• Tidak ada hasil yang ditemukan

BESOEK ONS BREEKGOED-AFDELING

Dalam dokumen Jaarboek van die Afrikaanse Skrywerskring (Halaman 44-48)

sy berge . . . Oral in Italië, oral in Europawaardaar nog kerkestaan, luidie klokkenou . . . oor die kouevervvoeste dorpe . . . oor diekoue verwoeste wêreld . . .

(Intussen het dieglans inniger, teerdergeword, begin hy kwyn. Vnov kyk opna beeldnetbohaarkop. Sysittas neer,maakdie tekenvandie kruis, vouhaarhandevoor haarbors. Kindgaan ophaarknieë. Hidlestaaneffens skuins sodatgehoor hulle in profiel sien.

)

Vrou {stil,baieeenvoudig): Seën, dierbare Moeder, dietwee seuns watso pas hierin die trok

weg

is. Behoed hulleteen die gevare van die bergpad.

Beskerm hulleas hulle voorin die veglinies kom. En bring hulle veilig terugna hulle eie mense

...

('n Pouse.

)

En, Moeder van die Liewe Kind, gedink jou Gina,

my

kleindogtertjie

. . .

Wees

gedagtig aan haargebrek. Geedatonsmóre ’nplekkry in eenvandietrokke.

En

as die doktermoetsny aanGinasekeel, maakdat ay hand kalm

mag

wees, kalm soos jou blik, Maria

...

(’n Pouse.

)

Vrou,jywat ookgely het toe jyjouSeunmoesafgee,troos dieonvertroos- bares. Ontferm jou oor die eensames . . . daaris so baie van ons . . .

(Langsamerhand het daar meer oniroering in haar stem gekom, maar altyd isditsuiwer ensterk,nooitwordditsentimenteelnie.

)

En

laatons vergeet ...

laat ons vergeet

...

(’n Effens langerpouse.

)

Gee onsliefde, o lieftallige Moeder . .

. gee ons liefde . . . sodatdit nooitweer gebeurnie . . . nooit,nooit weernie

...

Ekbid,ek smeek joudit . . .

om my

ontwil . . .

om

Gina se ontwil . . .

om

elke mens watasemskepse ontwil . . . indienaamvandie HeiligeLam,jou Seun, watdie leervan liefdeverkondighet . . . totin alleewigheid. . .Amen.

AsVroueindig, isdieglans opdiepiekweg, rnaarluidie klokkenog. Sy strekhaarhanduitna Kindwatvanhaar knieë opstaan.

Hand

inhandloop hullena regteringang terzvyl klokkegeluiaangroei en skerm stadig sak.

Waar U die Beste Voedsel Kry —

THRUPP&Kíe

(Opgerlg

1

892)

’n Blommetjie vir Ans

BLYSPEL IN EEN BEDRYF Deur W. A. de Kierk.

(Dieupioerregteivord toegestaanslegsnaaansoekdaarom).

Tyd;vroegindiesomer.

Plek:diewoonkainercunistudeerkanierindieWesseling-huis.

Op

dietoneel:AbrahamWesseling, skrywer.

.\braham {i'úor 'n tikmasjien; diepe konsentrasie; los telkens verwoede aanslae asdiegeesinbomvaardiguord; intussenverskafdieradio’n lekker ligtewysie

m

dieagtergrond; ditword ru versteuras ’nboem-boem-boemmeteensaandie voordeurdreun): Vervlaks

!

Stem vanBltte; Pos!

.\br.vham (skree terug): Toemaar ek is g’n doofof onnosel nie! (maak die voordeur oop).

Briewebesteller; Moresê!

Hou

lykenditvandag.^

.\braham: Vrot!

Wat

raas jy so.^ .Vlagtig

...

Ek werk.

Ek

werk baie hard.

Briewebesteller; .\angetekendebrief virU.

.\braham (sarkasties) :

Né! Gee, laat eksien. (hy teken baastig daarvoor en kykdan fronsend daarna)

Wat

isditdié?

Briewebesteu.er (met nog ’npakbriewe in die band)\

En

dié klompie. Lj’k

my

meestal narekenings.

.\braham (bitter):

Ek

isooknie blindnie. (vat diebriewe).

Briewebesteller (geselserig):

En

jy sêditgaanmaarsleg.

.\braham (nielusvir gesels nie) :

Ek

hetgesêditgaanvrot.

Briewebesteller (lag):

Nou

iioenou?

.\braha.m (kyknadat bydiebriewe’npaaroomblikke betraghet);

My

liewe

man

. . . as jy dan moet weet: Molotofraas alweer te veel, Grootman het gisteraand geboorteaansy eerstetandgeskenk en ekhet g’n stukgeslaap nie,

my

ellendige buurman se ellendige honde het verwoesting onder

my

dahliasgesaai . . . (bybou’nlang bruinkoevertop) . . . hieris’nstukkie mededeelsaamheid van die Ontvanger van Binnelandse Inkomste

...

(by druk nog meer koeverte onder die andereen se neus) . . . hier bringjy

my

’n handvol tameletjies.

En

jy vra

my

wat makeer. . .? (by wys na die tikmasjien

)

Boonop moet ek probeer snaaks wees . . . en dit virvyf pond en nie eens die sikspens kommissie nie!

En

ek kannie.

Briewebesteller (lag beerlik en stap weg): Nouja, werk maar lekker. Net kophou, net kophou

...

(by nog iets maar system vervaag).

.\braham (smytdiedeurtoe) :

Deksel. (begin diebriewe oopskeur en die inhoud betrag

met toenemende ontsteltenis; kom dan uit by die aangetekendebrief;

ieesenknoop sy woorde) Ans, jou kleine . . . hierjy se anderdingse on- noembare . . . Magtig, vroumens! (by sak meteens kop onderstebohopeloos in ’nstoelneer en lagbalf-bisteries) Ans,

ANS

. . . ! (hygryp weerdie brief en lees ueer

)

Drie-en-veertig pond sewentien sjielings elf en ’n half pennie . . . ! (by sit weer en kreun

)

Vroumens . . . o hemel, vroumens! Jy verinneweer my, roei

my

uit, maak

my

klaar! (hy lag-^

builweer soos voorbeen). Ans . . . (fVeer ’ngeklop aan die voordeur dié keer versigtiger).

41

Abraham

(sonderomoptekyk)\

Ek

isnie hiernie.

Diegeklopword berhaal.

Abraham

(kyk eindelik op, met 'n wrangegesigsuildrukking): Binne!

Diegeklopword weerIxrbaal.

Abraham

(verergbom): Vervlaks . . . clesjit. Ofclie mensedink ek isdoof

. . . (terwyl by na die deur stap) . . . ófckdink hulle is doof. (rnaak diedeur oop) Ja.^

ViNKEL (in die deur, oormatig vriendelik, met 'n te breé'glimlag,'ngouerandbril, en 'nimposante tas) Aaaa . . . goeiemore, mencer! Goeiemore! Ekis

Vinkel . . . van jacobs enVanZyl. (byisnoubinne).

.‘^BRAHAM ('n bietjieuit dieveld geslaan): So?

Vinkel; Baie bly

om

kennis temaak, Meneer. Baievan

U

gclioor natuurlik.

(by lagtebartlik

)

ja,werklikbaie. ja,...eksê altydvir

my

vrou: wat ons volk nodig het isjong skrywers . . . soos U.

Mevrou

tuis?

Abraham

(nog meer uit die veldgeslaan):

My

Vrou?

ViNKEL (die glimlag word 'n centimeter breër, hy buig effens):

U

baie . . .

sjarmantevrou, as

U my

saltoelaat.

-Abraham (kortaf)

:

Nee,ekvrees

my

vrouisnie hicrnie.

My

vrouisstad-toe.

Vinkel: So, . . . ? (by staan 'noomblik endink en plakdansytasopdie tafel neer). Noiija, dan sal ek darem scker die ou sakie inet

U

kanregmaak

. . . né, Meneer?

Abraham

(agterdogtig): Sakie? Waffersakic?

Vinkel (begin met dienodige beroepsivaardigbeid sy tasoopmaaken uitpak): Het

Mevrou

dannie vir

U

gesênie?

Abraham

(verhef onnodigliksystem):

Wat

gcsê?

Vinkel (asof'n lig vir hom opgaan):

O

. . . (hy soek 'n lywige band met 'n groenleerbanduit)

Nou

meneer . . .

Abraham

(íjagterdogneem toe): Watseding het jydaar?

ViNKEL: Dit meneer . . . (enhy vertoon dit) . . . is cen van die kostelikstc uitgawes watnog óóit dieliggesien het.

Abraham

:

Maar

watde duiwel . . . !

ViNKEL (indrukwekkend): Dit, meneer is die ecn en enigste . . . Moderne MedieseRaadgewer.

Abraham

(frons):

Wat

seding?

Vinkel: Meneer, hierdie uitmuntende wetenskaplike werk, opgestcl deur medici en gesaghcbbendes vanwêreldwye naam en faam . . .

Abraham

(vhinig): Nee,maar

wag

nouvriend.

Wa,

wa,

wag

netso’nogcn- blikkic. Nieso altevol haastignie. (Leunnader). Sêmy,isditdalk

U

vaste voorncme

om

daardie prul aan

my

te probeer afsmeer?

ViNKEL ('n oomblik onseker, lag dan weer hartelik): Verskoning, verskoning, ticnduisend maal verskoning, meneer. Spyt

my

allcs geweldig.

Ek

was onder die indruk dat

Mevrou U

reeds ingelig het.

Abraham

(beslis):

My

vriend, kyk verstaan nou baie goed: van die moorcl weet ek niks en dit sal jou niks baat . . . !

En

wat nog meer is . . .

ViNKEL (ontstellendgelykmatig): Mevrouweetnatuurlik reeds allesdaarvanaf.

Abraham

(sarkasties) :

Natuurlik! Sy sal!

Vinkel:

Nou

Mevrou wasnatuurlik . . . nadatsyallesbaiedeeglikondcrsoek het . . . Mevrou was natuurlik baie begerig

om

hierdie uiters waarde- volle bockte besit . . . (vroeielzveerin dietasen haal 'nlêertevoorskyn Sy

...

e .. . (by blaai met hinderUke selfvertroue)

...

sy

...

c .. .

wag,hier. Syhet reeds hierdie bestelvormdaarvoorgctekcn. Hier . . .

Abraham

(kortaf): Geehier . . . Laa’ksien!

ViNKEL (metstilletriomf)

:

Intriplikaatgeteken. (keerterugnadie Raadgewer)

Nou

meneer . .

U

sien die pragtige leer band . . . (blaai vinnig deur

)

En

die inhoud . . . skitterende inhoud. Wêreldse bestc mediesebreine

Abraham; My

vrietul, twak.

ViNKEi.: . . . Van nouaf kan elkeen sy eie geneesheer wees. Geneesheer genecs Uself. ’n

Ou

Círiekse waarheid word weer bewaarheid met die vooruitgang van onseeu. Ons moetdankbaar wees . . .

.\braham:

Uou

opmetdie onsinnigheid . . .

Vis'kel: . . .

En

dit alles, meneer, virdie belaglik-billikeprys vanvier pond en tien sjielings.

.\braham {soos ’n U'eerklaiik)

:

Vier pond en tiensjielings . . . .? (kyknadie

man) IsJy gek.? Vier pond tien! Jy’s skoon besimpeld . . . as jy kan begryp wat ek bedoel. Vier pond tien virdaardie onsalige gemors. Jy moetsekcrrekenckis ’naap!

Vi.vKEi. (laggoedig): Meneer,

U

weeteintlik nie wat

U

nie.

En

ek weet

U

bedoeldit nie regtignie. (Houdieboekop). Meneer,hierdiekostelike wcrkisvir

U

. . . ÍIwat een van onsmeesgcsieneliterêre figureis . . .

hierdiewerk is vir

U

onmisbaar.

.\braha.m (draai verergueg,vousy arins oorsy borsensnork):

Twak!

Vis'kel: . . . Ja,ekverstoutmy, McncerWesseling,

om

tesê dat vireenwat soonmisbaarvironsis, is DieModerne Mediese Raadgewer ook onmisbaar.

Abraham

(lag bitter): Jou Dalc Carnegieisniegeskooldgenoegnie,

my

vriend.

Jy het bietjie laat opgestaan. (Meteens woesen beslis).

My

liewe man, luisternou wat ek virjou sê: jy morsjouasem, verstaan jy?

Ek

isnié van plan

om

daardieding te neemnie . . . al staanek enjy nou hierdie ganske eeuhier en rcdekawel. Ekwilditnienie (enslaanopdie tafel met die vuisdat diehlompot tril). Ofvcrstaan jy nieecnvoudige Afrikaans nie?

N'i.vkel: . . .

Wat

ek

U

natuurlikook nog moetsê, mencer,is dat dieoplaag uiters beperkis. V’ainveë die geweldige aanvraag . . .

.\braha.m: Aanvraagsevoet! Eksê jou ekwilditniehênie.

En

asinyvrou diedingbestelhet, dansalekensyditnogonderonsiesuitmaak . . . en dit het niksmctjou uitte waai nie. ,Maarintussen . . . aanvraag! Ba, ek glo jou nie.

Wat kom

loljulle danmet ’n anne weerlose vroumens asjulleso’naanvraagvirdiedinghet?

Viskel (blaai weer in die boek): . . .

Nou

mencer, in hierdie boek . . . in hicrdiepublikasiedcur onsfirma,word elkemóóntlike onderwerpuitvoerig behandel. .\mper duisendbladsye. Bouenaksievandiemenslikeliggaain.

Oor.sake en Bohandeling van Siekte. Die Hospitaal Tuis. Hidroterapie.

Ensovoorts,én sovoorts. (Kykop). Netwat

U

verlang,meneer. Elke moontlike kwaal: torticol/is, clonorcbiasis, filariasis . . . net wat die hart begeer.

.\braham (wattom doofgeboubet, kyk op): Begccr? Lyk niyjy’s in die bol gcpik. Lykek virjou soos iemand wat eenofanderasisofiets begeer?

Vi.NKEL (metskielikenuweerns) :

MeneerWcsseling,het

U

al óóitéén oomblik nagedink wat

U

moontlik alleskanoorkom? Het

U

alóóitdaaroor nage- dinkdat die lug, diemeubels,

U

klere . . . ja, alleseenvoudigkrioelvan triljoeneentriljoenevan kieme en datditnetéénkleine, kleinekiem . . .

.\br.\ham: Moeniekleidroogmaaknie,man!

Vinkel: Endie ponde, die honderde ponde wat tydige vasstelling

U

moontlik nog kan bespaar.

Neem

nou maar byvoorbeeld pityria rosea

...

(by blaai) . . . hieroppaginavier-honderd-en-dertig.

.\braham (dreigend nader;metvastevoornemens): Kykhierso,MeneerKinkel...

V'i.nkel: Vinkel . . .

.Abramam (skudsyintisonder sy neus) :

Bastanouverder, verstaan! G’naksnie, hoorjy?

My

vrou het daardie ellendige ding by

U

bestel. Sy het g’n reggehad

om

dittedoennie. Ver.staannou tenenemale: ek wildit nie hênie.

En

indienditnogniedeurdiehout gedringhetnie,herhaalekdit

:

ek wil dit nie bi nie\

Ek kom

liewer

om

van rooihond ofhelp-my-krap 43

Dalam dokumen Jaarboek van die Afrikaanse Skrywerskring (Halaman 44-48)