VINH LONG:
DAY M A N H PHAT TRIEN N O N G , N G V NGHIEP
N g u y i n Ngoc An Pho Cue trudng Cue Thdng ke Vinh Long
V
Tnh Long l i tinh n i m d trung t i m ddng b i n g sdng Cdu Long - mdt vung trong diem ndng n g h i l p v i an ninh Iuong thyc eCia e i nude; cd d i l n tich t u nhien 1.520,2 k m ^ dja hinh tUdng ddi b i n g p h i n g , dat dai mau m d do phu sa bdi d i p n l n thfch hpp vdi nhilu loai c i y trdng; H I thdng kinh rach da dang cung d p ngudn nudc ngpt quanh nam... tao d i l u ki^n t h u i n Idi de p h i t t r i l n s i n x u l t ndng, ngu n g h i l p . Nhdng n i m gan diy, ndng, ngU n g h i l p Vinh Long ludn dupe col l i mat tran h i n g dau trong p h i t trien kinh te - xa hdi, tao ra 1/2 tdng sin p h I m t r l n (^a b i n v i ehilm t r l n 60% tdng kim ngach xult k h l u eCia tinh. G i i trj s i n xuat ndng ngu n g h i l p (gii so sinh) nam 2012 g I p 1,81 lan n i m 2000 v i gap 1,38 l l n n i m 2005; t i n g trudng binh q u i n 4,68%/nam trong giai doan 2 0 0 6 - 2 0 1 2 .Nhan thirc dupe the manh v i tam quan trpng ciia ndng n g h i l p , lanh dao tinh ludn x i c dinh lay ndng n g h i l p lam cd sdva trpng tam de phat trien kinh te - xa hdi: khai thae cd hieu q u i mpi tiem n i n g , t h l manh de phat trien nhanh sin x u l t ndng nghiep va thuy s i n theo hudng hien dai ben vOng; Tao sy chuyen dich manh co d u npi bp nganh ndng nghiep theo hudng tang tl trong chan nudi va thuy s i n : da dang hda c i y trong, vat nudi, nang cao h i l u q u i sd dung tai n g u y i n dat dai ket hpp b i o v l mdi trudng sinh thai.
Cay lua ludn dupe coi la mat hang d i e biet quan trpng trong ehinh sich d i m b i o an ninh lUong thyc eCia Vinh Long. Nhd i p dyng cac t i l n bd khoa hpc ky thuat de tang nang s u i t n l n mac du dien tich Ilia ludn cd xu hudng g i i m nhung s i n lupng liia vSn tang deu
KINH T £ - X A HOI ^ qua cac n i m . Trong giai doan t d nam 1992 den n i m 2010, s i n Idpng Ilia ciia VTnh Long dn dinh d mdc k h o i n g 900.000 t l n / n a m . Rieng 2 n i m 2011 va 2012, s i n Idong liia ciia tinh vupt tren 1 t r i l u t i n , vdi nang s u i t binh quan dat 5,7 t a n / ha, tang 1,6 tan/ha so vdi nam 1992.
So vdi 5 nam trddc, g l i tri s i n pham cua 1 ha dat s i n xuat ndng n g h i l p va nudi trdng thCiy s i n t r l n dja b i n tinh da tang gap ddi, dat gan 150 trieu ddng. Nhd vay, ddi sdng ngudi dan ndng thdn khdng ngyng 6uac c i i t h i l n . Nam 2012, thu nhap binh quan dau ngUdi ciia tinh dat gan 32 t r i l u ddng/nam.
Sin x u l t cay m i u phat t r i l n e i d i l n tfch chuyen canh va luan canh t r l n dat rudng. D i l n tfch trdng m i u nam sau ludn tang hdn nam trddc vdi tdc dd cao. Dien tich gieo trdng mau nam 2012 dat 41,8 ngan ha, gap 3,52 lan nam 2000, tang binh quan 11,06%/nam trong giai doan 2001 - 2012; dUa t l trpng cay m i u trong tdng dien tich gieo trdng c i y h i n g nam t d 5,38% nam 2000 l l n 15,43% nam 2012. Khoai lang l i cay trdng phat t r i l n kha: Nam 2012 trdng dupe 11,8 n g i n ha vdi sin lupng cii tuoi dat 344,7 n g i n tan;
gap 4,7 lan v l d i l n tich v i gap 5,2 lan ve sin lUdng so vdi nam 2000, Ke den la rau dau, dUpc chii trpng phat trien theo md hinh sin xuat ndng nghiep sach n l n cd h i l u q u i cao hon; d i l n tich gieo trdng nam 2012 dat 23,9 ngan ha, gap 3,9 lan nam 2000.
Cay i n t r i i cung la the manh ciia tinh VTnh Long n l n cung dupe chu trpng dau t u phat t r i l n . Nam 2012 d i l n tich cay lau nam dat 48,9 n g i n ha, gap 1,56 lan nam 2000; trong dd dien tfch cay i n t r i i 40,2 ngan ha, gap 1,82 l l n . Cac loai cay ed gia trj kinh te cao, thj trudng tieu thu trong nddc v i x u l t khau nhU budi, x o i i , cam, sau r i l n g , mang cut,... d l u tang nhanh ve d i l n tich, nang suit, c h i t Idpng v i sin lupng. Tuy p h i i ddi mat vdi dich b l n h , tinh hinh g i i
G8/2Q13 S U - i f U i N
37
^ KINH T ^ - X A HOI ca khdng dn dinh trong t h d i gian gan day nhUng s i n x u l t cay i n trai ndi rieng va c i y lau nam ndi chung da gdp phan gia t i n g t h u nhap cho ngudi dan, day manh san x u l t va phat trien kinh te -xa hdi t r l n dja b i n tinh.
Ben canh dd, Vinh Long cung tap trung khai t h i c the manh ve ngudn nUdc v i luu lupng cua c i c sdng Idn de phat trien nghe nudi ca Idng be va nudi d tra tham canh trong ao ham tren dat bai bdi. Nam 2002 toan tinh chi ed 4 Idng be nudi ca tra vdi san lypng 1,46 n g i n tan.
N i m 2003 mdi xuat hien m d hinh nudi c i tra tham canh (nudi ham, nudi dang quang) mang tfnh chat s i n x u l t hang hda cao, dap dng nhu d u che bien xuat khau. S i n tUdng c i tra nudi tham canh nam 2012 dat 112 ngan t i n , gap hPn 6,5 lan nam 2005 (trUdc nam 2003 chUa cd phuong thiJc nudi niy). Nudi ca long be va nudi tham canh cdng n g h i l p t r l n dat bai bdi ven c i c sdng Idn da gdp phan dda s i n lupng thiiy s i n n i m 2012 len tren 141 n g i n tan, gap 8,25 lan nam 2000, tang blnh q u i n 19,23%/nam; gia tri s i n xuat thuy s i n (gia so sanh) gap 7,94 lan nam 2000, tang binh quan 18,84%/
nam t d nam 2001 -2012.
Tuy CO nhyng bUdc phat trien kha va dat dUdc nhdng thanh q u i nhat djnh nhung ndng, ngu nghiep tinh Vinh Long van con tdn tai mdt sd khd khan, thach thdc: p h i i ddi
mat vdi n h i l u rOi ro cCia thien tai, djch b l n h t r l n cay trdng, vat nudi;
Chan nudi gia siic, gia d m cung khdng thuan Ipi va dang ed c h i l u hudng g i i m ; Gia c i dau ra cua n h i l u hang hda ndng s i n khdng dn djnh, t h a m chf thap hdn g i i t h i n h s i n xuat, i n h hddng den t h u nhap ciia ndng d a n . . . Tinh den 6 t h i n g dau nam 2013, ndng dan VTnh Long d i thu hoach gan 50% dien tich Ilia he t h u trong t d n g sd 60 ngan ha xudng gidng vdi n i n g s u i t blnh quan t r l n 5,8 tan/ha. Tuy nhien g i i Ilia hien dang thap hdn g i i thanh s i n xuat n l n rat khd b i n . Nhieu mat h i n g ndng s i n la t h e manh cua t i n h t h d d n g x u y I n gap p h i i tinh trang dupe mCja mat gia, ndng dan chay theo tfn h i l u thj trudng n g i n han gay lang phi Idn ngudn lye va cOa c i i cho xa hdi.
Rieng ve nudi trdng thuy s i n , nhat la nudi c i tra xuat khau, ty le treo ao ngay mdt tang do ngUdi nudi thua Id k l o d i i . Ty giQa nam 2008 den nay, do chi phf dau vao tang lam gia thanh ludn cao hdn gia ban nen n g h l nudi ca tra t h i m canh gap rat nhieu khd khan. Theo quy hoach phat trien nganh ndng nghiep, s i n lupng ca tra nudi tham canh d i n nam 2015 ia 204,4 ngan tan, nam 2020 la 272 n g i n tan. NhU vay, s i n lupng ca tra nam 2012 mdi dat 55%
quy hoach nam 2015 va 4 1 % quy hoach nam 2020. Neu phat trien theo diing quy hoach thl v i l e g i i i
quyet dau ra cho s i n pham nay se l i bai toan khd cho VTnh Long.
Trong n h d n g nam t d i , de nganh ndng, n g d n g h i l p VTnh Long p h i t trien ben v d n g rat can sd vao cudc q u y l t l i l t eCia cac d p , d e nganh de t h y c hien d d n g b d c i c g i i i phap nhU: Day manh p h i t trien chan nudi theo hudng d c m d hinh c h i n nudi tap trung 64 CO dieu k i l n k i l m s o i t djch b l n h ; Hoan t h i l n he t h d n g thCiy Ipi de d i m b i o c h o i i d n g dan eitCi ddng t r o n g s i n xuat; Phat huy h i l u q u i cac v u n g rau mau, cay an trai ed chat iupng cao, m d rdng d i l n tfch canh d d n g mau Idn, LTng dung tdt c i c tien b d khoa hpc ky thuat vao s i n xuat; C i i thien chat Idpng v i x i y d y n g he t h d n g n h i n gidng liia toan tinh... B i n canh d d , cdng t i c quy hoach s i n xuat ndng n g h i l p p h i i hddng t d i nhdng y l u d u cua thj t r u d n g gan vdi quy hoach cdng n g h i l p che bien, t a n g cUdng xay d d n g va q u i n g ba thUdng hieu s i n pham n d n g nghiep chu l y e ; c d d u s i n x u l t theo hddng tang v l c h i t l y p n g , h i l u qua. Oay manh l i l n k i t 4 n h i n h I m hd t r p ndng d i n dng d y n g c i c thanh t y u khoa hpc cdng nghe de t h d c hanh s i n x u l t n d n g nghiep sach, nang cao chat lupng v i sdc canh tranh cho ndng s i n gan vdi b i o v l mdi trddng sinh t h i i ; t i m kiem va t h i m nhap cac thi trddng m d i n h I m chO ddng d^u ra cho s i n pham./.