KHOA HOC KYTHUAT
MALE\/"«r:
tru sd tai san bay quoc te Ferihed eua Budapet, la cong ty van chuyen hang khong chinh cua Hungari.
Cong ty nay dUpc lap ra trong nam 1946 va t d do da bien thanh mpt trong nhdng cong ty van chuyen hang khong hang dau dTrung va Dong Au, co eP quan dai dien va tong dai ly d 34 nUdc.Trong nam 2009"MALEV"da chd dUpe tren 3 trieu hanh khach tren nhdng ehuyen bay thudng xuyen eua
minh. Anh VIetcolin VNAS
NGANH HANG KHONG DAN DUNG
HUNGARI
Sau 6 lan tim each tU nhan hoa bat thanh, cong ty Hungarian State Privativazation and Assets Holding Co (APV) da ban 99,5% co phan eua minh trong MALEV vdi gia 200 trieu forings (1 trieu USD) cho cong ty Air Bridge thupc ve hai nha dau t u t u nhan cua Hungari va doanh nhan Nga B.Berezopsky, dong ehu sd hdu Crasnoiarski avialinia.
Hpp ddng mua ban nay quy djnh Air Bridge phai cam ket tang von cua MALEV it nhat la 50 trieu euro.
Trong thang 3/2009 cae co phan cua B. Berezopsky da chuyen sang ngan hang kinh teddi ngoai (Nga), con mpt nam sau do chinh phu Hungari ra sac lenh ve tai qude hdu hoa MALEV, theo sac lenh nay chinh phu se nam 95% co phan eua cong ty, edn Air Bridge nam 5%.
Trong nam 2009 MALEV da giam dUpe ehi phi 6 ty foring (30 trieu USD) so vdi nam 2008 vi giam 2 0 H A N G KHONG VIET NAM 9/20
dupe ehi phi thue may bay va thue van phdng lam viee, giam sd may bay, dong cda mpt so cP quan dai dien dnUde ngoai va ky ket dUpc nhdng hpp dong mdi eo Ipi hpn ve ehi phfdieh vutren mat dat d eac san bay nude ngoai.
Trong thang 2/2010, MALEV (tren quan diem tai chinh) da dinh chi khai thac 5 may bay Fokker va tra lai eac may bay nay cho cong ty eho thue -"AWAS Leasing Company"(cua Allen). Ket qua la dpi may bay da giam con 4 may bay"Bombardier Q400"va 18 B737.
Trong thang 6/2009, tai trien lam hang khong d Paris MALEV da ky mdt hiep dinh sP bp vdi Superjet International (lien doanh "Alenia Aeronantica"va Sukhoi Holding de mua 30 may bay Sukhoi Superjet - 100 vdi 98 cho ngdi.
Theo Hiep djnh nay hang nam MALEV se nhan 6 may bay khu vUe
loai nay, cdn may bay dau tien se dUa den Hungari trong 2011 .Tong gia trj cua hpp dong mua nhdng may bay nay tren 1 ty USD.
Ngoai MALEV ra, con co cong ty hang khong gia re Wizz Air co tru sd d Hungari, dUpc lap ra d Anh sau khi Hungari gia nhap EU (thang 5/2004). Cac dUdng bay xuat phat t d Hungari, trong 2009 da chd dupe 1 trieu khach, nhieu hPn nam 2008 la 20%.
Wizz Air thuc hien 147 dUdng bay va trong nam nay se bo sung cae dudng bay den Bologne - Forii (Italia) vaTurk (Phan Lan). Trong thang 4/2009, ty phan tren thj trudng van chuyen hang khong gia re ciJa chau Au, cong ty nay ddng t h d nhi sau Ryanair (Allen).
San bay chinh cua Hungari la san bay Ferihed dBudapet. Trong nhdng cupe dau gia cua nha nUde dien ra trong thang 12/2005, Cue
quan ly cae san bay cua Anh (BAA) da cam ket dau tU 65 ty foring (325 trieu USD) de md rpng va hien dai hoa san bay nay, da nam gid 75%
CO phan cua san bay va co quyen khai thac san bay 75 nam.Tuy nhien, trong thang 6/2006, BAA da dupe cong ty Ferrovial ban san bay Ferihed cho Congxoxium trong do cong ty Hochtief (eua DUc), Caisse de Depot et Placement du Quebec (Canada) va ngan hang KFW eua nha nude Ddc. Trong nam 2008 CO 41 cong ty van chuyen hang khdng sddung nhdng djeh vu eua san bay nay va san bay da van chuyen dupe 8,34 trieu hanh khach.Trong nam2009 so lUpng hanh khach va- chuyen dUpeda glam4,1%dc:C:ng hoang the gidi.
Ferihed c.
hoan thanh lai co
3a. Sau khi tdu ;rong thang 4/2005 nha ga SOI CO nang IPC tiep nhan khoang 2,5 trieu"khach/
Anh Quang Huy VNAS
nam, eon nha ga 2A-B tiep nhan dugc 6 trieu hanh khach. Nhdng cdng viec hien dai hoa hon nda san bay da dupe bat dau.
Ngoai Ferihed, se md rpng va tai eP cau eac san bay khu vUe cua Hungari. Mdt trong so san bay nay (trUdc day sd dung cho quan sU) nam d thanh pho Debrexen trong thang 11/2007, tap doan holding Hungari XANGA da dau
Anh VIetcolin VNAS gia va mua toan bp co phan va tai san hien co eua san bay.Trong nam do so hanh khach di qua san bay nay dat 45 nghin ngudi ehu yeu la hanh khach di bang cac ehuyen bay thue va cac ehuyen bay do cac may bay cua hang khong chung thUe hien. Hien nay san bay Debrexen dang tien hanh thUPng Iupng vdi cac doi tac DUe va Ucraina ve nhdng ehuyen bay
thudng xuyen.
XANGA da cam ket t d 2009 den 2014 thUe hien chUPng trinh khai thac toan bp vung nam chung quanh san bay Debrexen. DU kien sd dung 140 hecta dat de xay dung nha ga tiep nhan hang hoa, eac trung tam hau can va ky thuat va ea nhdng cda hang ban le va cac van phong. DU kien so hanh khach sddung nhdng djeh vu cija san bay se tang len den 250-300 nghin ngUdi/nam.
Theo cac ke hoach trong thang 9/2010 bat dau khai thac san bay Buda West Airport eua congxocxium eua nhdng nha dau t u Hungari va My. San bay nay dupe xay dung tren eo sd san bay Szentkiralyszabadja c6 sSn (trUde day la san bay quan sU) va se eo the tiep nhan eac may bay co 130- 150 cho ngoi.
San bay Aliba d thanh pho
Sekeshfehervar (each Budapet 60 km) da bat dau xay dUng vao thang 9/2008 va se md cda eho hanh khach trong nam nay. Dpt dau cua dUan quy djnh xay dUng nha ga eo kha nang tiep nhan 850 ngan ngUdi/nam va co dUdng bang cat canh va ha canh dai 2,4 km. Vao nam dau khai thac, san bay se tiep nhan dupe 150 ngan khach con sau do co the len den 1 trieu ngUdi/nam.
Cong ty Sia Port Ltd cua Hungari CO ke hoach xay dung d thanh pho Sombathei (each bien gidi ao khong xa) san bay Xavaria de xd ly hang hoa (dae biet tUTrung Quoc den EU va My), dich vu ky thuat va eho may bay do. Cong ty nay da thue khu dat de xay dung san bay trong 75 nam va hien nay dang hoan tat cac cupe thUPng Iupng vdi cac CO quan dieu tiet ve cac bien phap bao ve canh quan thien nhien va ve xaydung khu cong
H A N G K H O N G VSET NAa/i 9/2010
KHOA HOC KYTHUAT
nghiep va hau can, cung nhu xay dung dudng sat va dUdng 6 to den thang san bay. DU an dupe sU ung hp eua chinh phu trung UPng va chinh quyen dja phUPng.
Viec xay dUng san bay d u kien se hoan thanh vao nda dau nam 2012, ton phi khoang 500 trieu USD va se do cac chinh phu Hungari va Trung Quoc va ea cac
Anh VIetcolin VNAS cong ty tU nhan tai trp. So ngUdi lam viec d san bay se khoang 800 ngUdi.
Cac cong ty Aeroplex of Central Europe Ltd (ACE) va Lufthansa Technik Budapest thUe hien djeh vu ve ky thuat d Hungari. ACE (eo so ngUdi lam viec gan 700) hoan toan thupe ve cong ty hang khong MALEV va ed giay chdng nhan cua
coquan an ninh hang khong eua chau Au (EASA) chdng minh chat Iupng cong viec cua san bay phu hpp vdi tieu chuan ky thuat Part -145. Cong ty ehuyen trach sda chda thudng ky va dai tu eac may bay B 767 va B737, A320, Fokker 70 va Fokker 100. Cdng ty da ky hpp dong vdi Air Europe (Tay Ban Nha), AirBerlin (Ddc). Sky Europe (ao, Slovakia), Air One va Blue Panoram (Italia).
Lufthansa Technik Budapest la mpt lien doanh dUpc cong ty cua Ddc Lufthansa Technik AG, lap ra de tien hanh cac djeh vu ky thuat (trinh dp D) cho eac may bay B 737 va A 320, cong viee djeh vu dupe tien hanh d hai hanga thue eua san bay Ferihed. 85% co phan cua doanh nghiep thupc ve Lufthansa Technik AG va 15% thupe ve MALEV. Cd khoang 340 ngUdi lam viec, Lufthansa Technik Budapest da tien hanh khoang 100 vu kiem tra ky thuat trinh dp D t d 2002, (ddi vdi 15 cdng ty van tai hang khong).
Cae cong ty cua My va Tay Au la nhdng nha cung cap chu yeu cac may bay va thiet bi cho van tai hang khdng Hungari. Cae cong ty trong nUde canh tranh vdi cdng ty eung cap eua nUde ngoai ve eo
ban trong ITnh vUc cae cong viec xay dung. Phan Idn nhdng may bay Idn la cua Boeing va Airbus con thiet bj de dieu khien khong luu la cua Raytheen UK (Anh), Park Air System (Na Uy). Alennia va Selex (Italia), Rhode & Schwarz (Ddc),Thales va Alcatel (Phap), Siemens/Plessy (DUc/Anh), Sien/a (My).
Nhdng may bay nhap vao Hungari tdcac nude EU va 14 nude ed ky ket hiep dinh thUPng mai tUdo vdi Hungari, khdng phai bj danh thue. Con trong tat ea trudng hpp con lai bj danh thue 2,7%. Cac may bay va cac bp phan dUpc thue dua vao dupe mien thue.
MQ(THEOBIKI)
HAN QUOC GIANH QUYEN CHETAO SHARKLET
Korean Air Aerospace - Cong ty cong nghiep vu tru thupe hang hang khong Korean Airiines (Han Quoc) da dupe nha chetao may bay Airbus chpn lUa la nha thau duy nhat eung cap thiet bi dau canh "Sharklet"dUpc thiet ke rieng cho ddng may bay A320. Thiet bi "Sharklet" lam bang chat lieu composite co tac dung se nang cao hieu suat khi cat ha canh, giup giam 3,5% Iupng nhieu lieu bi dot trong cac chuyen bay dai, tUPng dUPng vdi viec giam 700 tan khi thai C02 cua mpt chiee may bay moi nam. Korean Air Aerospace la doi tac lau dai cau Airbus, hai ben da CO qua trinh hpp tac tren 20 nam hien tai dang tham gia mpt loat eac chUPng trinh eho cac loai may bay eua Airbus, nhU phan thang cho dong may bay A320, cac tam bpc than, lat san eho ddng may bay A330/A340, va cda nPi xep hang cho chiee may bayA350XWB.
VAN OAI (THEO KBS)
TAYBANNHASLTDUNGHE THONG DIEU KHIEN KHONG LJUTL/DONG
San bay La Gomera eua Tay Ban Nha da ap dung he thong dieu khien khong lUu tU dong (AFIS) dUpc danh gia an toan khong kem he thong do eon ngUdi dieu khien, giup tiet kiem 600 nghin Euro (tUPng dUPng 780 nghin USD) moi nam. Sau La Gomera san bay tren dao El Hierro cung da sd dung he thong nay Cue hang khong va san bay Tay Ban Nha (AENA) eho biet se lap da AFIS tai cac san bay Burgos, Logrono, Huesca va Cordoba.
NAM KHANH (THEO XINHUA)
TRUNG QUOC OAOTAO PHI CONG CHO LAO
Sau hPn hai nam hpc tap, huan luyen 10 hpc vien phi cong cua CHDCND Lao da tot nghiep, nhan ehUng ehi cua Hpc vien Hang khong dan dung Trung Qude. Day la so phi cong lai may bay dan dung dpt dau cua Lao do nganh hang khong dan dung Trung Qude dao tao. Sau khi tdt nghiep hp se phuc vu cho Hang Hang khong Quoc gia Lao, trd thanh phi cong chuyen nghiep. Den nay Hpc vien Hang khong dan dung Trung Qude da dao tao hPn 4000 phi cong hang khong dan dung cac loai eho cae nUde va vijng lanh tho nhU Han Qude, Nhat Ban, Campuehia, Hongkong, Trung Quoc....
NAM KHANH (THEO CRI)
2 2 HANGKHONG VIET NAM 9/2010