NGHIEN CLfU THU'C NGHIEM - KINH NGHIgM
CHINH SACH THU HUT CHAT XAM KIEU DAN DE PHAT TRIEN KHOA HOC vA CONG NGHE CUA HAN QUOC TRONG GIAI DOAN 1961-1979 VA BAI HOC KINH NGHIEM CHO VIET NAM
P h a m T u a n A n h P h a m M ^ n h H u n g
Tom tdt: Su thdnh cdng cita Hdn Qude trong thu hut chdt xdm kieu ddn de phdt trien khoa hgc vd cong ngh^
Id minh chimg diin hinh rdng cdc nude dang phdt trien vdi nhung chinh sdch thu hut hgp ly, phii hgp dieu kien tkirc ti cua timg giai dogn phdt triin cu the, co the thay ddi tir vtec chdy mdu chdt xdm sang thu hut chdt xdm phuc vu cho suphdt trien ddt nuac. Noi cdch khac. cdc nude dang phdt trien co the bu dap cho khodng cdch vi trinh do phdt triin kinh ti, xd hdi vdi cdc nude phdt trien bdng quyet tdm chinh tri, chinh sdch vd van hda. Bdi viit nghien cuu chinh sdch thu hut chdt xdm kieu ddn dephdt trien khoa hoc vd cdng nghe trong thdi ky cong nghiep hoa cua Hdn Quoc trong giai doan 1961-1979. Tir do de xudt mdt sd ham y chinh sdch cho Viet Nam nhdm day manh thu hut chdt xdm ngudi Viet Nam d nude ngodi de phdt trien khoa hgc vd cdng
Tir khoa: Chinh sdch; chdt xdm: kieu dan; khoa hoc vd cong ngh^, Hdn Quoc.
D a t v a n d e
K h i Han Q u d e tidn h a n h thu hiit kieu dan d e phat trien k h o a h g c va cdng n g h e d a p i m g ydu cau cua cdng cugc cdng nghiep h d a dat n u d e vao niia sau thap ky 1960, c u n g n h u nhidu n u a c dang phat trien khac, la dat n u d e n d n g nghiep n g h e o nan va lac hau, bi chay m a u c h i t x a m n a n g nd, khoa h g c va c d n g n g h e lac hau va tri trg, trinh d o kinh tg, xa hdi va miic sdng k e m xa cac n u d e phat trien. M a c dii gap digu kien k h d n g thuan lgi trong thu hiit kidu dan dg phat trign khoa h o c va c d n g nghe song vdi nhiing chinh sach thu hiit h g p ly, phii h g p vdi digu kien t h y c tg cua timg giai d o a n phat trien cu thg cua tien trinh cdng nghiep hda, Han Q u o c da bign v a n n a n chay mau chat x a m thanh dieu phiic lanh c h o s y phat trign dat n u d e , tao nen hien t u g n g
" c h a y m a u chat x a m n g u g c " (Reverse Brain drain) than k y d thap ky 1980 va nhanh c h d n g trd thanh n u d e cd ngn k h o a h g c va c d n g n g h e phat trien.
N g a y nay, Han Q u d e da sanh vai cimg cac n u d e tidn tidn, san p h a m cdng nghe cao ciia Han Q u d e cd mat toan cau, canh tranh true tidp vdi cac c u d n g
q u o c c d n g n g h e a c h a u A u , M y . Sd lugng bang p h a t minh, s a n g c h e , c d n g b d q u o c te thudc nhdm cac n u o c p h a t tridn. M g t sd td c h u c nghign ciiu, dai h g c cua H a n Q u d e d a Igt v a o t o p d a u d cac bang xgp h a n g d a n h gia.
Ciing n h u Han Q u d e , d o h o a n canh lich sir, Viet N a m d u g c thira h u d n g n g u d n lyc c h i t xam n g u d i Viet N a m d n u d e ngoai ddi dao, tap tmng c h u y e u d cac n u d e p h a t tridn. N h a n thiic dugc tim q u a n trgng ciia n g u d n l u c chat x a m ngudi Viet N a m 6 n u o c ngoai ddi v d i q u a trinh phat trign d5t n u d e , tir D d i m o i n a m 1986 ddn nay, ciing vai qua trinh ddi m d i toan didn, " m d cira" va hdi nhap q u d e te, c d n g tac p h a t h u y vai trd cua ngudi Viet N a m d n u o c ngoai noi c h u n g va thu hiit c h i t xam n g u d i Viet N a m d n u d e ngoai dg phat trign khoa h g c va c d n g n g h e ndi rigng d u g c D a n g va Nha n u d e ta q u a n t a m v a thiic day.
V d i n h u n g chuygn b i e n tich c u e v e quan diem va su t h d n g t h o a n g h o n vd c h i n h sach, Viet Nam d a dat d u g c m d t sd kdt q u a b u d c d a u va tao nhung tien dd c a n thiet c h o viec thu hut chat x a m ngudi
66 PHAT TRifeN B^N VIJNG VUNG QUYSN 8, SO 2 (6/2018)
pham Tuan Anh - Pham Manh Hung Chinh sach thu hut chat \am...
Viet Nam d nuoc ngoai de phat trign khoa hgc va cdng nghe. Tuy nhign, thyc td cho thay ngudn luc chit xam quy gia nay chua dugc phat huy hieu qua, chua tuong xiing vdi tigm nang, cdn rat han ehg ca vg sd lugng, chat lugng, va sy ddng gdp ciia chat xam ngudi Viet Nam d nuac ngoai ddi vdi phat tridn khoa hgc va cdng nghe nude nha. Do do, viec nghien ciiu, hgc hdi chinh sach thu hiit chat xam kigu dan de phat tridn khoa hgc va cdng nghe cua Han Quoc, trdn co sd do, nit ra cac ham y chinh sach cho Viet Nam nham thu hiit hieu qua chat xam ngudi Viet Nam d nude ngoai dg phat trign khoa hgc va cong nghg dap ling ygu cau cua thdi ky day manh cdng nghiep hda, hien dai hda d nude ta hien nay la thyc su hiiu ich va cap thiet.
Dac biet la, giiia Viet Nam va Han Qude cdn cd nhirng digm gan giii va tuong ddng vg van hda, lich sir nhu ciing phdng van hda Khdng giao, ciing trai qua chidn tranh, dat nude timg bi chia tach hai mign va timg co thdi bi ngoai bang dd hd...
1. Cac chinh sach chu yen va thyc tien thu hiit chSt xam kieu dan de phat trien khoa hgc va cdng nghg cua Han Qu6c trong giai doan cat eanh kinh td ikn 1,1961-1979
/. /. Khdi qudt boi cdnh cua chinh sdch thu hut Chinh quyen quan sy cua cd Tdng thdng Park Chung Hee Idn cam quyen tir cugc dao chinh quan sy nam 1961 vdi muc tidu uu tign Idn nhat la phat trien kinh tg. Thyc Men chinh sach that lung budc bung, quydt tam phat trign dat nude, bat kip cac nude phat trign. Mdt loat cac ke hoach phat trign kinh tg 5 nam day tham vgng dugc thyc hien tir nam 1962.
Cac kg hoach phat trign kinh tg day tham vgng ciia Chinh quygn Tdng thdng Park Chung Hee tao ddng lyc to Idn thiic day sy thg ehg hoa he thdng khoa hgc va cdng nghe Han Qude, theo do, tao khudn khd va ddng lyc cho nhung nd luc thu hiit chat xam Han kigu de phat trign khoa hgc va cdng nghe dap ling yeu cau ciia cdng cugc cdng nghiep hda dit nude va myc tieu phat trign dit nude thjnh vugng tren ngn tang khoa hgc va cdng nghe.
Phat trien cdng nghiep ddi hdi tigp thu va cai tign cdng nghe nude ngoai trong khi trong nude cd
rat it nhan luc khoa hgc va cdng nghe, dac biet nhan lyc trinh do cao. Nam 1965, d ca linh vyc cdng va tu chua day 5.000 nha khoa hgc va ky su (Chung S., 2007) trong do chi cd 79 tidn sT.
Han Qude xac dinh thu hiit chat xam Han kidu la con dudng huu hieu va nhanh nhat dg tigp thu, hgc tap khoa hgc va cdng nghe nude ngoai, xay dyng CO sd ha tang khoa hgc va cdng nghe, tich liiy nang lyc, tri thiic khoa hgc va cdng nghe ngi dia hudng toi myc tieu phat trign dit nude thinh vugng tren ngn tang khoa hgc va cdng nghe. Mdt mat, Han Qude xac dinh mdt sd ca nhan nhan tai Han kieu phii hgp de mod ggi hg ve nuac cdng hien, mat khac, ddi vdi sd nhan tai Han kieu chua hdi huong, Han Qude xac dinh do la ngudn luc kdt ndi giiia ndn khoa hgc va cdng nghe tidn tien ciia Hoa Ky vdi ngn khoa hgc va cdng nghe nude nha, thiet lap CO che hieu qua dd hg truyen tai tri thiic, ky nang, thdng tin hay vd nude lam viec dien ngan han ddng thdi xem do la ngudn "tich trii chat xam d nude ngoai" cho giai doan phat tridn tigp theo.
Han Quoc tign hanh thu hut chat xam kigu dan dg phat trign khoa hgc va cdng ngh? vao nira sau thap ky 1960 trong nhiing digu kien rat khdng thuan Igi. Ve Idnh te, mac du ty le tang trudng kinh td trung binh cua Han Quoc dat tdi 7,9% nam trong thai gian thyc hien ke hoach 5 nam lan thii nhat 1962-1966, song trinh do kinh td va miic sdng ciia Han Quoc khi do van kem rat xa cac nuoc phat tngn (Song Hahzoong,l997).
Tinh hinh khoa hgc va cdng nghe cdn tdi te hon, khi dd Han Qude chi cd hai co quan nghien ciiu va phat tridn la Vien Nghien ciiu va phat tnen Quoc phdng mdi dugc thanh lap sau khi ket thuc chidn tranh Trieu Tidn va Vien Nghign ciiu va phat trien Nang lugng nguyen tir thanh lap nam 1959.
Khoa hgc va cdng nghe cua Han Qjoc bi danh gia la tut hau trong sy tri tre, xa rdi thuo tien va san xuat, tich liiy vdn tri thiic khoa hgc va cdng nghe hau nhu khdng co, chi dau tu nghien cuu va phat trign rat thip, nam 1963 la 9,5 trieu USD, chii ygu tu ngudn kinh phi nha nude (Chung S., 2007).
Vd van hda, xa hgi do chiu anh hudng van hda Nho giao ndn coi nhe, tho o, khdng rgng md voi
PHAT TRltN B^N Vt/NG VUNG QUYEN 8. SO 2 (6/2018)
NGHIEN CIJU THU'C NGHIEM - KINH NGHIgM
cai mdi, cai khac biet, nhiing thii khdng chinh thdng, thu hut nhan tai Han kigu khdng dugc quan tam, tham chi ngudi ta cdn quan ngai rang khdng cd viec lam cho nhan tai Han kidu hdi huong ndi gi dgn uu dai, nhigu ngudi cdn lo lang sy trd vg cua nhan tai Han kidu gay ra nhirng van de kinh te va chinh tri nghiem trgng cho dat nude vi khdng cd dii vide lam cho hg ndi gi ddn cdng hien vi su thinli vugng ciia dat nude (Yoon S. B., 1992).
Trong digu kien thuc tg nhu vay, Han Qude da thuc hien ba chinh sach chu ygu trong thu hut chat xam kieu dan dg phat trign khoa hgc va cdng nghe dap ling yeu cau cita cdng cugc cdng nghiep hda dat nude. Mot Id, thanh lap Vien Khoa hgc va Cdng nghe Han Qude dd mdi ggi nhan tai Han kidu trd ve lam viec. Hai Id, thyc hidn chinh sach hdi huong nhan tai Han kigu. Ba Id, thigt lap va duy tri ca sd dii lieu nhan tai Han kigu, hd trg hoat ddng cua cac mang ludi nha khoa hgc va ky su Han kigu.
1.2. Cdc chinh sdch thu hdt chu yeu 1.2.1. Thdnh lap Vien Khoa hoc vd Cdng nghi Hdn Quoc di mdi goi nhdn tdi Hdn kiiu trd vi Idm viec Trong thyc trang chung la co sd khoa hgc va cdng nghe vdi dieu kien cac thigt bi nghien ciiu lac hau va thigu thdn va cac hoat ddng nghidn cihi va phat trign chu ygu la cac hoat ddng nha nude, tit sy phan bd ngan sach, nhan sy den quan ly digu hanh dgu nam trong khudn khd quan ly hanh chinh chat che ciia Nha nude, sy tu chu va ddc lap nghign ciiu va quan tn hau nhu khdng tdn tai. Cac co sd nghidn cim vdi ngudn lyc rat han ehg (nhan lyc, ngan sach, CO sd vat chat va trang thiet bj) va chiu anh hudng nang nd ciia Ig thdi hanh chinh quan ligu ngn "thy ddng" va "ydu kem". Chirc nang chinh cua cac to chiic nghign cuu nay thuan hiy chi 1^ hd tra cac thii tuc hanh chinh quan lieu cua Nha nude, hau nhu hoan toan thoat ly cac hoat dgng sang tao va phuc vu san xuat.
Han Qude thanh lap Vien Khoa hgc va Cdng nghe Him Qude nam 1966 dd dam nhiem thuc hien hdi huong nhan tai Han kieu phat trien khoa hgc va cdng nghe phuc vy phat trien cdng nghg, cdng nghiep. Vien Khoa hgc va Cdng nghe Han Qude la
vidn nghign cim va phat trign da nganh phuc vy cdng nghe, cdng nghiep, dugc thanh lap vdi tai tn?
ciia Chinh phii Han Quoc va Chinh phii My. Vien la nd lyc dau tidn thu hiit chat xam Han kieu. Vi|n dugc hudng co che, chinh sach dot pha o ca ba npi dung cdt loi ciia ty chii nghien ciiu: tu chii tai chinh, ty tri quan ly va ty do hgc thuat, dac biet Vien Khoa hgc va Cdng nghe Han Quoc nhan dugc sy cam ket va ling hd tuyet ddi ciia cd Tdng thdng Park Chung Hee.
Dg thu hiit cac nha nghien ciiu Han Qude co trinh do cao tir nude ngoai vg, Vien Khoa hgc va Cdng nghe da dua ra mdt miic luang thudng hap dan chua timg cd cung nhu hd trg Idn ve tai chinh tir Chinh phu. Nhidu nha nghien cim cd trinh do hang dau da trd vg tir nuoc ngoai do nhiing hiia hen vg mirc luang dac biet cao, trg cap nha d va mdi trudng nghign cim vdi nhigu trang thigt bi tien tign.
Vien Khoa hgc va Cong nghe Han Quoc da thu hilt ban dau dugc 18 nha nghidn ciru va ky su cao cap Han kigu tir My va chau Au (trong do c6 14 tidn si). Dgn nam 1975, cd 137 nhan tai hdi huong dai ban va ngin han, den cudi nam 1989, so lam viec lau dai la 104 ngudi va sd lam viec ngan han la 57 ngudi (Yoon S.B,1992).
Vien Khoa hgc va Cdng nghe Han Qude da ddng vai trd quan trgng trong viec tang cudng dpi ngu cac nha nghien ciiu, ky su va ddng gdp vao s\f tien bd khoa hgc va cdng nghe cua Han Qude. Vai trd phat trign ngudn nhan luc nay la rat quan trong ddi vdi Han Quoc vi khi dd Han Qude khdng co he thdng dao tao chuygn gia trong ITnh vyc khoa hoc va cdng nghe tign tien. Vien Khoa hgc va Cong nghe Han Quoc hoat ddng nhu mdt cau ndi gidi thieu cdng nghe mdi cho nganh cdng nghiep va ngn kinh tg, ddng vai trd trung gian trong viec mua va tiep nhan chuygn giao cdng nghe mdi tir nuoc ngoai, dua cac cdng nghe tir ndn khoa hgc thg gicri va ngudn nhan lyc qude te vao Han Qude hoac cung cap cac cdng nghe dd tdi nai cin dgn n6.
Vien Khoa hgc va Cdng nghe Han Qude cung gop phan vao thanh cdng trong viec dong hda va chuygn giao cdng nghe cho nganh cdng nghiep.
Cdng nghe cdng nghiep luc dd con d trinh dp C0
68 PHAT TRIEN B&N VIJNG VUNG QUYEN 8, SQ 2 (6/2018)
Phgm Tuan Anh - Pham Manh Hiing Chinh s^ch thu hut chat xam...
ban trong van hanh va bao tri do cac doanh nghiep khdng cd kha nang tigp thu cac cdng nghd nhap tir nude ngoai. Vien Khoa hgc va Cdng nghg Han Qude da giup giam su phu thudc bang each thyc hien nghien ciiu do cac nganh cdng nghiep uy thac va cho phep nganh cdng nghiep trong nude cd thg ty tao ra cdng nghe can thiet (Park M., 2010).
1.2.2. Chinh sdch hoi huong nhdn tdi Hdn kieu do Bo Khoa hoc vd Cong nghe thuc hien
Bd Khoa hgc va Cdng nghe dugc thanh lap nam 1967 dam nhiem phat trign khoa hgc va cdng nghe va thu hut nhan tai Han kigu. Bd Khoa hgc va Cdng nghe thyc hien hai hinh thirc hdi huong nhan tai Han kidu vdi hai hiiih thirc hdi huong nhan tai Han kieu: Hdi huong dai han va ngan han. Cac tidu chuin tdi thigu ddi vdi nhan tai hdi huong la: Cac nha khoa hgc va cdng nghe Han kieu cd it nhat hai nam kmh nghiem sau khi tdt nghiep (trinh dd tidn si la chii yeu) va it nhat cd 5 bai bao nghidn cihi cdng bd tren tap chi chuygn nganh trong 5 nam gan nhat. Cac chinh sach nay dugc thuc hien bat dau tir nam 1968 va dgn nam 1980, Bd Khoa hgc va Cdng nghe hdi huong dugc 553 nhan tai Han kigu, trong dd 276 nhan tai hdi huong dien lau dai va 277 ngudi dien ngan han (Yoon S. B,1992).
1.2 3 Xdy dung ca sd dir lieu nhdn tdi Hdn kieu, ho tra hoat dgng cua cdc hoi nhd khoa hoc vd ky su Hdn kieu
Co so dii lieu vg nhan tai Han kieu dugc xay dyng va cap nhat, vg nghe nghiep, linh vuc nghidn cim, kinh nghiem giang day... Co sd dii lieu nay phuc vu cho viec tao ngn phu hgp giiia viec mygn dyng ban thdi gian hay toan thdi gian vdi nhu cau cu thg trong nude. Chang han, Han Qude thiet lap CO sd du lieu va hd trg tai chinh thidt lap mang ludi nhan tai Han kidu. Cac mang ludi thyc hien duy tri va cap nhat thudng xuyen co sd dii lieu vg cac nha khoa hoc va cdng nghg Han Idgu, vd danh sach nghg nghiep, linh vyc nghign cim, kinh nghiem giang day... Ca sd dii lieu nay phuc vy cho viec tao ngn phii hgp giiia viec tuyen dyng ban thai gian hay toan thdi gian vdi lihu ciu cu thg trong nuoc.
Hdi cac nha khoa hgc va ky su Han kidu (Overseas Scientists & Engineers Association) tap
hgp cac nha khoa hgc va ky su Han kieu d 12 nuac. My, Diic, Anh, Phap, Nhat, Canada, Trung Quoc, Australia, Nga, Kazakhstan, Uzbekistan va Ao.
Lien hdi khoa hgc va cdng nghe Han Quoc (Korean Federation of Science and Technology Societies dong vai trd trung tam trong hd trg va phat huy cac hdi nha khoa hgc va ky su Han kidu.
Hd trg td chirc cac tga dam khoa hoc, Hgi thao, symposium giiia cac nha khoa hgc va ky su va trao ddi thdng tin thdng qua bulletin, khao sat va nghien cim chung.
Hdi nghi toan ciu cac liha khoa hgc va ky su Han kieu (Global Convention of Ethnic Korean Scientists and Engineers) dugc td chiic 1 hoac 2 nam mdt lan tir Hdi nghi diu tign nam 1974. Mang ludi dugc lap nham cai tign nang luc khoa hgc va cdng nghe thdng qua trao ddi va hop tac giua cac nha khoa hgc va ky su Han Quoc trgn toan thg gidi. Nd gdp phan cho vide toan ciu hda khoa hgc va cdng nghe ddng thoi phat trien khoa hgc va cdng nghe trong nude
Han Quoc ciing hd trg tai chinh cho cac td chirc nghd nghiep Han kieu. Cac Hdi nghg nghiep Han kieu d My, Nhat Ban, va chau Au dgu nhan dugc tai trg ciia Chinh phii Han Quoc. Thyc te, nhan tai Han kieu cd mdi lidn lac thudng xuyen voi dat nude thudng trd vg nhigu hon. Cac td chiic nghe nghiep Han kieu tao dugc mang ludi thdng tin hieu qua. Co sd dii lieu ciia cac td chiic nay giiip kdt ndi hieu qua giiia nhu cau trong nuoc voi nhan tai Han kidu. Cac td chirc nay cdn pho bien thdng tin ve sy thay ddi va tien bd ciia Han Quoc, giiip nhan tai Han kieu cd thdng tin trong quydt dinh lya chgn, giam bdt sy higu lim va thanh kidn, giiip cho gidi cdng nghiep, gidi hgc thuat trong nude cd dugc thdng tm vd cac chuyen gia va tuyen dung hg khi cd nhu cau.
2. Mgt sd ham y chinh sach cho Vict Nam nh^m day manh thu hiit ch4t xam ngirdi Viet Nam Of nu^c ngoai dg phat trien khoa hgc va cdng nghd
Tir vide nghidn ciiu chinh sach thu hiit chat xam kidu dan dg phat tridn khoa hgc va cdng nghe
PHAT T R I E N B £ N V U N G V O N G Q U Y E N 8, S6 2 (6/2018) 69
NGHIEN CU-U THU'C NGHIEM - KINH NGHIEM
cua Han Qude, cd thg nit ra mdt sd bai hgc quy gia cho Viet Nam nhu sau:
Mot Id. chmh sach thu hiit chit xam kieu dan phai phii hgp vdi dieu kien thyc tg ciia timg giai doan phat trign cu the ciia dit nuac. Kinh nghiem Han Qude cho thiy khi trinh do kmh td - xa hdi va miic sdng trong nude kem xa so vdi Hoa Ky, Han Qude thyc hien chinh sach dot pha theo kieu lira chgn va tap trung trong hdi huong nhan tai Han kieu. Keu ggi long yeu nuoc dugc hd trg bdi mdi trudng, kigu kien lam viec thuan Igi, trao quyen va tin tudng giao trgng traeh va ehg do dai ngd thoa dang du dg nhan tai Han kigu toan tam toan y vao cdng vide. Vi vay, trong didu kien thyc tg ciia Viet Nam hien nay, vdi didm xuat phat thap, trinh do kinh te, xa hgi va miic sdng cdn kem xa cac nude phat tridn, co sd ha tang va truygn thdng hgc thuat mdng, mdi trudng hgc thuat va van hoa khoa hgc d Viet Nam cdn nhidu han che nen Viet Nam can thuc hien nhiing chinh sach dot pha dd kign tao mdi trudrng thuan lgi va ddng luc trong thu hiit chat xam ngudi Viet Nam d nude ngoai.
Hai Id, nang lyc td chiic thyc thien chinh sach.
Kinh nghiem ciia Han Qude cho thSy kha nang trong td chiic thyc hien va thi hanh cac chinh sach, kg hoach va chuang trinh. Viet Nam thudng cd cac kg hoach va chuong trinh vdi nhiing muc tigu hoanh trang song lai khdng cd kha nang thyc hien thanh cdng trong thyc te. Tdn tai khoang each Idn giiia kg hoach va kha nang thuc hien qua Idn khien cac kg hoach khdng thg thyc hien trong thyc tg.
Yeu td chii ygu dam bao kha nang thyc hien tdt la phai cd cac nha lanh dao chinh tri cd tim nhin, tham vgng va manh me dd co the hgp nhat va huy ddng mgi ngudn lyc can thigt.
Ba la, su gan ket giiia thu hut va trgng dyng nhan tai hdi huang. Thu hiit phai gan lign vdi trgng dyng nhan tai, tao mdi trudng va digu kien thuan lgi dg nhan tai phat huy tai nang. Nhan tai khoa hgc va cdng nghe dugc trgng dung tiio ndn sy thay ddi nhan thiic, thai do va hanh vi ciia xa hdi vd khoa hgc va cdng nghe, hap dan cac ca nhan uu tii trong nude theo dudi nghd nghiep khoa hgc va cdng nghe. Ddng thdi, nd cd gia tri tmygn dat thdng diep ro rang, sy ghi nhan va tdn vinh cua nha nuoc ddi
vdi gia tri ciia nhan tai khoa hgc va cdng nghe, do vay, tao sir tin tudng, ddng luc hap din nhan tai kigu dan hdi huong.
Bdn la, hgp luc giiia nhan tai hdi huang va ddng nghiep trong nude. Hdi huong nhan tai d mdt sd vidn nghien cuu chidn luge dugc thanh lap mdi;
CO chd tu chu nghien cihi d ca ba ngi dung cdt loi;
ban than nhan tai khoa hgc va cdng nghg trong nude ciing dugc trgng dyng; dg cao vai trd cua ngudi diing dau; thidt lap nguyen tac quan tri dinh rd chiic nang va nhiem vy giiia nghign ciiu, ky thuat va hanh chinh; su cam kdt va iing hg tuygt ddi vg chinh tri; sy ndi trdi ve dong gop va cdng hign cua nhan tai kieu dan; sd lugng thu hiit ban diu du Idn la nhung ydu td giam thigu xung dot giiia nhan tai hdi huong va ddng nghiep trong nuoc.
Ndm Id, vdi chinh sach thiic day phu hgp, Han Qude da huy dgng dugc doanh nghiep, ITnh vuc dai hgc thu hut chat xam Han kidu dg nang cao nang lyc nghign cuu va phat trien. Canh tranh la ydu td tao ddng luc hieu qua nhat dg thiic day cac chii thS xa hdi tich cue phat trign ngudn nhan lyc, bao gdm ca thu hiit chit xam kidu dan dg phat trien khoa hgc va cdng nghd. Khi Han Quoc chuyen sang cgnh tranh bang cdng nghe cao d giai doan cat canh kinh tg lin 2, cac doanh nghiep, cac dai hoc Han Qude tich eye san tim nhan tai Han kigu dS nang cao nang luc nghien ciiu va phat trign de sinh tdn khdng phai vi hg thay nghien ciiu va phat trign hay thu hiit nhan tai Han kidu la thu vi.
Ket Iu3n
Khi tign hanh thu hiit chat xam kigu dan de phat trign khoa hgc va cdng nghe vao nua sau thap ky I960, Han Quoc ciing nhu cac nuoc dang phat trign khac, bi chay mau chit xam nang ng, trinh dp kinh tg, xa hdi, khoa hgc va cdng nghe va mirc sdng kem xa cac nuoc phat tndn. Tuy nhign, vdi nhirng chinh sach thu hiit hgp ly, phii hgp vdi dieu kien thyc tg ciia timg giai doan ph^t trign cy the ciia dat nude, Han Quoc khdng nhung da bidn van nan chay mau chat xam thanh dieu phiic lanh cho su phat trien dat nude, tao nen hien tugng "chiy mau chat xam ngugc" thin ky d th^p ky 1980, ma
70 PHAT T R I E N B E N VLTNG V O N G Q U Y E N 8, S6 2 (6/2018)
Phgm Tuan Anh - Phgm Manh Hiing Chinh sach thu hiit chat xam...
cdn nhanh chdng vuon Idn tro thanh nuoc cd ngn khoa hgc va cdng nghe tign tign.
Sy thanh cdng ciia Han Qude Uong thu hut chit xam kidu dan de phat trign khoa hgc va cdng nghe la minh chiing dign hinh rang cac nuoc dang phat trign vdi nhiing chinh sach thu hiit hgp ly, phii hgp dieu kien thuc tg ciia tiing giai doan phat trign cu thg cua tign trinh phat trign dat nude, cd thg bign vin nan chat xam thanh digu phiic lanh cho sy phat tridn dat nude. Ndi each khac, cac nude dang phat tridn cd thd bu dap cho su bat tuong quan ve trinh do phat trien kinh tg, xa hdi vdi cac nude phat trien bang quydt tam chinh tri, chinh sach va van hda.
Bai hgc thyc hidn cac chinh sach dot pha de kidn tao mdi trudng thuan lgi trong thu hiit nhan tai Han kigu dg phat trign khoa hgc va cdng nghe ciia Han Qude cd gia tri va y nghia ddi voi Viet Nam hien nay. Bdi le trong dieu kien ca so ha tang khoa hgc va cdng nghe, giao dye dai hgc vdi didm xuat phat thap, truygn thdng hgc thuat mdng, nhan lyc khoa hgc va cdng nghe trong nude ygu, trinh do kinh te, xa hdi va miic sdng cdn kem xa cac nuoc phat tridn, neu Viet Nam cir tigp tuc khdng thyc hien nhirng chinh sach dot pha dg kign tao mdi trudng thuan Igi va dgng luc trong thu hiit chat xam ngudi Viet Nam d nude ngoai thi khd co thg cd thg dat hieu qua cao.
Tai li^u tham khao
Chung S. (2007). Excelsior: The Korean Innovation Story. Issues in Science and Technology 24, no. I (Fall) http://issues.org/24-1 /chung/.
Park M (2010). Science and technology human resource capacity for economic growth: the case of Korea.
Science Technology and Innovation Policy Review. Vol 1, No 1, 2010.
Song Hahzoong (1997). From Brain Drain to Reverse Brain Drain: Three decades of Korean Experiences.
Science, Technology & Society, 2:2, pp.317-345
Yoon S. B. (1992). Reverse Brain Drain in South Korea: State - Led Model. Studies in Comparative International Development, 27, pp,4-26.
Thong tin tac gia:
1. Pham Tuan Anh, TS
- Dan vi cdng tac: Hoc vien Ky thuat Quan sir, Bd Quoc phdng
- Dja chi email: [email protected] 2. Ph?m Manh Hung, Th.S
- Don vi cdng tac: Vien Kinh te va Chinh tri The giai, Vien Han lam Khoa hgc xa hpi Viet Nam - Dia chi email: [email protected]
Ngaynhanbai; 05/1/2018 Ngay nhan ban sua: 15/3/2018 Ngay duyet dang: 26/4/2018
PHAT T R I E N B E N V O N G V U N G Q U Y E N 8, S6 2 (6/2018 71
