangka. Balagtasan – nagging popular na tawag sa laban sa pagtula.

Biag ni Lam-ang – popular na epikong Pilipino mula pa noong panahong prehistoriko.

-pinakamatandang epiko sa bansa.

Bulkanismo – pagsabay ng mga lusaw na bato paitaas mula sa ilalim ng lupa.

C

C.A.R. – Cordillera Autonomous Region

D

Dalubhasa – bihasa sa isang bagay / kasalanan

Diastropismo – proseso na kung saan ang kailaliman ng mundo o kontinente ay gumagalaw na nagbubunga sa pagkakabuo ng mga dagat, bundok.

- Pagkakabiyak ng mga namumuong bato sa kailaliman ng mundo.

Dialect – salitang ginagamit ng pangkat ng tao sa isang pamayanan. DPWH –Department of Public Works and Highway

Dawnman – mga taong nabubuhay noong unang panahon sa ating mundo. Diborsyo- paghihiwalay o pagkakahiwalay na ginawang legal ng batas. Demograpiya – tumutukoy sa bilang o dami ng tao sa isang lipunan.

Densidad ng Populasyon – ito ay tumutukoy sa bilang ng taong naninirahan sa bawat hating kuwadrado ng kalupaan.

D. E. N. R. – Department of Environment and Natural Resources D. O. L. E. – Department of Labor and Employment

D. O. T. – Department of Tourism

(4)

Ebidensiya – katunayan, katibayan, patotoo

Ekonomiks – agham panlipunan na nakatuon sa gawaing pangkabuhayan ng tao.

H

Henerasyon – salinlahi

Historya – kasaysayan, pag-aaral ng pinagmulan

Heograpiya – pag-aaral at pagsusuri ng pisikal na katangian ng isang pook

- Pag-aaral ng mga katangian ng mga lugar – klima, anyong-tubig, anyong-lupa, tanim, hayop

Hangganan – dulo / wakas, pagitan Homo Erectus – tawag sa sinaunang tao Homo Sapiens – tawag sa makabagong tao

Hegira – pagtakas ni Mohammed mula sa Mecca hanggang sa Medina o Banal na paglalakbay sa Mecca

Hadji – Muslim na nakarating / nakapaglakbay sa Mecca

I

Islam – relihiyon ng Muslim na naniniwala sa Diyos na si Allah at may isang propeta na si Mohammed

J

Jihad – banal na pakikidigma ng mga Muslim

K

Kasaysayan – tala ng nakasulat at di nakasulat sa mga kaganapan o pangyayari sa isang pook noon, ngayon at bukas

Kabihasnan – isang kultura na kung saan ang isang pangkat ng tao ay mahirati na o nakasanayan Koran- banal na aklat ng mga Muslim

Kaaba – isang maitim na bato sa Mecca, sinasabing dati’y lantay na puti ang kulay subalit sa dami ng makasalubong humahawak ditto, ito’y naging itim

Kapaligiran – binubuo ng likas na yaman at mga bagay-bagay na nilikha ng tao habang siya ay nakikipag-ugnayan sa kanyang kalikasan o kapwa tao

(5)

Katutubong Pilipino – kinikilala bilang etnikong Pilipino.

Klima – ang temperature ng isang lugar kasama ang kilos at presyon ng hangin

Kultura – tumutukoy sa pangkabuuang pakikipag-ugnayan at pagsisikap ng mga taong makabuong mga pansariling teknolohiya, kaisipan, kaalaman, pagpapahalaga, paniniwala at

kalinangan

Kasaysayan – agham panlipunan na mag-aaral ng mga pangyayaring sa nakaraang panahon upang maunawaan ang kasalukuyan.

- Isang pagkakasunod-sunod na talaan ng mga nakaraang pangyayari sa buhay ng tao o ng isang bansa.

L

Lipunan – komunidad, sambayanan, grupo ng mga tao na may isang layunin at interes.

- Kolektibong pagsasama-sama ng mga tao upang bumuo ng isang pamayanan

Likas na Yaman- yamang matatagpuan sa kalikasan at ito’y nilikha ng Diyos at iba pang natural na kaganapan

Lokasyon – kinaroroonan ng isang lugar sag lobo o mapa.

M

Monoteismo – paniniwala sa iisang Diyos.

Maulu-al-ahbi – isang pagsasaya, awitan at kainan, ginagawa ang pagsasalaysay ng buhay ni Mohammed

Madrasah – sistema ng edukasyon ng mga Muslim Mosque – sambahan ng mga Muslim

Mapa – patag na larawan ng mundo

Misyonero – relihiyong nagpapalaganap ng mga paniniwala at aral ng ralihiyong Katoliko

Migrasyon – tumutukoy sa paggalaw o paglipat ng tao o grupo ng mga tao mula sa lalawigan tungo sa isang siyudad, siyudad sa isang lalawigan at bansa sa isang bansa.

(6)

P

Pamahalaan – ahensiyang nagpapatupad ng kagustuhan ng tao na naaayos sa prinsipyo ng pamhalaan.

Panahon – kalagayan o kondisyon ng klima sa isang lugar na panandalian lang.

Pygmies – mga taong nabuhay noong unang panahon sa Africa at asya na may tao na kulang sa limang talampakan.

Paglilitis – pag-iimbestiga o pagtitimbang ng hustisya sa isang usapin o kaso. Pagbagtas – pagtawid

Paghalay – paglupig Pagkalupig – pagkatalo

Pabuya – bagay o pera na ibinibigay dahil sa mahalagang ginawa / pabor ng isang tao

Populasyon – kondisyon ng kapaligiran na ang tubig, hangin at kalupaan ay kontaminadad ng mga nakalalasong element.

Pakikipag-ugnayan – tumutukoy sa pakikipagkalakalan at pagpapalitan ng produkto at mga kalinangan ng isang bansa sa isang bansa

Pamayanan – grupo ng tao na nakatira sa isang lugar na may pinagkukunan ng kabuhayan at kung saan ang sistemang pulitika at kultura ay nagpapayabong

Pangkat-Etniko – tumutukoy sa mga katutubong Pilipino na nangangalaga ng mga kalinangan, tradisyon at paniniwala n gating mga ninuno.

R

Ramadam – hindi pagkain sa ika-9 na buwan ng kalendaryong Muslim buhat sa pagsikat hanggang sa paglubog ng araw sa loob ng 40 na araw.

R A 6734 – nagtatag ng Autonomous Region ng Muslim Mindanao

Relatibong Lokasyon – paglalarawan ng lokasyon ng isang lugar na ginagamitan ng apat na mahahalagang direksiyong- Hilaga, Timog, Silangan at Kanluran. Ang mga direksyong

ito ay tumutukoy sa mga bansa at anyong tubig na nakapalibot sa isang lugar.

S

Saligang Batas ( Constitution) pangunahing batayang batas ng isang bansa Sultanato – sistemang pampulitika ng Muslim

(7)

Sinaunang Pilipino – tumutukoy sa mga Pilipinong naging tagapamagitan ng iba’t-ibang tradisyon mula sa Mainland Asya at Timog- Silangang Asya. Sila rin ay instrument ukol sa

pagkalat ng kultura at kabihasnan sa iba pang bahagi ng Pasipiko at Katimugang Asya.

T

Truong – tawag ng mga Vietnamese o Vietcong sa Spratly Teorya – palagay , kuro-kuro, paniniwala

Topograpiya – pag-aaral ng mga anyong lupa at tubig ng isang bansa kasama na ang yamang likas na taglay nito

Tradisyon – mga bagay na nakaugalian simula pa noong unang panahon

Turismo – programa ng gobyerno na nanghihikayat ng mga dayuhan sa ating bansa upang Makita ang magagandang tanawin at makasaysayang lugar

Teritoryo – kalupaang saklaw kasama ang kalawakan at panloob na katubigan na itinakda ng pandaigdig na batas. Lugar na tinitirhan, pinaggaganapan ng mga gawaing

pangkabuhayan pampulitika at panlipunan ng mga tao

Tiyak na Lokasyon – ang lokasyon ng isang lugar na natutukoy sa pamamagitan ng latitude at longhitud

Taong Tabon – isa sa mga taong naninirahan sa Timog –Silangan Asya sa huling bahagi ng

Panahong Pleistocene. Ito ang pinaniniwalaang mga orihinal na pinanggalingan ng ating

lahi.

Tarsilas o Salsilas – nasusulat na henelohiya kung saan tinutunton ng mga Muslim ang lahi ng isang datu o sultan o pinagmulan nito mulan kay Mohammed.

- talaan ng mga mahahalagang naganap sa panahon nila

U

Umalohokan - ang tagapagbalita ng Datu

V

Volcanic Origin Theory – nagsasaad na ang Pilipinas ay bunga ng pagsabog ng bulkan.

Y

Yamang Tao – tumutukoy sa dami at katangiang pandemograpiya kaagapay ang uri ng kulturang humuhubog sa lipunan upang lalong mapayabong ito.

(8)

Z

Zakat – paglilimos sa mga pulubi ng mga Muslim

Figur

Memperbarui...

Referensi

Memperbarui...

Related subjects :