KHOA HOC - UNG DUNG
V A N HOA DOANH NGHIEP
yeu to quan trong trong kinh doanh
• CH. HA MINH THIEN HAG (*)
TOM TAT
Vdn hda Boanh nghiep (VHDN) ludn duae xem Id nhiing gid tri cot loi trong mdi DN. nd thi hiin duac bdn sac cua minh trong qud trinh kinh doanh vd duae biiu hien qua hogt ddng kinh doanh. Ngudi chu DNsdng vd kinh doanh cd vdn hda thi DNeua hp ldm dn se cd vdn hda vd nguac lgi Viet Nam dang tren dudng hdi nhdp, ngodi viec no luc vuat qua cdc thit thdch trin thuang trudng, edc DN cdn phdi giii gin vd phdt huy bdn sdc vdn hda ddn tdc, ddng thdi thieh ung vdi vdn hda thi gidi. VHDN vira Id muc tieu, vira Id phuang tien di hoi nhgp kinh ti qudc te thdnh cdng, hieu qud.
Tic khda: vdn hda, doanh nghiep, kinh doanh....
SUMMARY
Business culture is seen as values of essence in each enterprise. It shows its character in business process and activities. If The owner ofa business who lives and does in business culture, his business will be done culturally and vice versa. Viet Nam is on the world s orientation way, besides attempting to overcome business world's challenges, its businesses should keep and prove its character of national culture while reacting quickly the world's culture. Business culture is both an objective and a means to integrate into the global economy successfully and effectively.
Keywords: culture, corporations, business,...
1. Ddt van de
Trong bdi cdnh todn cdu hda, hgi nhdp sdu rdng, ben eanh sy giao thoa cdc ngudn lyc cdn cd sy giao luu giiia cdc ddng vdn hda da dang, cdc nen van hda khde nhau, anh hudng tdi phong each, thai dp Iam viec ciia DN. Nhu cdu ciia con ngudi eiing chuyen sang chil trpng tdi mat gid tri van hda. Canh tranh bang cdng nghe, ky thudt trong thdi dai the gidi phang khdng cdn chiem dia vi ldu dai do tinh chdt khuech tan nhanh cua edng nghe, ky thudt. Thay vdo do Id vai trd then chdt cua VHDN trong canh tranh bdi le khac vdl cdng nghe ky thudt, van hda doanh nghiep rdt khd hoac khdng the bat chudc dupe toan bp, nd se tao nen nhung net rieng, sire hdp dan cho DN.
Cdc boat ddng nham thuc ddy VHDN van cdn mang tinh hinh thiic cao, chua dupe quan tdm diing mirc, dai da sd DN van ehua nhan thdy vai trd quan trpng cua viec xdy dyng bdn sdc VHDN, chua nhm nhan VHDN nhu nen tdng, ddng luc phdt trien cua DN.
VHDN la sy tich hpp cac gid tri cua qua trinh xdy dung he thong kinh doanh hieu qua cua eac tap doan, cac edng ty, DN vd dugc xdy dyng, hinh thanh, phat triln qua mpt thdi gian dai. Cdc DN trong thdi ky hpi nhdp rdt quan tdm den viec xdy dyng cac yeu tfi gid tri, chudn myc, mdi trudng lam viec than thien vd qudn ly hieu qud ciia DN. Vd nhu vay cdc gid trj lam nen thuong hieu Id tdng hop eiia cdc phucmg phdp xu ly tbdng minh, la tiiude do eho k i t qua kinh
. (•) Hgc vicn Cao hpc - GV Tnl6ng DH KTCN LA TAP CHI KINH TE - CONG NGHIEP
KHOA HOC - UTNG DUNG doanh cua minh.
Loai tiiii nhdt Id ede gid tii da tdn tai ti-ong DN binh thanh theo lieh sii. Loai thir hai Id cdc gia tii mdi md lanh dao mong mudn DN minh cd d l ddp iing vdi tinh Unh mdi va phdi xay dyng timg bude trong thdi gian dai. Chudn muc la nhung quy dinh khdng thdnh vdn nhung dugc mpi ngudi ty giac tuan thu,
Mdi hirdng vd yeu td qudn ly lanh dao eua DN dil hien d thdi dp than thien, di kem vdi quyen lyc ciia ngudi qudn Iy ti-ong viec thyc bien eae mue tieu cua td chiic. Phong cdch qudn Iy dupe the hien theo nhieu phuang phdp khdc nhau va yeu to hien hiiu la CO sd vat chdt hoac cde chudn myc hdnh vi nhu nghi le, nghi thiic, cdc nguyen tde, he thdng thii tuc, chuong trinh. Hieu VHDN Id mpt tdng the ciia cac gia tri timyen thdng vd hien dai dugc chgn lgc chir khong phdi chi Id viec xdy dung cdc yeu td van hda mpt cdch thieu ddng bd.
Vi vdy viec xdy dyng vd thyc hien VHDN phdi thich img vdi tap qudn kinh doanh qudc te, vdn hda kinh doanh cua DN phdi thdm nhuan tu tudng hgp tac cae ben ciiiig cd lgi thay vi chi nghi den quyen loi cua DN minh. Luon coi trpng chir tin vd hdi nhdp van hda kinh doanh qudc te; ngudi tdi gidi phdi dugc tran trpng, tdn vinh. Chu "tin" phai dua len hang ddu thay cho cung cdch ldm dn nhd le, manh mun, thien can. Khang dinh'ban linh td chdt cua mdt ngudi chii DN. Coi DN la con tau thi ngudi chii Id tdi cdng cam Idi con tdu. Chii DN phdi ed diing khi, bdn linh khat khao lam giau cho minh, cho DN vd cho dan toe. Mudn cd dupe cac td chat do cdn phdi ren luyen trong thir thdch, ddo tao trong nhd tinidng va trdi : nghiem thuc te. Phdi co tu duy vd tdm nhin toan cau, I khoa hpe va cap nhdt cdng nghe hien dai; manh dan doi mdi, ddm ldm, chdp nhan rui ro, dam chiu tdn I that vd chil ddng cdi thien mdi trudng kinh doanh.
2. Vai tro quan trong cua viec xay dung VHDN ' trong boi canh hoi nhap
Nghi quylt hdi nghi Trung uang 5, khda VIII, 1 Dang ta nhdn manh phdt triln kinh te la trpng tdm, i xay dyng Ddng la then chot, phdt trien van hda la
nen tang tinh than cua xa hdi. Ket hgp nhung trpng tdm nay thyc chat la nhdn manh ve van de VHDN.
Tuy vdy, den Dai hpi X thi Ddng ta mdi neu len viec gan ket chat che va dong bp hon nira giira van hda , kinh te vd xac dinh rdng mpt nen kinh te phdt trien theo hudmg van minh, hien dai khdng the khdng chii trpng van boa trong kinh te. Nhung chiing ta ciing chua thuc sy tap trung ddy manh, cdi tao, cd nhung bien phdp cy the trong xay dyng VHDN.
Chung ta nhdc nhieu den gia dinh van hda, bdo v? va gin giu nen van hda ddn tdc, nhung chiing ta chua nhac nhieu den VHDN - mpt te bao ciia nen kinh te.
Mpi quan tam tir trudc din nay phan ldn la quan ly chi tiet nhd ehii hem la qudn Iy theo md hinh tdng thi, khoi day y thiic cua DN. Quan trpng hem niia, chimg ta chua ddc biet chii trpng den viec xdy dyng VHDN dac thu, ddc bidt Id trong bdi cdnh todn cdu hda eiia nen kinh te kbi nhiing gid tri vd hinh nhu ten tudi cua cdng ty sdn xudt ra sdn phdm dupe ddnh gid cao hon la nhiing tieu chi ve chdt lugng, gia cd sdn phdm, dich vu.
VHDN la mgt tdi sdn vd hinh cua DN, co vai trd to ldn trong sy phdt triln ciia DN, Id nen tang, la myc tieu, la dpng lyc vd la he dieu tiet ciia sy pbat trien.
Ngodi ra, xdy dung VHDN Idm gidm xung dot giiia cdc thdnh vidn, giira ed nhan vd tap the; VHDN dilu phdi vd kiem sodt hdnh vi ea nhan bang cdc cau ehuyen, truyen thuyet; cdc chudn mue, thii tyc, quy trinh, quy tac... VHDN manh se gdp phdn dinh hudng tdt cho DN trong tdt ca cdc mat ciia DN nhu phong each lanh dao, van hda kinh doanh, van hoa chdt lupng, van hda td chiic. Khi phdi ra mdt quyet dinh phiic tap, VHDN giup ta thu hep pham vi cdc lua chpn phai xem xet.
VHDN Id bdn sac ciia DN, Id siic hap dan ciia DN ddi vdi khdch hdng. Khdch hdng se cdm thay an tdm, tu hdo kbi sir dung nhung san pham, dich vy cua DN.
Hp se trung thdnh ban vdi sdn phdm, dieh vu cua doanh nghiep; de dang chap nhan nhung sdn pham mai cua DN, khd bi ldi keo bdi cdc mat hdng thay the eanh tranh khdc cua ddi thu. Han niia, hp ed the
TAP CHI KINH TE - CONG NGHIEI
KHOA HOC - UNG DUNG
Id nhung ngudi myen truyen, qudng cao ddng tin eay nhdt ciia DN. Cdc ddi tac se tii tin hon khi giao dich vdi DN va hp cd thi dua ra nhung miic gid uu dai, eung DN vdo sinh ra tii trong nhirng Iiic khd khan, giu vung nhiing cam ket vdi DN...
Xdy dyng VHDN cung chinh Id xdy dyng thucmg hieu cho DN va cho sdn phdm, dich vu cua DN, xdy
yeu gi, siic manh eua cbiing ta tu ddu de chung ta cd t b i xdy dyng vd phat triln V H D N mgt each ben viing ma vdn mang ban sac rieng. Giiip cho cdc DN ciia ehung ta diing viing vd hda nhap vdi xu t h i phdt triln kinh t l tren todn edu. Tdc gid de xudt md hinh VHDN trong thdi ky hdi nhdp hien nay nhu sau:
dung cac gia tri triet ly, tdn chi, phuong cham boat dpng, ehudn myc eiia DN. Xdy dyng VHDN di tir eai goc xdy dyng con ngudi van hda cho DN - van hda td chiic, xac dinh van hda trong kinh doanh, van hda lanh dao, van hda chdt lugng.
3. Xay dung VHDN trong thcri ky hoi nhap VHDN la mpt nhdn td quan trgng ddn den sy thdnh cdng hay thdt bai trong quan ly DN, giiip cho mdi DN co the dung vung, giii vi tri uy tin, tiep tiJC phdt trien len tdm cao mdi nhung eiing ed thi lam eho DN thu nhd boat ddng hoac tdn tai nhung khdng ed tinh canh tranh.
Vdy lam the ndo de cd the nhan bilt dupe VHDN d Viet Nam ed nhirng diem manh va d i l m
(*) VHDN: Id nhiing tdn chi, phucmg chdm boat ddng, gia tri, triet ly, tam nhin dai han dua tren long ty hdo dan tpc; tinh thdn dodn ket, hgp tac; tinh than ham hpc hdi, linh boat, sdng tao; Khong giao, Nho Gido: Nhdn - NghTa - Le - Tri - Tin.
1. Van hda Idnh dao: bao gdm trinh dp, pham chat, ky nang ciia ngudi lanh dao.
2. Vdn hda td chiic: tao ra mdt co che td chiic (cau tnic va thiet che) that hodn hdo, cd chinh sdeh nhan sy hgp ly.
3. Van hda kinh doanh: dam bdo duy tri va phat huy dugc cdc yeu td nhu: khach hang, ddi tac, co ddng, mdi trudng...
4. Van hda thdi hien dai: DN phdi gdn kit chat che PAP CHI KINH TE - CONG NGHIFP
m
KHOA HOC - UNG DUNG
Mdt DN khi hpi nhap neu khong xay dyng cho minh mpt nen van hoa, mgt gid tri rieng biet thi kho cd the dung viing va tdn tai dugc.
Mdt DN CO nen vdn hda khdc biet se tao ra mpt sy khdc biet doi vdi cde DN khac. Ngdy nay, khi khach hdng tiep can lam hgp tdc kinh doanh khdng chi dya vdo lpi ieh hai ben dem Iai cho nhau, md cdn dya tren phong cdch lam viec chuyen nghiep cua DN do.
Hpi nhap vd phdt trien, ddi hdi chung ta phdi Idm the ndo de chimg ta biic phd vuon Ien Id vdn de mang tinh cdp thiet eua cdc DN. Chinh vi the vai trd cua viec xdy dyng VHDN la cyc ky quan trpng. Chi cd xay dung mpt nen VHDN dat tieu chudn qudc te va mang ban sac tdt dep cua dan tpc mdi co the tao ra budc dot phd ve kinh te, giup chiing ta thang lgi trong canh tranh, nang cao siic hdp dan vdi the gidi, ldi keo su ddu tu vdo Viet Nam ciing nhu vuan ra thi trudng the gidi de tan dung nhung co hdi phdt trien tuyet vdi eiia thdi dai hpi nhdp md tdt cd qudc gia phat trien di trudc da dat dupe.
Cdn ddy manh cdng cudc kien tao VHDN, mang lai bdn sac kinh doanh neng cho ddn tde Viet Nam.
Neu cdc DN khdng tao dung dugc net van hda rieng cua minh, ddng thdi vugt qua cdc dieu kien ve trdch nhiem bdn than, trach nhiem xa hpi - mpt phdn rdt quan trpng trong van hda kinh doanh thi DN se khd cd the cd dugc ddi tdc kinh doanh va gia nhap tbi trudng trong bdi cdnh hien nay.
Tdi lieu tham khdo Tieng Viet
[I], GS-TS.NGUT Bui Xudn Phong (2008), Dgo due kinh doanh vd vdn hda doanh nghiip, NXB Thdng tin vd Truyen thdng.
[2], David H. Maister. - Dich gid: Luu Van Hy (2005), Bdn sdc Vdn hda doanh nghiep, NXB Thdng ke.
[3]. TS. Trdn Thi Vdn Hoa (2009), Vdn hda doanh nghiep, NXB Dai hgc Kinh t l Qudc dan.
Tieng Anh
[1], Marc J. Schabracq (2007), Changing Organizational Culture. Copyright C 2007 John Wiley & Sons Ltd. The Atrium. Southern Gate, Chichester. West Sussex P0I9 8SQ, England.
[2], Terrence E. Deal, Allan A. Kennedy (2000), Corporate Cultures: The Rites and Rituals of Corporate Life.
va thdm sdu vdo toan bp ddi sdng xa hpi, ti-d thdnh nen tdng tinh than viing chdc, siic manh ngi sinh quan trgng, ben canh dd edn chii trgng Marketing fliucmg hieu va quan he cdng chiing (Pr).
Xay dyng VHDN vira Id muc tieu, vira Id dpng iuc cua hdu het cde DN Viet Nam. Ddc biet, tir khi nudc ta gia nhap WTO, DN Viet Nam dimg trudc cp hoi vd thach thiic ldm. De vupt len thir thdch, ddi hoi DN Viet Nam phdi nhdn thiic rd nhirng diem manh va diem yen ciia minh. Trong xu the eanh tranh ngdy cang gay gat tren pham vi toan can, nhieu DN Viet Nam da td ro dupe bdn Itnh, tri tue ciia minh, mdt trong nhiing yeu to tao nen su pbat trien Id VHDN.
4. Ket luan
VHDN khdng chi Id mgt yeu td quan trpng trong viec thyc hien hudng tdi tuomg lai cua tdt cd cdc DN, no thdm chi cdn quan trpng hem trong bdi cdnh hop tac qudc te. De hpi nhdp nen kinh te todn cdu edc DN cdn phdi phdt trien mgt nen van hoa theo xu hudmg cua mpt DN todn cdu. Trong mot the gidi thay ddi nhanh chdng, VHDN phdi dugc ldm gidu vd phdt trien vdi nhiing y tudng va md hinh tir cdc nen van hoa khac nhau. Gia tri van hda cua mdt DN nhu mpt dieu kien sdng cdn de tdn tai canh traiih toan cau.
VHDN Id CO sd cua sy canh tranh vd phdt trien - Ia yeu td khdng the thieu trong sy thdnh cdng tren
• mdi chang dudng phdt trien va hpi nhdp cua DN.